ដោយៈ គង់ សូរិយា
ភ្នំពេញៈ ជាដេំណឹងរីករាយមួយ ដែលកម្ពុជានឹងរៀបចំពិព៌ណពាណិជ្ជកម្មជាលើកដំបូងនៅសហរដ្ឋអាមេរិក និងរំពឹងថា ក្រុមហ៊ុនកម្ពុជាធំៗជាង១០០ នឹងចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ជាប្រវត្តិសាស្រ្តនេះ។
កម្មវិធីពិព៌ណនេះរៀបំឡើង ដោយសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា (CCC) សហការជាមួយអគ្គកុងស៊ុលកម្ពុជា នៅរដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា សហរដ្ឋអាមេរិក។ ការតាំងពិព៌ណនេះ ធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងពង្រីកផលិតផលផលិត ក្នុងស្រុកទៅកាន់ទីផ្សារអាមេរិក ក៏ដូចជាលើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគី និងទាក់ទាញការវិនិយោគមកកាន់កម្ពុជា។
យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ អគ្គកុងស៊ុលកម្ពុជានៅរដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា នៅថ្ងៃទី១ ខែមិថុនា “ពិព័រណ៍ធុរកិច្ចកម្ពុជា” ដែលគ្រោងនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅទីក្រុងឡុងប៊ិច ថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២៣។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើង ដើម្បីបង្ហាញអំពីទិដ្ឋភាពធុរកិច្ចកម្ពុជាដ៏សម្បូរបែប នឹងប្រារព្ធឡើងនៅ Holiday Inn Long Beach Airport, រដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា។ 
ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងបើកជាសាធារណៈចាប់ពីម៉ោង ១០:០០ នាទីព្រឹកដល់ម៉ោង ៣:០០ នាទីរសៀល និងអាចចូលរួមដោយសេរី។ មន្ត្រីក្រសួង ពាណិជ្ជកម្ម និងក្រសួងទេសចរណ៍កម្ពុជា ត្រូវបានរំពឹងថា នឹងថ្លែងក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ។ ក្រុមហ៊ុនដែលចាប់អារម្មណ៍ក្នុងការចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ ត្រូវបានលើកទឹកចិត្តឱ្យចូលទៅកាន់គេហទំព័ររបស់សភាពាណិជ្ជកម្ម ដើម្បីចុះឈ្មោះ។
អគ្គកុងស៊ុលកិត្តិយសកម្ពុជា លោកគឹម ឆាហួត ប្រធានសភាកម្ពុជាប្រចាំរដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា ថ្លែងក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានថា ពិព័រណ៍នេះ នឹងបម្រើជាវេទិកាផ្សព្វផ្សាយ ផលិតផលរបស់កម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារសហរដ្ឋអាមេរិក ក៏ដូចជា ការកសាងទំនាក់ទំនងដោយផ្ទាល់រវាងវិនិយោគិនកម្ពុជា និងអាមេរិក។
លោកបានថ្លែងថា “ព្រឹត្តិការណ៍នេះបង្ហាញពីវេទិកា ដ៏អស្ចារ្យមួយ ដើម្បីបង្ហាញពីផលិតផលចម្រុះរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ អ្នកចូលរួមនឹងមានឱកាសស្វែងយល់ និងបទពិសោធន៍ផលិតផល ដូចជាមុខម្ហូបខ្មែរប្លែកៗ រួមមានអង្ករ ម្រេច គ្រាប់ស្វាយចន្ទី និងផលិតផលប្លែកៗជាច្រើនទៀត”។
អគ្គកុងស៊ុលរូបនេះ បានបញ្ជាក់បន្ថែមថា សមាជិកគណៈប្រតិភូដែលបានជ្រើសរើស គឺបើកចំហក្នុងការពិភាក្សា អំពីឱកាសវិនិយោគដែលមានសក្តានុពលនៅក្នុងទីផ្សារអាមេរិក។
ជាមួយគ្នានេះ ឧកញ៉ាលឹម ហេង អនុប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជាបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងផងដែរថា សភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជានឹងសហការជាមួយអគ្គកុងស៊ុល ក្នុងការរៀបចំពិព័រណ៍នេះ ដើម្បីតាំងបង្ហាញផលិតផលរបស់កម្ពុជា នៅក្នុងទីផ្សារសហរដ្ឋអាមេរិក ខណៈដែលទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម រវាងប្រទេសទាំង២ កំពុងរីកចម្រើន
លោកបញ្ជាក់ថា “យើងរំពឹងថា ពិព័រណ៍នេះនឹងបម្រើជាវេទិកាមួយ សម្រាប់ក្រុមហ៊ុនផលិតក្នុងស្រុករបស់ យើងដើម្បីបង្ហាញផលិតផលរបស់ពួកគេ និងស្វែងរកដៃគូអាជីវកម្មនៅអាមេរិក យើងមើលឃើញថា កម្ពុជាគឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់មួយ ជាមួយអាមេរិក”។ លោកបន្ថែមថា “ដូច្នេះពិព័រណ៍នេះ នឹងបង្កើតទំនុកចិត្តបន្ថែមទៀតក្នុងចំណោមអតិជិជនអាមេរិក”។
លោកឧកញ៉ាលឹម ហេងបានបន្តថា សភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជានឹងបើកស្ថាប័នតំណាងរបស់ខ្លួន នៅរដ្ឋជាច្រើនក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិកនាពេលឆាប់ៗនេះ។ ពាណិជ្ជកម្មទំនិញរវាងកម្ពុជា និងអាមេរិកបានកើនឡើងដល់១,១៦៩ ពាន់លានដុល្លារក្នុងរយៈពេល២ខែដំបូង នាឆ្នាំ ២០២៣ ធ្លាក់ចុះ ២០,៣៧ ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។ នេះបើយោងតាមទិន្នន័យបណ្តោះអាសន្នរបស់ GDCE។
ការនាំចូលសំខាន់ៗរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ពីកម្ពុជារួមមានសម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង និងទំនិញធ្វើដំណើរ ដែលផ្តល់ការងារដល់ប្រជាជនកម្ពុជាជាង១លាននាក់ ភាគច្រើនជាស្ត្រី ខណៈដែលការនាំចេញរបស់អាមេរិក មកកម្ពុជារួមមានយានយន្ត ចំណីសត្វ និងសេវាកម្មឌីជីថល៕
បុរីវិមានសំណាងបាននិងកំពុងកសាងសហគមន៍ និងលំនៅដ្ឋានបែបស៊ីវិល័យមួយ ដោយផ្តោតលើធម្មជាតិ បរិស្ថានបៃតង និងផាសុខភាពសម្រាប់លំនៅដ្ឋាននិមួយៗ ដែលលំនៅដ្ឋានក្នុងបុរីនេះសាងសង់ឡើងដោយប្រើឥដ្ឋ២០ មានបង្អូចធំៗ ដែលផ្តល់ឲ្យល់ និងពន្លឺចេញចូលគ្រប់គ្រាន់ ជាអ្វីដែលជាទស្សនទាននៃការអភិវឌ្ឍន៍ថ្មីសស្របតាមនិន្នាការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។
លោកសាស្រ្តាចារ្យបណ្ឌិតទួស សាភឿនជាស្ថាបត្យករដ៏ល្បី និងជាអគ្គលេខាធិការរង នៃគណៈស្ថាបត្យករកម្ពុជាបានលើកឡើងថា ការសាងសង់លំនៅដ្ឋាន ដែលផ្តោតលើភាពស៊ីវិស័យ គឺផ្តោតលើបរិស្ថានបៃតង ជាមួយដើមឈើ ទឹក ដែលធ្វើឲ្យបរិយាកាសក្នុងលំនៅដ្ឋានមានភាពត្រជាក់ និងមានអ៊ុកស៊ីសែកគ្រប់គ្រាន់ ដោយវានឹងផ្តល់បរិយាកាស ក្នុងការរស់នៅប្រកបដោយភាពស្រស់ស្រាយ និងផាសុខភាព៕
កាលពីឆ្នាំ២០២២កន្លងទៅ ឥណ្ឌូណេស៊ី និងម៉ាឡេស៊ីស្ថិតនៅលំដាប់ទី៤ និងទី៥ រៀងៗគ្នា ខណៈដែលប្រទេសថៃមិនស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់កំពូលទាំងប្រាំនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលធ្លាប់ជាគោលដៅវិនិយោគដ៏ពេញនិយមកាលពីឆ្នាំមុន មិនបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់កំពូលទាំង៥ទាល់តែសោះនៅឆ្នាំនេះ ខណៈដែលអូស្ត្រាលីបានធ្លាក់ចុះមកនៅលេខរៀងទី៤ ពីចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ក្នុងឆ្នាំ២០២២។
លោកបន្តថា “ឥឡូវនេះ ពួកគាត់មានចំណាប់អារម្មណ៍ ក្នុងការទិញ ប៉ុន្តែពួកគាត់ចង់ជាន់តម្លៃ ដើម្បីទិញឲ្យបានតម្លៃទាបបំផុតក្នុងទីផ្សារ”។
លោកបណ្ឌិតបានបន្តថា “លើសពីនេះកម្ពុជា ក៏មានអត្រាប្រជាជនវ័យក្មេងច្រើន ជាប្រទេសបើកចំហ ដែលអ្នកជំនួញអន្តរជាតិអាចបើកក្រុមហ៊ុន ដោយបោះទុនខ្លួនឯងបាន១០០ភាគរយ និងការលើកទឹកចិត្តជាច្រើនទៀតពីរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា”។ លោកបន្តថា “ចង់វិនិយោគអលនទ្រព្យ គឺអ្នកគួរសម្លឹងមកកាន់កម្ពុជា ដោយសារផលចំណេញពីការវិនិយោគនៅទីនេះ មានខ្ពស់ជាងបណ្តាប្រទេសជាច្រើនទៀតក្នុងតំបន់ ”៕
ការនាំចូល និងការនាំចេញសរុបរបស់ក្រុងហូជីមិញ ជាមួយប្រទេសម៉ាឡេស៊ី កាលពីឆ្នាំមុនត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានទំហំជាង៥,៤ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដោយកើនឡើង៨%។
លោក រ័ត្ន សុវណ្ណនរៈ បានសូមណូមពរដល់សមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ ពិសេសអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ឲ្យចូលរួមអប់រំ និងជួយពន្យល់ប្រជាជន អ្នកប្រើប្រាស់ប្រាក់កម្ចីក្នុងមូលដ្ឋានរបស់ខ្លួន ឲ្យបានយល់ពីផលប្រយោជន៍នៃការប្រើប្រាក់កម្ចី ពោលរាល់ប្រាក់កម្ចីត្រូវប្រើឲ្យចំគោលដៅ និងគោរពតាមកាតព្វកិច្ចសង។
លោក រ័ត្ន សុវណ្ណនរៈ បានបញ្ជាក់ថា «ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានៅតែហាមដាច់ខាត ចំពោះគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញទាំងអស់មិនឲ្យទទួលយកអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ឬសៀវភៅគ្រួសារ និងសៀវភៅស្នាក់នៅច្បាប់ដើម សម្រាប់ការដាក់ប្រចាំ ឬដាក់បន្ទុក ដើម្បីផ្ដល់ឥណទានជាដាច់ខាត់ ព្រោះឯកសារទាំងនេះជាលិខិត មិនមែនជាវត្ថុមានតម្លៃ សម្រាប់ដាក់ធានាបញ្ចាំនោះទេ»។
លោក សុខ វឿន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជាបញ្ជាក់ឲ្យដឹង ក្នុងសាលាផ្សព្វផ្សាយស្តីពី «វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា» រៀបចំធ្វើដោយធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានៅទី១៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៣ ក្នុងស្រុកសន្ទុក ខេត្តកំពង់ធំ។
អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចទាំងនោះបានចោទជាសំណួរបែបប្រៀបធៀបថា ប្រសិនបើអឺរ៉ុប កណ្ដាស់ តើសហរដ្ឋអាមេរិក អាចនឹងឆ្លងជំងឺផ្ដាសាយដែរឬទេ?
