ដោយ: គង់ លាងហួរ
អន្តរជាតិ: យោងតាមរបាយការណ៍ថ្មីរបស់ធនាគារពិភពលោក (WB) បានឱ្យដឹងថា ទន្ទឹមនឹងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានមួយចំនួនទៀត ប្រទេសកម្ពុជានៅតែជាចំណុចប្រជាសាស្រ្តដ៏ភ្លឺមួយ ដែលជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។
នៅក្នុងរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោកបានបង្ហាញថា នៅទូទាំងពិភពលោក ការធ្លាក់ចុះនៃកំណើនរចនាសម្ព័ន្ធកំពុងដំណើរការ ហើយតាមនិន្នាការបច្ចុប្បន្ន អត្រាកំណើនសក្តានុពលសកលត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបរយៈពេល៣ទស្សវត្ស។
របាយការណ៍នោះបន្តថា“កម្លាំងស្ទើរតែទាំងអស់ដែលបានជំរុញកំណើន និងវិបុលភាពចាប់តាំងពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ បានចុះខ្សោយ មិនមែនដោយសារតែភាពតក់ស្លុតជាបន្តបន្ទាប់ចំពោះសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកក្នុងរយៈពេល៣ឆ្នាំកន្លងមកនោះទេ។ ប៉ុន្តែអត្រាកំណើននៃការវិនិយោគ និងផលិតភាពកំពុងធ្លាក់ចុះ។ កម្លាំងពលកម្មពិភពលោកកំពុងមានភាពចាស់ជរា និងពង្រីកខ្លួនកាន់តែយឺត ហើយបច្ចុប្បន្ននេះ កំណើនពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិមានភាពទន់ខ្សោយជាងកាលពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០”។
ទោះបីជាយ៉ាងនេះក្តី បណ្តាប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចមួយចំនួននៅក្នុងតំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិក (EAP) ដូចជាកម្ពុជា ឥណ្ឌូនេស៊ី ឡាវ ម៉ាឡេស៊ី មីយ៉ាន់ម៉ា ប៉ាពួញូហ្គីណេ និងហ្វីលីពីននៅតែទទួលបានភាគលាភតាមបែបប្រជាសាស្ត្រ។
របាយការណ៍បានចង្អុលបង្ហាញថា សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ឡាវ និងប៉ាពួញូហ្គីណេ ការកើនឡើងនៃចំនួនប្រជាជនក្នុងវ័យធ្វើការត្រូវបានរំពឹងទុក ហើយប្រទេសទាំងនេះអាចបន្តទទួលបានភាគលាភប្រជាសាស្រ្ត ប្រសិនបើពួកគេបង្កើតការងារគ្រប់គ្រាន់។
សម្រាប់តំបន់ EAP ទាំងមូល អត្រាចូលរួមនៃកម្លាំងពលកម្ម និងផលិតភាពត្រូវបានជំរុញដោយការកើនឡើងនៃអត្រាបញ្ចប់មធ្យមសិក្សា១០ភាគរយនៅចន្លោះឆ្នាំ២០០០-២០១០ និងឆ្នាំ២០១១-២០២១ ដែលជាការកើនឡើងនៃអត្រាចុះឈ្មោះចូលរៀនថ្នាក់ឧត្តមសិក្សាចំនួន១៤ភាគរយ និង ភាពប្រសើរឡើងនៃសុខភាពបានឆ្លុះបញ្ចាំងការពន្យារអាយុសង្ឃឹមចំនួន២ឆ្នាំ។
របាយការណ៍ក៏បានកត់សម្គាល់ផងដែរថា កំណើនយ៉ាងឆាប់រហ័សរបស់តំបន់ក្នុងប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ ត្រូវបានជំរុញយ៉ាងខ្លាំងដោយកម្លាំងពលកម្ម និងធនធានផ្សេងទៀតដែលផ្លាស់ប្តូរពីវិស័យកសិកម្មទៅវិស័យផលិតភាពខ្ពស់ ដែលជាដំណើរការមួយ ដែលបានជំរុញឱ្យមាននគរូបនីយកម្ម។
តំបន់ EAP មានសក្តានុពលសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍទីក្រុងបន្ត និងឆាប់រហ័ស ប៉ុន្តែចំណែកនៃប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងកណ្តាលទីក្រុងមានត្រឹមតែ៥៧ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០២០ ពោលគឺទាបជាងមធ្យមភាគនៃសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿន៨០ភាគរយ។
នគរូបនីយកម្មមានកម្រិតទាបជាពិសេសនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជានៅត្រឹម២១ភាគរយ ក៏ដូចជាប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា និងវៀតណាមដែលមានប្រហែលត្រឹម៣៥ភាគរយ។
របាយការណ៍បានអះអាងថា ជាមួយនឹងកម្លាំងការងារក្នុងតំបន់ភាគច្រើននៅតែចូលរួមក្នុងវិស័យកសិកម្ម វានៅតែមានវិសាលភាពសម្រាប់ការទទួលបានផលិតភាពយ៉ាងច្រើនពីការបែងចែកធនធាន ជាពិសេសនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ឥណ្ឌូនេស៊ី ហ្វីលីពីន ទីម័រខាងកើត ថៃ និងវៀតណាម។
ដើម្បីលើកកម្ពស់នគរូបនីយកម្មបន្ថែមទៀត ធនាគារពិភពលោកបានផ្តល់អនុសាសន៍វិធានការនានា រួមទាំងការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសេវាសង្គម ធ្វើឱ្យដីធ្លីមានលទ្ធភាពប្រើប្រាស់បានកាន់តែច្រើននៅលើមូលដ្ឋានត្រឹមត្រូវ និងមានតម្លាភាព។
ទន្ទឹមនឹងនេះ ការកែលម្អបរិយាកាសធុរកិច្ចក៏នឹងជួយលើកកំពស់ដល់ផលិតភាពក្នុងបណ្តាប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចមួយចំនួនដូចជា កម្ពុជា ឡាវ ហ្វីជី មីយ៉ាន់ម៉ា ប៉ាពួញូហ្គីណេ និងទីម័រខាងកើតផងដែរ៕
