ដោយ Donald Lee
ភ្នំពេញ៖ អ្នកវិភាគទីផ្សារកំពុងទទូចដល់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក Donald Trump ឱ្យដកពន្ធចេញឡើងវិញលើការនាំចូលរបស់ចិន ខណៈវីរុស Corona ដែលបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សេដ្ឋកិច្ចចិនធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនចិនជាច្រើនផ្អាកប្រតិបត្តិការនៅក្នុងប្រទេសនេះ និងផ្សារហ៊ុននៅអាស៊ីធ្លាក់ចុះកាលនៅថ្ងៃ ព្រហស្បតិ៍នេះ។
ក្រុមហ៊ុន Taiex របស់តៃវ៉ាន់បានធ្លាក់ចុះ ៣,៧៣ ភាគរយនៅថ្ងៃដោះដូរដំបូង បន្ទាប់ពីថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី។ ក្រុមហ៊ុន Kospi របស់កូរ៉េខាងត្បូងធ្លាក់ចុះ ០,៤១ ភាគរយ ខណៈសន្ទស្សន៍ក្រុមហ៊ុន Nikkei 225 របស់ជប៉ុនបានធ្លាក់ចុះ ០,៨៦ ភាគរយ។
ខណៈកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក និងចិនដំណាក់កាលទី ១ ក្នុងខែនេះ បានផ្អាកការប្រទូសរ៉ាយគ្នា អាមេរិកមិនទាន់បានដកហូតពន្ធគយណាមួយដែលបានធ្វើឡើងកាលពីឆ្នាំមុនទេ ហើយលោក Trump បាននិយាយថា ការដកពន្ធត្រឡប់វិញនឹងមិនចាប់ផ្តើមទេរហូតដល់ដំណាក់កាលទី ២ បានចាប់ផ្តើមចរចា។
នៅពេលនោះ លោក Trump បាននិយាយថា “យើងនឹងទុកពន្ធគយ តែខ្ញុំនឹងយល់ព្រមដកពន្ធគយទាំងនោះ ប្រសិនបើយើងអាចធ្វើ “ដំណាក់កាលទី ២”។
ទោះយ៉ាងណា នៅពេលដែលអត្រាវីរុសឆ្លងរាលដាលនៅក្នុងប្រទេសចិនដែលមានមនុស្សជិត ៨,០០០ នាក់បានឆ្លងជំងឺនៅទូទាំងពិភពលោក និងមានអ្នកស្លាប់ចំនួន ១៧០ នាក់រួចទៅហើយនោះ ជនជាតិជាច្រើនកំពុងតែចាប់ផ្តើមផ្អាកប្រតិបត្តិការរបស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសនេះ។
ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍អន្ដរជាតិបានចាប់ផ្តើមផ្អាកការហោះហើរទៅកាន់ប្រទេសចិន ជាពិសេសគឺក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍អង់គ្លេស British Airline ដែលបានបញ្ឈប់សេវាកម្មហោះហើរទៅកាន់ប្រទេសនេះ។ ក្រុមហ៊ុនអាហាររហ័សយក្សអន្តរជាតិ McDonald’s បានបិទប្រតិបត្តិការនៅតាមភោជនីយដ្ឋានទាំងអស់របស់ខ្លួននៅក្នុងខេត្តចិន Hubei ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃការផ្ទុះឡើងនៃវីរុសនេះ។
ទីប្រឹក្សាពាណិជ្ជកម្មជាន់ខ្ពស់របស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកលោក Peter Navarro បានអះអាងថា ការដំឡើងពន្ធឡើងវិញនឹងមិនមានការពិភាក្សាទេ ទោះបីវីរុសនេះធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចចិនចុះខ្សោយក៏ដោយ។
លោក Navarro នៅលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍សហរដ្ឋអាមេរិក បាននិយាយថា “នេះគឺជាការវិលវល់ដែលចេញមកពី Wall Street ហើយខ្ញុំគិតថា វាមានវិធានការក្តៅចំពោះបញ្ហាវិបត្តិនេះដើម្បីឈានដល់ការពិភាក្សា”។
លោក Navaro បាននិយាយថា “ចូរចាំថាហេតុអ្វីបានជាពន្ធគយមាននៅនឹងកន្លែង”។
លោក Navarro បានបន្ថែមថា “ពន្ធគយមាននៅនឹងកន្លែង ពីព្រោះចិនចូលរួមឧបត្ថម្ភធនអយុត្តិធម៌។ ពួកគេប្រើប្រាស់សហគ្រាសដែលគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋដើម្បីដាក់ក្រុមហ៊ុន និងកម្មករអាមេរិកឱ្យឈប់ធ្វើអាជីវកម្ម ហើយពន្ធគយក៏ធានាថា យើងត្រឡប់មកដំណាក់កាលទី ២ វិញដែរ”។
ក្រុមអ្នកវិភាគជឿជាក់ថា សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកនឹងឈានទៅរកការស្ទុះងើបឡើងវិញនៅឆ្នាំ ២០២០ ប៉ុន្តែការផ្ទុះឡើងនៃវីរុសថ្មីបានធ្វើឱ្យវិនិយោគិនព្រួយបារម្ភអំពីផលប៉ះពាល់ដែលអាចធ្វើឱ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកថយចុះ។
លោក Rajiv Biswas ប្រធានសេដ្ឋវិទូប្រចាំតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកប្រចាំក្រុមហ៊ុន IHS Markit បាននិយាយនៅក្នុងរបាយការណ៍មួយថា “វីរុសវីរុសវូហានបង្កហានិភ័យធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងចំពោះចក្ខុវិស័យសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកនៅឆ្នាំ ២០២០ ប្រសិនបើការរីករាលដាលនៅតែបន្តកើនឡើងនៅប៉ុន្មានសប្តាហ៍ខាងមុខនេះ”។
លោកបានបន្ថែមថា “វិសាលភាព និងរយៈពេលនៃការតក់ស្លុតអវិជ្ជមានចំពោះកំណើនសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់នេះនឹងពឹងផ្អែកទៅលើរបៀបការរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃវីរុសវូហានដែលអាចគ្រប់គ្រងបាន”៕
