ដោយៈសុខុម

ភ្នំពេញៈ ទាំងអស់គ្នាប្រាកដជាស្គាល់ច្បាស់នូវធនាគារដ៏ចំណាស់ និងដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុត២ នៅក្នុងពិភពលោកនោះគឺធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (Asian Development Bank) ហៅកាត់ ADB និងធនាគារពិភពលោក (World Bank ឬ World Bank Group) ដ៏ល្បីល្បាញ ដែលតែងតែជួយផ្ដល់កម្ចីការប្រាក់ទាបដល់រដ្ឋាភិបាលប្រទេសនានាសម្រា​ប់យកទៅអភិវឌ្ឍប្រទេស។

ប៉ុន្តែប្រហែលជាមិនមានមនុស្សជាច្រើននៅឡើយទេ ដែលស្គាល់ធនាគារក្មេងខ្ចី AIIBដ៏មានឥទ្ធិពលរបស់ចិន។ AIIB មកពីពាក្យពេញថា Asian Infrastructure Investment Bank (ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអាស៊ី)។ AIIB ជាធនាគារអភិវឌ្ឍន៍មួយ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងគោលបំណង ជួយជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមនៅអាស៊ី។

ធនាគារដែលចិន បានស្នើបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ២០១៣មួយនេះ ពិតជាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងណាស់ មកលើសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ព្រោះបច្ចុប្បន្នធនាគារនេះ មានរហូតដល់ទៅ ១០៣ប្រទេសជាសមាជិក ព្រមទាំងប្រទេសចំនួន២១ទៀត ដែលអាចនឹងចូលសមាជិកអាចនឹងចូលថ្មីនៅពេលអនាគត។

ធនាគារនេះ បានចាប់ផ្ដើមបើកដំណើរការជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី១៦ មករា ឆ្នាំ២០១៦ ក្រោយកិច្ចព្រមព្រៀង បានចូលជាធរមាននៅថ្ងៃទី២៥ ធ្នូ ឆ្នាំ២០១៥ បន្ទាប់ពីទទួលបានការផ្ដល់សច្ចានុមតិ (អនុម័ត) ពីសមាជិកស្ថាបនិក១០ប្រទេស។

ក្រៅពីមានសមាជិករាប់រយប្រទេសគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល ធនាគារAIIB ក៏មានដើមទុនដំបូងរហូតដល់ទៅ១០០ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដែលស្មើនឹង២ ភាគ៣នៃដើមទុនសរុបរបស់ធនាគារADB ហើយស្មើប្រមាណពាក់កណ្ដាល នៃដើមទុនរស់ធនាគារពិភពលោកផងដែរ។

ធនាគារADB ដែលបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៦៦ (៥៥ឆ្នាំមុន) មាន ៦៨ ប្រទេសជាសមាជិកគិតមកទល់បច្ចុប្បន្ន និងមានទីស្នាក់ការកណ្ដាលនៅប្រទេសហ្វីលីពីន។ ចំណែកឯធនាគារពិភពលោក ឬWorld Bank Group ដែលបង្កើតឡើងនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៤៤ (៧៧ ឆ្នាំមុន) មានបុត្រសម្ព័ន្ធ២ ដាច់ដោយឡែកពីគ្នាគឺធនាគារ Bank for Reconstruction and Development (IBRD) ដែលមាន១៨៩ ប្រទេសជាសមាជិក និងស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ International Development Association (IDA) ដែលមាន ១៧៣ ប្រទេសជាសមាជិក។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ ធនាគារAIIB ថែមទាំងទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់ឥណទានខ្ពស់បំផុត ពីទីភ្នាក់ងារដាក់ចំណាត់ថ្នាក់ឥណទាន ធំបំផុតទាំង៣ក្នុងពិភពលោកទៀតផង។

តើកត្តាចម្បងអ្វី ដែលជួយជំរុញឱ្យធនាគារដ៏ក្មេងខ្ចីរបស់ចិនAIIB មានឥទ្ធិពលលឿនខ្លាំងបែបនេះ? ខណៈធនាគារADB និងធនាគារពិភពលោក ទាមទារលក្ខខណ្ឌតម្រូវចាំបាច់មួយចំនួនមុននឹងឱ្យខ្ចី ដូចជា ការរក្សាបានស្ថិរភាពនយោបាយ ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងការគោរពលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យជាដើមនោះ តែផ្ទុយទៅវិញធនាគារ AIIB មិនទាមទារលក្ខខណ្ឌអ្វីបែបនេះ។ និយាយរួមគឺធនាគារនេះ ផ្ដោតតែលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការល្អ និងការប្រាក់ប៉ុណ្ណោះ។

សន្ទុះនៃការគាំទ្រខ្លាំង បានជួយជំរុញឱ្យធនាធនាគារ ADB មានឥទ្ធិពលខ្លាំងមិនធម្មតានៅក្នុងពិភពលោក រហូតក្រុមអ្នកជំនាញមើលឃើញថា វាអាចជាគូប្រជែងនឹងធនា​គារពិភពលោក និងមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិIMF ដែលសុទ្ធតែមានមូលដ្ឋាននៅវ៉ាស៊ីនតោន ឌីស៊ី សហរដ្ឋអាមេរិកថែមទៀតផង៕

ដោយៈ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញៈ ថ្វីត្បិតកម្ពុជាគឺជាប្រទេសដែលតូច មានចំនួនប្រជាជនតិច និងជាប្រទេស ទើបតែចាកចេញពីភាពក្រីក្រយ៉ាងលឿនក្នុងរយៈពេលខ្លី ប៉ុន្តែប្រទេសនេះត្រូវតែមានមហិច្ឆតាបន្ថែមទៀត ដើម្បីអាចប្រែក្លាយទៅជាប្រទេស ដែលអភិវឌ្ឍដូចបណ្តាប្រទេសជិតខាង។ នេះបើតាមប្រសាសន៍លើកឡើងរបស់លោកបណ្ឌិតសុក ស៊ីផាន់ណាទីប្រឹក្សារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។

មានប្រសាសន៍នៅក្នុងពិធីប្រារព្វខួប១០ឆ្នាំរបស់CEO Master Club កាលពីឆ្នាំមុនលោកបណ្ឌិតសុក ស៊ីផាន់ណាបានមានប្រសាន៍ថា ដើម្បីជំរុញឱ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានភាពរឹងមាំ និងអាចរក្សាបាននូវអត្រាកំណើនជាប់ជាប្រចាំ គឺចាំបាច់ណាស់ត្រូវមានការចូលរួមពីវិស័យឯកជន ព្រមទាំងបង្កើតមហិច្ឆតាឱ្យធំដូចបណ្តាប្រទេសជឿនលឿន និងមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចដទៃទៀត។

លោកបណ្ឌិតបានបន្តទៀតថា “ប្រទេសមួយដែលរីកចម្រើនទៅបាន គឺទាល់តែមានចក្ខុវិស័យមួយច្បាស់លាស់ ហើយព្យាយាមបន្តអនុវត្តន៍ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព”។ លោកបានបន្តទៀតថា “កាលពី១០ឆ្នាំមុន កាលពីខ្ញុំទើបត្រឡប់មកពីប្រទេសស្វីស ខ្ញុំយល់ថាប្រទេសកម្ពុជា  ប្រៀបដូចជាកូនក្មេងតូចមួយ ដែលទើបតែចេះវារតែប៉ុណ្ណោះ បើប្រៀបទៅនឹងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសជិតខាង ប៉ុន្តែពេលនេះវាដល់ពេលដែលយើងត្រូវតែមានមហិច្ឆតា ដែលអាចរត់ចេញទៅប្រណាំងជាមួយប្រទេសដទៃទៀត”។

លោកបានបន្តថា “ប្រទេសកម្ពុជា មានប្រជាជនត្រឹមប្រមាណ១៦លាននាក់ ប៉ុន្តែយើងមានវាសនាមួយត្រង់ថា ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចសហគមន៍អាស៊ាន ដែលមានប្រជាជនសរុបជាង៦៥០លាននាក់ ដែលជាទីផ្សារមួយដ៏ធំ និងអាចផ្តល់ឱកាសដល់កម្ពុជាក្នុងទាញយកផលប្រយោជន៍បានយ៉ាងប្រសើរ”។លោកបន្តថា “ចង់ឬមិនចង់ គឺយើងត្រូវតែចាប់ផ្ដើមធ្វើ ដោយចាប់ផ្តើមចេញពីការប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងស្រុកជាមុនសិន”។

លោកបណ្ឌិតបានបន្ថែមថា “ក្រោយពេលជោគជ័យនៅក្នុងស្រុក ត្រូវបន្តមហិច្ឆតាចេញទៅក្រៅស្រុក ដោយផ្តើមពីការប្រកួតប្រជែងជាមួយបណ្តាប្រទេសជិតខាង និងបន្តចេញទៅប្រទេសដែលស្ថិតនៅក្នុងតំបន់នានាក្នុងសាកលលោក”។

ទីប្រឹក្សារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជារូបនេះបានបន្តថា បន្ទាប់ពី១០ឆ្នាំកន្លងផុតទៅនោះ កម្ពុជាមិនមែនជាកូនក្មេងតូច ដែលទើបតែចេះដើរទៀតនោះទេ ប៉ុន្តែជាពេលវេលាដែលកម្ពុជាចាប់ផ្តើមពង្រឹងសមត្ថភាព និងធ្វើការប្រកួតប្រជែងនៅលើទីផ្សារអាស៊ានយ៉ាងពេញទំហឹង ជាមួយនឹងក្បួនខ្នាតត្រឹមត្រូវ រាល់ផលិតផលត្រូវមានស្តង់ដារកម្រិតអន្តរជាតិ ដូចជាភូគាមអនាម័យ ស្ដង់ការវិចខ្ជប់ និងស្ដង់ដារនៃការផលិត ដែលចាំបាច់ត្រូវតែមានអ្នកជំនាញ។

លោកបន្តថា “ការធ្វើជំនួញជាមួយអន្តរជាតិមិនត្រូវបានគិត និងយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើមនោសញ្ចេតនានោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវប្រាកដថារាល់ផលិតផល ដែលត្រូវបាននាំយកទៅកាន់ទីផ្សារមានគុណភាព តាមការកំណត់ត្រឹមត្រូវ ទើបអាចទទួលបានចំណែកទីផ្សារ ដែលស្របទៅនឹងមហិច្ឆតាដូចការគ្រោងទុក”៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញ ៖ ជាថ្មីម្ដងទៀត សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជាបានចេញសារជាសំឡេងណែនាំដល់ប្រជាពលរដ្ឋនៅទូទាំងប្រទេស ជាពិសេស អ្នករស់នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញត្រូវបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នឱ្យបានខ្ពស់ពីជំងឺកូវី១៩ ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងព្រឹត្តិការណ៍២០កុម្ភៈដែលទើបកើតមានក្នុងសហគមន៍នៅពេលបច្ចុប្បន្ន។

តាមរយៈសារជាសម្លេងរបស់សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃទី២២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១នេះបានបញ្ជាក់ថា សូមឱ្យប្រជាជននៅទីក្រុងភ្នំពេញមានការប្រុងប្រយ័ត្ន ហើយបើគ្មានការចាំបាច់សូមកុំទាន់ចេញពីផ្ទះ ព្រោះសភាពការណ៍ឥឡូវនេះកំពុងមានភាពស្មុគស្មាញ និងកំពុងរាវរក និងបន្តតាមដាន។

សម្ដេចតេជោបានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា “ពិតមែនតែយើងពីចំណុចក្លិប N8 និងកន្លែងរស់នៅមួយចំនួន តំបន់មួយចំនួនត្រូវបានបិទ ក៏ប៉ុន្តែចរាចរណ៍មនុស្សដែលចេញពីតំបន់ទាំងនេះ តើចេញទៅទីកន្លែងណាខ្លះ យើងកំពុងរុករក ចឹងប្រសិនបើសម្រាកនៅនឹងផ្ទះបានក៏ជាការល្អ ខ្ញុំអង្វរ-ក- ខ្ញុំសុំឱ្យបន្តអនុវត្តនូវវិធានការ ៣ការពារ និង៣កុំនេះឱ្យបានល្អ”។

គិតត្រឹមព្រឹកថ្ងៃទី២២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១ កំណើននៃអ្នកឆ្លងជំងឺកូវីដ១៩ និងកំពុងសម្រាកព្យាបាលមានចំនួន៩៣នាក់នៅទូទាំងប្រទេស ដែលក្នុងនោះមាន៣១នាក់ថ្មីបន្ថែមទៀតជាករណីឆ្លងចូលសហគមន៍ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍២០កុម្ភៈ និងមានការបិទទីតាំពាក់ព័ន្ធចំនួន២៣កន្លែង។

ក្រសួងសុខាភិបាល សូមធ្វើការអំពាវនាវដល់បងប្អូនប្រជា ពលរដ្ឋទាំងអស់សហការសាមគ្គីភាពគ្នា ជួយគ្នាទៅវិញទៅមក ចូលរួមអនុវត្តន៍ដោយម៉ឺងម៉ាត់នូវការដាក់ចេញនូវវិធានការសុខាភិបាល។ រហូតមកដល់ថ្ងៃទី២២ ខែកុម្ភៈនេះ ទីតាំងចំនួន២៣កន្លែង ត្រូវបានបិទបន្ទាប់ពីរកឃើញអ្នកឆ្លងកូវីដ១៩ ចេញចូលទីនោះ។

ទីតាំងទាំងនោះរួមមាន៖ ក្លិប N8 សង្កាត់ទួលស្វាយព្រៃ, Casa By Meridian កោះពេជ្រ, Le Gong Guan Hotel សង្កាត់ផ្សារថ្មីទី៣, City Confort សង្កាត់បឹងព្រលឹត, The Bridge សង្កាត់ទន្លេបាសាក់, The Point Service Apartemt សង្កាត់ផ្សារដើមគរ, Mekong Street សង្កាត់ជ្រោយចង្វារ, Pent House Apartment សង្កាត់ទន្លេបាសាក់, Skyline Dumex សង្កាត់មិត្តភាព, Somet Condoninium សង្កាត់វាលវង់, Residence L Olymic សង្កាត់អូឡាំពិច, Prince Plazza Centre សង្កាត់ទន្លេបាសាក់, Celests Skybar សង្កាត់ទន្លេបាសាក់, Diamond Twin កោះពេជ្រ, Junzun ខារ៉ាអូខេមុខព្រលានយន្តហោះ, ក្លិបCoco សណ្ឋាគារកណ្តាលសួនច្បារ សង្កាត់ចតុមុខ, Juhoa មុខហាងឆ្នេរមាស សង្កាត់ទន្លេបាសាក់, ហាង The World សង្កាត់បឹងត្របែក, ហាងវ័នមែនសិន សង្កាត់បឹងត្របែក, ក្លិប ១៦៨ អតីតនគរសំរិទ្ធ កែងវត្តមហាមន្ត្រី សង្កាត់អូឡាំពិច, Love ក្រោយអ៉ិធូ សង្កាត់បឹងរាំង, វិទ្យាល័យហ៊ុនសែន ភ្នំពេញថ្មី សង្កាត់ភ្នំពេញថ្មី និងសាលា SIS សង្កាត់ផ្សារដើមគរ។

ក្រសួងបន្តអំពាវនាវឱ្យបុគ្គលដែលធ្លាប់បានចេញចូលទីតាំងខាងលើ ពីថ្ងៃទី៦ ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១ ឬបុគ្គលពាក់ព័ន្ធ ទៅនឹងព្រឹត្តិការណ៍ ឬដឹងថាខ្លួនជាអ្នកប៉ះពាល់ជាមួយអ្នកមានវីរុសកូវីដ-១៩ ត្រូវមានភាពស្មោះត្រង់ មិនលាក់លៀម និងស្ម័គ្រចិត្តមកធ្វើតេស្តរកមេរោគកូវីដ-១៩ នៅរៀងរាល់ម៉ោងធ្វើការ សូមអញ្ជើញមកធ្វើតេស្តយកវត្ថុ សំណាកដើម្បីវិភាគរកវីរុសកូវីដ-១៩ នៅមណ្ឌលសុខភាពចាក់អង្រែនៃរាជធានីភ្នំពេញ ហើយដាក់ខ្លួននៅដាច់ដោយឡែកពីក្រុមគ្រួសារធ្វើចត្តាឡីស័កចំនួន ១៤ថ្ងៃនៅតាមផ្ទះរៀងៗខ្លួន ព្រមទាំងធ្វើការតាមដានសុខភាពជារៀងរាល់ថ្ងៃ៕