ដោយ: គង់ លាងហួរ
អន្តរជាតិ: បន្ទាប់ពីតុលាការធម្មនុញ្ញកូរ៉េខាងត្បូងសម្រេចដកលោក Yoon Suk Yeol ចេញពីតំណែងប្រធានាធិបតី អនាគតនៃគម្រោងសាងសង់ការិយាល័យប្រធានាធិបតីនៅសង្កាត់ Yongsan នៃរដ្ឋធានីសេអ៊ូលបានស្ថិតក្នុងភាពមិនច្បាស់លាស់។

លោក Yoon បានចាប់ផ្តើមចូលកាន់តំណែងកាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២២ ដោយបានផ្លាស់ប្តូរការិយាល័យប្រធានាធិបតីចេញពីអគារវិមាន Cheong Wa Dae ទៅកាន់ទីស្នាក់ការក្រសួងការពារជាតិក្នុងសង្កាត់ Yongsan ។

គណបក្សប្រឆាំងធ្លាប់បានរិះគន់ថា ការផ្លាស់ប្តូរការិយាល័យប្រធានាធិបតីរបស់លោក Yoon បានខ្ជះខ្ជាយប្រាក់ចំណូលដែលទទួលបានពីការបង់ពន្ធរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកូរ៉េខាងត្បូង។ ក្រុមមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិត្រូវបានបង្ខំឱ្យចាកចេញពីទីស្នាក់ការកណ្តាលរបស់ខ្លួនជាបន្តបន្ទាប់ ដោយផ្លាស់ទៅកាន់អគារអគ្គសេនាធិការចម្រុះ (JCS) ដែលស្ថិតនៅជិតក្រសួង។

ប៉ុន្តែ ក្រោយពីលោក Yoon Suk Yeol បានធ្លាក់ចេញពីតំណែង នោះវានឹងអាស្រ័យទៅលើប្រធានាធិបតីថ្មីក្នុងការសម្រេចចិត្ត ថា តើការិយាល័យប្រធានាធិបតីត្រូវបន្តស្ថិតនៅសង្កាត់ Yongsan ដដែល ឬក៏ត្រូវផ្លាស់ទៅកាន់ទីតាំងផ្សេងទៀត។

ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសប្រធានាធិបតីថ្មីនឹងប្រព្រឹត្តទៅក្នុងរយៈពេលពីរខែខាងមុខ។ ជាមួយគ្នានោះ បេក្ខជនប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតត្រូវតែធ្វើការសម្រេចចិត្តឱ្យបានភ្លាមៗលើការជ្រើសរើសទីតាំងការិយាល័យប្រធានាធិបតី។

ប្រសិនបើគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យសេរីកូរ៉េ (DPK) ឡើងកាន់អំណាច នោះប្រធានាធិបតីថ្មីនឹងប្រហែលជាមិនបន្តប្រើប្រាស់ការិយាល័យក្នុងសង្កាត់ Yongsan នោះទេ ព្រោះការិយាល័យនេះត្រូវបានគេចាត់ទុកថា ជានិមិត្តរូបនៃតំណែងជាប្រធានាធិបតីរបស់លោក Yoon ។

គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យសេរីកូរ៉េ (DPK) បានបង្ហាញគំនិតចង់ផ្លាស់ប្តូរការិយាល័យប្រធានាធិបតីទៅកាន់ទីក្រុង Sejong ស្ថិតនៅភាគកណ្តាលនៃប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ដែលមានអគាររដ្ឋបាលសំខាន់ៗមួយចំនួនរួចជាស្រេច៕ប្រភព: Korea Times៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ
អន្តរជាតិ: យោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍ពីទស្សនាវដ្តី Forbes របស់សហរដ្ឋអាមេរិកបានចុះផ្សាយឱ្យដឹងថា ទ្រព្យសម្បត្តិមហាសេដ្ឋី​ជាច្រើនរូបរបស់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី​បានហក់ឡើង​​ ស្របពេលដែលប្រាក់​រីងហ្គីតស្ទុះងើបឡើងថ្លៃ។

ទំហំទ្រព្យសម្បត្តិសរុបបញ្ចូលគ្នារបស់កំពូលមហាសេដ្ឋីទាំង៥០រូប របស់ម៉ាឡេស៊ីបានកើនឡើងដល់៩០ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងឆ្នាំ២០២៥ ធៀបនឹងចំនួន៨៣,៤ពាន់លានដុល្លារកាលពីឆ្នាំមុន ដោយសារការងើបឡើងថ្លៃ៥ភាគរយនៃរូបិយបណ្ណក្នុងស្រុកក្នុងរយៈពេល១២ខែចុងក្រោយនេះ។

លោក Robert Kuok នៅតែជាមហាសេដ្ឋីលំដាប់លេខ១របស់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិសុទ្ធចំនួន១១,៤ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ លោកដឹកនាំអាជីវកម្មជាច្រើន រួមទាំងកសិឧស្សាហកម្ម និងសណ្ឋាគារស្ថិតក្រោមក្រុមហ៊ុន Kuok Group ។

លោក Quek Leng Chan ស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុន Hong Leong Group បន្តជាប់ឈ្មោះជាលំដាប់លេខ២ ខណៈទ្រព្យសម្បត្តិរបស់លោកបានកើនឡើង១ពាន់លានដុល្លារដល់ចំនួន៩,៨ពាន់លានដុល្លារ។ ក្រុមហ៊ុននេះមានផលបត្រអាជីវកម្មជាច្រើន ដូចជាធនាគារ ស៊ីម៉ងត៍ អចលនទ្រព្យ និងអាហារ។

បងប្អូនបង្កើតត្រកូល Teh ដែលជាអ្នកស្នងមរតករបស់លោក Teh Hong Piow ម្ចាស់ធនាគារ Public Bank Bhd បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ ខណៈទ្រព្យសម្បត្តិរួមរបស់ពួកគេបានកើនឡើង៩ភាគរយដល់ចំនួន៥,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មហាសេដ្ឋីម៉ាឡេស៊ីចំនួន៣០រូបនៅក្នុងចំណោមកំពូលមហាសេដ្ឋីម៉ាឡេស៊ីទាំង៥០រូបបានកើនឡើង បើប្រៀបធៀបនឹងឆ្នាំមុន។នេះបើយោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍ពីទស្សនាវដ្តី Forbes ។

លោកមហាសេដ្ឋី Koon Poh Keong នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុនអាលុយមីញ៉ូម Press Metal និងក្រុមគ្រួសារបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៤ ដែលមានទំហំទ្រព្យសម្បត្តិសរុបចំនួន៥,៤ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

ចំណែក គ្រួសាររបស់លោក Ananda Krishnan ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនយក្ស Usaha Tegas ដែលបោះទុនវិនិយោគលើទូរគមនាគមន៍ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងអចលនទ្រព្យ បានឈរនៅលេខរៀងទី៥ ដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិចំនួន៥,៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក៕ប្រភព: The Edge Malaysia៕

ដោយ: គង់់ លាងហួរ

អន្តរជាតិ: សង្គ្រាម​ពាណិជ្ជកម្ម​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​ រវាងប្រទេសចិនជាមួយ​សហរដ្ឋអាមេរិក​ កំពុង​កើនឡើងកំដៅ ​បន្ទាប់​ពី​ប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក ដូណាល់ ត្រាំ បាន​គំរាម​យក​ពន្ធ​គយខ្ពស់កប់ពពកលើ​ការ​នាំចូល​ទំនិញ​ចិន​ទៅកាន់ទឹកដីអាមេរិក។

ទីក្រុងប៉េកាំងបានប្តេជ្ញាប្រយុទ្ធដល់ទីបញ្ចប់ ដោយមិនព្រមទទួលយកនូវអ្វីដែលចិនចាត់ទុកថា ជាការបង្ខិតបង្ខំរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។ ជាក់ស្តែង ចិនបានដាក់ពន្ធសងសឹក លើទំនិញរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកដើម្បីជាការឆ្លើយតប។

តើសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងមហាអំណាចទាំង២ នឹងបង្កផលប៉ះពាល់កម្រិតណាលើសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក?

ទំហំដោះដូរពាណិជ្ជកម្មទ្វេរភាគី រវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងចិន ដែលជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចនៅលើពិភពលោក បានកើនឡើងដល់ទំហំទឹកប្រាក់ ប្រមាណ៥៨៥ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក កាលពីឆ្នាំ២០២៤។

ក្នុងនោះ សហរដ្ឋអាមេរិកបាននាំចូល ទំនិញពីប្រទេសចិនក្នុងទំហំទឹកប្រាក់៤៤០ពាន់លានដុល្លារ ខណៈប្រទេសចិនបាននាំចូលទំនិញពីសហរដ្ឋអាមេរិកវិញ ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ត្រឹមតែ១៤៥ពាន់លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ។ នេះមានន័យថា សហរដ្ឋអាមេរិកមានឱនភាពពាណិជ្ជកម្មជាមួយចិនចំនួន២៩៥ពាន់លានដុល្លារ។

សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​ប្រទេសចិន​ គ្របដណ្តប់​​ចំណែក​ប្រមាណ៤៣ភាគរយនៃ ​ទំហំសេដ្ឋកិច្ច​ពិភពលោក​នៅឆ្នាំ២០២៥។ នេះបើយោង​តាម​មូលនិធិ​រូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ(IMF)។

សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងសហរដ្ឋអាមេរិក នឹងធ្វើឱ្យអត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសទាំង២ ធ្លាក់ចុះ ឬអាចឈានទៅរកវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច។ ការណ៍នេះនឹងជះផលប៉ះពាល់ ដល់សេដ្ឋកិច្ចរបស់បណ្តាប្រទេសផ្សេងទៀតនៅទូទាំងពិភពលោក។

ជាមួយគ្នានេះ លំហូរនៃការវិនិយោគសកលនឹងដាំក្បាលចុះ និងមានផលវិបាកជាច្រើនផ្សេងទៀត ដែលអាចកើតមាន។

ប្រទេសចិនជាមជ្ឈមណ្ឌលផលិតកម្ម ដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោក ហើយប្រទេសចិនបាន និងកំពុងផលិតទំនិញលើសពីតម្រូវការ ប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុករបស់ប្រជាជនចិន។

ប្រទេសចិនកំពុងជួបប្រទះបញ្ហាអតិរេក ទំនិញក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ជិត១ទ្រីលានដុល្លារអាមេរិករួចទៅហើយ។ នេះមានន័យថា ប្រទេសចិនកំពុងនាំចេញទំនិញ ទៅកាន់ពិភពលោកច្រើនជាងការនាំចូល។

ទំនិញរបស់ចិនត្រូវបានលក់ក្នុងតម្លៃថោក ដោយសារតែរដ្ឋាភិបាលចិនបានផ្តល់ការឧបត្ថម្ភធន ដល់បណ្តាក្រុមហ៊ុនផលិតកម្មក្នុងស្រុក និងជំនួយហិរញ្ញវត្ថុរបស់រដ្ឋ ដូចជាការផ្តល់ប្រាក់កម្ចីមានអត្រាការប្រាក់ទាប។

ក្រុមអ្នកជំនាញបានព្រមានថា ប្រសិនបើផលិតផលចិនមិនអាចនាំចូលទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកបាន នោះបណ្តាក្រុមហ៊ុនចិនអាចនឹងបង្វែរទិសដៅ នៃការនាំចេញផលិតផលតម្លៃទាបរបស់ខ្លួន ទៅកាន់ទីផ្សារផ្សេងទៀតជុំវិញពិភពលោក។

ការណ៍នេះអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍ សម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់មួយចំនួន។ ប៉ុន្តែវាអាចកាត់បន្ថយសមត្ថភាព ប្រកួតប្រជែងរបស់បណ្តាក្រុមហ៊ុនផលិតកម្មនៅក្នុងប្រទេស ដែលស្រូបទាញលំហូរទំនិញថោកៗមកពីប្រទេសចិន។ កត្តានេះអាចគំរាមកំហែងទីផ្សារការងារ និងប្រាក់ឈ្នួលផងដែរ។

ជារួម ផលប៉ះពាល់ពីការផ្ទុះឡើង នៃសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មចិន-សហរដ្ឋអាមេរិក នឹងរាលដាលនៅទូទាំងពិភពលោក ហើយក្រុមសេដ្ឋវិទូភាគច្រើនបានវាយតម្លៃថា ផលប៉ះពាល់នេះនឹងមានភាពអវិជ្ជមានខ្លាំងបំផុត៕ប្រភព: BBC៕