ដោយៈ គង់ សូរិយា

       ភ្នំពេញៈ ការសិក្សាបានបង្ហាញថា ប្រទេសកម្ពុជា ពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្មបានរួមចំណែក ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបGDP ច្រើនជាង៤០% នៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិរបស់យើង។​

យោងទៅតាមស្ថិតិអាស៊ាន ទិន្នន័យវិស័យសេវាកម្មមានចន្លោះពី៣៨%ទៅ៦៩% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប(GDP) របស់ប្រទេសសមាជិកអាស៊ាន។

ព៌តមាននេះ ត្រូវបានបង្ហាញឲ្យដឹងក្នុងសិក្ខាសាលាថ្នាក់ជាតិស្តីពី “ការចរចាពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម ក្រោមក្របខ័ណ្ឌអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ផ្នែកសំខាន់ៗ និងវឌ្ឍនភាពថ្មីៗ”ក្រោមអធិ​បតីភាព លោកស៊ីម សុខខេង រដ្ឋលេខាធិការ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម។

សិក្ខាសាលាថ្នាក់ជាតិនេះ មានគោលបំណងសំខាន់ៗចំនួន៣រួមមានទី១ ពង្រឹងសមត្ថភាព និងជំនាញរបស់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល/មន្ត្រីទទួលបន្ទុកចរចាពាណិជ្ជកម្មពីអន្តរក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធក្នុងកិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម។ ទី២ ដើម្បីបំពាក់បំប៉នវិស័យឯកជននូវចំណេះដឹងជាមូលដ្ឋាន និងការយល់ដឹងអំពីផ្នែកសំខាន់ៗ និងវឌ្ឍនភាពថ្មីៗនៃពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម ដើម្បីឱ្យវិស័យឯកជន អាចយល់កាន់តែច្បាស់អំពីកាលានុវត្តភាព ច្រកចូលទីផ្សារពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម ដើម្បីជំរុញអាជីវកម្ម និងការវិនិយោគរបស់វិស័យឯកជន។

ទី៣ ដើម្បីបង្កើនការយល់ដឹងបន្ថែមទៀត ទាំងផ្នែកសាធារណៈ និងឯកជនអំពីតួនាទីសំខាន់នៃ ពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម និងបច្ចុប្បន្នភាពនៃការអភិវឌ្ឍរបស់វិស័យសេវាកម្ម។

លោកស៊ីម សុខខេង បានមានប្រសាសន៍ថា ដោយទទួលស្គាល់អំពីតួនាទីសំខាន់នៃ “សេរីភាវូបនីយកម្មពាណិជ្ជកម្ម” ក្នុងការជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច កម្ពុជាបានសម្រួលរបបពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេសរបស់ខ្លួនឱ្យកាន់​តែមានប្រសិទ្ធិភាព ដោយបានធ្វើសមាហរណកម្មសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ និងសកល តាមរយៈការចូលជាសមាជិកអាស៊ាន១៩៩៩ និងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក នៅឆ្នាំ២០០៤។

លោកបន្តថា ចំពោះសេរីភាវូបនីយកម្មពាណិជ្ជកម្មសេវាកម្ម កម្ពុជាបានចុះហត្ថលេខា លើកិច្ចព្រមព្រៀងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ានស្តីពី សេវាកម្មនៅពេលចូលជាសមាជិក អាស៊ានក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩។ បន្ទាប់មកទៀតការចូលជាសមាជិក ពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកនៅឆ្នាំ២០០៤ កម្ពុជាបានធ្វើសេរីភាវូបនីយកម្មអនុវិស័យចំនួន ៩៤ លើវិស័យសំខាន់ៗចំនួន ១១ ដូចជា (១) សេវាកម្មអាជីវកម្ម (២) សេវាទំនាក់ទំនង (៣) សេវាកម្មសំណង់ និងវិស្វកម្មពាក់ព័ន្ធ (៤) សេវាចែកចាយ (៥) សេវាអប់រំ (៦) សេវាបរិស្ថាន (៧) សេវាហិរញ្ញវត្ថុ (៨) សេវាសុខភាព និងសង្គម (៩) សេវាកម្មទាក់ទងនឹងទេសចរណ៍ និងការធ្វើដំណើរ (១០) សេវាកម្សាន្ត វប្បធម៌ និងកីឡា និង (១១) សេវាកម្មដឹកជញ្ជូន។

លោកបន្ថែមថា ដើម្បីបង្កើនលំហូរសេរី នៃសេវាកម្មក្នុងអាស៊ាន កម្ពុជាបានចុះហត្ថលេខាលើកញ្ចប់ទី១០ នៃកិច្ចព្រមព្រៀងក្របខណ្ឌអាស៊ានស្តីពីសេវាកម្មក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ដែលបានពង្រីកសេរីភាវូបនីយកម្មពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួន កាន់តែស៊ីជម្រៅជាងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ទាក់ទងនឹងវិសាលភាព ការគ្របដណ្តប់ និងកម្រិតនៃការប្តេជ្ញាចិត្តនៃកិច្ចព្រមព្រៀង៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: នៅក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ននេះ និន្នាការនៃការទិញផ្ទះបានបង្ហាញអោយយើងឃើញយ៉ាងច្បាស់ ពីការផ្លាស់ប្តូរការគិតរបស់អតិថិជន។

លោកជំទាវឧកញ៉ាគង់ សំណាងអគ្គនាយិកាបុរីវិមានសំណាងបានមានប្រសាសន៍ថា ខុសពីសម័យមុនកូវីត ដែលអតិថិជនភាគច្រើនសំលឹងរកមើលទិញផ្ទះធំៗវិញ ដោយសារពួកគេបានដឹងថាផ្ទះមិនមែនត្រឹមតែជាកន្លែង រស់នៅធម្មតាៗនោះទេ ប៉ុន្តែផ្ទះដ៏កក់ក្តៅមួយគឺវាមានន័យ លើសពីការត្រឹមតែរស់នៅ រឺធ្វើការប៉ុណ្ណោះទេ។

លោកជំទាវបន្តថា បន្ថែមពីលើនេះ និន្នាការមួយផ្សេងទៀតនោះ គឺជាការរស់នៅ ជាមួយបរិយាកាសខាងក្រៅ តាមរយ:ទីធ្លាលើដំបូលផ្ទះ រឺទីធ្លាលំហ ដែលអាចប្រើជាសួនច្បារ កន្លែងញាំបាយ កន្លែងលេងកំសាន្ត និងជាកន្លែងសំរាកលំហែផងដែរ។

លើសពីនេះទៀត គន្លឹះមួយចំនួនដែលធ្វើឲ្យផ្ទះរបស់យើងកាន់តែទំនើបមានដូចជា ការប្រើmonochromes ដើម្បីបើកកន្លែងទំនេរ កាត់បន្ថយ  ការបំពេញកន្លែងទំនេរ ដោយគ្រឿងសង្ហារិម ដោ​យ​សារអ្នកមានបន្ទប់ ពណ៌ស្រាលធ្វើឲ្យបន្ទប់មើលទៅធំទូលាយ ជាជាងពណ៌ងងឹត  ហើយនៅពេលដែលបន្ថែម ជាមួយនឹងក្រណាត់ប្រណិត នឹងនាំមកនូវអារម្មណ៍នៃភាពឆើតឆាយ ប្រើភ្លើងជាគ្រឿងតុបតែងលម្អ ទម្លាក់ពន្លឺ ឬកញ្ចក់សាយសម្រាប់ភាពឡូយទំនើប ស្វែងរកនូវរចនាបថរបស់អ្នក ដើម្បីធ្វើឱ្យកន្លែងរបស់អ្នកកាន់តែធំទូលាយ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

អន្តរជាតិ: ក្រុមហ៊ុនលក់រាយប្រេង និងឧស្ម័នPTT Oil and Retail Business Plc កាលពីថ្ងៃចន្ទ បានប្រកាសថា ខ្លួនគ្រោងបោះទុនវិនិយោគ៩០០លានដុល្លារនៅឆ្នាំនេះ ដើម្បីពង្រីកអាជីវកម្មក្នុងស្រុក និងក្រៅប្រទេស។

លោក Disathat Panyarachun នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុននេះបានមានប្រសាសន៍ថា “ប្រហែល៤៥%នៃថវិកាសរុប នឹងត្រូវប្រើប្រាស់ ដើម្បីពង្រីកសិទ្ធិអាជីវកម្មហាងកាហ្វេ Cafe Amazon និងសង្វាក់មាន់បំពង Texas Chicken”។

ក្រុមហ៊ុន PTT Oil and Retail ដែលជាបុត្រសម្ព័ន្ធមួយរបស់ក្រុមហ៊ុនថាមពលដ៏ធំរបស់រដ្ឋ PTT Plc បានអះអាងថា “២២%នៃថវិកាសរុប នឹងត្រូវបានប្រើប្រាស់ ដើម្បីពង្រីកបណ្តាញស្ថានីយ៍បញ្ចូលហ្គាស និងរថយន្តអគ្គិសនី (EV) របស់ខ្លួន”។

លោក Disathat បានបន្តថា “នៅឆ្នាំនេះ ខ្លួនគ្រោងនឹងបន្ថែមស្ថានីយ៍ហ្គាសចំនួន១២២កន្លែង ហាងកាហ្វេចំនួន៤០០កន្លែង និងស្ថានីយ៍ EV ចំនួន៥០០កន្លែង ហើយក្រុមហ៊ុនក៏បាននិងកំពុងស្វែងរកការរួមបញ្ចូលគ្នា និងការទិញយកផងដែរ។

បច្ចុប្បន្ន ក្រុមហ៊ុននេះបានដំណើរការ ស្ថានីយ៍ប្រេងឥន្ធនៈជាង២.១០០កន្លែង ស្ថានីយ៍សាក EVចំនួន៣០០កន្លែង និងហាងកាហ្វេប្រហែល៣.៩០០ហាងផងដែរ។

ការពង្រីកនេះកើតឡើង ស្របពេលដែលអ្នកបើកបររថយន្តថៃកំពុងឆ្ពោះ ទៅរកការផ្លាស់ប្តូរជាបណ្តើរៗ ទៅប្រើប្រាស់រថយន្ត EV ដែលមានការឧបត្ថម្ភធនរបស់រដ្ឋាភិបាល និងការកាត់បន្ថយតម្លៃពីក្រុមហ៊ុនផលិត។

កាលពីឆ្នាំមុន ក្រុមហ៊ុន Tesla បានចាប់ផ្តើមការលក់រថយន្តរបស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសថៃ ខណៈដែលក្រុមហ៊ុនBYD របស់ប្រទេសចិនក៏បានអះអាងថា ខ្លួនបាននិងកំពុងបង្កើតរោងចក្រ ដើម្បីផលិតរថយន្តចំនួន១៥០.០០០គ្រឿង ក្នុងមួយឆ្នាំនៅប្រទេសថៃផងដែរ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

អន្តរជាតិ: យោងតាមរបាយការណ៍ចេញផ្សាយដោយវេទិកា Boao for Asia (BFA) បានឱ្យដឹងថា អត្រាកំណើនGDP ពិតប្រាកដរបស់តំបន់អាស៊ីនៅឆ្នាំ២០២៣នេះ នឹងហក់ឡើង៤,៥ភាគរយ កើនឡើងពី៤,២ភាគរយធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។

យោងតាមរបាយការណ៍ដែលមានចំណងជើងថា “ទស្សនវិស័យសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី និងវឌ្ឍនភាពសមាហរណកម្ម” បានបង្ហាញថា នៅក្នុងបរិបទ នៃការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក និងហានិភ័យនៃការបែកបាក់នៃសកលភាវូបនីយកម្ម តំបន់អាស៊ីត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងបង្កើនល្បឿន នៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចទាំងមូលរបស់ខ្លួន។

អាស៊ីនឹងបន្តជំរុញផលិតកម្មក្នុងតំបន់ ពាណិជ្ជកម្ម ការវិនិយោគ សមាហរណកម្មហិរញ្ញវត្ថុ និងការសហការគ្នា ព្រមទាំងឆក់យកពេលវេលាអាស៊ី(Asian Moment)សម្រាប់អភិបាលកិច្ចសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។

របាយការណ៍ខាងលើបានឱ្យដឹង ដោយដកស្រង់ទិន្នន័យពីមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF)ថា  ប្រទេសចិន និងឥណ្ឌានឹងចូលរួមចំណែកពាក់កណ្តាល ដល់កំណើនពិភពលោកនៅឆ្នាំ២០២៣នេះ។

ថ្លែងក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន អគ្គលេខាធិការ BFA លោក Li Baodong បានមានប្រសាសន៍ថា កំណើន និងការអភិវឌ្ឍន៍របស់តំបន់អាស៊ី គឺជាចំណុចលេចធ្លោដ៏ធំបំផុត ស្របពេលមានការធ្លាក់ចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។

លោកបានបន្ថែមថា “សេដ្ឋកិច្ចនៅតំបន់អាស៊ី កំពុងកើនឡើងជាលំដាប់ ហើយការស្ទុះងើបឡើងវិញ នៃសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសចិនបានបញ្ជូនសញ្ញាដ៏ខ្លាំងក្លាមួយ ចំពេលមានអស្ថិរភាព”។

នៅក្នុងខែមករាកន្លងទៅ IMF បានព្យាករណ៍ពីអត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ចំនួន២,៩ភាគរយសម្រាប់ឆ្នាំនេះ ដែលខ្ពស់ជាងការព្យាករណ៍របស់ពួកគេ កាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២២បន្តិច ប៉ុន្តែវានៅតែទាប ជាងមធ្យមភាគប្រវត្តិសាស្ត្រ៣,៨ភាគរយ ចន្លោះពីឆ្នាំ២០០០ដល់ឆ្នាំ២០១៩។

របាយការណ៍ដដែលបានអះអាងថា អត្រាអតិផរណាពិភពលោកនឹងថយចុះពី៨,៨ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២២មកត្រឹម៦,៦ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២៣នេះ ហើយតម្លៃអាហារពិភពលោក នឹងបន្តធ្លាក់ចុះ ដែលបង្ហាញពីភាពប្រសើរឡើង នៃបរិយាកាសកំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។

នៅឆ្នាំ២០២៣នេះផងដែរ សម្ពាធអតិផរណានៅតំបន់អាស៊ីត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងធូរស្រាល ប៉ុន្តែកត្តាដែលជំរុញឱ្យអតិផរណាឡើងចុះអាចរួមរស់ជាមួយគ្នាបាន។

របាយការណ៍នេះបានកត់សម្គាល់ថា ទោះបីជាទីផ្សារការងារពិភពលោកកាន់តែយ៉ាប់យ៉ឺនទៅៗ នៅឆ្នាំនេះយ៉ាងណាក្តី ប៉ុន្តែស្ថានភាពការងារនៅតំបន់អាស៊ី ជាពិសេសនៅតំបន់អាស៊ីបូព៌ា អាចមានភាពល្អប្រសើរជាងការរំពឹងទុក៕

ដោយៈ សុខុម

ភ្នំពេញ: ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍Cambodia Airways បានចាប់ផ្ដើមដំណើរការជើងហោះហើរផ្ទាល់ ជាលើកដំបូងរបស់ខ្លួនរវាងរាជធានីភ្នំពេញ និងក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន ក្នុងគោលបំណងឆ្លើយតបទៅនឹងកំណើនតម្រូវការធ្វើដំណើរ រវាងទិសដៅទាំងពីរនេះ។

ក្រុមហ៊ុននេះ បានចេញសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន កាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី២៨ ខែមីនា ថា ជើងហោះហើរដំបូង KR991 បានហោះហើរចេញពីអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិភ្នំពេញ កាលពីពេលព្រឹកថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៧ ខែមីនា ហើយបានចុះចតនៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Beijing Daxing International Airpor នៅពេលរសៀលថ្ងៃដដែល។

នៅក្នុងថ្ងៃដដែលនោះ ជើងហោះហើរ KR992 បានត្រឡប់ពីទីក្រុងប៉េកាំង នៅពេលរសៀល ហើយមកដល់រាជធានីភ្នំពេញ នៅពេលល្ងាច។

សេចក្ដីថ្លែងការណ៍ដដែលបញ្ជាក់ថា ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ ខេមបូឌា អ៊ែរវ៉េ កំពុងផ្តល់សេវាកម្មហោះហើរ៣ដង ក្នុងមួយសប្តាហ៍ ដែលគ្រោងធ្វើឡើងរាល់ថ្ងៃច័ន្ទ ថ្ងៃពុធ និងថ្ងៃសុក្រ។

កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយចំនួនបានបន្តជើងហោះហើរផ្ទាល់ រវាងទីក្រុងរបស់កម្ពុជា និងទីក្រុងចិន ឡើងវិញ បន្ទាប់ពីប្រទេសចិន ដែលជាសេដ្ឋកិច្ចធំទី២ របស់ពិភពលោកបានធ្វើឱ្យប្រសើរនូវយុទ្ធសាស្ត្រប្រឆាំងនឹងកូវីដ-១៩ និងបន្តអនុញ្ញាតការធ្វើដំណើរទេសចរណ៍ ​​ជាក្រុមក្រៅប្រទេសឡើងវិញ កាលពីដើមឆ្នាំនេះ៕ Xinhua៕