ដោយ ប៊ី
ភ្នំពេញ៖ ការសិក្សាមួយ អះអាងថា ប្រទេសកម្ពុជាត្រូវតែពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចជនបទ ដើម្បីធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចកាន់តែធនទៅនឹងបញ្ហាផ្សេងៗនាពេលអនាគត ខណៈការអភិវឌ្ឍន៍វិស័យសូត្រនៅកម្ពុជាអាចជាផ្នែកមួយផ្តល់ចំណូលដល់ប្រជាជននៅជនបទបន្ថែម។ នេះបើយោងតាមអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចជាន់ខ្ពស់។

លោកម៉ី កល្យាណ ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ និងជាមនុស្សសំខាន់នៅពីក្រោយមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវសូត្រ និងក៏ជាទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់នៅឧត្ដមក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិ បានមានប្រសាសន៍ថា ជំងឺ COVID-១៩ នឹងបង្កើត “ភាពធម្មតាថ្មីមួយ” សម្រាប់កម្ពុជា។ ការសិក្សាមួយគឺថាប្រទេសកម្ពុជាត្រូវតែពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចជនបទ ដើម្បីធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចកាន់តែរឹងមាំទៅនឹងភាពតក់ស្លុតនាពេលអនាគត។
លោក បានថ្លែងថា ក្នុងបរិបទនេះសូត្រអាចជាធាតុមួយ។ ហើយយើងអាចស្វែងយល់ពីការពង្រីករបស់អ្នកដទៃ ដូចជាគ្រាប់ស្វាយចន្ទីផ្លែឈើ និងបន្លែ។ យើងកំពុងត្រៀមសម្រាប់រយៈពេលមធ្យមនិងវែង។ ឥឡូវនេះមានអ្នកត្រឡប់មកវិញជាច្រើននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ដល់ពេលដែលយើងគិតប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត។ ការអភិវឌ្ឍន៍កសិកម្មនឹងមិនកើតឡើងដោយងាយនោះទេ។ យើងត្រូវដាំពួជល្អៗ”។
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញរូបនេះ បានអំពាវនាវដល់សហគមន៍មូលដ្ឋាន វិស័យឯកជន និងអ្នកពាក់ព័ន្ធនានាឱ្យចូលរួមក្នុងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍សូត្រនៅកម្ពុជា។
ស្ថាប័នរបស់លោកមានចំណេះដឹងគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការចែកចាយដង្កូវនាង និងដើម មន មានគុណភាពល្អដល់សហគមន៍នៅតាមតំបន់ជនបទ។ ដង្កូវនាងដែលកំពុងស្ថិតក្នុងដំណើរវិវឌ្ឍន៍ទៅជាមេអំបៅ ត្រូវបានចិញ្ចឹមដោយស្លឹក មន ដែលបង្កើតបានជាសូត្រល្អបំផុត។

បំពាក់ដោយបច្ចេកវិទ្យាថ្មី សកម្មភាពសូត្រត្រៀមនឹងបើកដំណើរការហើយ។ យើងបានអំពាវនាវដល់មនុស្សពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ឱ្យចូលរួមជាមួយយើង ទាំងមេដឹកនាំនៅក្នុងឧស្សាហកម្មសូត្រ និងប្រជាជនសហគមន៍ជាពិសេសកម្មករចំណាកស្រុកមកពីប្រទេសថៃ”។
លោក បានបន្តថា “ឥឡូវយើងមានបច្ចេកវិទ្យា ហើយសាកលវិទ្យាល័យបានបង្កើនចំណេះដឹងអំពីដង្កូវនាង ដោយផ្តល់នូវមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏ល្អសម្រាប់វិស័យសូត្រនៅប្រទេសកម្ពុជា។ ដង្កូវនាងរបស់យើងមិនមានជំងឺ ហើយធន់នឹងកំដៅទេ ហើយនៅពេលដំណាលគ្នាផលិតភាពកាន់តែច្រើនដែរ”។
យោងតាមលោកកល្យាណ ផលិតផលសូត្រ ៤០០ តោនត្រូវបានប្រើប្រាស់នៅក្នុងប្រទេសជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដែលភាគច្រើនត្រូវបាននាំចូល។
លោក បានឱ្យដឹងទៀតថា ផលិតកម្មសូត្រជួយឱ្យកសិករអាចរកប្រាក់ចំណូលបានប្រកបដោយនិរន្តរភាពក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំ ដែលពួកគេអាចលក់ស្លឹក មន ឬសំបុកនាង ទៅអោយរោងចក្រនៅកំពង់ស្ពឺ ហើយអាចរកចំណូលបានប្រហែល ៥០០ រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាមស្លឹកឈូកនិងសំបុកនាងអាចមានតម្លៃរហូតដល់ ៥ ដុល្លារក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ ក្នុងមួយថ្ងៃ កសិករអាចរកប្រាក់បាន ២៥ ដុល្លារក្នុងមួយហិកតានៃស្លឹកមន”។
លោក កល្យាញ បានចង្អុលបង្ហាញថា កសិករអាចរកប្រាក់បានចន្លោះពី ៥០០ ទៅ ៦០០ ដុល្លារក្នុងមួយវដ្ត ប្រមូលផលក្នុងមួយហិកតា ហើយប្រសិនបើពួកគេធ្វើ ៦ វដ្តក្នុងមួយឆ្នាំពួកគេនឹងរកបាន ៤ ៥០០ ដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ បើប្រៀបធៀបនឹងស្រូវតែ ៧០០ ដុល្លារក្នុងមួយហិកតាក្នុងមួយរដូវ។

លោកបានបន្ថែមថា “យើងដឹងពីរបៀបធ្វើវា ហើយជាមួយនឹងបច្ចេកវិទ្យាដែលយើងមាន យើងយល់ពីវិធីចិញ្ចឹមដង្កូវនាង ផលិតដង្កូវនាងដែលមានសុខភាពល្អ និងមានបច្ចេកទេសដាំដើមមន ដោយទទួលបានផលល្អ ដូច្នេះប្រជាជនសហគមន៍ឥឡូវអាចចូលរួមជាមួយយើងបាន” ។
ជាមួយនឹងរដូវវស្សាដែលនឹងចាប់ផ្តើមនៅខែឧសភា លោក ម៉ី កល្យាណ បាននិយាយថា សាកលវិទ្យាល័យរួមជាមួយមេដឹកនាំសូត្រដំបូងចំនួន ៣ នាក់នៅក្នុងខេត្តកំពង់ស្ពឺ មណ្ឌលគីរី និងបាត់ដំបងនឹងចាប់ផ្តើមសកម្មភាពសូត្រជាមួយនឹងដើមមនប្រហែល ២០ ហិកតា។
លោកបន្តថា មេដឹកនាំសូត្រទាំង ៣ នាក់នឹងចិញ្ចឹមដង្កូវនាង និងដាំដើមឈើមន និងផលិតសំបុកនាង ក្នុងរយៈពេល ៦ វដ្តក្នុងមួយឆ្នាំសម្រាប់ផលិតកម្មសូត្រ។ “ប្រសិនបើមេដឹកនាំសូត្រ និងសហគ្រិនដទៃទៀតចង់ចូលរួមជាមួយយើងយើងស្វាគមន៍ពួកគេពីព្រោះឥឡូវនេះ យើងមានដង្កូវនាងល្អ ឈើមនល្អៗ និងបច្ចេកទេសគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីទ្រទ្រង់ផលិតកម្ម”៕






