ប្រែសម្រួលដោយ ប៊ី (កាសែត The Nation)
បាងកក៖ បណ្តាប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍កំពុងបង្កើនកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួនដើម្បីទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនដែលមានគម្រោងផ្លាស់ប្តូរមូលដ្ឋានផលិតកម្មនៅខាងក្រៅប្រទេសចិន ដោយសារតែអាមេរិក និងចិនបានដាក់បញ្ចូលក្នុងទណ្ឌកម្ម និងការដាក់ពន្ធជាការសងសឹកគ្នាទៅវិញទៅមក។
ដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគខាងក្រៅដែលត្រូវការ ប្រទេសទាំងនេះកំពុងផ្តល់ការលើកទឹកចិត្តពន្ធ និងអត្ថប្រយោជន៍ផ្សេង”ទៀត។
-->
លោក Somkid Jatusripitak ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃបានប្រាប់ក្រុមអ្នកយកព័ត៌មានបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្រ្តីកាលពីថ្ងៃទី ១០ ខែកញ្ញាថា “យើងឃើញថា ការខ្វែងគំនិតពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក-ចិនគឺជាឱកាសមួយដើម្បីពង្រីកកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់យើងដើម្បីទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនបរទេស”។
នៅថ្ងៃនោះផងដែរ រដ្ឋាភិបាលថៃបានអនុម័តនូវអ្វីដែលគេហៅថា កញ្ចប់ “Thailand Plus” នៃវិធានការណ៍អនុគ្រោះសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនដែលផ្លាស់ប្តូរទីតាំងរោងចក្រ និងកន្លែងផ្សេងទៀតពីចិន។
ការកាត់បន្ថយពន្ធសាជីវកម្មរហូតដល់ ៥០ ភាគរយគឺជាសសរស្តម្ភសំខាន់មួយនៃកញ្ចប់នេះ។គណៈរដ្ឋមន្រ្តីក៏បានបង្កើតក្រុមប្រឹក្សាគ្រប់គ្រងការវិនិយោគដែលដឹកនាំដោយនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃប្រាយុទ្ធ ចាន់អូចា ដើម្បីដោះស្រាយការដកចេញបទប្បញ្ញត្តិមួយចំនួន។ ក្រុមប្រឹក្សានេះនឹងមានក្រុមពិសេសមួយដើម្បីជួយដល់ក្រុមហ៊ុនដែលផ្លាស់ទៅថៃតាមនីតិវិធីចាំបាច់។
រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងឧស្សាហកម្មថៃលោក Suriya Juangroongruangkit គ្រោងនឹងធ្វើទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសជប៉ុនក្នុងខែនេះដើម្បីលក់កញ្ចប់អត្ថប្រយោជន៍របស់រដ្ឋាភិបាលរបស់លោកទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនជប៉ុន។
នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយដែលត្រូវបានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី ១១ ខែ កញ្ញា លេខាធិការពាណិជ្ជកម្ម និងឧស្សាហកម្មហ្វីលីពីនលោក Ramon Lopez បាននិយាយថា ការប៉ះទង្គិចពាណិជ្ជកម្មគឺជាឱកាសសម្រាប់ប្រទេសហ្វីលីពីនក្នុងការទាក់ទាញការវិនិយោគទុនដោយផ្ទាល់ពីបរទេស។
លោក Lopez ក៏បាននិយាយផងដែរថា នាយកដ្ឋានរបស់លោកនឹងធ្វើការជាមួយអាជ្ញាធរសេដ្ឋកិច្ច និងអភិវឌ្ឍន៍ជាតិលើបញ្ហានានា ដូចជាច្បាប់បន្ធូរបន្ថយលើការវិនិយោគបរទេស។ ការចាប់យកតម្រូវការ ប្រទេសកម្ពុជាដែលមានតម្លៃកម្លាំងពលកម្មទាបកំពុងបង្កើនវត្តមានរបស់ខ្លួនជាមូលដ្ឋានផលិតកម្មជំនួសមួយសម្រាប់ចិនសម្រាប់សម្លៀកបំពាក់ និងផលិតផលផ្សេងទៀត។
ប្រការនេះនាំឱ្យមានការកើនឡើងការនាំចេញទៅអាមេរិកដែលមានចំនួនជាង ២,២ ពាន់លានដុល្លារគិតពីខែមករា ដល់មិថុនា ដែលកើនជាង ៣០ ភាគរយ បើប្រៀបធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។ ក្នុងនាមជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រទេសដែលមានការអភិវឌ្ឍតិចតួច ប្រទេសកម្ពុជាមានគុណប្រយោជន៍លើពន្ធទាបនៅពេលនាំចេញទៅអាមេរិក និងជប៉ុន។

យោងតាមសមាគមឧស្សាហកម្មម៉ូដអាមេរិក ប្រហែលជាពាក់កណ្តាលនៃក្រុមហ៊ុនជាសមាជិកកំពុងពិចារណាពង្រីកលទ្ធកម្មនៅកម្ពុជាក្នុងរយៈពេល ២ ឆ្នាំខាងមុខ។
លោកកាំង ម៉ូនីកា អគ្គលេខាធិការរងនៃសមាគមរោងចក្រកាត់ដេរនៅកម្ពុជាមានប្រសាសន៍ថា មានលំហូរផ្លាស់ប្តូរផលិតកម្មយ៉ាងច្បាស់ ហើយអ្នកផលិតនៅទីនោះចង់ចាប់យកតម្រូវការនោះដោយធ្វើឱ្យមានការរីកចម្រើនលើការវិនិយោគដើមទុន និងការបណ្តុះបណ្តាលកម្មករ។
នៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា មានក្រុមហ៊ុនជាច្រើនទៀតដែលប្រតិបត្តិការនៅចិនបាននិងកំពុងទៅទស្សនាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសដែលគាំទ្រដោយប្រទេសជប៉ុន។ ទីប្រឹក្សាប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាលោកស្រីអ៊ុង សានស៊ូជី កាលពីខែសីហាបានចូលរួមក្នុងវេទិកាវិនិយោគមួយដែលត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយប្រទេសជប៉ុន និងអាមេរិកដោយនិយាយថា មីយ៉ាន់ម៉ាចង់បន្ធូរបន្ថយបទប្បញ្ញត្តិបន្ថែមទៀតដើម្បីទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនដែលអាចក្លាយជាដៃគូក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន។
ក្រុមហ៊ុនចំនួន ៣០ កំពុងផ្លាស់ប្តូរការគិតពិចារណាជាការពិត ការឆ្ពោះទៅរកការផ្ទេរផលិតកម្មពីចិនទៅកាន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍កំពុងតែរីករាលដាល។កាសែតក្នុងស្រុកមួយរបស់ថៃបានរាយការណ៍ថា មានក្រុមហ៊ុនប្រហែល ១០ កំពុងគ្រោងនឹងផ្លាស់ប្តូររោងចក្រទៅកាន់ប្រទេសថៃ។
ក្រុមហ៊ុនទាំងនេះរួមមានក្រុមហ៊ុន Delta Electronics Inc និងក្រុមហ៊ុន Merry Electronics Co របស់តៃវ៉ាន់ ក្រុមហ៊ុន Ricoh Co និងក្រុមហ៊ុន Sharp Corp របស់ប្រទេសជប៉ុន។ ក្រុមហ៊ុនជាង ៣០ រួមទាំងក្រុមហ៊ុនផលិតសំបកកង់ដ៏ធំរបស់អាមេរិកកំពុងពិចារណាផ្លាស់ទៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។
ប្រទេសនីមួយៗចង់បង្កើនការផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅទាំងនេះបន្ថែមទៀតដើម្បីបន្ធូរបន្ថយការព្រួយបារម្ភអំពីកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ក្នុងចំណោមប្រជាជាតិសំខាន់ៗទាំង ៦ នៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ មានប្រទេសចំនួន ៥ បានរាយការណ៍ថា មានកំណើនផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបយឺតចាប់ពីខែ មេសា ដល់ខែ មិថុនា ដោយសារការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចរបស់ចិនដែលត្រូវបានសន្មតថាជាការប៉ះទង្គិចពាណិជ្ជកម្មដែលកំពុងបន្តកើតមាន។
ករណីលើកលែងនោះគឺប្រទេសម៉ាឡេស៊ីដែលមានតម្រូវការក្នុងស្រុកខ្លាំង។បណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍សង្ឃឹមថា មូលដ្ឋានផលិតកម្មកាន់តែច្រើននឹងមានន័យថា ការនាំចេញកាន់តែច្រើនទៅកាន់ប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ដែលនឹងជំនួសឱ្យការនាំចេញថយចុះទៅកាន់ប្រទេសចិន៕