ដោយៈ គង់ សូរិយា
ភ្នំពេញៈ វិនិយោគិនជប៉ុនចូលមក ក្នុងអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជាមិនមែនដោយសារតែទីផ្សារ ទាំងមូលកំពុងរីកចម្រើននោះទេ ប៉ុន្តែដោយសារតែពួកគេ ពិនិត្យមើលទីតាំងរយៈពេលវែង មិនមែនអារម្មណ៍រយៈពេលខ្លីនោះទេ។
១ ហេតុផលសំខាន់
វិនិយោគិន ដែលមានបទពិសោធន៍ច្រើន តែចូលមកនៅពេលដែលទីផ្សារខ្សោយ ឬមិនប្រាកដប្រជា ដោយសារតែតម្លៃមានភាពទន់ខ្សោយ ការប្រកួតប្រជែងទាបជាងមុន ហើយការកើនឡើងនាពេលអនាគតអាចកាន់តែប្រសើរឡើង ប្រសិនបើពួកគេជ្រើសរើសដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។
២ ហេតុអ្វីបានជាជប៉ុននៅតែវិនិយោគនៅកម្ពុជា
ជាមួយនឹងកំណើនរយៈពេលវែងជាយុទ្ធសាស្ត្រ អ្នកវិនិយោគជប៉ុននៅតែមើលឃើញកម្ពុជា នៅតែមានកំណើនផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP)ដ៏រឹងមាំ ដែលមានអត្រាកំណើនប្រហែល៤.៩-៥.០ភាគរយ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៥-២០២៦) ដែលមានភាពទាក់ទាញបើប្រៀបធៀប ទៅនឹងទីផ្សារចាស់ទុំយឺតដូចជាប្រទេសជប៉ុន។
អ្នកវិភាគអចលនទ្រព្យឯករាជ្យ លោកយិន លាងគង់ ដែលបានឈរជើងក្នុងវិស័យនេះរយៈពេលប្រមាណ១០ឆ្នាំ បានលើកឡើងថា វិនិយោគិន កំពុងសម្លឹងមើលលើនគរូបនីយកម្មរបស់កម្ពុជា និងការកើនឡើងនៃវណ្ណៈកណ្តាល ក្នុងរយៈពេល៥ ទៅ១៥ឆ្នាំខាងមុខ មិនមែនប្រាក់ចំណេញភ្លាមៗនោះទេ។
៣ តម្លៃចូលទាបក្នុងអំឡុងពេលកែតម្រូវទីផ្សារ
ទីផ្សារខ្សោយអាចបង្កើតឱកាសទិញបានល្អ ស្របពេលវិនិយោគិនជប៉ុន ច្រើនតែចូលចិត្តចូលមកក្នុងអំឡុងពេលធ្លាក់ចុះ ពីព្រោះពួកគេអាចចរចាតម្លៃដីធ្លី ឬលក្ខខណ្ឌគម្រោងបានកាន់តែប្រសើរ។
លោកបញ្ជាក់ថា “នេះមិនមែនជាការវិនិយោគអារម្មណ៍ទេ តែវាគឺជាការវិនិយោគលើគុណតម្លៃ”។
៤ ការធ្វើពិពិធកម្មឆ្ងាយពីហានិភ័យធំៗនៅកន្លែងផ្សេង
ក្រុមហ៊ុនជប៉ុនជាច្រើន ក៏កំពុងស្វែងរកការធ្វើពិពិធកម្មផលិតកម្ម និងដើមទុននៅទូទាំងអាស៊ីអាគ្នេយ៍ផងដែរ។ កម្ពុជាកំពុងត្រូវបានដាក់ជាមូលដ្ឋានឧស្សាហកម្មថ្មី ជាពិសេសជាមួយនឹងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស និងការតភ្ជាប់ភស្តុភារ។
៥ ទំនាក់ទំនងនយោបាយ និងការទូត
ជប៉ុនមានទំនាក់ទំនងរឹងមាំជាមួយកម្ពុជា អស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ តាមរយៈហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអាជីវកម្ម។ នោះបង្កើតទំនុកចិត្ត និងកាត់បន្ថយហានិភ័យដែលយល់ឃើញសម្រាប់ស្ថាប័នជប៉ុន។
៦ ការវិនិយោគជ្រើសរើស មិនមែនទូលំទូលាយទេ
ចំណុចមួយនេះជារឿងសំខាន់ ដោយពួកគេមិនទិញអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងដោយងងឹតងងល់នោះទេ។
ក្នុងបរិការណ៍បែបនេះ វិនិយោគិនជប៉ុនច្រើនតែផ្តោតលើ៖
- អាផាតមិនសេវាកម្ម
- គម្រោងទីក្រុងចម្រុះ
- លំនៅដ្ឋានដែលភ្ជាប់ជាមួយឧស្សាហកម្ម
- ការអភិវឌ្ឍលំដាប់ខ្ពស់នៅក្នុងស្រុកដែលបានបញ្ជាក់។
- ទ្រព្យសកម្មដែលបង្កើតប្រាក់ចំណូល ជាជាងខុនដូដែលប៉ាន់ស្មាន។
ជាឧទាហរណ៍ គម្រោងដែលគាំទ្រដោយជប៉ុន នៅភ្នំពេញបានកំណត់គោលដៅ លើការអភិវឌ្ឍកម្រិតខ្ពស់ និងមានរចនាសម្ព័ន្ធ ជាជាងការប៉ាន់ស្មានទីផ្សារទ្រង់ទ្រាយធំ។
សំណួរនៅទីនេះគឺថា ប្រសិនបើទីផ្សារ “មិនទាន់ល្អ” ហេតុអ្វីបានជាចូលមក? ចម្លើយ គឺមានសំណួរមួយលេចឡើងថា “តើទ្រព្យសកម្មនេះនឹងមានតម្លៃ ក្នុងរយៈពេល៥ ទៅ១០ឆ្នាំឬទេ?។
“តើទីផ្សារសព្វថ្ងៃនេះគួរឱ្យរំភើបទេ? ដោយនិយាយដូច្នេះ មិនមែនអចលនទ្រព្យកម្ពុជា ទាំងអស់សុទ្ធតែទាក់ទាញនោះទេ។
តំបន់មួយចំនួន ជាពិសេសតំបន់ខុនដូ ដែលមានការផ្គត់ផ្គង់លើសកម្រិត ឬគម្រោងតំបន់ឆ្នេរសមុទ្រ ដែលមានការប៉ាន់ស្មាន នៅតែមានហានិភ័យធ្ងន់ធ្ងរ។
សូម្បីតែអ្នកសង្កេតការណ៍ទីផ្សារ ក៏ព្រមានអំពីខុនដូដែលមានតម្លៃខ្ពស់ហួសហេតុ និងសាច់ប្រាក់ងាយស្រួលលក់បន្តខ្សោយ។
ពួកគេកំពុងផ្តោតលើផ្នែកជាក់លាក់ ទីតាំងរឹងមាំ និងតម្រូវការនាពេលអនាគត។
ទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់នៃឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិ លោកបណ្ឌិតម៉ី កល្យណ បានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹថនាពេលកន្លងមកថា អ្នកវិនិយោគជប៉ុន នៅពេលពួកគេទៅកាន់ប្រទេសណាមួយ ពួកគេប្រៀបដូចជាការធ្វើដំណើរឆ្លងស្ពាន ដោយពួកគេស្ទាបបង្កាន់ដៃស្ពានម្តងហើយ ម្តងទៀត មុនពេលពួកគេសម្រេចចិត្តឆ្លង។
លោកបញ្ជាក់ថា “ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា ជប៉ុនមានភាពរឹងមាំជាប្រវត្តិសាស្រ្ត ពួកគេបានរៀបចំខ្លួនរួចហើយ សម្រាប់វិនិយោគរយៈពេលវែងនៅកម្ពុជា”។ លោកបន្ថែមថា “ពួកគេសាងសង់សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ សណ្ឋាគារ ខុនដូ អាផាតម៉ិន ផ្សារទំនើបជាដើម ដើម្បីបំរើឲ្យការរស់នៅរយៈពេលវែងនៅទីនេះ”៕






