ដោយ: គង់ លាងហួរ

ប៉េកាំង: ប្រទេសចិនបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច ក្នុងការធ្វើការជាមួយម៉ាឡេស៊ី និងបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ផ្សេងទៀត ដើម្បីពន្លឿនការពិគ្រោះយោបល់ សម្រាប់សមុទ្រចិនខាងត្បូង។ នេះបើតាមការរាយការណ៍របស់សារពត៌មាន Xinhua ដោយដកស្រង់សម្តីនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិនលោក Li Qiang។

លោក Li ត្រូវបានដកស្រង់សម្តី ក្នុងជំនួបជាមួយនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Anwar Ibrahim ថា ទីក្រុងប៉េកាំងបានត្រៀមខ្លួនជាស្រេច ក្នុងការសហការដើម្បីរួមគ្នារក្សាសន្តិភាព និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។  លោក Li ត្រូវបានដកស្រង់សម្តី ដោយសារពត៌មាន Xinhua ថា “តំបន់អាស៊ីគឺជាផ្ទះរួមគ្នារបស់យើង ហើយកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឈ្នះ-​ឈ្នះគឺជាជម្រើសដ៏ត្រឹមត្រូវតែមួយគត់”។

ប្រទេសចិន និងសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលគេស្គា​ល់ថាជាអាស៊ាន បានធ្វើការជាមួយគ្នាជិត២០ឆ្នាំមកហើយ ដើម្បីបង្កើ​តក្រមសីលធម៌ គ្របដណ្តប់លើផ្ទៃទឹកដែលមានជម្លោះ។

ភាពតានតឹងបាននិងកំពុងកើនឡើង រវាងប្រទេសយក្សអាស៊ីមួយនេះ និងអ្នកទាមទារតំបន់ផ្សេងទៀត ដូចជាហ្វីលីពីន ម៉ាឡេស៊ី តៃវ៉ាន់ ឥណ្ឌូណេស៊ី វៀតណាម និងប្រ៊ុយណេ ខណៈដែលទីក្រុងប៉េកាំងសាងសង់ថ្មប៉ប្រះទឹក កោះ និងដីដែលមានជម្លោះ ផ្លូវយន្តហោះចុះឡើង និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្សេងទៀត។

កាល​ពី​ខែ​មុន ប្រទេសចិន​បាន​វាយ​បក​ទៅ​អាមេរិក​វិញ ​ចំពោះ​ការ​ពង្រីក​ការ​ចូល​ប្រើប្រាស់​យោធា ​ក្នុង​ប្រទេស​ហ្វីលីពីន ដោយ​អះ​អាងថា ទីក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​កំពុង​ព្យាយាម​ឡោមព័ទ្ធ និង​ទប់​ស្កាត់​ខ្លួន។

លោក Li Qiang បានមានប្រសាសន៍ថា ប្រទេសចិនបានត្រៀមខ្លួនជាស្រេច ក្នុងការធ្វើការជាមួយម៉ាឡេស៊ី និងបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ផ្សេងទៀត ដើម្បីជំរុញការចរចាយ៉ាងសកម្ម លើតំបន់ពាណិ​ជ្ជកម្មសេរីអាស៊ាន-ចិន ក៏ដូចជារួមគ្នាអនុវត្តភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងតំបន់ និងជំរុញការកសាងសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ីបូព៌ា។

ទន្ទឹមនឹងនោះ លោក Anwar បានមានប្រសាសន៍ថា ទាំងលោក Li និងលោកប្រធានាធិបតីស៊ី ជីនពីង បានព្រមព្រៀងគ្នាក្នុងការជំរុញទំនាក់ទំនង ពាណិជ្ជកម្មជាមួយម៉ាឡេស៊ី ក្រោមគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវ រួមទាំងការពន្លឿន គម្រោងផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿន East Coast Rail Link ផងដែរ៕

ដោយៈ វឌ្ឍនៈ

ភ្នំពេញៈ ឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការទឹក សម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ និងក្រុងតាខ្មៅ រដ្ឋាករទឹកស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញបានប្រកា​សថា ខ្លួនកំពុងវិនិយោគលើរោងចក្រប្រព្រឹត្តកម្ម ទឹកស្អាតចំនួន៣បន្ថែ​មទៀត ដែលរោងចក្រទាំង៣នេះ ចំណាយថវិកាប្រមាណជាង៤០០លានដុល្លារអាមេរិក។

យោងតាមការប្រកាសរបស់រដ្ឋាករទឹក ស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ នៅចុងសប្ដាហ៍នេះបានឱ្យដឹងថា រោងចក្រប្រព្រឹត្តិទឹកស្អាតទាំង៣កន្លែងនេះ នឹងមានសមត្ថភាពផលិតទឹក បានប្រមាណ៤២ម៉ឺនម៉ែត្រគូបក្នុងមួយថ្ងៃ សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ជូនពលរដ្ឋ នៅតាមបណ្ដាតំបន់ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញនិងតាខ្មៅ ក្នុងនោះនៅពាក់កណ្ដាលឆ្នាំ ២០២៣នេះ អាងប្រព្រឹត្តកម្មទឹកស្អាតបាក់ខែងជំហានទី១ នឹងដាក់ដំណើរការហើយអាចផលិតទឹកប្រមាណជិត២០ម៉ឺនម៉ែត្រគូបក្នុងមួយថ្ងៃ  ។

យោងតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន របស់រដ្ឋាករទឹកស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ កាលពីពេលថ្មីៗនេះបានឱ្យដឹងថា រោងចក្រប្រឹត្តកម្មទឹកស្អាតទាំងបីដែលរដ្ឋាទឹកស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ បានវិនិយោគរួមមាន ទី១ រោងចក្រប្រព្រឹត្តកម្មទឹកស្អាត បាក់ខែងជំហានទី១-២ សមត្ថភាពផលិតសរុប៣៩០.០០០ម៉ែត្រគូបក្នុងមួយថ្ងៃ។

រោងចក្រនេះ បានបណ្ដាក់ទុនវិនិយោគប្រមាណ៤០០លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងនោះជំហានទី១ មានទឹកប្រាក់២០០លានដុល្លារ  ៨៥លានដុល្លារ បានមកពីទីភ្នាក់ងារបារាំង សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ ( AFD ) ១០០លានដុល្លារ បានមកពីធនាគារវិនិយោគអឺរ៉ុប ( EIB) និង១៥លានដុល្លារអាមេរិក ជាហិរញ្ញប្បទានឥតសំណងរបស់សហភាពអឹរ៉ុប ។

ជំហានទី២ ១០០លានដុល្លារបានមកពី AFD ហើយទាំងពីរគម្រោងនេះ រដ្ឋាករទឹកស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ បានបដិភាគថវិកាប្រមា​ណ៨០លានដុល្លារអាមេរិកផងដែរ ។

ទី២. រោងចក្រប្រព្រឹត្តកម្មទឹកស្អាតតាខ្មៅ សមត្ថភាពផលិត ៣០.០០០ម៉ែត្រគូប ក្នុងមួយថ្ងៃ ដោយវិនិយោគ ទឹកប្រាក់ប្រមាណ៣០លានដុល្លារ នឹងរួចរាល់នៅឆ្នាំ ២០២៤ ។

ទី៣. រោងចក្រប្រព្រឹត្តកម្មទឹកស្អាតបឹងធំ សមត្ថភាពផលិត ៥.០០០ម៉ែត្រក្នុងមួយថ្ងៃ មានទឹកប្រាក់វិនិយោគប្រមាណ២លានដុល្លារអាមេរិក រួចរាល់នៅចុងឆ្នាំ ២០២៣នេះ ។

នារដូវប្រាំងក្នុងឆ្នាំ ២០២៣នេះ ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅរាជធានីភ្នំពេញ និងក្រុងតាខ្មៅ កំពុងជួបប្រទះការខ្វះខាតទឹកស្អាតប្រើប្រាស់យ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសប្រជាពលរដ្ឋ ដែលរស់នៅជាយក្រុងភ្នំពេញ ហើយដើម្បីដោះស្រាយចំពោះបញ្ហានេះ រដ្ឋាករទឹក និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានសហការ ជាមួយអង្គភាពពន្លត់អគ្គីភ័យ បានដឹកទឹកចែកជូនពលរដ្ឋតាមតំបន់កំពុងខ្វះខាតទឹកខ្លាំង ដើម្បីបានទឹកប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: ធនាគារពិភពលោកបានរក្សាការព្យាករណ៍អត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ២០២៣សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជានៅកម្រិត៥,២ភាគរយ ខណៈធនាគារនេះបានបន្ទាបការព្យាករណ៍កំណើនសេដ្ឋកិច្ចសម្រាប់ប្រទេសជិតខាងដូចជាវៀតណាម និងថៃពីការប៉ាន់ប្រមាណកាលពីខែតុលាឆ្នាំ២០២២។

សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសវៀតណាម ដែលធ្លាប់ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងកើនឡើងក្នុងអត្រា៦,៧ភាគរយនៅឆ្នាំនេះ តាមការព្យាករណ៍កាលពីខែតុលា ប៉ុន្តែពេលនេះត្រូវបានបន្ទាបមកត្រឹម៦,៣ភាគរយប៉ុណ្ណោះ ចំណែកកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសថៃត្រូវបានបន្ទាបមកត្រឹមតែ៣,៦ភាគរយ ធៀបនឹងការព្យាករណ៍កាលពីមុន៤,១ភាគរយ។

ប្រទេសកម្ពុជា​មាន​អត្រា​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ចដ៏លឿន​បំផុត​ទី​៣នៅក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​បន្ទាប់​ពី​ប្រទេស​វៀតណាម និង​ហ្វីលីពីន។

យោងតាមរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោកបានឱ្យដឹងថា កំណើនសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិកកំពុងអភិវឌ្ឍ (EAP) ត្រូវបានគេព្យាករណ៍ថា នឹងកើនឡើងនៅឆ្នាំនេះ ស្របពេលដែលប្រទេសចិនបានបើកសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនឡើងវិញ ហើយល្បឿននៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចភាគច្រើននៅក្នុងតំបន់ផ្សេងទៀតត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងមានភាពធូរស្រាល បន្ទាប់ពីការស្ទុះងើបឡើងវិញយ៉ាងខ្លាំងកាលពីឆ្នាំមុន។

កំណើននៅក្នុងបណ្តាប្រទេស EAP កំពុងអភិវឌ្ឍន៍ត្រូវបានគេព្យាករណ៍ថា នឹងកើនឡើងរហូតដល់៥,១ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២៣នេះពី៣,៥ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០២២ ដោយសារការបើកដំណើរការសេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញរបស់ប្រទេសចិន។

ធនាគារពិភពលោកបានឱ្យដឹងកាលពីដើមសប្តាហ៍មុនថា នៅទូទាំងពិភពលោក ការធ្លាក់ចុះនៃកំណើនរចនាសម្ព័ន្ធកំពុងដំណើរការ ហើយតាមនិន្នាការបច្ចុប្បន្ន អត្រាកំណើនសក្តានុពលពិភពលោកត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបរយៈពេល៣ទសវត្សរ៍។

កម្លាំងស្ទើរទាំងអស់ ដែលបានជួយជំរុញដល់កំណើន និងវិបុលភាពចាប់តាំងពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ បានចុះខ្សោយ ខណៈអត្រាកំណើននៃការវិនិយោគ និងផលិតភាពកំពុងធ្លាក់ចុះ។ កម្លាំង​ពលកម្ម​ពិភពលោក​កំពុង​មាន​ភាព​ចាស់​ជរា និង​ពង្រីក​ខ្លួន​កាន់​តែ​យឺត ហើយកំណើន​ពាណិជ្ជកម្ម​អន្តរជាតិ​គឺ​ខ្សោយ​ជាង​កាល​ពី​ដើម​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ២០០០។

ទោះបីជាយ៉ាងណាក្តី ធនាគារពិភពលោកបានអះអាងថា បណ្តាប្រទេសមួយចំនួននៅក្នុងតំបន់ EAP ដូចជាប្រទេសកម្ពុជា ឥណ្ឌូនេស៊ី ឡាវ ម៉ាឡេស៊ី មីយ៉ាន់ម៉ា ប៉ាពួញូហ្គីណេ និងហ្វីលីពីននៅតែទទួលបានភាគលាភតាមបែបប្រជាសាស្ត្រ។

យោងតាមរបាយការណ៍ធនាគារពិភពលោកបានចង្អុលបង្ហាញថា សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ឡាវ និងប៉ាពួញូហ្គីណេ ការកើនឡើងនៃចំនួនប្រជាជនក្នុងវ័យធ្វើការត្រូវបានរំពឹងទុក ហើយប្រទេសទាំងនេះអាចបន្តទទួលបានភាគលាភប្រជាសាស្រ្ត ប្រសិនបើពួកគេបង្កើតការងារគ្រប់គ្រាន់៕