ដោយ: គង់ លាងហួរ
ប៉េកាំង: គំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវ (BRI) របស់ប្រទេសចិន ដើម្បីផ្សារភ្ជាប់សេដ្ឋកិច្ចចិនទៅកាន់ពិភពលោក តាមរយៈការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវគោក និងផ្លូវទឹក បានឈានចូលដំណាក់កាលមួយ ដែលទីក្រុងប៉េកាំងចាត់ទុកជា “លេខបូក”។
ខាងក្រោមនេះជាចំណុចគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ និងមានសារៈសំខាន់ស្តីពីអនាគតនៃគំនិតផ្តួចផ្តើម BRI ក្នុងរយៈពេល១ទសវត្សរ៍ខាងមុខ៖
មជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់ការសិក្សាយុទ្ធសាស្ត្រ និងអន្តរជាតិ(CSIS) បានប៉ាន់ប្រមាណថា នៅទីបំផុត គម្រោងខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវ អាចនឹងធ្វើឱ្យទីក្រុងប៉េកាំងខាតបង់ប្រាក់ចន្លោះពី១ទ្រីលានដុល្លារដល់៨ទ្រីលានដុល្លារក្នុងរយៈពេលមិនជាក់លាក់មួយ។
-->
លោក Jayant Menon មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៅវិទ្យាស្ថាន Yusof Ishak ក្នុងប្រទេសសិង្ហបុរីបានលើកឡើងថា ក្នុងរយៈពេល១ទសវត្សរ៍ខាងមុខ ប្រទេសចិនអាចនឹងផ្លាស់ប្តូរអាទិភាពនៃគម្រោង BRI ទៅកាន់តំបន់អាស៊ីកណ្តាល និងតំបន់អាស៊ាន។
លោកបានពន្យល់ថា គម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរបស់ចិននៅតំបន់អាស៊ីកណ្តាលអាចជួយពង្រឹងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មរបស់ចិនទៅកាន់តំបន់អឺរ៉ុបបាន។
លោក Menon បានព្យាករណ៍ថា គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍នាពេលអនាគតក្រោមគំនិតផ្តួចផ្តើម BRI នឹងមានហានិភ័យបំណុលតិចជាងគម្រោងពីមុនៗ ហើយនឹងកាត់បន្ថយការរិះគន់ពីបរទេសអំពីការរិចរិលបរិស្ថាន ឬការតាំងទីលំនៅថ្មីរបស់ប្រជាជន ប្រសិនបើគម្រោងទាំងនោះមានទំហំតូច និងមិនបញ្ចេញឧស្ម័នបំពុលទៅក្នុងបរិយាកាស។
បច្ចុប្បន្ន ប្រទេសជប៉ុន និងសហរដ្ឋអាមេរិក កំពុងងាកស្វែងរកមូលនិធិពីបណ្តាធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ពហុភាគីនានា ដើម្បីផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍របស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសផ្សេងទៀត។
លោក Menon ជឿជាក់ថា ទីក្រុងប៉េកាំងអាចយកលំនាំនេះ តាមរយៈការទាញយកប្រភពមូលនិធិពីធនាគារវិនិយោគហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអាស៊ី (AIIB) ខណៈប្រទេសចិនបានដឹកនាំបង្កើតធនាគារ AIIB ក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ហើយបច្ចុប្បន្នធនាគារនេះមានបណ្តាប្រទេសសមាជិកចំនួន១០៩ប្រទេស”។
ចំណែក លោក John Simon ទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់នៅមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់ការសិក្សាយុទ្ធសាស្ត្រ និងអន្តរជាតិ(CSIS) របស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានអះអាងថា បណ្តាប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍នឹងបញ្ចៀសមិនចូលរួមក្នុងគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះឡើយ។
លោក John Simon បានបន្តថា បណ្តាប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ទាំងនោះសម្លឹងឃើញឱកាសទាញបានផលប្រយោជន៍តិចតួចណាស់ពីគំនិតផ្តួចផ្តើម BRI របស់ប្រទេសចិន។ ជាក់ស្តែង ប្រទេសអុីតាលីក្នុងនាមជាប្រទេសសមាជិករបស់សហភាពអឺរ៉ុប បានប្រកាសដកខ្លួនចេញពីគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះនៅក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣”។
ចំណែក លោក Christoph Nedopil Wang នាយកមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុ និងការអភិវឌ្ឍន៍បៃតង ដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងសៀងហៃបានលើកឡើងថា “គំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវនឹងក្លាយជាគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ផ្តោតលើពាណិជ្ជកម្មកាន់តែច្រើន និងមានគម្រូនៃការអភិវឌ្ឍន៍ខុសពីបណ្តាប្រទេសលោកខាងលិច”៕ប្រភព:SCMP៕
