ដោយៈគង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ អ្នកជំនាញបាននិយាយថា ការវិនិយោគនាពេលនេះ ជាកំឡុងពេលមានវិបត្កិ ប៉ុន្តែជាឳកាសមាស ដែលអាចទទួលបានផលចំណេញច្រើន ហើយឳកាសបែបនេះមាន១០ឆ្នាំម្តងប៉ុណ្ណោះ។

អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនERA Cambodiaលោកខន គង្គាបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងកាលពីចុងសប្តាហ៍មុនថា ការវិនិយោគខុនដូនាកំឡុងពេលនេះ គឺជាឳកាសកំរ៉ ហើយវាជាការវិនិយោគ ដែលមើលឃើញផលចំណេញភ្លាមៗ ព្រោះម្ចាស់គំរោងនិមួយៗបានបញ្ចុះតម្លៃចន្លោះពី២០ទៅ៣០ភាគរយ ដើម្បីលក់ចេញគំរោងរបស់ខ្លួន ក្នុងកំឡយុងពេលមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសាកលនេះ។

លោកបន្តថា “អ្នកទទិញខុនដូនាពេលនេះ មើលឃើញឳកាសចំណេញភ្លាម ហើ​យពួកគេអាចលក់ចេញបានលឿន និងចំណេញច្រើននៅពេលសេដ្ឋកិច្ចវិលមករកភាពល្អប្រសើរវិញ”។លោកបន្ថែមថា “ឳកាសបែបនេះ ១០ឆ្នាំមានតែម្តងប៉ុណ្ណោះ”។

ជាមួយគ្នានេះ ប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជាលោកច្រឹក សុខនីមបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងផងដែរថា ការវិនិយោគកំឡុងពេលនេះ សំរាប់អ្នកមានធនធានច្រើន ពួកគេបានប្រមូលទិញដី ខុនដូ ឬអចលនទ្រព្យដទៃទៀតទុក ដើម្បីទទួលបានផលចំណេញខ្ពស់ ពិសេសអ្នកទិញដី គឺពួកគេប្រមូលទិញ ដើម្បីសាងសង់គំរោងលំនៅដ្ឋាន ឬគំរោងផ្សេងៗនាពេលអនាគត។

លោកបន្តថា “សំរាប់អ្នកមានលទ្ឋភាពខ្ពស់ ពួកគេនៅតែបន្តវិនិយោគដើម្បីប្រមូលទុក ព្រោះពេលនេះអ្នកទិញមានអំណាចក្នុងការចចា”៕

ដោយៈ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញៈ ឈានមកដល់ដំណាច់ត្រីមាសទី១ដើមឆ្នាំ២០២១នេះ ស្ថានភាពទីផ្សារអចលនទ្រព្យកម្ពុជា នៅតែបន្តជួបភាពប្រឈមខ្លាំង ទាំងការទិញលក់ ក៏ដូចជាការជួលបើទោះបីកម្ពុជា ទទួលបាននូវវ៉ាក់សាំង សម្រាប់ចាក់ប្រឆាំងទៅនឹងជំងឺកូវីដ១៩យ៉ាងណាក៏ដោយ។

ប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជា លោក ច្រឹក សុខនីម បានមានប្រសាសន៍ប្រាប់នៅល្ងាចថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ថា  តាមស្ថានភាពជាក់ស្តែង ពោលគឺស្ថិតនៅក្នុងត្រីមាសទី១នៃឆ្នាំ២០២១នេះ វិស័យអចលនទ្រព្យនៅមិនទាន់មានសន្ទុះឡើងវិញនោះទេ ដោយភាពប្រឈម និងឱនភាពទាំងនេះបណ្តាលមកពីការផ្ទុះឡើងនូវព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍២០កុម្ភៈ ដែលបានធ្វើឱ្យមនុស្សជាច្រើន មានភាពភ័យខ្លាចមិនអាចចេញទៅណារួច និងចូលរួមគោរពអនុវត្តតាមការណែនាំរបស់រដ្ឋាភិបាល។

លោកបានបន្តថា “នៅក្នុងដំណាក់កាលនេះ មិនថាចំពោះតែរកស៊ីក្នុងវិស័យអចលទ្រព្យ ឬអាជីវកម្មក្នុងវិស័យដទៃនោះទេ ម្នាក់ៗសិទ្ធតែខិតខំប្រឹងប្រែង ធ្វើយ៉ាងណាឱ្យតែបានមួយរស់សិន និងអាចដំណើរការអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនបានប៉ុណ្ណោះ”។ លោកបន្តថា “យ៉ាងណាក៏ដោយផលប៉ះពាល់នេះ មិនមែនតែចំពោះវិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះទេ  ប៉ុន្តែស្ទើរតែគ្រប់វិស័យទាំងអស់ ក៏រងផលប៉ះពាល់ដូចគ្នាឬធ្ងន់ជាងនេះ”។

លោកសសុខនីមបានបន្តថា ស្ថានភាពឥឡូវវាមិនស្រួលទេ…ណាមួយយើងទើបមានវ៉ាក់សំាង ប៉ុន្តែពាក់ព័ន្ធនឹងព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍២០កុម្ភៈ នៅបន្តរាលដាលគួរឱ្យ​បារម្ភ ដែលនៅមិនទាន់បានបញ្ចប់ ដូច្នេះបានធ្វើឱ្យមនុស្សរអានឹងការឆ្លងខ្លាំង។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោកច្រឹក សុខនីម មើលឃើញទីផ្សារលំនៅឋានដែលមានតម្លៃសមរម្យនៅតែមានដំណើរការ និងប្រតិបត្តិការទិញលក់ជាធម្មតា បើទោះស្ថិតនៅក្នុងកម្រិតទាប។

ជាមួយគ្នានេះ លោកឡុង គឹមសួគ៌ អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន Century21 Advance បានទទួលស្គាល់ថា រហូតមកដល់ពេលនេះ ស្ថានភាពទីផ្សារអចលនទ្រព្យកម្ពុជា នៅតែបន្តរងផលប៉ះពាល់ និងមិនទាន់បានស្រាកស្រាននៅឡើយទេ ប៉ុន្តែក៏នៅមានប្រតិបត្តិការទិញលក់ខ្លះដែលស្ថិតក្នុងកម្រិតទាប។

លោកបន្តថា “ទោះជាយ៉ាងណាទីផ្សារអចលនទ្រព្យ វាមិនអាចស្ងាត់ឈឹង១០០ភាគរយនោះទេ ដោយសារតែអ្នកដែលមានបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ ឬស្ទះលុយខ្លាំងគាត់ព្យាយាមលក់ក្នុងតម្លៃទាប”។ លោកបន្តថា  “នៅពេលដែលគាត់ស្ទះខ្លាំង គាត់នឹងបញ្ចេញអចលនវត្ថុរបស់គាត់ ទោះជាលក់បានក្នុងតម្លៃទាបជាងទីផ្សារក៏គាត់លក់ ដូច្នេះសម្រាប់អ្នកដែលមានធនធានគ្រប់គ្រាន់ នឹងរង់ចាំទទួលទិញទុកលក់បន្ត យកចំណេញក្រោយពេលវិបត្តិត្រូវបានបញ្ចប់”។

លោកឡុង គីមសួគ៌ បានបញ្ជាក់ថា ការលក់ចេញតាមតម្លៃទីផ្សារ គឺមិនមានអ្នកយកទេ ព្រោះអតិថិជនដែលទិញ នៅក្នុងកំឡុងពេលនេះមានចំនួនតិច ដូច្នេះគាត់ត្រូវតែបង្ខំលក់អចលនទ្រព្យរបស់គាត់ក្រោមតម្លៃទីផ្សារ។ នៅតែពេលដែលមានអ្នកមានធនធា​នគេនឹងទិញយកហើយ ដើម្បីទុកលក់នៅពេលណាមួយក្រោយចប់កូវីដ៕

ដោយៈ គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញ អចលនទ្រព្យទីក្រុងបាវិត ខេត្តស្វាយរៀងបាននិងកំពុងកំរើកឡើងបណ្តើរហើយ ខណៈផែនការមេនៃការសាងសង់ផ្លូវល្បឿនលឿន កំពុងវិវត្តន៍ទៅមុខជាមួយនឹងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចនឹងរើបឡើងវិញនៅចុងឆ្នាំនេះ។

ក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍គំរោងដ៏ធំមួយ  ដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសចិនបាននិងកំពុងកសាងទីតំបន់ឧស្សាហកម្មបៃតង គម្រោងអាគារពាណិជ្ជកម្ម កាស៊ីណូបាននិងកំពុងត្រៀមបើកទ្វារឡើងវិញ នៅពេលវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩បញ្ចប់នាពេលខាងមុខ។

ក្រុមហ៊ុនChina Road and Bridgeរបស់ប្រទេសចិនកាលពីពេលថ្មីៗនេះ បានបង្ហាញពីលទ្ឋផល នៃការសិក្សាផ្លូវល្បឿនលឿន ជូនថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងសាធារណៈការ និង​ដឹកជញ្ជូនរួចហើយ ដោយផ្តល់ជំរើសចំនួន៣ដល់រដ្ឋាភិបាលពិនិត្យ និងសម្រេចយកជំរើសណាមួយ។

លោកសោម កែវម៉ាលីដាអ្នកជំនាញអចលនទ្រព្យប្រចាំក្រុងបាវិត និងជាអ្នកជំនាញអចលនទ្រព្យលំដាប់អន្តរជាតិមួយរូប បានមានប្រសាសន៍ថា ទីក្រុងបាវិតស្ថិតក្នុងផែនការមេអភិវឌ្ឍន៍របស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីប្រែក្លាយទីក្រុងនេះ ជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម និងឧស្សាហកម្ម ក្នុងគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍន៍វិស័យឧស្សា​ហកម្ម។

លោកបន្តថា“វាជាទីក្រុងមួយក្នុងចំណោមទីក្រុងចំនួន៣ ដែលបានដាក់បញ្ចូលក្នុងគោលនយោបាយនេះ ហើយជាលទ្ឋផលទីក្រុងទាំងនេះ ទទួលបានភាពរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស”។

ទីក្រុងចំនួនបី ដែលបានដាក់បញ្ចូលក្នុងផែនការមេអភិវឌ្ឍន៍ រួមមាន ទីក្រុងបាវិត ទីក្រុងប៉ោយប៉ែត និងក្រុងព្រះសីហនុ។

លោកម៉ាលីដាបានបន្តថា “ទីក្រុងបាវិតប្រៀបដូចជាកូនក្រមុំស្រស់ស្អាតម្នាក់កំពុងចូលម្លប់ ដែលចាប់ផ្តើមបង្ហាញសម្រស់បណ្តើរៗ ព្រោះទីក្រុងនេះស្ថិតនៅក្នុងផែនការអភិវឌ្ឈត្បូងៗរបស់អាស៊ាន និងប្រទេសក្នុងតំបន់”។លោកបន្តថា “លក្ខខ័ណ្ឌអំ ណោយផលនៃភូមិសាស្រ្ត ក្នុងការសម្រួលដល់លំហូរពាណិជ្ជកម្ម ជាមួយប្រទេសវៀតណាម និងក្រុងភ្នំពេញមានចម្ងាយជិត និងមានសក្តានុពលខ្លាំង បើធៀបនឹងទីក្រុងប៉ោយប៉ែត”។

យោងតាមឯកសាររបស់ក្រសួងសាធារណៈការ និងដឹកជញ្ជូនបានឲ្យដឹងថាគម្រោ ងផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-បាវិត (Phnom Penh-Bavet Expressway)ផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-បាវិត ក៏ជាខ្សែផ្លូវថ្មីទាំងស្រុង ដែលមានប្រវែងសរុបប្រហែល ១៣៥ គ.ម។ ផ្លូវនេះត្រូវសាងសង់ជា៤គន្លង តួផ្លូវមានទទឹង ២៥,៥ ម៉ែត្រ។ ខ្សែផ្លូវនេះ នឹងចេញពីភ្នំពេញនៅចំណុចផ្លូវខ្សែក្រវ៉ាត់ក្រុងទី៣ កាត់តាមខេត្តកណ្តាល ខេត្តព្រៃវែង និងខេត្តស្វាយរៀង ឆ្ពោះទៅក្រុងបាវិត ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម។

យោងតាមរបាយការណ៍សិក្សា របស់ទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិជប៉ុន (JICA) ផ្លូវល្បឿនលឿននេះ ជាប្រភេទផ្លូវលើអាកាស (Viaduct) ប្រវែងប្រហែល ១២ គ.ម មានលូប្រអប់ (Box Culvert) ប្រវែងប្រហែល ២៨,៤ គ.ម និងជាប្រភេទ ផ្លូវលើកកម្ពស់ (Embankment) ប្រវែងប្រហែល៨៥,៨ គ.ម។ ផ្លូវល្បឿនលឿន ភ្នំពេញ-បាវិត មានផ្លូវបំបែក ប្តូរទិស (Inter-Change) ចំនួន៧កន្លែង កន្លែងឈប់សម្រាក៦កន្លែង និងច្រកទ្វារ ព្រំដែនថ្មីចំនួន១ផងដែរ។

គម្រោងសាងសង់ផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-បាវិត ត្រូវបានបញ្ចប់ការសិក្សាសមិទ្ធិលទ្ធភាព និងកំពុងស្ថិតក្នុង ដំណាក់កាលពិភាក្សាលើតម្លៃនៃគម្រោង និងប្រភពថវិកា។

ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងក្រសួងដឹកជញ្ជូនរបស់ប្រទេសវៀតណាម ក៏បានចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នា ស្តីពីការជំរុញការសិក្សា និងសាងសង់ផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-បាវិត និងផ្លូវល្បឿនលឿនហូជីមិញ-ម៉ុកបៃ រួចរាល់ផងដែរ៕

ដោយៈ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញៈ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាតាមរយៈក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ នៅតែបន្តជំរុញសកម្មភាព ពិនិត្យផ្តល់ដីសម្បទានសង្គមកិច្ច (SLC-Social Land Concession) ផ្តល់កម្មសិទ្ធិដីដល់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច (ICLT- Indigenous Communal Land Titling) លើកកម្ពស់កម្រិតជីវភាព ដោយចងក្រងជាសហគមន៍ ជួយកសាងសមត្ថភាព ដើម្បីបានចូលរួមនៅក្នុងសកម្មភាពធ្វើពិពិធកម្ម ផលិតកម្មកសិកម្មដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងផ្តោតសំខាន់។

លោកហ៊ាន វណ្ណហន រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ដែលជាសមាជិកគណកម្មការដឹកនាំគំរោងពិនិត្យ និងផ្តល់ដីសម្បទានផងដែរនោះ នៅថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ បានដឹកនាំក្នុងកិច្ចប្រជុំប្រជុំ លើកលើកដំបូងជាមួយក្រុមការងារគាំទ្រ ការអនុវត្តគម្រោងរបស់ធានាគាពិភពលោក។

លោកបានបញ្ជាក់ឱ្យដឹងថា “គម្រោងបែងចែកដីសម្បទានសង្គមកិច្ច និងការអភិ​    វឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចដំណាក់កាលទី៣ មានរយៈពេល៦ឆ្នាំ(២០២១-២០២៦) សំដៅធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋក្រីក្រប្រមាណ១៥ ០០០គ្រួសារ ទទួលបានដីសម្រាប់រស់នៅ និងប្រកបមុខរបរកសិកម្ម ព្រមទាំងជីវភាពរស់នៅរបស់ពួកគេកើនឡើង តាមរយៈការដាំដុះដំណាំ ការចិញ្ចឹមសត្វ និងការរៀបចំបង្កើត និងគ្រប់គ្រងសហគមន៍កសិកម្ម ដើម្បីនិរន្តរភាពទៅអនាគត”។

លោកបានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា តាមរយៈគម្រោងដ៏ជាក់ច្បាស់ និងមានសារសំខាន់មួយនេះ ពួកគាត់នឹងអាចមានលទ្ធភាពល្អប្រសើរ ទទួលបានធនធានកសិកម្ម ការរៀបចំទៅជាកសិ-ពាណិជ្ជករ និងសេវាសង្គម ព្រមទាំងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់នៅក្នុងសហគមន៍នៃគម្រោងថែមទៀតផង។

ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងគម្រោង នៃការបែងចែកដីសម្បទានសង្គមកិច្ច កាលពីពេលកន្លងទៅថ្មីៗនេះ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ជា សុផារ៉ា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានធ្វើការក្រើនរំលឹក ទៅដល់ប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់ ជាពិសេសស    ម្បទានិកដែលទទួលបានដី ពីការផ្តល់ជូនដោយរាជរដ្ឋាភិបាល ត្រូវខិតខំស្វែងរកចំណូលបន្ថែម ដោយការបង្កបង្កើនផល សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់សេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារប្រសើរ ជៀសវាងការយកដីទៅលក់ ឬដាក់បញ្ចាំនៅធនាគារឯកជន។

លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានបញ្ជាក់ថា “អចលនវត្ថុ ឬដីធ្លី ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលសម្រេចកាត់ប្រគល់ជូន គឺប្រៀបបានទៅនឹងអាយុជីវិតរបស់បងប្អូន ដូច្នេះក្នុងនាមរដ្ឋាភិបាល សូមលើកទឹកចិត្តដល់ប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់ ត្រូវព្យាយាមស្វែងរកប្រភពចំណូល និងបង្កបង្កើនផលបន្ថែមទៀត ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានានា ឱ្យមានភាពល្អប្រសើរឡើងជាជាងយកដីទៅដាក់បញ្ចាំនៅធនាគារឯកជន ឬលក់ទៅឱ្យវិស័យឯកជន ដែលអាចទទួលបានចំណូលតែមួយពេល ហើយបាត់បង់ទៅវិញអស់នោះទេ”៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត

ព្រះសីហនុ ៖ រហូតមកដល់ចុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២១នេះ ទីផ្សារ និងតម្រូវការជួលអគារនៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុនៅតែបន្តភាពស្ងប់ស្ងាត់បើទោះជាការវិលត្រឡប់ពីសំណាក់ជនជាតិចិនរាប់រយនាក់បានកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ក៏ដោយ។

លោកជិន សុផុន ដែលជាម្ចាស់អាផាតម៉ិន និងផ្ទះសំណាក់នៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុបានប្រាប់ឱ្យដឹងតាមទូរស័ព្ទនៅល្ងាចថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១នេះថា រហូតមកដល់ចុងត្រីមាសទី១ ដើមឆ្នាំ២០២១នេះ ទីផ្សារ និងតម្រូវការជួលអគារក្នុងក្រុងព្រះសីហនុនៅតែបន្តភាពស្ង់ស្ងាត់ដដែល បើទោះជាមានកំណើនជនជាតិចិនវិលត្រឡប់វិញជាបន្តបន្ទាប់ក៏ដោយ។

លោកបានបញ្ជាក់ថា “នៅក្នុងខែមីនានេះ កាន់តែស្ងប់ស្ងាត់ជាងខែមករា និងកុម្ភៈទៀត។ កាលពីដើមឆ្នាំទោះជាចិនមិនមក ក៏មានខ្មែរដែលជាទេសចរមកជួលបន្ទប់(បន្ទប់សំណាក់)ស្នាក់នៅរយៈពេលខ្លីដែរ ប៉ុន្តែចាប់តាំងពីផ្ទុះជំងឺក្នុងសហគមន៍រហូតមកដល់ពេលនេះ ក្នុងមួយសប្ដាហ៍ស្ទើរតែគ្មានអ្នកមកស្នាក់នៅផង”។

លោកបន្តទៀតថា “សម្រាប់តម្លៃជួលអគារពាណិជ្ជកម្ម អាគារការិយាល័យ ឬអគារអាផាតម៉ិននៅក្នុងក្រុងបច្ចុប្បន្នបានធ្លាក់ចុះស្ទើរតែ៦០ភាគរយ ហើយមិនមានអ្នកជួលទៀត ព្រោះអ្នកជួលភាគច្រើនជាជនជាតិចិន ដល់ពេលចិនអត់មាន ការជួលក៏ត្រូវធ្លាក់ចុះតាមហ្នឹងដែរ”។

ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាចិននៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា លោកគី សេរីវឌ្ឍន៍បានមានប្រសាសន៍ថា ការវិលត្រឡប់របស់ជនជាតិចិននៅដើមឆ្នាំនេះ គឺស្ថិតនៅក្នុងកម្រិតមួយនៅឡើយ ដែលនៅទាន់អាចធ្វើឱ្យទីផ្សារនៃការជួលអគារងើបឡើងវិញនោះទេ។

លោកបន្តថា ភាគច្រើនចិនដែលវិលត្រឡប់មកក្រុងព្រះសីហនុកាលពីពេលថ្មីៗកន្លងទៅនេះជាអ្នកប្រកបការងារ ឬអ្នកវិនិយោគចាស់ៗដែលធ្លាប់រស់នៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ ដូច្នេះភាគច្រើនអគារដែលពួកគេជួលគឺស្ថិតនៅក្នុងកុងត្រាចាស់មិនទាន់ផុត ដូច្នេះនៅពេលគេមកវិញគឺគេស្នាក់នៅ ឬធ្វើការនៅក្នុងអគារដែលគេបានជួល។ ដោយឡែកសម្រាប់អគារថ្មី ឬទើបសាងសង់រួចនៅដើមឆ្នាំ២០២០ ឬពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២០ក្នុងគោលដៅដាក់ជួលឱ្យអ្នកវិនិយោគដែលជាជនជាតិបរទេស ឬជនជាតិចិននោះ នៅតែបន្តស្ងប់ស្ងាត់ដដែល៕

ដោយបណ្ឌិតវ៉ាន់ វ៉ាតអ្នកឯកទេសផ្នែកនគរូបនីយកម្ម

ភ្នំពេញៈ ប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី គឺជាប្លង់ឬផែនទី ដែលកើតចេញពីការគិតគូរ និងរៀបចំផែនការទុកជាមុន សម្រាប់បំពេញតម្រូវការនៃការគ្រប់គ្រង និងប្រើប្រាស់ដីធ្លី ទៅតាមដំណាក់កាលនីមួយៗ នៃការអភិវឌ្ឍរបស់សង្គមណាមួយ។ គ្រប់ផ្នែក គ្រប់វិស័យនៃរាល់សម័យកាលសង្គម សុទ្ធតែត្រូវការដីធ្លី ដើម្បីទ្រទ្រង់ជីវិត និងធ្វើការអភិវឌ្ឍជាបន្តប  ន្ទាប់។

រហូតមកដល់ពេលនេះ ស្ទើតែគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់នៅលើពិភពលោក បាននឹងកំពុងរៀបចំ និងអនុវត្តប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដីរបស់ខ្លួនយ៉ាងភ្ជាប់ភ្ជួន ដោយចាត់ទុកវាជាត្រីវិស័យគ្រឹះសម្រាប់តម្រង់ទិស នៃការអភិវឌ្ឍឱ្យបានសមស្រប និងប្រកបដោយចីរភាព។ ជាមួយគ្នានេះកម្ពុជាយើងក៏បានខិតខំព្យាយាមកសាងបញ្ចប់ និងកំពុងអនុវត្តគម្រោងទាំងឡាយយ៉ាងផុលផុស បើទោះបីជាយើងជួបប្រទះនូវបញ្ហាប្រឈមខ្លះក៏ដោយ។

ជាក់ស្តែង យើងបានសម្រេចកិច្ចការប្លង់គោលជាច្រើន ដូចជា ប្លង់គោលក្រុងតាខ្មៅ ទីប្រជុំជនជ្រៃធំ នៃខេត្តកណ្តាល ក្រុងបាត់ដំបង ក្រុងសៀមរាប…និងផែនការរៀបចំដែនដីរាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តបាត់ដំបង ខេត្តព្រះសីហនុ ។ល។

តាមរយៈទស្សនៈខាងលើឃើញថា រាល់តម្រូវការ ឬការរៀបចំណាដែលខ្វះផែន​ការ ឬខ្វះការគិតគូររៀបចំទុកជាមុនសមស្រប នោះលទ្ធផលទទួលបានច្រើនតែជាគម្រោ​ងច្របូកច្របល់ មានភាពលំបាកស្មុគស្មាញ  ហើយអាចធ្វើឱ្យខាតបង់ថវិកា និងធនធានច្រើននៅពេលអនុវត្តជាក់ស្តែង។ រាល់កត្តាទាំងនេះ នឹងធ្វើឱ្យស្នាដៃសម្រេចបានរបស់យើងខ្វះការចាប់អារម្មណ៍ និងមិនមានការគាំទ្រច្រើនពីអ្នកជំនាញ និងមហាជនទូទៅ។

ជាការពិតណាស់ រដ្ឋាភិបាលគឺជាអ្នកគាំពារ និងធានាខុសត្រូវលើការគ្រប់គ្រង ការអភិវឌ្ឍ និងការអនុវត្តច្បាប់ដោយតម្លាភាពនៅក្នុងសង្គមជាតិ។ ដូចនេះពេលណានិយាយដល់តម្រូវការកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការអភិវិឌ្ឍចីរភាព ចាំបាច់ត្រូវរៀបចំផែនការទុកឱ្យបានល្អ ដើម្បីធានាបាននូវការអនុវត្តប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។ ការរៀបចំផែនការដីធ្លីសមស្របនៅគ្រប់កម្រិត ចាំបាច់ត្រូវមានការគិតគូរ និងសិក្សាកសាងឱ្យមានលក្ខណៈស៊ីចង្វាក់គ្នាជាមួយប្រទេសនៅក្នុងតំបន់ និងលើពិភពលោកផងដែរ។

ទោះជាយ៉ាងណា នៅក្នុងកិច្ចការបច្ចេកទេស គេអាចកសាងផែនការដីធ្លីទ្វេរទិសបាន គឺរៀបចំពីកម្រិតថ្នាក់ក្រោមឡើងទៅលើ ឬពីលើចុះក្រោម តាមការកំណត់របស់ប្រទេសនីមួយៗ។ ផែនការថ្នាក់លើ ជាមូលដ្ឋានគោលសម្រាប់កសាងផែនការថ្នាក់ក្រោម និងផែនការថ្នាក់ក្រោម ជាមូលដ្ឋានលម្អិតច្បាស់លាស់ សម្រាប់កែតម្រូវផែនការថ្នាក់លើឱ្យបានសមស្របតាមស្ថានភាពជាក់ស្តែង និងតម្រូវការអភិវឌ្ឍរបស់សង្គម។

មានមូលហេតុ និងការងារពាក់ព័ន្ធមួយចំនួន ដែលរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាខិតខំពុះពារ និងធ្វើឱ្យបានសម្រេចប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដីអនាគត ដែលជាឧបករណ៍បង្ហាញទិសក្នុងការអភិវឌ្ឍ ដូចខាងក្រោម ទី១- ការបាត់បង់ឯកសារ ឬមិនបានរៀបចំប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដីនៅពេលប្រទេសជាតិក្រីក្រ ប្រជាជនតិច សំណង់ស្តួចស្តើង ទីផ្សារដីធ្លី និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចទាប ជាឱកាសងាយស្រួលក្នុងការកសាង និងអនុវត្តគម្រោង ហើយរដ្ឋមិនចំណា​យធនធាននិងថវិកាច្រើន។

ផ្ទុយទៅវិញការរៀបចំនៅពេលនេះ រដ្ឋមានការខាតបង់ ក្នុងការដោះស្រាយគោលនយោបាយ និងប្រឈមការតវ៉ាច្រើនមុននឹងចេញបណ្ណកម្មសិទ្ធិ ឬធ្វើការអភិវឌ្ឍនៅតាមតំបន់មួយចំនួន ប៉ុន្តែទោះជាយ៉ាងណា ក៏នៅមិនទាន់ហួសពេលដែរ សម្រាប់ការខិតខំរបស់ប្រទេសយើងចាប់ពីពេលនេះតទៅ។

ទី២- កំណើនប្រជាជន ការអភិវឌ្ឍកំពុងមានភាពគំហុក និងការផ្សាភ្ជាប់ជាមួយនឹងសមាហរណកម្មសេដ្ឋកិច្ចសកលលោក បានធ្វើឱ្យតម្រូវការដីធ្លីកាន់តែកើនឡើង ដែលធ្វើឱ្យរដ្ឋចាំបាច់ត្រូវចាត់ចែង រៀបចំទុកដាក់ឱ្យបានល្អប្រសើរ ឬពិនិត្យភាពសមស្របនៃរាល់តម្រូវការប្រើប្រាស់ដីធ្លីទាំងនោះទៅតាមផែនការ និងច្បាប់កំណត់ត្រឹមត្រូវ។

ទី៣- បច្ចុប្បន្នភាព ប្រភេទដីនីមួយៗ មិនទាន់ត្រូវបានកំណត់ដោយច្បាប់ក្នុងការគ្រប់គ្រងឱ្យបានច្បាស់លាស់នៅឡើយ ដូចជា ការប្តូរប្រភេទដីដែលគ្មានប្លង់គោលត្រឹមត្រូវ ការចាក់លុបដីកសិកម្ម ដីព្រែក អូរ ឬបឹងធម្មជាតិ ដែលធ្វើឱ្យបាត់បង់ដីដាំដុះជាច្រើនសម្រាប់ផលិតនិងផ្គត់ផ្គង់ស្បៀង ធ្វើឱ្យខ្វះខាតទឹកប្រើប្រាស់ក្នុងផលិតកម្ម និងការរស់នៅ ព្រមទាំងអាចបាត់បង់ប្រព័ន្ធរំដោះទឹកនៅពេលទឹកជំនន់ និងគ្រោះធម្មជាតិកើតឡើង។

ទី៤- រដ្ឋាភិបាលមានគោលនយោបាយតម្រង់ទិស អភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព និងខិតខំជម្រុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចសម្រាប់ពេលបច្ចុប្បន្ន និងទៅអនាគត ដូចនេះចាំបាច់ត្រូវរៀបចំផែនការហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី ដើម្បីលើទឹកចិត្ត និងអូសទាញការវិនិយោគ ព្រមទាំងពង្រឹងការគ្រប់គ្រង ការប្រើប្រាស់ដីមានប្រសិទ្ធភាព។

ទី៥- សំណង់ជាច្រើននៅកម្ពុជាបាននឹងកំពុងលូតលាស់ខ្លាំង ហើយភាគច្រើនសាងសង់តាមហេដ្ឋារចនា  សម្ព័ន្ធដែលមានស្រាប់ ខ្វះផែនការកំណត់តាមបច្ចេកទេសបានត្រឹមត្រូវ ឬមិនគោរពតាមប្លង់គោល ឬបទប្បញ្ញត្តិ សំណង់ ដែលអាចធ្វើឱ្យសំណង់គ្មានសណ្តាប់ធ្នាប់ និងគ្មានគុណភាព។ សំណង់រោងចក្រ និងឃ្លាំងជាច្រើន បាននឹងកំពុងបង្កើតឡើងរាយប៉ាយគ្រប់ទីកន្លែង ជាពិសេស ស្ថិតនៅក្នុងទីប្រជុំជនក្រុងមានមនុស្សអ៊ូរអរច្រើន ដែលធ្វើឱ្យបំពុលដល់បរិស្ថានក្នុងការរស់នៅ កកស្ទះចរាចរណ៍ និងមានការលំបាកក្នុងការរៀបចំក្រុងឱ្យបានល្អប្រសើរនៅពេលខាងមុខ។

ក្រៅពីនេះ នៅមានសំណង់មិនរៀបរយតាមចំណីព្រែក ស្ទឹង ទំនប់ ប្រឡាយ បឹងបួរ និងសំណង់  ទន្រ្ទានចំណីផ្លូវ ដែលជាដីសាធារណៈរបស់រដ្ឋ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ ទេសភាព បរិស្ថាន និងសង្គម។

ទី៦- ផែនការហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី នឹងអាចជួយដល់ ការកំណត់ប្រភេទប្រើប្រាស់ដី ពេលចេញបណ្ណកម្មសិទ្ធិបានសុក្រឹត្យ គាំទ្រដល់ការចុះបញ្ជីដីបានលឿននិងសមស្រប គ្រប់គ្រងប្រើប្រាស់ដី ចំគោលដៅ លើកស្ទួយរាល់ការអភិវឌ្ឍតាមកម្រិតថ្នាក់រដ្ឋបាលនៃគម្រោង ដូចជា ផ្លូវ ស្ពាន មន្ទីរពេទ្យ សាលារៀនផ្សារ…និងជាឆ្អឹងខ្នងគោលនៃការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យ។ ក្រៅពីនេះ វាជាមូលដ្ឋានកំណត់ពន្ធដារបានត្រឹមត្រូវតាមតម្លៃ និងគុណភាពដី និងអាចជួយប្រែក្លាយទៅជាទីក្រុង ឬប្រទេសល្អស្អាតក្នុងការប្រលងប្រណាំងជាមួយអន្តរជាតិ។

ទី៧- កិច្ចការបន្ថែមដែលរដ្ឋត្រូវធ្វើ និងទទួលខុសត្រូវពាក់ព័ន្ធនឹងហេដ្ឋារចនាស   ម្ព័ន្ធ និងប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី គឺរៀបចំច្បាប់និងបទប្បញ្ញត្តនៅពេលកសាង និងអនុវត្តឱ្យបានច្បាស់លាស់ ដូចជា កាលណាចាប់ផ្តើមអនុវត្តន៍ប្លង់គោល គឺពិតជាប៉ះពាល់ដីឬសំណង់កម្មសិទ្ធិ ឬដីភោគៈរបស់ពលរដ្ឋហើយ វាគ្រាន់តែច្រើនឬតិចប៉ុននោះ បញ្ហានេះតើរដ្ឋត្រូវកំណត់ជាច្បាប់ ឬបទប្បញ្ញត្តិគតិយុត្តដោះស្រាយយ៉ាងដូចម្តេច? ដោយឡែកចំពោះ​ការប៉ះពាល់ តើរដ្ឋបានកញ្ចប់ថវិកាមកពីណា?។

ក្រៅពីនេះ ដើម្បីដោះស្រាយជាមួយអ្នកប៉ះពាល់ ! តើរដ្ឋគួរត្រូវកំណត់ពន្ធដារបន្ថែមកម្រិតណា?ដោយរបៀបម៉េច?ទៅលើអ្នកទទួលផលពីប្លង់គោលដែលបានអនុម័ត ឬសាងសង់គម្រោង រួចរាល់និងធ្វើឱ្យដីធ្លីឡើងថ្លៃ។ បច្ចុប្បន្នដីធ្លី អចលនទ្រព្យឡើងថ្លៃដោយសារការកសាងផ្លូវ (ក្រវាត់ក្រុង ផ្លូវល្បឿនលឿន ផ្លូវក្នុងខេត្តក្រុង) លំនៅឋានថ្មី (បូរីឬខុនដូ) រោងចក្រ (សួនឧស្សាហកម្ម តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស) ឬបណ្តាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងគម្រោងផ្សេងៗជាច្រើនទៀតរបស់រដ្ឋ គឺរាជរដ្ឋាភិបាលមិនទាន់ គោលការណ៍ ដើម្បីកំណត់ក្នុងការចូលរួមចំណែកឱ្យបានសមស្រប និងសមធ៌ពីអ្នកដែលបានទទួលផលពីគម្រោងរបស់រដ្ឋនៅឡើយ។ នៅពេលខាងមុខ ប្រសិនបើមានកញ្ចប់ថវិកាពន្ធដារ ដែលរដ្ឋប្រមូលបានមកពីប្លង់គោល ជាយោបល់ គួរអាចត្រូវបានយកមកប្រើប្រាស់សម្រាប់បង្វិលក្នុងការដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ សម្រាប់កសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសាធារណៈ ឬអភិវឌ្ឍគម្រោងនៅសល់ ឬសម្រាប់សិក្សាកសាង និងកែសម្រួលគម្រោង…។ល។

ដូចនេះ ប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី គឺជាឧបករណ៍សម្រាប់ព្យាករណ៍ការអភិវឌ្ឍចីរភាពនៃផែនការអនាគត។ វាបានគិតគូរនិងបង្ហាញពីទិសដៅអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងបរិ ស្ថានប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ពិសេសការផ្តោតលើកំណើនប្រជាសាស្រ្ត និងតម្រូវការរស់នៅ ការអភិវឌ្ឍរបស់មនុស្សជាតិនៅតាមតំបន់ និងផ្នែកនីមួយៗ។

គម្រោងប្លង់គោលនឹងជួយពង្រឹងដល់ដំណើរការអភិវឌ្ឍ ការអភិរក្ស និងភាពសមាហរណកម្មដោយសុខដុមនីយកម្ម ក្នុងសង្គមជាតិនិងអន្តរជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះ ប្រសិនបើមានប្លង់គោល ឬផែនការ ហើយខ្វះថវិកាគាំទ្រដើម្បីអនុវត្តតាមគម្រោងអាទិភាព ឬខ្វះការអនុវត្តតាមប្លង់គោលពេលចុះបញ្ជីឬចរន្តការដីធ្លី នោះផែនការរបស់យើង គ្រាន់តែជាក្រដា​ស “ស ”មួយសន្លឹកគ្មានតំលៃអ្វីទាំងអស់ ប្រៀបដូចជាការស្រមើស្រមៃក្នុងយោសប្តិ ដែលក្រោយពេលភ្ញាក់ពីដំណេក អ្វីៗគ្រប់យ៉ាងវារលត់សូន្យទាំងអស់។

ជារួមប្លង់គោលប្រើប្រាស់ដី គឺជាផែនទីឧបករណ៍ចង្អុលបង្ហាញផ្លូវយ៉ាងសំខាន់បំផុតនៃដំណើររៀបចំ និងអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសជាតិនៅគ្រប់សម័យកាល៕