ដោយៈសុផល
ភ្នំពេញ៖តបតាមការអញ្ជើញរបស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន លោក នុត អ៊ុនវ័ណរ៉ា អគ្គលេខាធិការរងគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា ចូលរួមពិព័រណ៍អន្តរជាតិចិនសម្រាប់ការវិនិយោគនិងពាណិជ្ជកម្មលើកទី ២៣ ( CIFIT 23) នៅទីក្រុង សៀមិន(Xiamen) សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន កាលពីថ្ងៃទី៧-៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ កន្លងទៅថ្មីៗនេះ។

យោងតាមCDC ដែលចេញផ្សាយនាថ្ងៃទី១១ខែកញ្ញា ដំណើរទស្សនកិច្ចការងារខាងលើមានគោលបំណង ជំរុញសកម្មភា វិនិយោ ទៅវិញ ទៅមក , ផ្សព្វផ្សាយពីសក្តានុពលនិងកាលានុវត្តភាពវិនិយោគកម្ពុជា និង ចែករម្លែកអំពីបច្ចុប្បន្នភាពច្បាប់, បទប្បញ្ញត្តិ និងគោលនយោបាយ ព្រមទាំងព្រមទាំង ពិភាក្សាអំពីនិន្នាការថ្មីនៃការវិនិយោគក្នុងបរិការណ៍ដែលសកលលោកយើងកំពុងប្រឈម។

ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចការងារនេះ លោកអគ្គលេខាធិការរងបានអញ្ជើញចូលរួមថ្លែងសុន្ទរកថាគន្លឹះក្នុងវេទិកាជំរុញវិនិយោគអន្តរជាតិឆ្នាំ ២០២៣ ដែលបានប្រព្រឹត្តទៅកាលពីរសៀលថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣និងវេទិកាស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ច គ្រប់ជ្រុងជ្រោយ (RCEP) លើកទី ៣ ដែលបានប្រព្រឹត្តទៅកាលពីរសៀលថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣។

គួរបញ្ជាក់ជូនផងដែរថា នៅក្នុងសុន្ទរកថាគន្លឹះ លោកបានសង្កត់ធ្ងន់ អំពីតួនាទីរបស់ស្ថាប័នទាក់ទាញវិនិយោគរបស់កម្ពុជាក៏ដូចជា កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក្នុងការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវបរិស្ថានវិនិយោគនិងកិច្ចសម្រួលវិនិយោ តាមរយៈការប្រកាស ឱ្យប្រើច្បាប់ស្តីពីវិនិយោគនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងអនុក្រឹត្យស្តីពីការអនុវត្តច្បាប់ស្តីពីវិនិយោគនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តមក៏បានរំលេចផងដែរអំពីយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលនីតិកាលទី ៧ ដែលផ្តោតសំខាន់លើ (១) ការអភិវឌ្ឍមូលធនមនុស្ស (២) ការធ្វើពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ច និងការបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែង (៣) ការអភិវឌ្ឍវិស័យឯកជន និងការងារ (៤) ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយភាពធន់, ចីរភាព និងបរិយាបន្ន និង (៥) ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមឌីជីថល៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

អន្តរជាតិ: ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Thai Airways បានកំណត់ពេលចាប់ផ្តើម បើកជើងហោះហើរអន្តរជាតិចំនួន៥បន្ថែមទៀត ក្នុងអំឡុងរដូវរដូវរងាភាគខាងជើង។

ចាប់ពីថ្ងៃទី២៩ ខែតុលា ក្រុមហ៊ុនគ្រោងចាប់ផ្តើមបើកសេវាកម្មហោះហើរប្រចាំថ្ងៃ ពីអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសុវណ្ណភូមិ (BKK) ទៅកាន់អាកាសយានដ្ឋាន Kaohsiung (KHH) នៅកោះតៃវ៉ាន់  អាកាសយានដ្ឋាន Kolkata (CCU) នៅប្រទេសឥណ្ឌា និងអាកាសយានដ្ឋាន Penang (PEN) នៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។

ចំណែក ផ្លូវហោះហើរពីអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ សុវណ្ណភូមិ មកកាន់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាប -អង្គរ (SAI) របស់កម្ពុជា និងអាកាសយានដ្ឋានអ៊ីស្តង់ប៊ុល (IST) របស់ប្រទេសទួរគី នឹងបើកដំណើរការចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែធ្នូខាងមុខ។

សេវាកម្មហោះហើរទៅកាន់ អាកាសយានដ្ឋានអ៊ីស្តង់ប៊ុល កំណត់ប្រើប្រាស់យន្តហោះប្រភេទ Airbus A350-900 ខណៈដែលផ្លូវហោះហើរ ទៅកាន់អាកាសយានដ្ឋានចំនួន៤ផ្សេងទៀត នឹងបើកដំណើរការដោយប្រើប្រាស់យន្តហោះប្រភេទ A320s។ នេះបើយោងតាមទិន្នន័យ ដែលផ្តល់ដោយក្រុមហ៊ុន OAG Schedules Analyzer។

ក្រុមហ៊ុន Thai Smiles ដែលជាបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ក្រុមហ៊ុនមេ​Thai airways ក៏បានបើកជើងហោះហើរប្រចាំថ្ងៃ ពីទីក្រុងបាងកក ទៅកាន់ខេត្តសៀមរាប ចាប់ពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៦ផងដែរ រហូតទាល់​តែមានការចាប់ផ្តើមផ្ទុះឡើងនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ប៉ុន្តែជើងហោះហើរបាងកក -សៀមរាបបានបើកដំណើរការឡើងវិញ កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០២២។ការបើក​ជើ​ងហោះ​ឡើងវិញ​នេះ ​នឹងជួយ​សម្រួល​ដល់​ការធ្វើដំណើរ​របស់​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ ​អ្នកធុរកិច្ចអាជីវកម្ម​ ​និង​អ្នក​ធ្វើដំណើរ​ផ្សេងទៀត​រវាង​ប្រទេសជិតខាង​ទាំងពីរ​៕

ដោយ សហការី

ភ្នំពេញ: ក្រុមហ៊ុន ប៉េង ហួត គ្រុប បានរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍បរិស្ថាន និងសប្បុរសធម៌ “PH Eco Day” ក្នុងគោលបំណងដើម្បីចូលរួមលើកកម្ពស់ការយល់ដឹង និងការអនុវត្តបរិស្ថានឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ព្រមជាមួយការទទួលនូវការបរិច្ចាគសម្ភារប្រើប្រាស់ និងសម្ភារសិក្សាពីសប្បុរសជន ដើម្បីយកទៅបរិច្ចាគបន្តជូនដល់អង្គការ សាលារៀន ដែលប្រឈមការខ្វះខាតខ្លាំង។ ជាមួយគ្នានេះក្រុមហ៊ុន ប៉េង ហួត គ្រុប បានឧបត្ថម្ភបន្ថែមនូវថវិកាចំនួន $20,000 (ពីរម៉ឺន ដុល្លារអាមេរិក) ដល់មន្ទីរពេទ្យកុមារអង្គរ  ដើម្បីគាំទ្រសេវាព្យាបាល និងថែទាំសុខភាពកុមារកម្ពុជា នាព្រឹកថ្ងៃទី០៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ស្ថិតនៅទីតាំងការិយាល័យលក់បុរី ប៉េង ហួត ហ្គ្រេនស្តាផ្លាទីនីម (បឹងស្នោ) ខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ។ព្រឹត្តិការណ៍បរិស្ថាន PH Eco Day នេះគឺមានសារៈសំខាន់ធំចំនួនពីរ ដែលទីមួយគឺដើម្បីបំផុសការយល់ដឹងដល់សាធារណជនចូលរួមគាំពារបរិស្ថាន និងការអនុវត្តបរិស្ថានឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ខណៈ​បរិស្ថានគឺជាចំណែកដ៏សំខាន់នៃជីវិតរស់នៅសម្រាប់មនុស្ស សត្វ រុក្ខជាតិ។ល។ ខណៈទីពីរគឺដើម្បីលើកទឹកចិត្តឱ្យមានជាការបរិច្ចាគជាសម្ភារដែលមិនប្រើប្រាស់ផ្សេងៗពីសប្បុរសជន ដែលនេះជាទង្វើដ៏ប្រសើរចូលរួមលើកកម្ពស់បរិស្ថាន និងក៏ជាសកម្មភាពមនុស្សធម៌ផ្ដល់ទៅសង្គមដូចជា អង្គការ និងសាលារៀនកំពុងឈមជីវភាពខ្វះខាតខ្លាំងជាដើម។ ​ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ ក៏មានការចែករំលែកចំណេះដឹងអំពីបរិស្ថានពីមន្រ្តីជំនាញក្រសួងបរិស្ថាន និងយុវជនជាអ្នកបង្កើតមាតិការអំពីបរិស្ថាន ដែលផ្ដោតសំខាន់ទៅលើការកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់សំណល់ប្លាស្ទិក និងការកែឆ្នៃសំណល់ប្លាស្ទិកជាសម្ភារប្រើប្រាស់ផ្សេងៗឡើងវិញ។ល។ ទៅកាន់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅទាំងក្នុងនិងក្រៅគម្រោងបុរី ប៉េង ហួត ហ្រ្គេនស្តាផ្លាទីនីម (បឹងស្នោ) និងសហការី ប៉េង ហួត គ្រុប ។  សូមបញ្ជាក់ថា ប៉េង ហួត គ្រុប ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាក្រុមហ៊ុនប្រតិបត្តិមេត្រីភាពបរិស្ថាន ដែលគ្រប់គម្រោងលំនៅឋានមានដើមឈើធំៗរាប់ពាន់ដើម សួនកម្សាន្តផ្កាចម្រុះពណ៌ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបៃតងធំទូលាយ។ល។ ផ្ដួចផ្ដើម​និងរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ PH Eco Day ជាអត្តសញ្ញាណដែលត្រូវរៀបចំធ្វើប្រចាំឆ្នាំ ដើម្បីសម្រាប់សាធារណជនអាចចូលរួមដោយសេរី និងអាចបរិច្ចាគជាសម្ភារប្រើប្រាស់ផ្សេងៗក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះជាដើម៕

ដោយៈ តែម សុខុម

ប៉េកាំង: ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានផ្លូវការរបស់ចិន Xinhua បានទម្លាយឱ្យដឹងថា ប្រទេសចិន ពេលនេះកំពុងស្វះស្វែងរកការវិនិយោគឯកជនក្នុងគម្រោងធំៗចំនួន៤.៨៩៤គម្រោង ដែលមានទំហំវិនិយោគសរុបរហូតដល់ចំនួន៧១៧,៦៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន CNA ចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី៩ ខែកញ្ញា។

ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Xinhua បានដកស្រង់សម្តីរបស់គណៈកម្មាធិការកំណែទម្រង់ និងអភិវឌ្ឍន៍ជាតិ ដែលបានលើកឡើងថា គម្រោងទាំងនេះភាគច្រើន ពាក់ព័ន្ធនឹងការសាងសង់ទីក្រុង ផ្លូវហាយវេ កំពង់ផែ វិស័យកសិកម្ម និងវិស័យទេសចរណ៍។

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានសប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ ប្រទេសចិន បានបញ្ចេញវិធានការណ៍ និងគោលនយោបាយជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីជួយដល់អាជីវកម្មនានា ក្នុងវិស័យឯកជន បន្ទាប់ពីវិស័យនេះបានទទួលរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដោយសារវិធានការទប់ស្កាត់កូវីដ-១៩ និងការបង្រ្កាបទ្រង់ទ្រាយធំ ដោយក្រុមនិយ័តករ ដែលតម្រង់គោលដៅទៅរកឧស្សាហកម្ម រាប់ចាប់ពីបច្ចេកវិទ្យា រហូតដល់អចលនទ្រព្យ។

ការវិនិយោគទ្រព្យសកម្មថេរ ដោយក្រុមហ៊ុនឯកជនបានធ្លាក់ចុះ០,៥%ក្នុងរយៈពេល៧ខែដើមឆ្នាំនេះ បើធៀបនឹងការធ្លាក់ចុះ០,២%សម្រាប់ឆមាសទី១ ឆ្នាំនេះ។

ការបង្ក្រាបទ្រង់ទ្រាយធំ ពីសំណាក់ក្រុមនិយ័តករខាងលើនេះ បានបង្កឱ្យផ្ទុះវិបត្តិសាច់ប្រាក់ធ្ងន់ធ្ងរ ក្នុងវិស័យអចលនទ្រព្យ ដោយវិបត្តិនេះ បានផ្ដើមចេញដំបូងគេពីក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍ លំនៅឋានខ្នាតយក្ស Evergrande Group ដែលបានខកខានទូទាត់សងបំណុលរបស់ខ្លួន៣៥០ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ហើយបន្ទាប់មកក៏បានរាលដាលដល់ក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍ផ្សេងៗទៀត ពាសពេញវិស័យអចលនទ្រព្យនៃប្រទេសចិន៕ Reuters៕

        ដោយៈ គង់ សូរិយា

        កណ្តាលៈ អ្នកអភិវឌ្ឍន៍បុរីចាន់ណាលែន បានចុះអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា(MOU) ជាមួយសមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានដើម្បីសេដ្ឋកិច្ចជាតិ(ស៣) ដើម្បីជម្រុញការលក់លំនៅដ្ឋាន ក៏ដូចជា ចូលរួមលើកកំពស់ជីវភាពអ្នកសារព័ត៌មាននានា។

ពិធីចុះហត្ថលេខាដែលបានប្រារពធ្វើ នៅព្រឹកថ្ងៃទី១០ កញ្ញាកន្លងមកបានធ្វើឡើង នៅក្នុងបុរីចាន់ណាលែន ស្ថិតនៅភូមិព្រៃចាស់ ឃុំវិហារសួគ៌ ស្រុក ខ្សាច់កណ្តាល ខេត្តកណ្តាល។

លោកថាន់ ចាន់ណាអគ្គនាយកបុរីចាន់ណាលែន បានមានប្រ​សាសន៍ឲ្យដឹងនាព្រឹកថ្ងៃដដែលថា ពិធីចុះMOUនេះធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងសំខាន់ៗ ដូចជា ទី១– ធ្វើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មលើ វិស័យអចលនទ្រព្យ និងសំណង់ ទី២-ផ្ដល់ការប្រឹក្សាយោ​បល់ច្បាប់នានា លើវិស័យអ​ចលនទ្រព្យ ជាពិសេសបុរីជាដើម ទី៣-ទស្សនៈកិច្ចសិក្សាលើគម្រោងបុរី ដើម្បីដកបទពិសោធន៍ចំណេះដឹង។ ទី៤– ភាពជាដៃគូ និងគាំទ្រគ្នាចែករំលែកចំណេះដឹង លើការគ្រប់គ្រងបុរី ទីផ្សារ ផ្លូវច្បាប់ និងសំណង់លើវិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា ទី៥ ធ្វើកិច្ចសហការណ៍គ្នា លើកស្ទួយសេដ្ឋកិច្ចសមាជិករបស់សមាគម ដោយគាំទ្រអោយមានការងារបន្ថែម ទី៦– សហការគ្នាចែករំលែកចំណេះដឹង ទាក់ទងវិស័យអចលនទ្រព្យ ដល់សមាជិកសមា​គម និងពាណិជ្ជករនានា។

ក្រៅពីពិធីចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នា គេក៏ឃើញមាន ម្ចាស់បុរី និងវាគ្មិនល្បីៗមួយចំនួន បានឡើងចែករំលែកចំណេះដឹងបទពិសោធន៍ល្អៗ ជូនសមាជិកសមាគម រួមមាន លោក បណ្ឌិត ខាត់ បូរ៉ា ឡើងចែករំលែកអំពីយុទ្ធសាស្រ្តគ្រប់គ្រងចាត់ចែង ដើម្បីអោយទទួលបានផ្លែផ្កាល្អ។ដោយឡែកលោក គ្រូ ផេង សៅឆេង ក៏បានចែករំលែក អំពីយុទ្ធសាស្រ្តលក់ និងនីតិវិធីបិទការលក់ឲ្យទទួលបានជោគជ័យ លើសពីនេះទៅទៀត។

បន្ថែមពីនេះទៀត សមាគម (ស៣) ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងចក្ខុវិស័យ​ចង់ឃើញអ្នកសារព័ត៌មាន យល់ដឹងអំពីកិច្ចការពារអ្នកប្រើប្រា​ស់ ការប្រកួតប្រជែងមិនស្មោះត្រង់ ផលិតផលពិតនិងផលិតផលក្លែងក្លាយ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអោយបានទូលំទូលាយ ដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ពា​ណិជ្ជករ និងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ហើយដើម្បីយល់ដឹងនូវទស្សនៈវិស័យខាងលើនេះ សមគម​(ស៣) បានដាក់ចេញនូវបេសកកម្មដូចខាងជាច្រើនផងដែរ។

លោកថាន់ ចាន់ណាបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងទៀតថា ភាគីបុរី បានជួយខាងសមាជិក សមាគម៣ ដូចជា ទី១-ផ្តល់កិច្ចសហការ លើវិស័យអចលនទ្រព្យ និងសំណង់ ទាំងចំណេះដឹង និងបទពិសោធន៍។ ទី២-ផ្តល់វាគ្មិនចែករំលែកលើបទពិសោធន៍ គ្រប់គ្រង ទីផ្សារ ផ្លូវច្បាប់ សំណង់ជាដើម។ ទី៣-ផ្តល់ទីតាំងបុរីដើម្បីអោយសមាជិកសមាគមបានទស្សនកិច្ចសិក្សា។ទី៤-ផ្តល់ក្រុមការងារ ដើម្បីបង្វឹកសមាជិកសមាគមអោយចេះលក់បុរីដើម្បីទទួលបានសេដ្ឋកិច្ចបន្ថែម ឬ ប្រាក់ចំណូលបន្ថែម។ លោកបានបន្ថែមទៀតដែរថា បុរី ចាន់ណាលែន គឺជាបុរីផ្តោតទៅលើលំនៅដ្ឋានបែបអាជីវកម្ម ដោយផ្ទះមួយណាក៏ជាប់ផ្លូវ ហើយភ្ជាប់ជាមួយផ្លូវរដ្ឋរួចជាស្រាច់ ដើម្បីអោយម្ចាស់ផ្ទះអាចរស់នៅ និងធ្វើអាជីវកម្មបាន ឬអាចជួល ហើយអ្វីដែលកាន់តែពិសេសនោះ គឺថា លោកបានទិញដីទាំងមូល ហើយបានទូទាត់ប្រាក់អោយម្ចាស់ដីអស់គ្មានសេសសល់ឡើយ និងមានភាពស្របច្បាប់ទាំងអស់៕

ដោយៈ ជេស៊ីកា

ភ្នំពេញៈ ភាពជាប់គាំងនៅផ្នែកជាច្រើន ក្នុងវិស័យអចលនវត្ថុបាននិងកំពុងបង្កការព្រួយបារម្ភ ដល់វិស័យហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា ជាក់ស្តែងអត្រាសងត្រលប់ នៃឥណទានបានកើនឡើងក្នុងកម្រិតខ្ពស់។

យោងតាមទិន្នន័យកម្ចីលើវិស័យអចលនទ្រព្យ និងសំណង់បានបង្ហាញថា ផ្នែកទាំងពីរនេះរួមបញ្ចូលគ្នាស្មើនឹង២០ភាគរយ នៃប្រាក់ចម្ចីទាំងមូល។ ដូច្នេះ៨០ភាគរយនៃប្រាក់កម្ចី ត្រូវបានប្រើប្រាស់ទៅលើវិស័យផ្សេងៗទៀត ដូចជាTrading, Manufacturing និងកសិកម្មជាដើម។ នេះបើយោងតាមធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា។

បើមើលទៅលើប្រាក់កម្ចីលើវិស័យអចលនទ្រព្យ និងសំណង់ នៅមានកម្រិត ដែលចំនួននេះ អាចគ្រប់គ្រងបាន។ ដូចនេះ ការជាប់គាំងនៃវិស័យអចលនទ្រព្យ មិនជះឥទ្ធិពលធ្ងន់ធ្ងរដល់វិស័យហិរញ្ញវត្ថុនោះឡើយ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោកស្រី គឹម គីនកេសា នាយិកាប្រតិបត្តិរង ក្រុមហ៊ុនCBRE Cambodia។លោកស្រីបានលើកឡើងថា “វិស័យធនាគារ ត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយហ្មត់ចត់ ដូច្នេះហានិភ័យនៃវិស័យនេះ ស្ថិតនៅ​ក្នុងកម្រិតមួយអាចគ្រប់គ្រងបាន”។ លោកស្រីបន្តថា “ផ្ទុយទៅវិញ ផ្នែកដែលគួរឱ្យបារម្ភជាងវិស័យធនាគារទៅទៀតនោះ គឺប្រភេទប្រាក់កម្ចី ឬការបង់រំលស់ជាមួយម្ចាស់គម្រោងផ្ទាល់”។

លោកស្រីកឹម គិនកេសាបានគូសបញ្ជាក់ថា ការបង់រំលស់ជាមួយម្ចាស់គម្រោង មានលក្ខ​ខ័ណ្ឌនៃការរឹបអូសទ្រព្យអតិថិជន ខុសពីប្រើកម្ចីធនាគារ។​ ​មានន័យថា នៅក្នុងវិស័យធនាគារ ប្រសិ​នបើអតិថជន មិនមាន​លទ្ធភាពបង់បន្តទៀត ត្រូវឆ្លងកាត់តុលាការ ការលក់ដេញថ្លៃ ហើយបើសិនទ្រព្យនេះ មានទំហំលើសពីបំណុល ក្រោយពីលក់ដេញថ្លៃហើយ ម្ចាស់ទ្រព្យអាចទទួលបានផលពីសំណ​ងដែលនៅសល់ខ្លះផងដែរ។

យ៉ាងណាក៏ដោយ លោកឧកញ៉ាហួត អៀងតុងប្រធានអគ្គនាយ​កធនាគារហត្ថា បានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹង កាលពីពេលថ្មីៗ​នេះថា ស្ថានភាព នៃការសងត្រលប់របស់អតិថិជន មានភាពយឺតយ៉ាវនៅគ្រប់គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ ហើយស្ថានភាពនេះ ត្រួវបានគេមើលឃើញថា វាស្ថិតក្នុងហានិភ័យនៃការបាត់បង់ឥណទានខ្ពស់។លោកបន្តថា “ឆ្លើយតបបញ្ហានេះ ធនាគារហត្ថាបានដាក់ចេញនូវយុទ្ឋសាស្រ្តមួយចំនួន ដើម្បីជម្រុញឲ្យអតិថិជនបង់ប្រាក់ត្រលប់ឲ្យបានលឿន និងទាន់ពេលវេលា”។ លោកបន្តថា “ក្នុងស្ថានភាពនេះ ធនាគារកាន់តែបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយមិនបញ្ចេញឥណទានដល់អ្នកអភិវឌ្ឍន៍អចលនវត្ថុនោះទេ”។

ជាមួយគ្នានេះ អ្នកឧកញ៉ា លាង ម៉េង អនុប្រធានសមាគមឧកញ៉ាកម្ពុជា និងជាប្រធានអគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន Chip Mong Group បានវាយតម្លៃថា ដើមឆ្នាំ ២០២៤ខាងមុខ ស្ថានភាពវិស័យ​អចលនទ្រព្យ នៅតែមិនទាន់ល្អប្រសើរនោះទេ ប៉ុន្តែវិស័យនេះ នឹងចាប់ផ្តើមល្អឡើងវិញនៅអំឡុងខែ តុលា ឆ្នាំដដែលនេះ។ទន្ទឹមនឹងនេះ អ្នកឧកញ៉ា សង្ឃឹមថា រាជរដ្ឋាភិបាលថ្មី ដែលយល់ច្បាស់អំពីស្ថានភាពនេះ អាចនឹងមានយុទ្ធសាស្រ្ត​គន្លឹះធ្វើឱ្យវិស័យអចលនទ្រព្យ​កម្រើកឡើងវិញ ដូចកាលឆ្នាំ ២០១៨កន្លងទៅ ដែលកាលនោះ កម្ពុជាមានសេដ្ឋកិច្ចខ្លាំង។ ការលើកឡើង​របស់អ្នកឧកញ៉ា លាង ម៉េង ធ្វើឡើងក្នុងវេទិកាធុរកិច្ចឆ្នាំ២០២៣ រៀបចំដោយសមាគមឧកញ៉ាកម្ពុជា (ស.ឧ.ក) កាលពីខែ សីហា កន្លងនេះ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: ជាអ្នកជំនាញ អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវនិងអភិវឌ្ឍន៍អចលនវត្ថិ លោកបណ្ឌិតតាន់ មុនីវណ្ណបានថ្លែងថា ទីផ្សារលំនៅដ្ឋាននៅតែមានតម្រូវការ ប៉ុន្តែលោកបានស្នើរដ្ឋាភិបាល បង្កើតផែនទីចង្អុលបង្ហាញផ្លូវ ដើម្បីជម្រុញការអភិវឌ្ឍវិស័យនេះប្រកបដោយចីរភាព។

លោកបណ្ឌិតតាន់ មុនីវណ្ណ បានចែករំលែកនូវទស្សនៈជាច្រើនចំណុចដើម្បីចូលរួមជាធាតុចូល សម្រាប់ជួយដល់ការស្តារឡើងវិញ នូវវិស័យអចលនទ្រព្យរបស់កម្ពុជា នៅក្នុងវេទិកាមួយដែលរៀបចំដោយរាជបណ្ឌិតសភាកម្ពុជាកាលពីពេលថ្មីៗនេះ។

ក្នុងចំណោមចំណុចទាំងនោះ គេសង្កេតឃើញមានចំណុចដ៏សំខាន់បំផុតមួយ គឺលោក តាន់ មុនីវណ្ណ បានស្នើដល់រាជរដ្ឋាភិបាលបង្កើតឱ្យមានផែនទីចង្អុលផ្លូវ (Road Map) ដើម្បីអភិវឌ្ឍវិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា ឱ្យដូចទៅនឹងវិស័យផ្សេងៗទៀត ដូចជាវិស័យកាត់ដេរ សម្លៀកបំពាក់ វិស័យយានយន្ត និងអេឡិចត្រូនិកជាដើម។លោកបានបញ្ជាក់ថា “នៅក្នុងទីផ្សារអចលនទ្រព្យកម្ពុជា ក្រុមអ្នកសាងសង់ពុំទាន់មានតួលេខពិត នៃទីផ្សារនៅឡើយនោះទេ”​។ លោកបានបន្ត “យើងកំពុងប្រកួតប្រជែង នៅក្នុងទីផ្សារដោយគ្មានតម្លាភាព ដែលនាំឱ្យមានការសាងសង់លើសតម្រូវការ”។លោកបញ្ជាក់ទៀតថា សំណង់មួយចំនួននៅកម្ពុជា មិនសមស្របនឹងតម្រូវការទីផ្សារ គឺផ្តោតលើតម្លៃខ្ពស់ និងគ្មានចំណតសម្រាប់យានយន្តជាដើម។

លោកបណ្ឌិតតាន់ មុនីវណ្ណបានបន្ថែមថា ការកែប្រែដីកសិកម្មទៅជាដីអភិវឌ្ឍលំនៅដ្ឋាន មានសភាពលឿនជ្រុល បញ្ហាលើបច្ចេក​ទេសរចនាបទសំណង់ និងបញ្ហាទីផ្សារ ក៏ជាកត្តាធំៗដែលនាំឱ្យការផ្គត់ផ្គង់លំនៅដ្ឋានកើនឡើង ហួសតម្រូវការផងដែរ។ ប៉ុន្តែបញ្ហានេះមិនមែនកើត​ឡើងតែនៅកម្ពុជានោះទេ ​ពោលគឺវារងផលប៉ះពាល់ដោយសារវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកល។

លោក តាន់ មុនីវណ្ណ បានលើកឡើងថា “ខ្ញុំក៏ជាអ្នកវាយតម្លៃទៅលើអចលនទ្រព្យមួយរូបផងដែរ។ ដូច្នេះ ខ្ញុំសង្កេតឃើញថា មួយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ មានរឿងពីរបីដែលបានកើតឡើង យើងដឹងទី១នោះគឺ ការផ្គត់ផ្គង់នៅលើទីផ្សារលើស ទី២ សំណង់មួយចំនួនធំ មិនត្រូវគ្នានឹងតម្រូវការទីផ្សារទេ ដែលមានន័យថា សមត្ថភាពអ្នកសាងសង់មិនបាន​សិក្សាអំពីទីផ្សារ ហេតុដូច្នេះទើបយើញមើលឃើញថា អគារខ្ពស់ៗ មួយចំនួនសាងសង់ខុសតម្រូវការទីផ្សារ ជាពិសេសបញ្ហាតម្លៃ និងចំណតយានយន្ត”។

ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី លោកជឿជាក់ថា តម្រូវការទីផ្សារគឺនៅតែមាន ប៉ុន្តែការផលិតស្តង់ដារ មិនទាន់ត្រូវតាមតម្រូវការទីផ្សារ និងមិនបានបត់បែនឱ្យទាន់សភាពការណ៍ប្រែប្រួល។

រយៈពេលឆ្នាំ៣មកហើយ ដែលវិស័យអចលទ្រព្យនៅកម្ពុជា បានទទួលរងផលប៉ះពាល់ គិតចាប់តាំងពី​ឆ្នាំ​២០២០មកម្ល៉េះ ដែលបញ្ហានេះ បានជះឥទ្ធិពលមកលើសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ​ដោយធ្វើឱ្យកម្លាំងទិញ​ថយចុះ ហើយគិតរហូតមកទល់ពាក់កណ្តាល ឆ្នាំ២០២៣នេះ សន្ទុះនៃការទិញអចលទ្រព្យគ្រប់ប្រភេទ ហាក់មិនទាន់មានការហក់ឡើងវិញខ្ពស់នៅឡើយនោះទេ ទោះបីជាសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាកំពុងចាប់ផ្តើមងើបឡើងវិញ ជាបណ្តើរៗយ៉ាងណាក្តី។

ទាក់ទិនទៅនឹងវិស័យសំណង់នេះ ក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានចេញលិខិត​អនុញ្ញាត​សាងសង់សំណង់ចំនួន១៤៦៣គម្រោង ដែលមានផ្ទៃក្រឡាជាង៥លានម៉ែត្រការ៉េ ក្រោមទុនវិនិយោគជាង២.២៧០​លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងរយៈពេល៥ខែដំបូង ដើមឆ្នាំ២០២៣នេះ ហក់ឡើង១៣៨% បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា កាលពីឆ្នាំ២០២២កន្លងទៅ៕

        ដោយៈ គង់ សូរិយា

        ភ្នំពេញៈ កាលពីសប្តាហ៍មុន ថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមហ៊ុនចិនដ៏ធំ​ ដែលកំពុងដំណើរការសាងសង់ ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិតេជោ ក្រុងតាខ្មៅបានបើកកិច្ចប្រជុំសំខាន់មួយ។

កិច្ចប្រជុំនេះ ផ្តោតលើសង្កេតការណ៍លើវិស័យវិស្វកម្មមេកានិច និងអគ្គីសនីអន្តរជាតិ ដែលរៀបចំដោយក្រុមហ៊ុនទីមួយ នៃក្រុមហ៊ុនវិស្មកម្មសំណង់ចិនទីបី បានប្រារព្ធឡើងដោយជោគជ័យ។

នេះជាការធ្វើបទបង្ហាញខ្លី និងចែករំលែកបទពិសោធន៍លើកដំបូងអំពីសំណង់វិស្វកម្មមេកានិច និងអេឡិចត្រូនិចអន្តរជាតិនៅក្នុងវិស័យ MEP របស់ប្រទេសចិន។

កិច្ចប្រជុំសង្កេតការណ៍ បានផ្តោតលើគម្រោងអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិភ្នំពេញថ្មីរបស់ប្រទេសកម្ពុជា និងបណ្តុំនៃសំណង់ឆ្លាតវៃរបស់ប្រទេសចិនហៅកាត់ថា “បច្ចេកវិទ្យាពណ៌ខ្មៅ” ដែលមានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំង ក្នុងការលើកកម្ពស់ការផ្លាស់ប្តូរ ក្នុងឧស្សាហកម្មសំណង់រវាងកម្ពុជា និងចិន និងជាការកែលម្អកម្រិតសំណង់បន្ថែមទៀតរវាងក្រុមហ៊ុន MEP កម្ពុជា និងចិន៕

ដោយៈ គង់ សូរិយា

        ភ្នំពេញៈ ប្រធានរដ្ឋសភានៃសាធារណៈរដ្ឋកូរ៉េ លោក គីម ជីនផ្យូ (Kim Jin-pyo) បានបង្ហើបឲ្យដឹងថា នាពេលថ្មីៗនេះ ការវាយតម្លៃលើគម្រោង នៃការសាងសង់ស្ពានមិត្តភាពកម្ពុជា-កូរ៉េ (ភ្នំពេញ-អរិយក្សត្រ)ទើបបានបញ្ចប់ ហើយការសាងសង់នឹងចាប់ផ្តើមនាពេលឆាប់ៗខាងមុខ។

ការលើកឡើងបែបនេះ របស់ប្រធានរដ្ឋសភាកូរ៉េ បានធ្វើឡើងនៅក្នុងជំនួបពិភាក្សាការងារ ជាមួយសម្តេចវិបុលសេនាភក្តី សាយ ឈុំ ប្រមុខរដ្ឋស្តីទីកម្ពុជា។ ជំនួបនេះបានធ្វើឡើងកាលពីចុងសប្តាហ៍មុន។

លោកគីម ជីនផ្យូ បានសម្តែងសុទិដ្ឋិនិយមថា “ស្ពាននេះនឹងជួយរួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍរបស់កម្ពុជា និងជានិមិត្តរូបនៃមិត្តភាពកម្ពុជា-កូរ៉េ”។ លោកបន្ថែមថា “ប្រទេសទាំងពីរនឹងបន្តពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបតិ្តការឱ្យកាន់តែរឹងមាំ ដើម្បីទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនកូរ៉េមកវិនិយោគនៅកម្ពុជា និងបន្តពង្រីកលើវិស័យនានាបន្ថែមទៀត ហើយកិច្ចសហប្រតិបតិ្តការដ៏រឹងមាំរវាងប្រទេសទាំងពីរ នឹងរួមចំណែកដល់សន្តិភាព ស្ថិរភាព និងអភិវឌ្ឍនៅតំបន់អាស៊ាន ក៏ដូចជាតំបន់មេគង្គផងដែរ”។

ប្រធានរដ្ឋសភាកូរ៉េ ក៏បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការអភិវឌ្ឍយ៉ាងឆាប់រហ័សរបស់កម្ពុជា ទាំងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងសង្គម។
លោកមានជំនឿជឿជាក់ថា “កម្ពុជានឹងសម្រេចបានការរីកចម្រើ​នសេដ្ឋកិច្ចកាន់តែរឹងមាំ និងជោគជ័យគ្រប់ផ្នែកថែមទៀត ដូចដែលបានសម្រេច កាលពីពេលកន្លងមកក្រោមការដឹកនាំ របស់សម្តេចតេជោ ជាមួយនឹងការគាំទ្រ ពីអង្គការនីតិប្បញ្ញត្តិនៃប្រទេសទាំងពីរ”។

ជាមួយគ្នានោះ លោកជឿជាក់ថា ថ្នាក់ដឹកនាំវ័យក្មេងរបស់កម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ន នឹងនាំកម្ពុជាធ្វើឱ្យសម្រេចនូវគោលដៅ ប្រែក្លាយកម្ពុជា ទៅជាប្រទេសមានប្រាក់ចំណូលមធ្យម កម្រិតខ្ពស់នៅឆ្នាំ២០៣០ និងប្រទេសមានប្រាក់ចំណូលកម្រិតខ្ពស់ឆ្នាំ២០៥០។ទន្ទឹមនឹងនេះដែរ ប្រធានរដ្ឋសភាកូរ៉េ បានបញ្ជាក់អំពីបំណងរបស់រដ្ឋាភិបាល និងសភាកូរ៉េ ក្នុងការបន្តពង្រឹងទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបតិ្តការល្អ ជាមួយកម្ពុជាកាន់តែរឹងមាំ ដោយចាត់ទុកកម្ពុជាជាដៃគូសំខាន់ក្នុងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាន-កូរ៉េ និងជាប្រទេសដៃគូ ODA ដ៏សំខាន់។

លោកបញ្ជាក់ថា “ដើម្បីសម្រេចគោលដៅទាំងនេះ ប្រទេសទាំងពីរត្រូវតែលើកកម្ពស់ទំនាក់ទំនង និងកិច្ចប្រតិបតិ្តការឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ តាមរយៈការផ្លាស់ប្តូរដំណើរទស្សនកិច្ច របស់ថ្នាក់ដឹកនាំនៃប្រទេសទាំងពីរ”។

សម្តេចវិបុលសេនាភក្តី សាយ ឈុំ ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី បានសម្តែងនូវការពេញចិត្ត ដោយមើលឃើញទំនាក់ទំនង រវាងប្រទេសទាំងពីរបន្តរីកចម្រើនជាបន្តបន្ទាប់។ ការរីកចម្រើននេះ ស្តែងឡើងតាមរយៈការផ្លាស់ប្តូររវាងប្រជាជន និងប្រជាជន ការគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមកលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ សំដៅរួមចំណែកកសាងសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថិរភាព ការអភិវឌ្ឍក្នុងតំបន់ និងសកលលោក។

ក្នុងនាមប្រជាជនកម្ពុជា សម្តេចប្រមុខរដ្ឋស្តីទីបានថ្លែងអំណរគុណរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនកូរ៉េ ដែលបានផ្តល់ជំនួយអភិវឌ្ឍផ្លូវការ ហិរញ្ញប្បទានឥតសំណង ហិរញ្ញប្បទានសម្បទាន ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៧។ ជាការកត់សម្គាល់ ក្រោមគោលនយោបាយភាគខាងត្បូងថ្មីបូក (New Southern Policy Plus) កម្ពុជាជាប្រទេសអាទិភាពសម្រាប់ផ្តល់ជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវការ។នៅឆ្នាំ២០២២ក​ន្លងមក កម្ពុជាជាប្រទេសទទួលបានជំនួយច្រើនជាងគេ ក្នុងចំណោមប្រទេសដៃគូអភិវឌ្ឍន៍របស់កូរ៉េ ក្នុងទឹកប្រាក់ចំនួន១៥០លានដុល្លារអាមេរិក។

សម្តេចប្រមុខរដ្ឋស្តីទី បានគូសបញ្ជាក់ថា លំហូវិនិយោគដោយផ្ទាល់ពីសាធារណរដ្ឋកូរ៉េ និងទេសចរណ៍កូរ៉េ បានដើរតួនាទីដ៏សំខាន់ក្នុងរួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា កាត់បន្ថយភាពក្រក្រី លើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅ របស់ប្រជាជនកម្ពុជាកាន់តែល្អប្រសើរ។

សម្តេចប្រមុខរដ្ឋស្តីទី បានសម្តែងនូវការអបអរសាទរ ​ចំពោះការសម្រេចនូវសមិទ្ធផលសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំធេងរបស់សាធារណរដ្ឋកូរ៉េ ក្រោមការដឹកនាំរបស់ប្រធានាធិបតី និងថ្នាក់ដឹកនាំកូរ៉េ នឹងបន្តសម្រេចបានជោគជ័យ ក្នុងការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច ប្រកបដោយវិបុលភាព វឌ្ឍនភាព និងសុភមង្គល។ កម្ពុជាចាត់ទុកការរីកចម្រើនរបស់សាធារណរដ្ឋកូរ៉េ ជាការរីកចម្រើនរបស់កម្ពុជា និងជាការរីកចម្រើនរួមរបស់តំបន់ និងបានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ ដល់ការនាំមក នូវសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ៕