ដោយៈ ប៊ី

ភ្នំពេញៈ លំហូរហិរញ្ញប្បទាននៅកម្ពុជា ត្រូវបានព្យាករណ៍ថានឹងកើនឡើងដល់២៣.៤ពាន់លានដុល្លារឬ៦៩.៨% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប(ផសស)នៅឆ្នាំ២០២៥ ខណៈជម្ងឺកូវីដ១៩ បានធ្វើឱ្យកម្ពុជាខាតបង់លំហូរហិរញ្ញប្បទាន ចំនួន៣.៦ពាន់លានដុល្លារ ដែលស្មើនឹង១៩.៨% នៃលំហូរហិរញ្ញប្បទានសរុបរបស់ប្រទេសក្នុងឆ្នាំ២០២០។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ថ្មី របស់កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) ចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃសុក្រកន្លងទៅ។

យោងតាមសារព័ត៌មានចិន Xinhua ដែលចេញផ្សាយពីរបាយការណ៍នេះ បានឱ្យដឹងថា ប្រភពហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រទេសកម្ពុជា សម្រាប់ទ្រទ្រង់ដល់ការអភិវឌ្ឍជាតិ រួមមានចំណូលក្នុងស្រុក ការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI) ការវិនិយោគឯកជនក្នុងស្រុក ការផ្ទេរប្រាក់កម្ចីជំនួយ និងជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវការ (ODA)។

របាយការណ៍បានឱ្យថា ប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះ ត្រូវបានគេព្យាករថានឹងរកចំណូលបានចំនួន១៨.២ពាន់លានដុល្លារ សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍជាតិក្នុងឆ្នាំ២០២០ ប៉ុន្តែដោយសារតែផលប៉ះពាល់នៃជម្ងឺកូវីដ-១៩ កម្ពុជារកបានតែ១៤.៦ពាន់លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ធ្លាក់ចុះ៣.៦ពាន់លានដុល្លារ ឬ១៩.៨%។

របាយការណ៍ដដែលបាននិយាយថា “ក្នុងចំណោមលំហូរហិរញ្ញប្បទានទាំងអស់ ការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស អាចនឹងធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំង (៣១%) បន្ទាប់មកមានប្រាក់ចំណូលក្នុងស្រុក (ធ្លាក់ចុះ ២៣.៦%) ប្រាក់បញ្ញើ (ធ្លាក់ចុះ ២០.២%) និងការវិនិយោគឯកជនក្នុងស្រុក (ធ្លាក់ចុះ១៦.៣%)”។

របាយការណ៍ដែលមានចំណងជើងថា ការវាយតម្លៃការអភិវឌ្ឍន៍ហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (DFA) ក៏បានប៉ាន់ប្រមាណ ហិរញ្ញប្បទាន ដែលមានសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រទេសរហូតដល់ឆ្នាំ២០២៥ ដោយព្យាករណ៍ថា លំហូរហិរញ្ញប្បទានសរុប នឹងងើបឡើងបន្តិចម្តងៗពីជម្ងឺរាតត្បាត និងកើនឡើងដល់២៣.៤ពាន់លានដុល្លារ ឬ៦៩.៨% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (ផសស) នៅឆ្នាំ២០២៥។

របាយការណ៍បាននិយាយថា ប្រាក់ចំណូលក្នុងស្រុក គឺជាប្រភពហិរញ្ញប្បទានដ៏សំខាន់កាន់តែខ្លាំងឡើង សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍនៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រ ដែលតំណាងឱ្យ១៩ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប នៅឆ្នាំ២០២០ និងបន្តកើនឡើងដល់២២.៥% នៅឆ្នាំ២០២៥។

លោក Nick Beresford តំណាងនិវេសនដ្ឋាន យូអិនឌីភី ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជាបានថ្លែងថា “នេះជាលើកដំបូងនៃរូបភាពលំហូរចូលហិរញ្ញវត្ថុ ដែលការរំពឹងទុករបស់កម្ពុជាទាំងអស់ត្រូវបានយកគំរូតាមភាពជាក់លាក់”។លោកបន្ថែមថា“នៅពេលណាដែលយើងអាចបន្ធូរបន្ថយការរឹតត្បិត វិធានការបង្ការជម្ងឺកូវីដ-១៩បាន យើងអាចរំពឹងថា នឹងមានកំណើនដ៏ខ្លាំងក្លា នៅក្នុងលំហូរហិរញ្ញប្បទានអភិវឌ្ឍន៍។ នៅក្នុងលំហូរទាំងនោះ ប្រភពធនធានក្នុងស្រុក កំពុងមានសារៈសំខាន់កាន់តែខ្លាំងឡើង”។

ជាមួយគ្នានេះដែរ កម្ពុជាកំពុងតែរៀបចំផែនការគោលនយោបាយ ស្តារសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនឡើងវិញ ពីវិបត្តិជំងឺរាតត្បាតសកលកូវីដ១៩ឆ្នាំ២០២១-២០២៣ ដើម្បីកំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយចីរភាព និងបរិយាប័ន្ន តាមរយៈការធានារក្សាបាននូវសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថិរភាពសង្គម និងសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈលើគន្លង នៃប្រក្រតីភាពថ្មី ព្រមទាំងលើកកម្ពស់ភាពប្រកួតប្រជែង និងជំរុញការធ្វើពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីបង្កើនសមត្ថភាពនាំចេញទាំងក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក។

មូលដ្ឋានគ្រឹះសំខាន់ៗចំនួន៣ ដែលកម្ពុជាកំពុងរៀបចំមានដូចជា ការស្តារឡើងវិញ តាមរយៈការកសាងមូលដ្ឋានរឹងមាំ សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចវិលទៅមាគ៌ា នៃកំណើនឡើងវិញ ដោយផ្តោតលើការធានាសុវត្ថិភាព ការគ្រប់គ្រងផលប៉ះពាល់ ការរក្សាលំនឹង និងជំរុញឱ្យងើបឡើងវិ ញនៃធុរកិច្ចដែលមានសក្តានុពល ពិសេសក្នុងវិស័យដែលទទួលរងផលប៉ះពាល់ខ្លាំង និងការបង្កើតការងារបន្ថែមច្រើន និងឆាប់រហ័ស។

ការកែទម្រង់ដោយបន្តដាក់នូវវិធានការកែទម្រង់សំខាន់ៗ ដូចជារចនាសម្ព័ន្ធដែលមាន ការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវបរិយាកាស និងកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម ការវិនិយោគ និងធុរកិច្ច និងការជំរុញ និងការអភិវឌ្ឍឌីជីថលលូបនីយកម្ម ក្នុងប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចទាំងវិស័យសាធារណៈ និងឯកជន។

ការកសាងភាពធន់ដោយពង្រឹងការត្រៀមខ្លួន និងការឆ្លើយតបទៅជំងឺ ឬស្ថានភាពស្រដៀងគ្នាដែលអាចផ្ទុះឡើងនាពេលអនាគត ដោយផ្តោតលើការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធសុខាភិបាល និងប្រព័ន្ធគាំពារសង្គមដែលរឹងមាំ មានប្រសិទ្ធភាព និងការធានានូវចីរភាព និងបរិយាប័ន្នកម្មនៃការស្តារ និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គម៕

​ដោយ: ហ៊ុយ ក្រេង

ព្រះសីហនុៈ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែននាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជាធ្លាប់បាន​ថ្លែង​ក្នុង​ពិធី​ជួប​សំណេះសំណាល​ជាមួយ​មន្ដ្រីរាជការ និង​ក្រុមការងារ​បច្ចេកទេស​ស្ថាបនា​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ​ ក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ​កាលពី​ដើមខែ​មិថុនា​ឆ្នាំមុន​ថា “រដ្ឋាភិបាលនឹងធ្វើ​ការអភិវឌ្ឍក្រុង​នេះ ​ជា​ទីក្រុង​ទំនើប​ជាមួយ​រមណីយដ្ឋាន​ឆ្នេរសមុទ្រ ​ដែល​ស្អាត​បំផុត​លើ​សកលលោក និង​ជា​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស​គំរូ​ពហុ​បំណង​ដែល​នឹង​ទាក់ទាញ​ទេសចរ“។

ក្រុងព្រះសីហនុ គឺជាតំបន់ឆ្នេរតែមួយ ​ដែលមាន​ការអភិវឌ្ឍ​លើ​គ្រប់វិស័យ ខណៈនៅប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ បានប្រែក្លាយមុខមាត់ថ្មីក្នុងរយៈពេលដ៏ខ្លី នឹងជាទីក្រុង

ដែលមានការរីកចម្រើនខ្លាំង ទាំងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ​ផ្លូវថ្នល់ ភ្លើង​បំភ្លឺ​ផ្លូវ និង​សំណង់​អគារ​ពាណិជ្ជកម្មទាបខ្ពស់ ដូចជា​ តាម​តំបន់​ទេសចរណ៍​នានាបង្ហាញពីសម្រស់ នឹងសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ច។

ទីក្រុងនេះត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះថា នូវព្រះរាជនាមរបស់អតីតព្រះមហាក្សត្រ នរោ​ត្តមសីហនុ ដែលមានប្រជាជនប្រហែល៨៩.៨០០នាក់ និងប្រហែល៦៦.៧០០នាក់រស់នៅនៅកណ្តាលទីក្រុងក្នុងឆ្នាំ២០០៨។

ក្រុងព្រះសីហនុគ្របដណ្ដប់ផ្នែកធំនៃសង្កាត់ចំនួន៦ នៃក្រុងព្រសីហនុ។ ទីក្រុងតូចមួយវាបានវិវឌ្ឍនស្របគ្នា នឹងការកសាងកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។ ពោល: កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុមានរដ្ឋបាលឯករាជ្យ។ គួបផ្សំនឹងវិស័យដឹកជញ្ចូន ដែលជាឆ្អឹងខ្នងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ទីក្រុង។ បច្ចុប្បន្នផ្ទៃដី ប្រតិបត្តិការសរុបរបស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុមានទំហំប្រមាណ១២៤.៧៦ ហិកតា។ កំពង់ផែចំណាស់នេះ ត្រូវបានសាងសង់នៅឆ្នាំ១៩៥៦ និងបានចាប់ផ្តើម ប្រតិបត្តិការនៅឆ្នាំ១៩៦០។

យុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍទីក្រុង ផ្តោតលើទេសចរណ៍ការពង្រីកកំពង់ផែ និងកំណើន ឧស្សាហកម្ម។ ការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍ ត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា នឹងក្លាយជាកត្តាជំរុញសេដ្ឋកិច្ច ដែលនាំទៅដល់ការអភិវឌ្ឍមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មជាតិ និងកំពុងផលិតនូវមូលដ្ឋានសេដ្ឋកិច្ច ជាមួយកំណើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៅក្នុងតំបន់ជុំវិញនោះ។

គោលដៅរបស់រដ្ឋាភិបាលបានបង្ហាញថា កំពង់ផែនេះជាមជ្ឈមណ្ឌល សម្រាប់ការពង្រីកការដឹកជញ្ជូនតាមសមុទ្រ នឹងទាក់ទាញការវិនិយោគផ្នែកឧស្សាហកម្មនៅតំបន់ជុំវិញ​កំពង់ផែ និងដីនដីរបស់ខេត្តមួយនេះ ។ តំបន់ឧស្សាហកម្មមួយត្រូវបានបង្កើតឡើងដែលរួមមានផលិតកម្មគីមីឥន្ធនៈ និងការកែច្នៃម្ហូបអាហារ ដោយផ្អែកលើជលផលក្នុងស្រុកនិងធាតុផ្សេងទៀត។ ជាមួយនឹង ការវិនិយោគថ្មីៗនៅក្នុងតំបន់ទាំងនេះ នឹងយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍ ដែលពាក់ព័ន្ធអ្នករៀបចំផែនការបានគិតរួចទៅហើយថា នឹងមានការកើនឡើងនូវនគរូបនីយកម្មក្រុង ព្រះសីហនុរួមជាមួយឱកាសសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងកើនឡើង។

អ្នកជំនួញអចលនទ្រព្យ និងជាអគ្គនាយកបុរី ឡេង និមល លោកឧកញ៉ា ឡេង និមល បានបង្ហាញការចាប់អារម្មណ៍ ក្រោយឃើញការអភិវឌ្ឍយ៉ាងឆាប់រហ័ស ជាមួយនឹងទេសភាពស្អាតអស្ចារ្យក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ។

លោកឧកញ៉ាមានប្រសាសន៍ថា “​ក្រុងព្រះសីហនុ ជាទីក្រុងទេសចរណ៍សេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ ព្រមទាំងកំពង់ផែទេសចរណ៍ដែលជាគោលដៅ​សេដ្ឋកិច្ច” ។

ជាមួយគ្នានេះដែរ ការហក់ឡើងខ្លាំងនូវការវិនិយោគលើវិស័យអចលនទ្រព្យបានកំពុងលេចចេញនូវការវិនិយោគខ្លាំងលើ ដីធ្លី ខុនដូ វីឡា ខ្ពស់ៗជាច្រើន ដែលធ្វើឲ្យប    ណ្តាអ្នកវិនិយោគនៅក្រៅប្រទេស​ និងមហាសេដ្ឋីក្នុងប្រទេស បង្ហាញពីចំណាប់អារម្មណ៍ទាក់ទងនឹងតំបន់សេដ្ឋកិច្ច ដែលជាគោលដៅសំខាន់នៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ។

លោកបណ្ឌិត ថេង ច័ន្ទសង្វារ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានសរសេរលើបណ្តាញទំនាក់ទំនងសង្គមរបស់ខ្លួនក្នុងសប្តាហ៍នេះ ដោយ បានលើកឡើងពីសមិទ្ឋផល ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ឋដ៏លេចធ្លោ នៅក្រុងព្រះសីហនុថា         “ខ្មែរ​ធ្វើបាន”  ព្រោះគម្រោងធ្វើផ្លូវ ៣៤ ខ្សែនេះ គឺទី១) ប្រើប្រាស់ថវិកាជាតិសុទ្ធសាធ      ទី២) ដឹកនាំសិក្សានិងសាងសង់ ដោយគណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងនិងអភិវឌ្ឍតំបន់ឆ្នេរសមុទ្រកម្ពុជា ទី៣) សិក្សាដោយស្ថាបត្យករនិងវិស្វករខ្មែរសុទ្ធសាធ ទី៤) សាងសង់ដោយអង្គភាពនិងក្រុមហ៊ុនសញ្ជាតិខ្មែរ ១០០% និងទី៥) គ្មានទីប្រឹក្សាបរទេស។

បើសម្លឹងមុខមើលពីលើស្នូលសេដ្ឋកិច្ច ចំកណ្តាលទីក្រុងនឹងដៃសមុទ្រ ពិតជាបានលើកកម្ពស់យ៉ាងសំខាន់ ចំពោះមហាជំនួញសេដ្ឋកិច្ចនឹងអចលនទ្រព្យ។ បន្ថែមពីនេះពិតជាអាចយល់ឃើញថា ដើម្បីប្រែក្លាយតំបន់មួយទៅជាសេដ្ឋកិច្ច ដែលអាចរក្សាស្ថេរភាពសហការយ៉ាងរឹងមាំគ្រប់វិស័យ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងណាស់ ដើម្បីប្រទេសជាតិយើង។

ក្រុងព្រះសីហនុ ជាប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចមួយ ក្នុងចំណោមប៉ូលសេដ្ឋកិច្ទទាំងបី ក្នុងយុទ្ធសាស្រ្តចតុកោណដំណាក់កាលទីបី របស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងត្រូវបានកំណត់គោលដៅ ជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ពហុបំណង នៅក្នុងគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍវិស័យឧស្សា​ហកម្ម ឆ្នាំ២០១៥~២០២៥ ដោយសារខេត្តមានសក្តានុពលលើ វិស័យទេសចរ​ណ៍ ឧស្សាហកម្ម និងពាណិជ្ជកម្ម៕