ដោយ Donald Lee
ភ្នំពេញ៖ សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ីដែលពឹងផ្អែកលើការនាំចេញនៅតែទទួលរងការធ្លាក់ចុះនៃការនាំចេញ ខណៈដែលសង្រ្គាមពាណិជ្ជកម្មរវាងអាមេរិក និងចិននៅតែបន្តអូសទាញទម្លាក់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក និងកែលម្អខ្សែសង្វាក់តម្លៃពិភពលោកដែលបានបង្កើតឡើងជាយូរមកហើយ។
ការនាំចេញរបស់កូរ៉េខាងត្បូងក្នុងខែ វិច្ឆិកា បានធ្លាក់ចុះគួរឱ្យបារម្ភ ១៤,៣ ភាគរយដល់ ៤៤,១ ពាន់លានដុល្លារ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ឧស្សាហកម្ម និងថាមពលកូរ៉េចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃ អាទិត្យ។របាយការណ៍ បានឱ្យដឹងថា ការនាំចេញទៅបណ្តាប្រទេសអាស៊ានបានធ្លាក់ចុះ ២០ ភាគរយដែលមកត្រឹមតម្លៃ ៧,៥ ពាន់លានដុល្លារ។
ក្រសួងបានបញ្ជាក់ថា “ការថយចុះគឺបណ្តាលមកពីការនាំចេញគ្រឿងអេឡិចត្រូនិច ផលិតផលប្រេង អេក្រង់និងគ្រឿងម៉ាស៊ីនទូទៅ”។ របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ថា កត្តាមួយក្នុងចំណោមកត្តាសំខាន់ៗសម្រាប់ការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងនោះគឺដោយសារតែភាពតានតឹងផ្នែកពាណិជ្ជកម្មដែលកំពុងបន្តកើតមាននៅក្នុងតំបន់អាស៊ី និងជាលទ្ធផលនៃភាពមិនច្បាស់លាស់។
របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ថា “ការនាំចេញរបស់កូរ៉េកាលពីខែមុនបានរងផលប៉ះពាល់ដោយកត្តាជាច្រើន៖ ភាពមិនប្រាកដប្រជាដែលកំពុងកើតមានជាបន្តបន្ទាប់ ដូចជាជម្លោះពាណិជ្ជកម្មរវាងអាមេរិក និងចិន និងការធ្លាក់ចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ការពន្យាពេលនៃការស្តារឡើងវិញនូវតម្លៃប្រេង អេឡិចត្រូនិច ផលិតផលគីមី ឥន្ធនៈ និងប្រេងឥន្ធនៈ ការលុបចោលការចែកចាយនៅឯនាយសមុទ្រ”។
វិស័យកុំព្យូទ័រដែលទទួលបានប្រាក់ចំណេញខ្ពស់បានកើនឡើងធៀបនឹងនិន្នាការសេដ្ឋកិច្ច ២៣.៥ ភាគរយដែលមានទំហំទឹកប្រាក់ស្មើនឹង ៩៤៦ លានដុល្លារនៃការលក់ភាគច្រើន ដោយសារតែរដូវឈប់សម្រាក និងរដូវដើរទិញឥវ៉ាន់របស់អាមេរិក។របាយការណ៍បានឱ្យដឹងថា “តម្រូវការកុំព្យូទ័រយួរដៃ និងថេប្លេតបានកើនឡើងនៅអាមេរិកក្នុងរដូវបុណ្យ Thanksgiving”។
ក្រសួងរំពឹងថានឹងមានការផ្លាស់ប្តូរគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅដើមឆ្នាំថ្មីដោយព្យាករណ៍ថានឹងមានការកើនឡើងលើការនាំចេញសំខាន់ៗដែលនឹងនាំឱ្យសេដ្ឋកិច្ចដែលមានភាពផុយស្រួយចេញពីបន្ទាត់ព្រមាន។ របាយការណ៍នោះឱ្យដឹងថា “មានព្យាករណ៍ថា ការនាំចេញនឹងមានភាពប្រសើរឡើងជាបណ្តើរៗ ហើយនឹងវិលត្រឡប់ទៅរកកំណើនវិជ្ជមានវិញនៅត្រីមាសទី ១ ឆ្នាំក្រោយ។ ការនាំចេញគ្រឿងអេឡិចត្រូនិច កប៉ាល់ រថយន្ត និងផលិតផលប្រេងទំនងជាកើនឡើង។
ការបន្ធូរបន្ថយដែលអាចកើតមាននៃជម្លោះរវាងអាមេរិក និងចិន និងការស្ទុះងើបឡើងវិញនៃបច្ចេកទេសដ៏មានសក្តានុពលក៏អាចរួមចំណែកដល់ការនាំចេញផងដែរ”។ ទោះយ៉ាងណា ធនាគារកណ្តាលកូរ៉េបានផ្តល់ទស្សនវិស័យផ្ទុយពីសេដ្ឋកិច្ច ហើយបានព្រមានពីការធ្លាក់ចុះនិងកំណើនយឺតក្នុងឆ្នាំ ២០២០។
ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលរបស់ធនាគារកណ្តាលបានបញ្ជាក់ថា ពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងធ្លាក់ចុះ ដោយសារតែភាពតានតឹងពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកកំពុងបន្ត។ធនាគារកណ្តាល បានបញ្ជាក់នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃ សុក្រ ថា “ក្រឡេកមើលទៅអនាគត ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលមើលឃើញថា កំណើនសេដ្ឋកិច្ចសកល និងទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោកទំនងជារងផលប៉ះពាល់ដោយកត្តា ដូចជាកំរិតនៃការរីករាលដាលនៃការគាំពារនិយម ការផ្លាស់ប្តូរគោលនយោបាយរូបិយវត្ថុរបស់ប្រទេសធំៗ និងហានិភ័យភូមិសាស្ត្រនយោបាយ”។
លើសពីនេះទៀត ធនាគារកូរ៉េបានកាត់បន្ថយការព្យាកររបស់ខ្លួនក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ ចំនួន ០,២ ភាគរយទៅ ២ ភាគរយនៃកំណើនផលិតផលសរុបក្នុងស្រុក ដោយមានកម្រិតកំណើនដែលមិនធ្លាប់មានចាប់តាំងពីវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដ៏ធំកាលពី ១០ ឆ្នាំមុន។សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងអាមេរិក និងចិនបានចាប់ផ្តើមរៀបចំខ្សែសង្វាក់តម្លៃពិភពលោកនៅជុំវិញពិភពលោក ហើយកំពុងជះឥទ្ធិពលដល់បណ្តាប្រទេសអាស៊ីដែលពឹងផ្អែកលើពាណិជ្ជកម្ម ដូចជាកូរ៉េខាងត្បូង។លើសពីនេះទៀត ជម្លោះពាណិជ្ជកម្មកូរ៉េខាងត្បូង និងជប៉ុនក៏បានធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះផងដែរ។
ប្រជាជនកូរ៉េខាងត្បូងបានធ្វើពហិការរាល់ទំនិញទាំងអស់ដែលផលិតនៅជប៉ុន ចាប់តាំងពីប្រទេសជប៉ុនបានដាក់កម្រិតលើការនាំចេញវត្ថុធាតុដើមដែលចាំបាច់នៅក្នុងខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ផលិតកម្មបច្ចេកវិទ្យារបស់កូរ៉េខាងត្បូង។
ការកើនឡើងនៃការគាំពារនិយមសកលកំពុងធ្វើឱ្យស្ថានភាពពិភពលោកមានសភាពលំបាក និងកំពុងធ្វើឱ្យមានការធ្លាក់ចុះនៅក្នុងទីផ្សារពិភពលោក។អង្គការសហប្រតិបត្តិការនិងអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច (OECD) បានបញ្ជាក់ថា ផលប៉ះពាល់នៃសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក និងចិនបានបណ្តាលឱ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកធ្លាក់ចុះដូចកម្រិតវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដ៏អស្ចារ្យកាលពី ១០ ឆ្នាំមុន៕
