ការសិក្សាៈគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍អចលនទ្រព្យចំនួន២៧៩កំពុងដំណើរការសាងសង់ នៅទីក្រុងភ្នំពេញទោះសិ្ថតក្នុងវិបត្តិកូវីដ១៩

ដោយៈ ប៊ី
ភ្នំពេញៈ ឆ្នាំ២០២១ ត្រូវបានមើលឃើញថា ទីផ្សារអចលនទ្រព្យនឹងមានការកើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ក្នុងអំឡុងពេល១២ខែ ខាងមុខនេះ ខណៈបច្ចុប្បន្នគម្រោងចំនួន២៧៩ កំពុងដំណើរការសាងសង់នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។ នេះបើយោងតាមការលើកឡើងរបស់ក្រុមហ៊ុន CBRE Cambodia នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា ២០២១។

ក្រុមហ៊ុនCBRE Cambodia បានឱ្យដឹងថា ឆ្នាំ២០២១ មិនមែនគ្រាន់តែជាឆ្នាំថ្មីទេ ប៉ុន្តែហាក់ដូចជាឆ្នាំដ៏សំខាន់មួយ ដែលមានសញ្ញាវិជ្ជមានជាច្រើន ជាពិសេសវ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩ ត្រូវបានចែកចាយជាបណ្តើរៗនៅទូទាំងពិភពលោក និងចាប់ផ្តើមមានការផ្លាស់ប្តូរលើសេដ្ឋកិច្ច និងស្ថាប័ននានា។
នៅប្រទេសកម្ពុជា ការចែកចាយវ៉ាក់សាំងបង្ហាញពីការបញ្ចប់នៃជំងឺរាតត្បាត ដែលកំពុងបង្កផលប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ច ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២០ ហើយជាមួយនេះយើងរំពឹងថានឹងមានការកើនឡើងជារួមនៅក្នុងទីផ្សារអចលនទ្រព្យ។
ជាមួយគ្នានេះដែរវិបត្តិកូវីដ១៩ បានដាក់សម្ពាធកាន់តែខ្លាំងឡើង សម្រាប់ប្រតិបត្តិការសាងសង់។ វិបត្តិនេះមានន័យថា មានតម្រូវការលើការសំអាតកាន់តែច្រើន សន្តិសុខតឹងរឹង ការធ្វើអនាម័យជាប្រចាំនៃគម្រោងអចលនទ្រព្យ និងបង្កើនការគ្រប់គ្រងភ្ញៀវ និងនីតិវិធីរដ្ឋបាលជាដើម។

ការកើនឡើងនូវតម្រូវការទាំងនេះ បង្កើតបានជាបញ្ហាប្រឈម សម្រាប់វិស័យនេះ ជាពិសេសការផ្គត់ផ្គង់កម្លាំងពលកម្ម និងធនធានដើម្បីគ្រប់គ្រងអចលនទ្រព្យ ប្រកបដោយវិជ្ជាជីវៈ និងថ្លៃដើមសមរម្យ។
លោក Shivali Chaman ប្រធានផ្នែកគ្រប់គ្រងអចលនទ្រព្យរបស់ក្រុមហ៊ុន CBRE Cambodia មានប្រសាសន៍ថា“ យើងពិតជាមើលឃើញថា មានការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងឆាប់រហ័សនូវតម្រូវការ នៃការគ្រប់គ្រងអចលនទ្រព្យ”។ លោកបន្តថា “អ្នកអភិវឌ្ឍន៍ និងវិនិយោគិនដឹងកាន់តែច្បាស់ពីផលប៉ះពាល់ ដែលសេវាកម្មគ្រប់គ្រងអចលនទ្រព្យ ដែលមានគុណភាព អាចមានលើការរក្សាទុកកិច្ចសន្យាជួល និងក្នុងការថែរក្សាគម្រោងរបស់ពួកគេ”៕

ទីផ្សារអចលនទ្រព្យក្រុងឌូបៃដ៏ល្បីល្បាញចាប់ផ្ដើមមានសញ្ញាងើបឡើងវិញ

ដោយៈសុខុម

ឌូបៃៈ អ្នកទិញបានចាប់ផ្ដើមសម្រុកទិញអចលនទ្រព្យក្នុងក្រុងឌូបៃ នៅរយៈពេលប៉ុន្មានខែចុងក្រោយនេះ ដោយសារពួកគេទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើន ដូចជាលក់ថោកជាងតម្លៃទីផ្សារ ដែលអាចធៀបបានទៅនឹងតម្លៃលក់កាលពីមួយទសវត្សរ៍មុន។

ការផ្ដល់ហិរញ្ញប្បទានងាយស្រួល និងសេដ្ឋកិច្ចបើកចំហ សម្រាប់អាជីវកម្មជាដើម ទោះបីជាមានការឆ្លងរាតត្បាតវីរុសកូវីដ-១៩ សុទ្ឋតែជាកំលាំងជម្រុញឲ្យទីផ្សារនៅទៅក្រុងដ៏ល្បីល្បាញនេះមានភាពប្រសើរឡើង។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន Arab News ចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី១៦ មីនាម្សិលម៉ិញ។

សកម្មភាពលក់ផ្ទះវីឡាប្រណីត អាផាតម៉ិន ដែលមើលឃើញទេសភាពសមុទ្រ និងផ្ទះលក្ខណៈគ្រួសារដែលគេប្រើរួច មានសន្ទុះកើនឡើងខ្លាំងគួរសម ក្រោយដាំក្បាលចុះខ្លាំងអំឡុងស្ថានភាពឆ្លងរាតត្បាតវីរុសកូវីដ-១៩ ឈានដល់កម្រិតធ្ងន់ធ្ងរបំផុត។

ប៉ុន្តែដោយសារថ្លៃឈ្នួលផ្ទះនៅតែធ្លាក់ចុះ ហើយការផ្គត់ផ្គង់នៅតែលើសតម្រូវការនៅឡើយ ដែលធ្វើឲ្យទីផ្សារនៅទីនោះ ត្រូវការពេលវេលាយូរណាស់ ទម្រាំវិស័យអចលនទ្រព្យ ដែលស្ថិតក្នុងចំណោមវិស័យសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗ របស់ប្រទេសអារ៉ាប់រួមអេមីរ៉ាត អាចវិលទៅរកស្ថានភាពមុនផ្ទុះវិបត្តិកូវីដ-១៩ ។

សេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រុងឌូបៃ ដែលពឹងផ្អែកលើពាណិជ្ជកម្ម ទេសចរណ៍ និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ខ្លួនលើឆាកអន្តរជាតិ ជាមជ្ឈមណ្ឌលសេវាកម្មពាណិជ្ជកម្មប្រចាំតំបន់ បានរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដោយជំងឺរាតត្បាតវីរុសកូវីដ-១៩ កាលពីឆ្នាំមុន នៅពេលក្រុមហ៊ុននានាបានបង្ខំចិត្តជម្រុះបុគ្គលិកចោល។ ជាលទ្ធផល ពលករចំណាកស្រុកជាច្រើន ដែលជាកម្លាំងដ៏សំខាន់ ក្នុងការជួយគាំទ្រតម្រូវការក្នុងវិស័យអចលនទ្រព្យ ដែលស្មើនឹង ៧,២% នៃ GDP (ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប) ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ បានចាកចេញទៅប្រទេសកំណើតរបស់ពួកគេវិញ។

ទោះជាយ៉ាងណា ក្រុមភ្នាក់ងារអចលនទ្រព្យនិយាយថា សកម្មភាពទីផ្សារអចលនទ្រព្យមានសន្ទុះកើនឡើងខ្លាំង គួរសមក្នុងរយៈពេល ៦ ខែចុងក្រោយនេះ បន្ទាប់ពីបម្រាមមិនឱ្យចេញពីផ្ទះ និងបម្រាមគោចរណ៍ត្រូវបានដកចេញ។

លោក Matthew Bate ប្រធានទីភ្នាក់ងារអចលនទ្រព្យ Nest និយាយថា សកម្មភាពក្នុងទីផ្សារអចលនទ្រព្យ មានសន្ទុះមមាញឹកជាងមុន ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែចុងក្រោយនេះ ហើយពលរដ្ឋអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត អ្នកស្នាក់នៅ និងទេសចរបរទេសក៏ឆ្លៀតចាប់យកឱកាសដ៏ល្អនេះ ទិញអចលនទ្រព្យទុក។

ខណៈប្រទេសជាច្រើនទូទាំងពិភពលោក បានដាក់ចេញវិធានការរឹតបន្តឹងជាថ្មីអំឡុងរដូវរងានេះ ដើម្បីទប់ស្កាត់ការឆ្លងរាតត្បាតវីរុសកូវីដ-១៩ ក្រុងឌូបៃបានបើកទ្វារទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរវិញហើយ ហើយប្រទេសអារ៉ាប់រួមអេមីរ៉ាតនេះ បានចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងលឿនបំផុតមួយរបស់ពិភពលោក។

លោក Matthew Bate បានលើកឡើងថា “យើងមានភ្ញៀវទេសចរណ៍ មកលេងក្រុងឌូបៃយ៉ាងច្រើន។ ភ្ញៀវពីរបីនាក់ចុងក្រោយរបស់យើង ដែលទិញអចលនទ្រព្យតម្លៃ ៤,០៨លានដុល្លារអាមេរិក។ ពួកគេក៏មានអចលនទ្រព្យនៅក្រុងញូវយ៉ក និងក្រុងឡុងដ៍ ដែរ ហើយពេលនេះពួកគេមកទិញនៅក្រុងឌូបៃ ទៀត” ៕

ចំណេះដឹងពាណិជ្ជកម្មៈ អ្នកវិនិយោគទទួលបានកិច្ចគាំពារដូចម្តេចពីពីមន្ត្រីពាណិជ្ជកម្មនៅតាមបណ្តាខេត្ត

ដោយៈ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញៈ យោងតាមភាពរីកចម្រើន នៃវិស័យសេដ្ឋកិច្ចពាណិជ្ជកម្ម របស់ប្រទេសកម្ពុជា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោកប៉ាន សូរស័ក្ដិ បានជំរុញឱ្យមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធ ជាពិសេសថ្នាក់មន្ទីរ និងសាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ខេត្ត ត្រូវធ្វើការងារឱ្យសកម្ម ដោយត្រូវពង្រឹងការអនុវត្តលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តដែលមានថ្មីៗ ទាក់ទងនឹងក្រសួងពាណិជ្ជកម្មជាចាំបាច់។

នៅក្នុងគោលការណ៍ដែលបានដាក់ចេញ លើការជំរុញបន្ថែមពីសំណាក់លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម កាលពីពេលកន្លងទៅបានបញ្ជាក់ថា មន្ត្រីមន្ទីរពាណិជ្ជកម្ម និងសាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ខេត្ត ត្រូវសហការជាមួយអាជ្ញាធរដែនដី ចុះពង្រឹងការអនុវត្តប្រកាសលេខ០៨១ ពណ ចបព ប្រក ចុះថ្ងៃទី០៥ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៨ ស្តីពីការគ្រប់គ្រង និងការចេញលិខិតអនុញ្ញាតប្រកបអាជីកម្ម សេវាកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម សេចក្តីណែនាំស្តីពីយន្តការ និងនីតិវិធីត្រួតពិនិត្យទំនិញ។

– ត្រូវគ្រប់គ្រងសកម្មភាពអាជីវកម្ម លោហៈធាតុត្បូងថ្ម មានតម្លៃជាគ្រឿងអលង្ការ និងវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍គ្រប់ប្រភេទ និងជាពិសេសប្រកាសអន្តរក្រសួង លេខ២៥៧ ពណ ចបព ប្រក ចុះថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៩ ស្តីពីការប្រើប្រាស់នាមករណ៍សហគ្រាស ក្រុមហ៊ុន នៅលើលិខិតឯកសារ ស្លាកសញ្ញាសម្រាប់តាំងបង្ហាញ ឬផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មជាសាធារណៈ រវាងក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម និងក្រសួងទេសចរណ៍។

ការអនុវត្តទាំងនេះ ដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍ជូនប្រជាពលរដ្ឋ លើសកម្មភាពអសកម្មរបស់អាជីករ និងជាមុខមាត់របស់ប្រទេសជាតិ លើករណីមួយចំនួន ដូចជា ការលើកផ្លាកយីហោភោជនីយដ្ឋាន ស្ថានីយ៍ប្រេងឥន្ធនៈ ផ្ទះសំណាក់ សណ្ឋាគារ កន្លែងកំសាន្ត និងទីតាំងផ្សេងៗទៀត ដែលមានលក្ខណៈមិនសមស្រប តាមលក្ខណៈបចេ្ចកទេស ។ល។ កុំចាំបាច់តែក្រុមការងារពង្រឹងមន្ទីរចុះមកធ្វើទេ ត្រូវចេះម្ចាស់ការដោយខ្លួនឯង។

– សាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ខេត្ត ត្រូវធ្វើការត្រួតពិនិត្យ ដោយអនុលោមតាមខ្លឹម សារអនុក្រឹត្យលេខ២១ អនក្រ.បក ចុះថ្ងៃទី០១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៦ ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ស្ដីពីកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម តាមរយៈការគ្រប់គ្រងហានិភ័យ។

– មន្ទីរពាណិជ្ជកម្ម និងសាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ខេត្ត ត្រូវពិនិត្យ និងតាមដានតម្លៃទំនិញ និងតម្លៃតាមស្ថានីយ៍ប្រេងឥន្ធនៈ ដែលបានកំណត់តារាងតម្លៃ ដែលចេញដោយក្រសួង។

– មន្ទីរពាណិជ្ជកម្មខេត្ត ត្រូវពិនិត្យ និងតាមដានការប្រកបអាជីវកម្ម ដែលមិនមានការអនុញ្ញាតពីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ឬស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និងការប្រើប្រាស់ឈ្មោះ និងស្លាកសញ្ញាស្រដៀងគ្នា នាំអោយមានការយល់ច្រឡំ។

– មន្ទីរពាណិជ្ជកម្មខេត្ត ត្រូវសហការណ៍ជាមួយអាជ្ញាធរខេត្ត លើអនុវត្តការងារវិមជ្ឈការ និងវិសហមជ្ឈការ ដែលថ្មីៗនេះរាជរដ្ឋាភិបាល បានចេញសេចក្តីសម្រេចកាត់មន្ត្រីថ្នាក់ស្រុក របស់គ្រប់មន្ទីរ ក្រសួង ស្ថាប័នទាំងអស់ ក្នុងនោះដែរ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ក៏មានមុខងារមួយចំនួន បានផ្ទេរទៅឱ្យថ្នាក់ស្រុកសម្រាប់អនុវត្តផងដែរ តាមរយៈអនុក្រឹត្យលេខ១៨២ អនក្រ.បក ចុះថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ ស្តីពីមុខងារ និងរចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាលក្រុង និងអនុក្រឹត្យលេខ១៨៤ អនក្រ.បក ចុះថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ ស្តីពីមុខងារ និងរចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាលស្រុក៕

ចិនត្រៀមចេញទិដ្ឋាការជូនជនបរទេសរួមមានកម្ពុជា ដែលទទួលបានវ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩ របស់ខ្លួន

ដោយៈ ម៉ាណេត

ប៉េកាំងៈ ប្រទេសចិនបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច ដើម្បីបន្ធូរបន្ថយការរឹតត្បិតការដំណើរព្រំដែនចូលក្នុងប្រទេសវិញ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យជនបរទេសមួយចំនួន ដែលមកពីសហរដ្ឋអាមេរិក ឥណ្ឌា កម្ពុជា និងប៉ាគីស្ថាន ប្រសិនបើពួកគេបានទទួលវ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩ ផលិតដោយប្រទេសចិន។

រដ្ឋាភិបាលចិនត្រូវបានបិទប្រទេស ដោយមិនអនុញ្ញាតជនបរទេសភាគច្រើនចូលមកប្រទេស ចាប់តាំងពីខែមីនា ឆ្នាំមុន ហើយបានទប់ស្កាត់ការរីករាលដាល នៃជំងឺកូវីដ១៩បានយ៉ាងប្រសើរ។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយរបស់កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍ នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ ។

ប៉ុន្តែស្ថានទូតចិន នៅតាមប្រទេសមួយចំនួន បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹងដោយនិយាយថា ខ្លួននឹងបើកពាក្យសុំទិដ្ឋាការ ដោយជ្រើសរើសប្រជាជនណា ដែលទទួលបានវ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩ ផលិតនៅប្រទេសចិន។

វ៉ាក់សាំងរបស់ចិន ត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ នៅតាមបណ្តាប្រទេសជាច្រើនជុំវិញពិភពលោករួមមានទួរគី ឥណ្ឌូនេស៊ី និងកម្ពុជា។

ជាមួយគ្នានេះដែរ ស្ថានទូតចិននៅសហរដ្ឋអាមេរិក បានឱ្យដឹងនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយចុះកាលពីថ្ងៃចន្ទនេះថា ខ្លួននឹងចាប់ផ្តើមដំណើរការដល់ “អ្នកដាក់ពាក្យសុំទិដ្ឋាការ ដែលចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩របស់ចិន” ។

កម្មវិធីនេះអាចអនុវត្តចាប់ពីសប្តាហ៍នេះ ទៅដល់អ្នក ដែលមកចិនដីគោក ដើម្បីបន្តការងារ ការដំណើរសម្រាប់អាជីវកម្ម រឺសម្រាប់ “តម្រូវការមនុស្សធម៌” ដូចជាការជួបជុំសមាជិកគ្រួសារជាដើម។

ទីក្រុងប៉េកាំង កំពុងជំរុញផែនការចាក់វ៉ាក់សាំង ដល់ប្រជាជនក្នុងស្រុករបស់ខ្លួន ជាមួយនឹងវ៉ាក់សាំង ផលិតក្នុងស្រុកចំនួន៤ ដែលត្រូវបានអនុម័ត។ ប៉ុន្តែចិននៅមិនទាន់អនុម័តការចាក់វ៉ាក់សាំងផលិតនៅបរទេសនៅឡើយទេ។

ប្រទេសចិន បានបញ្ជូនវ៉ាក់សាំងរបស់ខ្លួនទៅបរទេស ប៉ុន្តែនៅតែទទួលរងការរិះគន់ពីការរីករាលដាលដំបូងនៃជំងឺកូវីដ១៩ ចេញពីទឹកដីរបស់ខ្លួន។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ស្ថានទូតចិនបានឱ្យដឹងថា នេះត្រូវអនុវត្តចំពោះអ្នក ដែលមានវ៉ាក់សាំងពីរដង ឬចាក់មួយដូស តែទាមទារយ៉ាងហោចណាស់រយៈពេល១៤ថ្ងៃមុន ពេលដាក់ពាក្យសុំទិដ្ឋាការ។

ស្ថានទូតចិននៅប្រទេសផ្សេងៗ រួមមាន ឥណ្ឌា ប៉ាគីស្ថាន ហ្វីលីពីន អ៊ីតាលី និងស្រីលង្កាបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ស្រដៀងគ្នានេះ។

អ្នកដំណើរដែលមកដល់ប្រទេសចិន នឹងនៅតែត្រូវដាក់ឱ្យធ្វើចតាឡីស័ក រហូតដល់៣សប្តាហ៍៕

អ្នកជំនាញពីររូប លើកឡើងពីសក្តានុពលខ័ណ្ឌសែនសុខដែលកំពុងផ្លាស់ប្តូរមុខមាត់យ៉ាងឆាប់រហ័ស

ដោយៈគង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ ធ្លាប់ជាដីស្រែ និងបឹងកាលពី៥ឆ្នាំមុន បច្ចុប្បន្នខ័ណ្ឌសែនសុខ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា កំពុងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម (CBD) ថ្មីមួយ នៅភាគខាងជើងឆៀងខាងលិខរាជធានីភ្នំពេញ។

ជាមួយនឹងវត្តមានផ្សារទំនើប AEON Mall2 ដែលបានបើកដំណើរការកាលពីឆ្នាំ២០១៩ បានធ្វើឲ្យខ័ណ្ឌនេះទាក់ទាញគំរោងវិនិយោគជាច្រើន ពិសេសអាគារខុនដូ ដែលបាននិងកំពុងសាងសង់ប្រណាំងជាមួយនឹងពេលវេលា។

លោកស៊ន សៀប អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន Key Real Estate Co, Ltd បានមានប្រសាសន៍ថា ខណ្ឌសែនសុខមានគម្រោងលំនៅដ្ឋានច្រើនជាងគេ និងកំពុងលេចេញនូវគំរោងផ្សារទំនើប ខុនដូកាន់តែច្រើន ដោយសារវាជាតំបន់ដែលមានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធល្អស្អាតទើបនឹងស្ថាបនាជាច្រើន និងដែលទទួលចំហាយពីខណ្ឌទួលគោក។

លោកបន្តថា ម្យ៉ាងទៀត ខណ្ឌសែនសុខ បានរីកចម្រើនតាំងពីឆ្នាំ២០១៥មក ដែលបានទាក់ទាញគម្រោងធំៗជាច្រើនដូចជា ផ្សារអ៊ីអន២ ផ្សារម៉ាក្រូ បុរីប៉េងហួត បុរីជីបម៉ុង និងបុរីពិភពថ្មីជាដើម។

ភាពរីកចម្រើននៃខណ្ឌសែនសុខ បានធ្វើឱ្យតម្លៃដីធ្លីនៅតំបន់នោះកើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់រយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។

យោងតាមរបាយការណ៍ស្រាវជ្រាវដីធ្លីកាលពីឆ្នាំមុន របស់ក្រុមហ៊ុន Key Real Estate បានឲ្យដឹងថា តម្លៃដីនៅខណ្ឌសែនសុខ បានកើនឡើង១៥ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២០នេះបើធៀបនឹងឆ្នាំ២០១៩កន្លងទៅ។

ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន លំនៅដ្ឋានតម្លៃមធ្យមគឺជាទីផ្សារ ដែលមានភាពពេញនិយមជាងគេនៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដែលត្រូវបានគេឃើញសាងសង់ច្រើន ជាងគេនៅខណ្ឌសែនសុខ ដង្កោ ឫស្សីកែវ និងកំបូល។

ជាមួយគ្នានេះលោកបណ្ឌិត គីម ហ៊ាង ប្រធាន KW Cambodia មានប្រសាសន៍ថា លំនៅដ្ឋាន ដែលកំពុងមានតម្រូវការទីផ្សារខ្លាំងជាងគេ ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន គឺលំនៅដ្ឋានតម្លៃមធ្យមក្រោម១០ម៉ឺនដុល្លារ ជាពិសេសតម្លៃចន្លោះ៤ទៅ៦ម៉ឺនដុល្លារ។

លោកបន្តថា គម្រោងលំនៅដ្ឋានតម្លៃមធ្យមទាំងនេះ ត្រូវបានគេអភិវឌ្ឍភាគច្រើននៅជាយក្រុងភ្នំពេញ ដោយសារតម្លៃដីនៅទីនោះនៅធូរថ្លៃ ជាងតម្លៃដីនៅកណ្ដាលក្រុង។ បុរីពិភពថ្មី ស្ថិតនៅក្នុងចំណោមអ្នកអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងលំនៅដ្ឋាន តម្លៃមធ្យមច្រើនជាងគេនៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ៕

បច្ចុប្បន្នភាព៖ អគារពាណិជ្ជកម្មប្រមាណ ២៥ភាគរយ នៅក្រុងព្រះសីហនុត្រូវបានដាក់ដំណើរការឡើងវិញ

ដោយៈ រ៉ាណេត

ព្រះសីហនុៈ បន្ទាប់ពីមានការវិលត្រឡប់ ពីសំណាក់អ្នកវិនិយោគដែលជាជនជាតិចិនជាបណ្តើរៗ បច្ចុប្បន្នសំណង់អគារពាណិជ្ជកម្ម ក៏ដូចជាសំណង់ខុនដូសរុបប្រមាណ២៥ភាគរយ ត្រូវបានប្រើប្រាស់ឡើងវិញ ក្រោយការទុកចោលអស់រយៈពេលជិតមួយឆ្នាំកន្លងមកនេះ។

ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាចិន នៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជាលោកបណ្ឌិតគី សិរីវឌ្ឍដែលបានចុះស្រាវជ្រាវលើស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងអចលនទ្រព្យនៅខេត្តព្រះសីហនុបានមានប្រសាសន៍ប្រាប់តាមទូរស័ព្ទនៅល្ងាចថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ថា ដោយសារតែការចាកចេញរបស់ជនជាតិចិន ក្រោយរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាប្រកាស បិទល្បែងអនឡាញ ជាពិសេសក្រោយពេលផ្ទុះឡើងនូវវិបត្តិកូវីដ១៩ តាំងពីដើមឆ្នាំ២០២០បានធ្វើឱ្យសំណង់អគារពាណិជ្ជកម្ម ខុនដូ អាផាម៉ិន និងសណ្ឋាគារជាច្រើ នលែងមានតម្រូវការប្រើប្រាស់មួយរយៈធំ ប៉ុន្តែនៅដើមឆ្នាំ២០២១នេះ គេសង្កេតឃើញមានអគារខ្លះបានចាប់ផ្តើមប្រើប្រាស់ឡើងវិញជាបណ្តើរ។

លោកបន្តថា “សំណង់អគារដែលក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ ភាគច្រើនត្រូវបានអភិវឌ្ឍន៍ឡើងពីសំណាក់ក្រុមហ៊ុនចិន ហើយសូម្បីតែអគារដែលវិនិយោគ និងអភិវឌ្ឍន៍ពីអ្នកជំនួញក្នុងស្រុក ក៏ត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណង ជួលទៅឱ្យជនជាតិចិនផងដែរ។លោកបន្តថា “រហូតមានអ្នកខ្លះខ្ចីលុយធនាគារឯកជនយកមកសាងសង់ ប៉ុន្តែបែរជាទទួលរងនូវការខាតបង់ជាប់បំណុល ដោយសារតែគ្មានតម្រូវការ ក្រោយការចាកចេញរបស់ជនជាតិចិនប្រមាណ៩០ភាគរយកាលពីដើមឆ្នាំ២០២០” ។

លោកបណ្ឌិតបានបញ្ជាក់ថា សំណង់អគាររាប់សិបគម្រោង ត្រូវបានទុកចោលមិនមានការប្រើប្រាស់ ដោយសារតែអ្នកជួល ដែលភាគច្រើនជាជនជាតិចិន បានចាកចេញវិលទៅកាន់ប្រទេសកំណើតរបស់ខ្លួន ទាំងដែលអគារត្រូវបានជួល និងជាប់កុងត្រារាប់ឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែអ្វីដែលជាការគួរឱ្យកត់សម្គាល់នោះ គឺចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំ២០២១ ខណៈពេលដែលអ្នកវិនិយោគ ក៏ដូចជាអ្នកបម្រើការងារជំនាញ ដែលជាជនជាតិចិនវិលមកកាន់ក្រុងព្រះសីហនុជាបណ្ដើរៗវិញ សំណង់អគារពាណិជ្ជកម្ម ខុនដូ អាផាត និងសណ្ឋាគារសរុបប្រមាណ២៥ភាគនៃចំនួនអាគារសរុបត្រូវបានប្រើប្រាស់ឡើងវិញ។

លោកថា “បើនិយាយពីគម្រោងអគារធំៗ និងជាគម្រោងសាងសង់ថ្មី នៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុមានប្រមាណត្រឹម១៥ – ២០ភាគរយតែប៉ុណ្ណោះ ដែលបានបញ្ចប់ការសាងសង់ទាំងស្រុង ក្នុងនោះមានប្រមាណ៥ភាគរយ នៃចំនួនគម្រោងបញ្ចប់ការសាងសង់នៅមិនទាន់បានប្រើប្រាស់នៅឡើយនោះទេ” ។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោកបណ្ឌិតគី សិរីវឌ្ឍបានបង្ហាញពីក្ដីរំពឹងថា ក្រោយពេលដែលបញ្ហានៃការរាតត្បាតពីជំងឺកូវីដ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាត្រូវបានកាត់បន្ថយបន្ទាប់ពីការប្រើប្រាស់វ៉ាក់សាំង និងការអនុវត្តតាមវិធានការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ នោះកំណើននៃចំនួនអ្នកវិនិយោគ ក៏ដូចជាពលរដ្ឋចិន ដែលមកបម្រើការងារជំនាញនៅក្នុងក្រុងព្រះសីហ នុនឹងមានកំណើនឡើងវិញជាក់ជាមិនខាន ខណៈដែលគម្រោងសាងសង់ និងអភិវឌ្ឍន៍របស់ពួកគេជាច្រើន នៅមិនទាន់បានបញ្ចប់ និងដាក់លក់នៅលើទីផ្សាររួមនៅឡើយ៕

អ្នកជំនាញៈ វិស័យអចលនទ្រព្យនឹងងើបឡើងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស ក្រោយពិភពលោកប្រកាសបញ្ចប់វិបត្តិកូវីដ១៩

ដោយៈ សាវុធ

ភ្នំពេញៈ អ្នកជំនាញរំពឹងថា វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា នឹងមានតម្រូវការខ្ពស់ស្ទើរតែគ្រប់ផ្នែក បន្ទាប់ពិភពលោកប្រកាសបញ្ចប់វិបត្តិកូវីដ១៩ ខណៈវ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩បាននិងកំពុងចាប់ផ្តើម ចាក់ជូនប្រជាជនជុំវិញពិភពលោកជាបន្តបន្ទាប់។

លោកឌិត ចណ្ណាអគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនអចលនទ្រព្យឡាក់គី បានថ្លែងប្រាប់កាលពី ថ្មីៗថា ស្ទើរតែគ្រប់ផ្នែកនៃវិស័យអចលនទ្រព្យនឹងមានតម្រូវការខ្ពស់វិញ ក្រោយពេលវ៉ាក់សាំងចាក់ជូនពលរដ្ឋក្នុងចំនួនសមស្រប និងពិភពលោកប្រកាសបញ្ចប់វិបត្តិកូវីដ១៩ ។

លោកបានបន្តថា “វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា លំនៅដ្ឋានក្នុងប្រទេសមានតម្រូវការច្រើន ប៉ុន្តែទទួលរងប៉ះពាល់ខ្លះផងដែរ ដោយសារតែកូវីដ១៩” ។ លោកបន្តថា “ម្យ៉ាងវិញទៀតទីផ្សារខុនដូក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក៏ត្រូវបានរំពឹងថានឹងអាចមានតម្រូវការខ្ពស់ដែរ បន្ទាប់ពីចប់កូវីដ១៩ ដូច្នេះសកម្មភាពវិនិយោគនៃវិស័យទាំងនេះ នឹងចាប់ផ្ដើមកម្រើក ក្រោយវិបត្តិជំងឺសកលនេះ ត្រូវបានដោះស្រាយ” ។

លោបានថ្លែងថា ជាបន្តបន្ទាប់អ្នកវិនិយោគក្រៅស្រុក ទេសចរ នឹងចូលមកហើយចេញចូលៗហូរហែរ ពេលនោះនឹងជំរុញឱ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា នឹងមានសន្ទុះប្រសើរឡើងវិញ។

លោកច្រឹក សុខនីមប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជាបានលើកឡើងផងដែរថា កម្ពុជាត្រូវការពេលពី៦ ដល់៩ខែ ដើម្បីឱ្យវិស័យអចលនទ្រព្យមានដំណើរការប្រសើរឡើងវិញ ហើយសកម្មភាពគម្រោងតូចៗ និងម្រោងធំៗនឹងចាប់ផ្ដើមទៅតាមនោះដែរ។

អ្នកជំនាញជាច្រើនទៀតបានមើលឃើញថា បើទោះបីជាឆ្នាំ ២០២១នេះ កម្ពុជានៅតែជួបនឹងវិបត្តិកូវីដ១៩ក្ដី ក៏មិនធ្វើឱ្យតម្លៃអចលនទ្រព្យធ្លាក់ចុះខ្លាំងនោះដែរ។ តំបន់ខ្លះនៅតែមានតម្លៃខ្ព ស់និងងើបជាងឆ្នាំមុន តែតំបន់ខ្លះទៀតនៅទ្រឹង និងមានការថមថយតិចតួចប៉ុណ្ណោះ៕

IMF research shows top firms becoming more dominant during COVID-19 pandemic

WASHINGTON: The coronavirus pandemic has significantly strengthened the market power of dominant firms, which could drag on medium-term growth and stifle innovation and investment, the International Monetary Fund said on Monday in a new research paper.
Key indicators of market power are on the rise, including price markups over marginal costs, and the concentration of revenues among the four biggest players in a sector, the IMF study said. Part of this was due to increased bankruptcies as the pandemic caused competition to fall away.
“Due to the pandemic, we estimate that this concentration could now increase in advanced economies by at least as much as it did in the 15 years to end of 2015,” IMF Managing Director Kristalina Georgieva said in a blog post accompanying the paper.
“Even in those industries that benefited from the crisis, such as the digital sector, dominant players are among the biggest winners.”
The report did not name specific firms, but singled out the technology sector as the one showing the most dramatic concentration in market power, with price markups increasing at twice the rate as economy-wide markups over the past 20 years.
The market-disrupting companies that displaced incumbent firms two decades ago have become increasingly dominant players that do not face the same competitive pressures from would-be disruptors today, the study said.
The rise of artificial intelligence and pricing models based on data instead of monetary payments were further concentrating market power and creating difficulties for regulators, the IMF said.
Regulators need to ensure that consumers are able to use more than one platform, citing “a risk that platforms with substantial market power can abuse their dominant position, harming users on one or both sides of the market as well as potential innovative entrants,” it said.
A driving factor for the concentration of market power was merger and acquisition activity, and the IMF recommended that national competition authorities be increasingly vigilant when enforcing merger control.
The IMF said evaluations of past merger decisions also could contribute to more effective enforcement of competition rules. It recommended that “no-poaching” agreements among top firms be prohibited. CNA
Source: Reuters

តើធនាគារដើរតួនាទីសំខាន់ដូចម្តេចក្នុងការលើកកំពស់វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា

ដោយៈ រ៉ាណេត
ភ្នំពេញៈ នៅត្រឹមរយៈពេល៣ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ សកម្មភាពនៃការវិនិយោគអចលទ្រព្យ ទៅលើវិស័យលំនៅដ្ឋានគឺមានសកម្មភាពយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសក្រោយពេលមានកិច្ចជួយសម្រួលពីសមាសភាព នៃបណ្តាធនាគារឯកជនមួយចំនួន ទៅលើការផ្ដល់ប្រាក់កម្ចីដើម្បីទិញលំនៅដ្ឋានរហូតដល់ ៧០-៨០ភាគរយ។

អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន PREMIUM Group លោក ម៉ាន់ ច័ន្ទឌី ដែលជាអ្នកវិនិយោគ និងអភិវឌ្ឍន៍នៅក្នុងវិស័យនេះ ផ្ទាល់បានមានប្រសាសន៍ប្រាប់ឱ្យដឹង នៅរសៀលថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១នេះថា នៅក្នុងតំណាក់កាលនេះ មិនថាការវិនិយោគទៅលើវិស័យលំនៅដ្ឋានដោយពឹងផ្អែកទុនពីធនាគារ ឬជាទុកផ្ទាល់ខ្លួនទាំងស្រុងនោះទេ ប្រការដែលសំខាន់ មុនពេលសម្រេចចិត្តវិនិយោគគម្បីមានការគិត និងសិក្សាពីឱកាសដែលអាចមានលទ្ធភាពចំណេញជាមុនសិន។
លោកបានពន្យល់ថា“ជាទូទៅអ្នកវិនិយោគតែងគិត ទៅលើកម្រិតនៃឱកាសទទួលចំណូលត្រឡប់មក (Returned on Investment) មុនពេលសម្រេចចិត្តវិនិយោគ”។ លោកបន្តថា “បើនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ឱកាសដែលអាចទទួលបានចំណេញត្រឡប់មកវិញគឺក្នុងអត្រាចាប់ពី១០-១៥ភាគរយប្រចាំឆ្នាំ ដោយសារតែគេគិតទៅលើកម្រិតនៃអត្រាការប្រាក់របស់ធនាគារដែលផ្តល់កម្ចីសម្រាប់លំនៅដ្ឋាន”។
មានន័យថា បើក្នុងមួយឆ្នាំឱកាសនៃការចំណេញ ត្រឡប់មកវិញត្រឹម១០ភាគ ឬតិចជាងនេះ គេមិនវិនិយោគនោះទេ ព្រោះអត្រាការប្រាក់របស់ធនាគារ មានភាពប្រហាក់ប្រហែលចាប់ពី៧,៥ -៨ ភាគរយ ឬលើសពីនេះក៏មានដែរ។

លោកម៉ាន់ ច័ន្ឌឌីបានពន្យល់ទៀតថា ប៉ុន្តែបើនៅតាមប្រទេសដទៃផ្សេង ឱកាសដែលអាចទទួលបានចំណេញ ត្រឡប់មកវិញត្រឹមតែ៨ភាគរយ គឺគេសម្រេចវិនិយោគដោយរីករាយ ក្រោមហេតុផលថា អត្រាការប្រាក់ធនាគារ ដែលផ្តល់កម្ចីនៅប្រទេសគេមានកម្រិតត្រឹមប្រមាណ៤ – ៤,៥ ភាគរយតែប៉ុណ្ណោះ។
ជាមួយគ្នានេះ លោកឧកញ៉ានួន រិទ្ធី អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនអចលនទ្រព្យ Khmer Foundation Appraisal បានប្រសាសន៍ប្រាប់ឱ្យដឹងដែរថា មិនថាការវិនិយោគលើវិស័យលំនៅដ្ឋាន ដោយការខ្ចីកម្ចីពីធនាគារ ឬដោយថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បីទុកលក់យកចំណេញបន្តឬជួលគឺសុទ្ធតែជាជម្រើសល្អ សំខាន់បុគ្គលដែលវិនិយោគត្រូវចេះរៀបចំ និងគ្រប់គ្រងលំហូរសាច់ប្រាក់របស់ខ្លួនឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។
លោកឧកញ៉ាបានបន្តទៀតថា “ពាក្យថាការវិនិយោគ សុទ្ធតែក្នុងគោលបំណងទទួលយកប្រាក់ចំណេញត្រឡប់មកវិញ ប៉ុន្តែអ្វីដែលសំខាន់នោះ គឺការចេះសិក្សា និងការចេះវាយតម្លៃប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ដូចជា ការសង្កេតមើលពីទិដ្ឋភាពជាក់ស្ដែងក្នុងតំបន់ដែលចង់វិនិយោគ វិភាគទៅលើកត្តាភូមិសាស្ត្រ ប្រជាសាស្ត្រដើម្បីជៀសវាងការទិញផ្ទះ ហើយទុកចោលគ្មានតម្រូវការ”។
លោកឧកញ៉ានួន រិទ្ឋីបន្តទៀតថា “ចំពោះការទិញលំនៅដ្ឋាន ដោយកម្ចីពីធនាគារនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ វាជាជម្រើសដ៏ល្អដែលអាចជួយសម្រួល ដល់អ្នកដែលមានចំណូលមធ្យម អាចមានលទ្ធភាពទិញលំនៅដ្ឋានស្នាក់នៅផ្ទាល់ខ្លួនបាន ដោយបង់ត្រឡប់ទៅធនាគារវិញក្នុងរយៈពេលរហូតដល់២០ឆ្នាំ ឬអាចទទួលបានចំណេញក្រោយពេលតម្លៃលំនៅដ្ឋានឡើងថ្លៃបន្ទាប់ពីការទិញ៕

ក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនជាច្រើននៅកម្ពុជាកំពុងប្រឈមវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ និងកំពុងប្រឈម ការក្ស័យធុន

ដោយៈ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញៈ ទោះបីជារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានជួយសម្របសម្រួលដល់វិស័យដឹកជញ្ជូននៅកម្ពុជា ជាមួយបណ្តាប្រទេសជិតខាងក្ដី ប៉ុន្តែភាពប្រឈមទៅនឹងវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុរបស់បណ្តាក្រុមហ៊ុន ដែលស្ថិតនៅក្នុងឧស្សាហកម្មមួយនេះ កំពុងកើតមាន និងអាចឈានទៅដល់ការបិទទ្វារក្រុមហ៊ុនទាំងស្រុង ប្រសិនបើការរាតត្បាតនៃបញ្ហាកូវីដ១៩ ជាពិសេសព្រឹត្តិការណ៍២០កុម្ភៈ នៅតែបន្តអូសបន្លាយពេលយូរទៀត។

ប្រធានសមាគមភ្នាក់ងារបញ្ជូនទំនិញកម្ពុជា លោកស៊ិន ចន្ធីបានមានប្រសាសន៍ប្រាប់ឱ្យដឹងកាលពីពេលថ្មីៗនេះថា ព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍ ២០កុម្ភៈ នឹងបង្កផលប៉ះពាល់កាន់តែខ្លាំង ដល់ឧស្សាហកម្មដឹកជញ្ជូនកម្ពុជា ប្រសិនការឆ្លងនៃជំងឺដ៏កាចសាហាវនេះបន្តអូសបន្លាយកាន់តែយូរនោះ។

លោកបានបញ្ជាក់ថា “វិស័យដឹកជញ្ជូននៅកម្ពុជា បានរងផលប៉ះពាល់ជាងមួយឆ្នាំមកហើយ ចាប់តាំងពីការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺកូវីដ១៩ ប៉ុន្តែវាបានងើបឡើងវិញបន្តិចកាលពីចុងឆ្នាំ២០២០ ប៉ុន្តែពេលនេះវាបានធ្លាក់ចុះសាជាថ្មីម្ដងទៀត ដោយសារតែកម្ពុជាមានករណីផ្ទុះឡើងនូវការឆ្លងក្នុងសហគមន៍លើកទី៣ គឺព្រឹត្តិការណ៍ ២០កុម្ភៈដែលកំពុងបន្តការគំរាមកំហែងគួរឱ្យបារម្ភ”។

លោកស៊ិន ចន្ធីបានមានប្រសាសន៍ប្រាប់ឱ្យដឹងទៀតថា បច្ចុប្បន្ននេះមានក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនកម្ពុជាមួយចំនួន កំពុងប្រឈមការកាត់បន្ថយបុគ្គលិករបស់ខ្លួន ក្នុងគ្រាដែលពួកគេ កំពុងជួបវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុធ្លាក់ប្រាក់ចំណូល ហើយបើស្ថានភាពបែបនេះ នៅបន្តអូសបន្លាយយូរទៀត ក្រុមហ៊ុនភាគច្រើនអាចប្រឈមនឹងការបិទទ្វារតែម្ដង។

បច្ចុប្បន្ន ចំនួនសមាជិកនៅក្នុងសមាគមបញ្ជូនទំនិញកម្ពុជា មានប្រមាណ១២០ក្រុមហ៊ុន ដោយក្នុងនោះមានក្រុមហ៊ុនភាគច្រើន បានផ្អាកសកម្មភាពដឹកជញ្ជូនស្ទើរទាំងស្រុង។ នៅក្នុងវិបត្តិនៃជំងឺកូវីដ១៩នេះ ការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវអាកាសធ្លាក់ចុះដល់ទៅជាង៩៥ភាគរយ ការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោកធ្លាក់ចុះជាង១០ភាគរយ ហើយការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក ត្រូវបានកាត់បន្ថយចំនួននាវា ដោយសារតម្រូវការធ្លាក់ចុះ និងធ្វើឱ្យតម្លៃសេវាដឹកជញ្ជូនហក់ឡើងពី ៣-៥ដងនៅដើមឆ្នាំ២០២១នេះ៕