ដោយៈ វឌ្ឍនៈ

ភ្នំពេញៈ កម្ពុជាបន្តទទួលបានការគាំទ្រ ជ្រោមជ្រែងពីបណ្ដាប្រទេសជាមិត្ត និងមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗនៅលើពិភពលោក ហើយកម្ពុជាតែងតែស្វាគម​ន៍នូវជំនួយ និងការគាំទ្រពីបណ្ដាប្រទេសទាំងនោះផងដែរ។

ជាក់ស្ដែងនៅថ្ងៃទី១៣ មិថុនា ២០២២នេះ កម្ពុជានឹងចុះហត្ថលេខាជាមួយបណ្ដាប្រទេសធំពីរ ក្នុងតំបន់អាស៊ី ដើម្បីផ្ដល់ហិរញ្ញប្បទានអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច។

យោងតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន របស់ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិបានឱ្យដឹងថា នៅថ្ងៃទី១៣ មិថុនា ២០២២ លោកឧប​នាយករដ្ឋមន្រ្តី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកម្ពុជា និង លោកមីកាមិ ម៉ាសាហ៊ីរ៉ុ ឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា នឹងចុះហត្ថលេខាលើលិខិតប្តូរសារ និងឯកសារពាក់ព័ន្ធស្ដីពីការផ្ដល់ហិរញ្ញប្បទានឥតសំណងរបស់ជប៉ុន មានទឹកប្រាក់៣៦៣លានយ៉េន ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្ស ។

នៅក្នុងសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានដដែលនេះឱ្យដឹងថា ហិរញ្ញប្បទានឥតសំណង ដែលផ្ដល់ដោយរាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុននេះ នឹងចូលរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង របស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងធនធានមនុស្សនៅកម្ពុជា ព្រមទាំងពង្រឹងបន្ថែមទៀត នូវកិច្ចការសហប្រតិបត្តិការល្អ ដែលមានស្រាប់ និងចំណងមិត្តភាពជាប្រពៃណីរវាងប្រទេសទាំងពីរ។

ក្រៅពីការផ្ដល់ជំនួយនេះដែរ ជប៉ុនក៏ជាប្រទេសវិនិយោគធំមួយនៅកម្ពុជា លើវិស័យនានា ក្នុងនោះរួមមានសំណង់ អចលនទ្រព្យ ផ្សារទំនើបធំជាងគេ គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ ធនាគារ និងវិស័យដែលមានអាទិភាពជាច្រើនទៀត។ ក្រៅពីនេះជប៉ុនក៏បានទទួលយកពលករកម្ពុជា ទៅបម្រើការងារនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួនជាច្រើននាក់ផងដែរ ដែលជាបង្កើនប្រាក់ចំណូលដល់ប្រជាជនកម្ពុជា ។

សេចក្ដីប្រកាសមួយទៀត របស់ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកម្ពុជាឱ្យដឹងផងដែរថា នៅថ្ងៃទី១៣មិថុនាដដែលនេះ កម្ពុជានឹងចុះហត្ថលេខាជាមួយ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ហើយភាគីកម្ពុជាតំណាងដោយលោកប្រាក់សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិ​បត្តិការអន្តរជាតិ និងភាគីចិនតំណាងដោយលោកវ៉ាង វិនធាន ឯកអគ្គ​រដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា ។

សេចក្ដីប្រកាសបញ្ជាក់ថា ហត្ថលេខាដែលនឹងចុះរួមគ្នា នៅថ្ងៃទី១៣ មិថុនា ២០២២ លើកិច្ចព្រមព្រៀងស្ដីពីមូលនិធិពិសេស សម្រាប់គម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ ឡានឆាងឆ្នាំ២០២២ ដែលមានទឹកប្រាក់សរុបចំនួន៤.៣៣៥.៩០០ដុល្លារអាមេរិក ភាគច្រើនគ្របដណ្ដប់លើសកម្មភាពក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន អភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ទេសចរណ៍ បរិស្ថាន ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងព័ត៌មានក្លែងក្លាយ អន្តោប្រវេសន៍និងការគ្រប់គ្រងព្រំដែនការស្រាវជ្រាវ អាកាសចរណ៍ ក៏ដូចជាការអភិរក្សបេតិកភណ្ឌ ក្នុងចំណោមវិស័យដទៃទៀត៕

ដោយ សុខុម

អន្តរជាតិ: សិង្ហបុរី បានវ៉ាឈ្នះប្រទេសចិន ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ជាប្រទេសដែលមានអាជីវកម្ម Start-up ច្រើនបំផុតប្រចាំអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍សន្ទស្សន៍ប្រព័ន្ធអេកូស៊ីអាជីវកម្ម Start-up ឆ្នាំ២០២២ (Start-up Ecosystem Index 2022) របស់ StartupBlink។

ទន្ទឹមនេះសិង្ហបុរី ក៏បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៧ នៅទូទាំងពិភពលោកផងដែរផ្នែកអាជីវកម្ម Start-up នៅក្រោយសហរដ្ឋអាមេរិក អង់គ្លេស អ៊ីស្រាអែល កាណាដា ស៊ុយអែត និងអាល្លឺម៉ង់។ កាលពីឆ្នាំ២០២១ ប្រទេសសិង្ហបុរី បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១០។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន The Straits Times ចុះផ្សាយកាលពីពេលថ្មីៗនេះ។

របាយការណ៍នេះបានបង្ហាញថា វិស័យបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ (Fintech) ជាឧស្សាហកម្ម “លេចធ្លោខ្លាំង” របស់ប្រទេសសិង្ហបុរី ហើយក៏បានធ្វើការកត់សម្គាល់ដែរថា ពេលនេះសិង្ហបុរី ស្ថិតក្នុងចំណោមទីក្រុងជាប់ចំណាត់ថ្នាក់កំពូលទាំង៣០ សម្រាប់វិស័យផ្សេងៗទៀតដូចជា បច្ចេកវិទ្យាអប់រំ ពាណិជ្ជកម្មតាមអនឡាញ (E-commerce) & លក់រាយ Software & ទិន្នន័យ និងទីផ្សារ & ការលក់។

របាយការណ៍ដដែលលើកឡើងថា “សិង្ហបុរី គឺជាគំរូសម្រាប់នវានុវត្តន៍ថ្មី និងបន្តគំរូក្នុងនាមជាប្រទេសតូចមួយដែលលេចធ្លោខ្លាំង និងបង្កើតឥទ្ធិពលថ្នាក់តំបន់ក្នុងនាមជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុដ៏មានឥទ្ធិពល និងបើកចំហនៅអាស៊ី”។

របាយការណ៍នេះបន្ថែមទៀតថា ច្បាប់ពន្ធដារដ៏អំណោយផលរបស់សិង្ហបុរី និងភាពងាយស្រួលនៅក្នុងការធ្វើអាជីវកម្មទាក់ទាញបាន “ការវិនិយោគលើប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីយ៉ាងធំសម្បើម”៕

ដោយ៖ សុផារី

ភ្នំពេញ៖ គម្រោងសិក្សាការដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹកទន្លេបាសាក់ ពីភ្នំពេញឆ្ពោះត្រង់ទៅកាន់សមុទ្រកម្ពុជា នៅក្នុងខេត្តកែប ត្រូវបានដាក់បញ្ចូលក្នុងផែនការប្រាំឆ្នាំរំកិល ហើយបានដាក់សំណើរសុំការគាំទ្រថវិកាពីភាគីប្រទេសចិន។ មន្ត្រី និងអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច លើកឡើងថា ប្រសិនបើគម្រោងនេះទទួលបានជោគជ័យ និងលេចរូបរាងឡើងពិតប្រាកដមែន នោះនឹងផ្តល់ជាប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើន។

លោកបណ្ឌិត ហុង វណ្ណៈ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៃវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៃរាជ​បណ្ឌិតសភាកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ប្រាប់ Property Area Asia តាមប្រព័ន្ធតេឡេក្រាមថា ប្រសិនបើគម្រោងមួយនេះអាចលេចរូបរាងពិតមែននោះ វានឹងជួយសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម និងការដឹកជញ្ជូនទំនិញដោយផ្ទាល់ ពីភ្នំពេញទៅកាន់តំបន់សមុទ្រ និងពីតំបន់សមុទ្រមកកាន់ភ្នំពេញតាមផ្លូវទឹក ដែលនឹងផ្តល់ផលចំណេញលើបរិមាណទំនិញដែលដឹកជញ្ជូន។ ការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹកនឹងជួយកាត់បន្ថយការសឹករិចរិលនៃផ្លូវថ្នល់ ដែលអាចជួយកាត់បន្ថយការចំណាយលើការជួសជុលផ្លូវថ្នល់។

លោកបណ្ឌិតបញ្ជាក់ថា “ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិមួយចំនួនអាចដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក ឆ្ពោះមកកាន់ទីក្រុងភ្នំពេញដោយត្រង់ ដោយមិនចាំបាច់ប្រើប្រាស់ផ្លូវគោកនោះទេ។ ដូច្នេះ វាជួយសម្រួលពាណិជ្ជកម្មមួយផ្នែក និងចំណេញការខូចខាតតាមរយៈការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោក ដែលបានធ្វើឱ្យខូចខាត និងប៉ះពាល់ដោយរថយន្តធំៗ។ ប្រសិនបើយើងធ្វើតុល្យការផលចំណេញនេះ ក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំ ២០ឆ្នាំ គឺវាមានផលចំណេញច្រើនណាស់”។

បើតាមប្រសាសន៍របស់លោកបណ្ឌិត គម្រោងនេះក៏ជួយសម្រួលចរាចរណ៍ កាត់បន្ថយការកកស្ទះចរាចរណ៍បានច្រើននៅតាមផ្លូវគោក ព្រមទាំងជួយកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោក ថែមទាំងសម្រួលនិងបន្ថែមផ្លូវនៃការធ្វើដំណើររបស់ប្រជាពលរដ្ឋតាមផ្លូវទឹកផងដែរ។

លោកបណ្ឌិត ហុង វណ្ណៈ បានបន្តថា គម្រោងនេះបានបង្កភាពងាយស្រួល ដល់ប្រជាពលរដ្ឋនៅតាមបណ្តោយដងទន្លេ ក្នុងការដាំដំណាំវិលជុំច្រើនប្រភេទ និងអាចផ្សារភ្ជាប់នឹងវិស័យទេសចរណ៍ តាមរយៈការធ្វើដំណើរទេសចរណ៍ និងការបង្កើតកញ្ចប់ទេសចរណ៍តាមផ្លូវទឹកសម្រាប់ប្រជាជនកម្ពុជា និងជនជាតិបរទេសបានផងដែរ។

បន្ថែមលើសនេះទៅទៀត គម្រោងដ៏ធំមួយនេះនឹងជំរុញដល់សន្ទុះនៃវិស័យអចលនទ្រព្យ តាមតំបន់ដងទន្លេផងដែរ។ លោកបណ្ឌិតបញ្ជាក់ថា “សម្រាប់វិស័យអចលនទ្រព្យក៏មានការកម្រើកផងដែរ សម្រាប់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ ដែលមានដីនៅតាមដងទន្លេដែលមានការពាក់ព័ន្ធ ក៏អាចទទួលបានផលប្រយោជន៍ផងដែរ ដោយសារដីនឹងអាចឡើងថ្លៃ ព្រោះមានប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនទឹកផង និងប្រព័ន្ធផ្លូវគោកផង”។

លោកបណ្ឌិត បានមានប្រសាសន៍ថា “គម្រោងនេះនឹងនាំមកនូវសារប្រយោជន៍ច្រើនណាស់ សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចប្រទេសកម្ពុជា និងលើកស្ទួយកម្រិតជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ដែលមានការពាក់ព័ន្ធ បានមួយកម្រិត ព្រមទាំងជំរុញវិស័យពាក់ព័ន្ធស្ទុះងើបឡើងផងដែរ”។

លោកទេសរដ្ឋមន្ត្រី ស៊ុន ចាន់ថុល ទេសរដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសាធារណៈការ និងដឹកជញ្ជូន កាលពីពេលថ្មីៗ បានមានប្រសាសន៍ថា ប្រសិនបើគម្រោងនេះសម្រេចទៅបាន គម្រោងនេះនឹងផ្ដល់ផលប្រយោជន៍ដល់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ ពាណិជ្ជកម្ម ភស្តុភារកម្ម ព្រមទាំងជំរុញតំបន់តាមដងទន្លេជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មថ្មីផងដែរ។

លោកទេសរដ្ឋមន្ត្រី បានបញ្ជាក់បន្ថែមថា គម្រោងនេះមានចំងាយប្រហែល១៦៥គីឡូម៉ែត្រ ដោយក្នុងនោះ ចាប់ពីព្រែកអំបិលរហូតដល់ខេត្តកែប មានប្រវែងផ្លូវ១១៥គីឡូម៉ែត្រគឺជាផ្លូវទឹក ដែលអាចធ្វើដំណើរបាន ហើយប្រមាណ២៨ភាគរយ ប្រហែល៥ទៅ៧គីឡូម៉ែត្រ ជាប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ដែលត្រូវការស្តារដើម្បីធ្លាយដល់ទឹកសមុទ្រ៕

ដោយ៖ សុផារី

បាត់ដំបង៖ អភិបាលខេត្តបាត់ដំបង បើកកិច្ចប្រជុំពិភាក្សាការងារជាមួយប្រតិភូធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី ស្ដីពីវឌ្ឍនភាពអនុគម្រោង នៅក្នុងក្រុងបាត់ដំបង នៃគម្រោងកែលម្អគ្រប់គ្រងបរិស្ថានក្រុងជុំវិញបឹងទន្លេសាបជំហានទី២។

គម្រោងរៀបចំទីលានចាក់សំរាមស្ដង់ដាមួយនៅខេត្តបាត់ដំបង ដែលមានទំហំផ្ទៃដី ២៥ហិកតា ស្ថិតនៅភូមិប៉ោយស្វាយ ឃុំតាគ្រាម ស្រុកបាណន់ ខេត្តបាត់ដំបងដែលជាគម្រោងក្រោមកម្ចីឥណទានសម្បទាន របស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) មានតំលៃប្រមាណ៦,៥លានដុល្លារ។

លោក សុខ លូ អភិបាលខេត្តបាត់ដំបង បានលើកឡើងថា បញ្ហាសំរាមនៅតែជាបញ្ហាកង្វល់ ដែលកំពុងប្រឈម ដែលត្រូវទាមទារឱ្យមានការដោះស្រាយជាបន្ទាន់ ក្នុងខណៈពេលដែលបច្ចុប្បន្ន ការទុកដាក់ការប្រមូល និងដឹកជញ្ជូនសំរាមមានភាពយឺតយ៉ាវ ហើយសំរាមកើនឡើងពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។

លោកក៏បានធ្វើការស្នើដល់ប្រតិភូរបស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) ជួយពន្លឿនក្នុងការសាងសង់ស្ថានីអាងប្រព្រឹត្តិកម្មទឹកកខ្វក់ឱ្យកាន់តែឆាប់រហ័ស ខណៈពេលដែលដំណើរការសាងសង់មានភាពយឺតយ៉ាវជាងផែនការគ្រោងទុកប្រមាណ២០% ដែលប្រជាពលរដ្ឋក្នុងខេត្តបាត់ដំបង ទន្ទឹងរង់ចាំគម្រោងមួយនេះបញ្ចប់សាងសង់ជាស្ថាពរនាពេលខាងមុខនេះ ដើម្បីបង្ការជំនន់ទឹកភ្លៀងនៅក្នុងក្រុងបាត់ដំបង។

លោក វង្ស ពិសិដ្ឋ អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន និងជានាយកគម្រោង ក៏បានធ្វើការណែនាំដល់រដ្ឋបាលខេត្តបាត់ដំបង ដោយបានធ្វើការស្នើឱ្យមានការរៀបចំបង្កើតយន្តការនៃគណៈកម្មការមួយសម្រាប់ធ្វើការគ្រប់គ្រងទីលានចាក់សំរាម ឱ្យបានត្រឹមត្រូវបន្ទាប់ ហើយពីទីលានចាក់សំរាមស្ដង់ដារអន្តរជាតិមួយនេះ ត្រូវបានដាក់ដំណើរការប្រើប្រាស់នាពេលខាងមុខនេះ៕

According to JLL, prime net absorption in Bangkok’s office property market totalled 37,800 sqm in 1Q22. Large positive movement in the quarter came from pre-commitment tenants moving into O-NES Tower. Large-size corporates continued to downsize, while pre-committed tenants have not yet moved into new completions.

Known leasing volumes in the quarter recovered to 26,000 sqm, with half consisting of new lettings, in-situ expansions and relocations. The remaining were renewals.

New completions in 1Q22 totalled 46,000 sqm, which included Vanissa and 140 Wireless. Both projects are located in Central Bangkok, and they secured approximately 40% pre-commitment. Total prime stock increased to 1,472,800 sqm.

The CBA prime vacancy rate remained stable in 1Q22 from the previous quarter, at 18.8%. We expect a slight compression in the next quarter when new and recent completions fill up.

Prime gross rents remained stable at THB 932 per sqm per month, with minimal changes q-o-q and y-o-y. Landlords were unlikely to offer significant discounts, while new completions are offering gross rents similar to the market average. Net effective rents declined by -3.0% y-o-y to THB 715 per sqm per month due to high operation costs and a change in property tax.

Capital value growth picked up by 4.1% y-o-y. This was largely the result of higher construction costs, mainly steel products which are widely used in office construction and logistics costs. Market yield compressed to 5.4%.

By end-2022, One City Centre (55,700 sqm) plans to open. CBA stock should total 1.53 million sqm. Pre-leases across new and recent completions became more solid, yet tenants should continue moving out of older prime buildings. Thus, the vacancy rate should reach 20.3%.

We expect minimal changes in gross rents; however, the increase in outgoings should pressure net effective rents to compress further. Declining rents and high capital values should in turn compress market yield to 5.35%.

Source: Real Estate Asia