តើតម្លៃមាសនឹងបន្តធ្លាក់ចុះ ជាឱកាសវិនិយោគ? ឬត្រូវរង់ចាំ បន្តិចសិន?

ដោយៈ ចំណាន

អន្តរជាតិៈ ប៉ុន្មានសប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ តម្លៃមាស ភាពពិសេសនៃភាពខ្លាំង និងការដាំក្បាលចុះគួរឲ្យឈឺក្បាលបន្តិចសម្រាប់វិនិយោគិន។

នៅក្នុងដំណាក់កាលនៃរយៈពេលពី៣ ទៅ៥ឆ្នាំ មាសអាចទទួលបានផលល្អ ពីតម្រូវការបន្តសម្រាប់ការវិនិយោគទុន បង្កើតផែនការមិនច្បាស់លាស់នៃសេដ្ឋកិច្ច លទ្ធភាពទទួលបាន។

ទស្សនវិស័យតម្លៃមាសឆ្នាំ ២០២៦–២០៣០៖ គួរទិញឥឡូវនេះ ឬរង់ចាំ? តម្លៃមាសអាចបន្តធ្លាក់ចុះក្នុងរយៈពេលខ្លី ទោះបីជាទស្សនវិស័យរយៈពេលវែងរបស់វា នៅតែមានភាពវិជ្ជមានក៏ដោយ។

សំណួរដ៏សំខាន់គឺថា តើការធ្លាក់ចុះនាពេលថ្មីៗនេះគ្រាន់តែជាការកែតម្រូវតម្លៃជាបណ្ដោះអាសន្ន ឬជាការចាប់ផ្តើមនៃការធ្លាក់ចុះក្នុងរយៈពេលយូរ? យុទ្ធសាស្ត្ររបស់អ្នកជំនាញ គឺមិនគួរវិនិយោគប្រាក់ទាំងអស់របស់អ្នកក្នុងពេលតែមួយនោះទេ។

វាជាការល្អ ក្នុងការពិនិត្យមើលមូលហេតុនៃការធ្លាក់ចុះ និងរក្សាទុកសាច់ប្រាក់ខ្លះសម្រាប់ប្រើប្រាស់ ជាជាងព្យាយាមស្មានរកចំណុចទាបបំផុតនៃតម្លៃ។

មានរយៈពេលបីផ្សេងគ្នាដែលត្រូវពិចារណា៖ ប៉ុន្មានសប្តាហ៍ខាងមុខ គឺតម្លៃមាសអាចនឹងនៅតែមានភាពប្រែប្រួលខ្លាំង និងអាចធ្លាក់ចុះបន្ថែមទៀត។

រយៈពេល៦ ទៅ១២ ខែខាងមុខ៖ ទិសដៅនៃតម្លៃនឹងអាស្រ័យលើអត្រាការប្រាក់ ប្រាក់ដុល្លារអាមេរិក អត្រាអតិផរណាការទិញមាសដោយធនាគារកណ្តាល និងតម្រូវការរបស់អ្នកវិនិយោគ។

រយៈពេល៣៥ឆ្នាំខាងមុខ៖ មាសអាចទទួលបានផលល្អពីតម្រូវការបន្តសម្រាប់ទ្រព្យសកម្មទុនបម្រុង និងភាពមិនច្បាស់លាស់នៃសេដ្ឋកិច្ច ប៉ុន្តែការធ្លាក់ចុះបន្ថែមទៀតក៏អាចកើតឡើងបានដែរ៕

ការវិភាគអំពីទំហំទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាមានទ្រព្យចន្លោះពី១ទៅ៥លានដុល្លារ

ដោយៈ ចំណាន

ភ្នំពេញៈ របាយការណ៍អំពីគំរូនៃការប៉ាន់ស្មាន សម្រាប់គោលបំណងរៀបចំផែនការ ប៉ុន្តែវាបានវាស់វែងជាផ្លូវការនោះទេ។

មិនមានការអះអាងដោយទំនួលខុសត្រូវថា តួលេខណាមួយក្នុងចំណោមនោះ តំណាងឱ្យចំនួនពិតប្រាកដ របស់ជនជាតិកម្ពុជានោះទេ។ ដើម្បីទទួលបានការប៉ាន់ស្មានត្រឹមត្រូវ យើងត្រូវការទិន្នន័យស្តីពីទ្រព្យសម្បត្តិគ្រួសារ ការកាន់កាប់អចលនទ្រព្យ និងបំណុល ការកាន់កាប់អាជីវកម្ម ទ្រព្យសកម្មហិរញ្ញវត្ថុ និងចំនួនប្រជាជនកម្ពុជាដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិច្រើនដែលរស់នៅក្រៅប្រទេស។

តើចំណុចនេះមានន័យយ៉ាងណា ចំពោះទីផ្សារអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា? សម្រាប់ការស្រាវជ្រាវទីផ្សារអចលនទ្រព្យ ខ្ញុំនឹងបែងចែកជាបីក្រុម៖ ទ្រព្យសម្បត្តិសុទ្ធ (net worth) ចន្លោះពី១ ទៅ៥លានដុល្លារអាមេរិក៖ អាចពាក់ព័ន្ធនឹងអចលនទ្រព្យសម្រាប់វិនិយោគ វីឡា ដីធ្លី និងអចលនទ្រព្យពាណិជ្ជកម្ម។

ទី១ ទ្រព្យសកម្មដែលអាចបំប្លែងជាសាច់ប្រាក់បាន សម្រាប់វិនិយោគ (liquid investable assets) ចន្លោះពី១ទៅ៥ លានដុល្លារអាមេរិក៖ ជាក្រុមតូចជាង ដែលមានដើមទុនវិនិយោគ អាចប្រើប្រាស់បានភ្លាមៗ។

ទី២ តម្លៃសរុបនៃអចលនទ្រព្យ (gross property value)ចន្លោះពី១ទៅ៥លានដុល្លារអាមេរិក៖ អាចរាប់បញ្ចូលទាំងម្ចាស់ ដែលមានបំណុលច្រើន ហើយមិនចាំបាច់បង្ហាញពីកម្លាំងទិញនោះទេ។

ចំពោះប្រទេសកម្ពុជា យើងអាចប៉ាន់ស្មានបានថាមានមនុស្សប៉ុន្មាននាក់ ដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិផ្ទាល់ខ្លួន ចន្លោះពី១ទៅ៥ លានដុល្លារអាមេរិក ប៉ុន្តែយើងត្រូវបែងចែកឱ្យដាច់ រវាងការស្ទង់មតិស្តីពីទ្រព្យសម្បត្តិ ដែលបានបោះពុម្ពផ្សាយ និងការប៉ាន់ស្មានផ្សេងៗ។

ទី៣ សម្រាប់ការស្រាវជ្រាវទីផ្សារអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា សំណួរដ៏សំខាន់គឺ៖ តើមានមនុស្សប៉ុន្មាននាក់ ដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីទិញខុនដូ ផ្ទះ (ប្រភេទផ្ទះជាប់ដី) វីឡាឬដីសម្រាប់វិនិយោគ?។

ចំណុចសំខាន់មួយដែលត្រូវបែងចែកគឺ៖ ការមានទ្រព្យសកម្មដែលមានតម្លៃ១លានដុល្លារ មិនដូចគ្នាទៅនឹងការមានទ្រព្យសម្បត្តិសុទ្ធ (net wealth) ចំនួន១លានដុល្លារនោះទេ។

នរណាម្នាក់អាចមានអចលនទ្រព្យ ដែលមានតម្លៃ១,២លានដុល្លារ ប៉ុន្តែនៅតែមានបំណុលកម្ចីទិញផ្ទះដ៏ច្រើន។

ជាទូទៅ ការប៉ាន់ស្មានទ្រព្យសម្បត្តិ គឺគណនាដោយយកតម្លៃទ្រព្យសកម្មមកដកបំណុលចេញ ហើយរបាយការណ៍មួយចំនួនរួមបញ្ចូលទាំងទ្រព្យសកម្មហិរញ្ញវត្ថុ និងអចលនទ្រព្យចូលគ្នា៕

រាជធានីភ្នំពេញអាចវិវត្តទៅជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិមួយ ប៉ុន្តែត្រូវបំពេញលក្ខខ័ណ្ឌមួយចំនួនទៀត

ដោយៈ គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ រាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា អាចវិវត្តន៍ជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិមួយ ប៉ុន្តែវាមិនមែនគ្រាន់តែអាស្រ័យលើការសាងសង់អគារខ្ពស់ៗនោះទេ។

ចំណុចសំខាន់គឺការធ្វើឱ្យកម្ពុជា ក្លាយជាទីកន្លែងមួយដែលក្រុមហ៊ុនអន្តរជាតិ មានទំនុកចិត្តក្នុងការរក្សាទុកដើមទុន ការស្វែងរកទុន ការគ្រប់គ្រងប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់ និងការដោះស្រាយវិវាទ។

កម្ពុជាមានមូលដ្ឋានគ្រឹះ នៃគោលនយោបាយរួចហើយ៖ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានដាក់ចេញនូវយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍វិស័យហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ ២០២៥-២០៣០ ហើយផែនទីបង្ហាញផ្លូវរបស់ខ្លួន បានកំណត់យ៉ាងច្បាស់ អំពីតម្រូវការក្នុងការធ្វើឱ្យទីផ្សារមូលបត្រ និងទីផ្សារមូលបត្របំណុលរដ្ឋកាន់តែស៊ីជម្រៅ ការបង្កើនចំនួនក្រុមហ៊ុនចុះបញ្ជីនៅផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា (CSX) និងការបង្កើនការចូលរួមពីវិនិយោគិនបរទេស។

ចំណុចសំខាន់ៗទាំង៨ ដែលទីក្រុងភ្នំពេញត្រូវការរួមមាន នីតិរដ្ឋដ៏រឹងមាំ និងការការពារវិនិយោគិន តុលាការពាណិជ្ជកម្មដែលមានដំណើរការអាចព្យាករណ៍បាន ការអនុវត្តកិច្ចសន្យាដែលអាចទុកចិត្តបាន ការចុះបញ្ជីកម្មសិទ្ធិ និងទ្រព្យធានាប្រកបដោយតម្លាភាព
ស្តង់ដារអភិបាលកិច្ចសាជីវកម្មកាន់តែរឹងមាំ មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) បានចាត់ទុកអភិបាលកិច្ច នីតិរដ្ឋ និងបរិយាកាសធុរកិច្ចថាជាកំណែទម្រង់រចនាសម្ព័ន្ធដ៏សំខាន់ សម្រាប់ការទាក់ទាញការវិនិយោគដែលមានគុណភាពខ្ពស់។

កសាងទីផ្សារមូលធនដ៏ស៊ីជម្រៅ ទីក្រុងភ្នំពេញត្រូវការផ្សារមូលបត្រ និងទីផ្សារមូលបត្របំណុល ដែលក្រុមហ៊ុននានាអាចស្វែងរកទុនក្នុងចំនួនដ៏ច្រើនបាន។

យុទ្ធសាស្ត្រឆ្នាំ ២០២៥-២០៣០ របស់កម្ពុជាបានកំណត់គោលដៅជាក់លាក់ លើការបង្កើនចំនួនក្រុមហ៊ុនចុះបញ្ជីនៅ CSX រួមទាំងសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម (SMEs) និងការទាក់ទាញវិនិយោគិនបរទេស។

អភិវឌ្ឍមជ្ឈមណ្ឌលមូលបត្របំណុល /ហិរញ្ញវត្ថុក្នុងតំបន់ កម្ពុជាអាចផ្តោតលើ៖ មូលបត្របំណុលសាជីវកម្ម មូលបត្របំណុលរដ្ឋ
មូលបត្របំណុលបៃតង (Green bonds) ការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។ មូលនិធិវិនិយោគអចលនទ្រព្យ/រចនាសម្ព័ន្ធប្រភេទ REIT ដើមទុនឯកជន (Private equity) និងដើមទុនវិនិយោគលើអាជីវកម្មថ្មី (Venture capital) ធ្វើឱ្យទីក្រុងភ្នំពេញក្លាយជាទីតាំង សម្រាប់ទីស្នាក់ការកណ្តាល ទាក់ទាញការិយាល័យប្រចាំតំបន់របស់៖ ធនាគារ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង មូលនិធិវិនិយោគ ក្រុមហ៊ុនគណនេយ្យ ក្រុមហ៊ុនមេធាវី ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ (Fintech) ក្រុមហ៊ុនពហុជាតិសាសន៍ សកម្មភាពនេះនឹងបង្កើតតម្រូវការ សម្រាប់អគារការិយាល័យលំដាប់ខ្ពស់ សណ្ឋាគារ លំនៅដ្ឋាន និងសេវាកម្មអន្តរជាតិ។

ពង្រឹងភាពសុចរិតផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ចំណុចនេះ6. សម្រួលដល់ប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ រាជធានីភ្នំពេញគួរតែមានគោលដៅ៖ ការចុះបញ្ជីក្រុមហ៊ុនតាមប្រព័ន្ធឌីជីថល ប្រកបដោយភាពរហ័សរហួន ឯកសារហិរញ្ញវត្ថុជាភាសាអង់គ្លេស ប្រព័ន្ធទូទាត់ឆ្លងដែន ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព
ស្តង់ដារគណនេយ្យអន្តរជាតិ នីតិវិធីទំនើបសម្រាប់ដោះស្រាយបញ្ហាក្ស័យធន បទប្បញ្ញត្តិពន្ធដារច្បាស់លាស់ ប្រព័ន្ធអត្តសញ្ញាណឌីជីថល និងសន្តិសុខតាមអ៊ីនធឺណិតដ៏រឹងមាំ។

លើសពីនេះ ការបង្កើតតំបន់ហិរញ្ញវត្ថុដាច់ដោយឡែកមួយ“តំបន់ហិរញ្ញវត្ថុរាជធានីភ្នំពេញ” ដែលមានសក្តានុពល អាចជាទីតាំងប្រមូលផ្តុំដោយ៖ ធនាគារ + ផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា (CSX) និងស្ថាប័ននិយតករ + ក្រុមហ៊ុនច្បាប់/គណនេយ្យអន្តរជាតិ + ការិយាល័យកម្រិតខ្ពស់ (Grade-A) និងសណ្ឋាគារប្រណីត + មជ្ឈមណ្ឌលសន្និបាត + លំនៅដ្ឋាន + ភោជនីយដ្ឋាន + សាលារៀនអន្តរជាតិ។

នេះគឺជាចំណុចដែលគំនិតអំពីអគារខ្ពស់ៗ របស់អ្នកមានសារៈសំខាន់៖ អគារគឺជាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវន្ត ប៉ុន្តែភាពជឿជាក់ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ គឺជាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធពិតប្រាកដ។

ផ្សារភ្ជាប់វិស័យហិរញ្ញវត្ថុ ទៅនឹងសេដ្ឋកិច្ចជាក់ស្តែងរបស់កម្ពុជា មជ្ឈមណ្ឌលនេះ មិនគួរមានឡើងសម្រាប់តែការជួញ ដូរទ្រព្យសកម្មហិរញ្ញវត្ថុប៉ុណ្ណោះទេ។ វាគួរតែផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់៖ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ វិស័យផលិតកម្ម វិស័យដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារកម្ម វិស័យទេសចរណ៍ វិស័យបច្ចេកវិទ្យា វិស័យលំនៅដ្ឋាន ថាមពលកកើតឡើងវិញ
វិស័យកសិកម្ម ពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់។

គំរូដែលអាចទៅរួច សម្រាប់រាជធានីភ្នំពេញនៅឆ្នាំ ២០៣០
ភ្នំពេញ អាចក្លាយជាច្រកទ្វារហិរញ្ញវត្ថុរបស់កម្ពុជា ព្រមទាំងប្រែក្លាយជាច្រកទ្វារវិនិយោគសម្រាប់តំបន់មេគង្គ/អាស៊ាន។

ឧទាហរណ៍៖ សិង្ហបុរី = ទីស្នាក់ការកណ្តាលផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុប្រចាំតំបន់ បាងកក = ទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុដ៏ធំទាំងក្នុងស្រុក និងក្នុងតំបន់ ទីក្រុងហូជីមិញ = ផលិតកម្ម/ពាណិជ្ជកម្ម + ហិរញ្ញវត្ថុ ភ្នំពេញ = សក្តានុពលជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុ និងវិនិយោគឯកទេសសម្រាប់ទីផ្សារដែលកំពុងរីកចម្រើនថ្មី(frontier/emerging market) គោលដៅជាក់ស្តែងមិនមែន ជាការចម្លងគំរូរបស់សិង្ហបុរីភ្លាមៗនោះទេ។

វាគឺការកសាងតំបន់ឯកទេសហិរញ្ញវត្ថុមួយ ឬពីរ ដែលកម្ពុជាអាចមានសមត្ថភាព ប្រកួតប្រជែងនៅកម្រិតអន្តរជាតិបាន។ ហើយមានហេតុផលសំខាន់មួយ ដែលត្រូវដំណើរការដោយប្រុងប្រយ័ត្ន នៅពេលនេះ៖ ការវាយតម្លៃរបស់មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៦៕

រដ្ឋាភិបាល និងផ្នែកឯកជនវេទិកាផ្សព្វផ្សាយសមិទ្ធផលរបស់អាជ្ញាធរសេវាហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនធនាគារ និងសន្និសីទមូលបត្រប្រចាំឆ្នាំ២០២៦

ដោយៈ ចំណាន

ភ្នំពេញៈ អ្នកឧកញ៉ា គិត ម៉េង ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ប្រធានគណៈកម្មការសម្របសម្រួលក្រុមការងារផ្នែកឯកជន សម្រាប់យន្តការវេទិការដ្ឋាភិបាល-ផ្នែកឯកជន និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាពិគ្រោះយោបល់ធុរកិច្ចអាស៊ានកម្ពុជា បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា អញ្ជើញចូលរួមវេទិកាផ្សព្វផ្សាយសមិទ្ធផលអាណត្តិទី១ របស់អាជ្ញាធរសេវាហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនធនាគារ និងសន្និសីទមូលបត្រប្រចាំឆ្នាំ២០២៦។

វេទិកានេះ ប្រព្រឹត្តទៅក្រោមអធិបតីភាព លោកអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាអាជ្ញាធរ សេវាហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនធនាគារ ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួម ពីថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ឯកអគ្គរដ្ឋទូត តំណាងអង្គទូត តំណាងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ វិស័យឯកជន ព្រមទាំងក្រុមហ៊ុនជាតិ និងអន្តរជាតិ និងតំណាងជាន់ខ្ពស់តាមបណ្តាក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ, ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ និងថ្នាក់ដឹកនាំនៃ អ.ស.ហ. ក្រុមប្រឹក្សាភិបាល អ្នកគ្រប់គ្រងជាន់ខ្ពស់ និងអ្នកជំនាញ មកពីអង្គភាពក្រោមនិយ័តកម្មរបស់ ន.ម.ក. (ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ និងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ។

កម្មវិធីនេះ មានគោលបំណង:(១). ការបង្ហាញពីសមិទ្ធផលសម្រេចបាន៖ រំលេចនូវវឌ្ឍនភាពសំខាន់ៗរបស់ អ.ស.ហ. ក្នុងអាណត្តិទី១ និងកំណត់ទិសដៅអាទិភាពទាំងទិដ្ឋភាពបទប្បញ្ញត្តិ និងទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍សម្រាប់អាណត្តិទី២។ (២).ការជំរុញកំណើនទីផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា និងបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ (Fintech) តាមរយៈវេទិកាពិភាក្សា៖ បង្កើតនូវវេទិការួមមួយដើម្បីប្រមូល និងផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈរវាងភាគីពាក់ព័ន្ធ, អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យមូលបត្រ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍សំខាន់ៗលើប្រធានបទផ្សេងៗ រួមមាន៖ ក. ការលើកកម្ពស់បច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ និងការត្រួតពិនិត្យទ្រព្យឌីជីថល៖ បង្ហាញពីទិដ្ឋភាពបទប្បញ្ញត្តិបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ និងពិភាក្សាលើក្របខ័ណ្ឌបទប្បញ្ញត្តិ សម្រាប់ការត្រួតពិនិត្យទ្រព្យឌីជីថល។

ខ. ការជំរុញការចូលរួមក្នុងទីផ្សារមូលបត្រ៖ លើកកម្ពស់ការចុះបញ្ជីលក់មូលបត្រកម្មសិទ្ធិ និងការបោះផ្សាយលក់សញ្ញាបណ្ណសាជីវកម្ម ដែលជាជម្រើសប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព សម្រាប់សហគ្រាសឯកជន ក្នុងការទទួលបានហិរញ្ញប្បទានរយៈពេលវែង សម្រាប់ការពង្រីកអាជីវកម្ម។

គ. ការបង្កើនទ្រព្យសកម្ម និងការធ្វើពិពិធកម្មការវិនិយោគ៖ បង្ហាញពីឱកាសវិនិយោគ ក្នុងផលិតផលមូលបត្រ ដែលស្ថិតក្រោមនិយ័តកម្មរបស់ ន.ម.ក. ដើម្បីបង្កើនការចូលរួមពីវិនិយោគិនរាយ និងវិនិយោគិនស្ថាប័ន។ ឃ. ការពង្រឹងទំនុកចិត្តទីផ្សារ និងកិច្ចគាំពារវិនិយោគិន៖ បន្ស៊ីការអនុវត្តជាមួយអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពលើទ្រព្យសកម្មរបស់វិនិយោគិន និងរក្សានូវតម្លាភាពទីផ្សារ។

ទន្ទឹមនេះ សន្និសីទមូលបត្រប្រចាំឆ្នាំលើកទី២ ក៏ផ្តោតលើការពិភាក្សាអំពីការអភិវឌ្ឍវិស័យមូលបត្រនៅកម្ពុជា ព្រមទាំងធាតុគន្លឹះក្នុងប្រព័ន្ធ Ecosystem ហិរញ្ញវត្ថុ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងវិស័យមូលបត្រ ដើម្បីស្វែងរកទិសដៅ និងដំណោះស្រាយ សម្រាប់ជំរុញការអភិវឌ្ឍវិស័យនេះបន្ថែមទៀត។

ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំ នៃអាណត្តិទី១ របស់អាជ្ញាធរសេវាហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនធនាគារ វិស័យហិរញ្ញវត្ថុមិនមែនធនាគារ បានរីកលូតលាស់យ៉ាងឆាប់រហ័ស និងកំពុងក្លាយជាសមាសធាតុមួយ ដែលមានតួនាទីកាន់តែសំខាន់ក្នុងប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុជាតិ។ ការរីកចម្រើននេះ មិនត្រឹមតែឆ្លុះបញ្ចាំង តាមរយៈកំណើនទំហំវិស័យប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានចូលរួមបង្កើតអត្ថប្រយោជន៍ និងតម្លៃបន្ថែមសម្រាប់សង្គម-សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាផងដែរ៕

គោលនយោបាយពន្ធរបស់អ៊ីតាលីកំពុងទាក់ទាញវិនិយោគិនបរទេសឱ្យសម្រុកទៅវិនិយោគក្នុងប្រទេសនេះ

ដោយ: សហសេវិក
អន្តរជាតិ: ប្រទេសអ៊ីតាលីកំពុងទទួលបានការពេញនិយមកាន់តែខ្លាំងឡើងពីសំណាក់អ្នកវិនិយោគអចលនទ្រព្យដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិស្តុកស្តម្ភ ដោយសារគុណភាពជីវិតដ៏ល្អប្រសើរ និងប្រព័ន្ធពន្ធអត្រាថេរ (flat-tax system)។

យោងតាមបទប្បញ្ញត្តិបច្ចុប្បន្ន ជនបរទេសដែលរស់នៅក្នុងប្រទេសអ៊ីតាលី ហើយមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់ អាចបង់ពន្ធក្នុងអត្រាថេរចំនួន ៣០០,០០០ អឺរ៉ូក្នុងមួយឆ្នាំ សម្រាប់ប្រាក់ចំណូលដែលរកបាននៅក្រៅប្រទេសអ៊ីតាលី ដោយមិនគិតពីចំនួនទឹកប្រាក់ដែលពួកគេរកបាននោះទេ។

យោងតាមក្រុមហ៊ុន Knight Frank ចំនួនអ្នកប្រើប្រាស់កម្មវិធីនេះបានកើនឡើងពីប្រហែល ៣,០០០នាក់ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ដល់ប្រហែល ៥,០០០នាក់នៅពេលបច្ចុប្បន្ន។

ការលក់អចលនទ្រព្យលំនៅឋានកម្រិតខ្ពស់នៅក្នុងប្រទេសអ៊ីតាលីបានកើនឡើងប្រហែល ១៤០% ក្នុងរយៈពេល ៨ខែដំបូងនៃឆ្នាំនេះ បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។

អ្នកទិញបច្ចុប្បន្នភាគច្រើនមានប្រភពមកពីប្រទេសអង់គ្លេស សហរដ្ឋអាមេរិក ស្វីស បារាំង ឥណ្ឌា និងហូឡង់។ ចំណាប់អារម្មណ៍ពីហុងកុង និងចិនដីគោកក៏កំពុងកើនឡើងផងដែរ។

អត្ថប្រយោជន៍ផ្នែកពន្ធជារឿងសំខាន់ ប៉ុន្តែនៅមានហេតុផលផ្សេងទៀតដូចជា របៀបរស់នៅកាន់តែប្រសើរ ការធ្វើពិពិធកម្មទ្រព្យសម្បត្តិ ការការពារទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងរយៈពេលវែង ការទិញផ្ទះទីពីរ និងការពង្រីកការវិនិយោគលើអចលនទ្រព្យដែលមានស្រាប់នៅក្នុងប្រទេសអ៊ីតាលី។

ក្រុមហ៊ុន Knight Frank ក៏បានបញ្ជាក់ផងដែរថា ជាង ៦០% នៃការសាកសួរព័ត៌មានពីសំណាក់អ្នកទិញអន្តរជាតិអំពីអចលនទ្រព្យលំដាប់ខ្ពស់នៅប្រទេសអ៊ីតាលី ភាគច្រើនផ្អែកលើកត្តាពន្ធដារ។

អ្នកមានទ្រព្យសម្បត្តិស្តុកស្តម្ភជាច្រើនដែលមកពីក្រៅសហភាពអឺរ៉ុប ហើយផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅទៅកាន់ប្រទេសអ៊ីតាលី ក៏ត្រូវការទិដ្ឋាការផងដែរ។ ហេតុដូច្នេះហើយ ការទិញអចលនទ្រព្យ ការផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ និងការវិនិយោគ តែងប្រព្រឹត្តទៅស្របពេលជាមួយគ្នា៕

Cambodia’s &Cuba Sign MoU Tourism Cooperation to Strengthen

By MoT

Siem Reap. With the approval of the Royal Government of Cambodia, H.E.HUOT Hak, Minister of Tourism of the Kingdom of Cambodia, signed a Memorandum of Understanding (MoU) on Tourism Cooperation with the Ministry of Tourism of the Republic of Cuba, represented by H.E. Ms. Milena Caridad Zaldívar Piedra, Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary of the Republic of Cuba to the Kingdom of Cambodia, in Siem Reap Province.

This Memorandum of Understanding marks an important milestone in establishing a framework for cooperation between the tourism authorities of the two countries. It aims to promote tourism development, facilitate the exchange of knowledge and experience, and diversify Cambodia’s tourism markets into Latin America, based on the principles of equality and mutual benefit.

It is worth noting that Cambodia and Cuba established diplomatic relations in 1960. As of 2026, the two countries have enjoyed 66 years of diplomatic friendship and cooperation.

ហេតុអ្វីទីផ្សារអចលនទ្រព្យនៅតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិកបន្តទាក់ទាញលំហូរទុនថ្មី ទោះបីជាមានភាពមិនច្បាស់លាស់អំពីអត្រាការប្រាក់?

ដោយ: សហសេវិក
អន្តរជាតិ: ទីផ្សារអចលនទ្រព្យនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកត្រូវបានរំពឹងថា នឹងបន្តមានភាពទាក់ទាញ បើទោះបីជាមានភាពមិនច្បាស់លាស់ជុំវិញគោលនយោបាយអត្រាការប្រាក់របស់សហរដ្ឋអាមេរិកក៏ដោយ។

វិនិយោគិនមិនមែនកំពុងដកខ្លួនចេញពីទីផ្សារនោះទេ ប៉ុន្តែពួកគេកំពុងផ្លាស់ប្តូរយុទ្ធសាស្ត្រ និងងាកទៅផ្តោតលើវិស័យផ្សេងៗវិញ។

យោងតាមក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាអចលនទ្រព្យ Savills បានឱ្យដឹងថា ការវិនិយោគលើអចលនទ្រព្យឆ្លងដែននៅក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក បានកើនឡើងប្រហែល ៣០% គិតមកទល់ពេលនេះក្នុងឆ្នាំនេះ។

ចិនដីគោកគឺជាទីផ្សារដែលមានសកម្មភាពខ្លាំងបំផុតនៅក្នុងត្រីមាសទី២ ឆ្នាំ ២០២៦ ដោយការវិនិយោគបានហក់ឡើង ១៥៤% ធៀបនឹងឆ្នាំមុន ដល់កម្រិត ១៣ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

ប្រទេសជប៉ុនស្ថិតនៅលំដាប់បន្ទាប់ ដោយមានទឹកប្រាក់ ៩,៧ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក និងប្រទេសអូស្ត្រាលីមាន ៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

ទីក្រុងហុងកុងទទួលបានការវិនិយោគចំនួន ២,៥ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ប៉ុន្តែមានអត្រាកំណើនខ្លាំងបំផុត ដោយកើនឡើង ១៧២%។ សរុបមក ការទិញលក់អចលនទ្រព្យពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងតំបន់នេះបានកើនឡើង ២០% ដល់ ៤៦,១ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

នៅទីក្រុងស៊ីដនី ប្រទេសអូស្ត្រាលី វិនិយោគិនកំពុងកែប្រែសណ្ឋាគារ និងការិយាល័យចាស់ៗឱ្យទៅជាកន្លែងស្នាក់នៅរួមគ្នា (co-living spaces)។ តំបន់ពាណិជ្ជកម្មកណ្តាល (CBD) នៃទីក្រុងស៊ីដនីមានភាពទាក់ទាញ ដោយសារតែមានច្បាប់រៀបចំផែនការច្បាស់លាស់ អត្រាពន្ធអំណោយផល តម្រូវការខ្ពស់ និងកង្វះខាតលំនៅឋាន។

ជាមួយគ្នានេះ ទីផ្សារលំនៅឋានសម្រាប់មនុស្សចាស់នៅកូរ៉េខាងត្បូងកំពុងរីកចម្រើន ខណៈចំនួនប្រជាជនវ័យចំណាស់កើនឡើងនៅក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង កំពុងជំរុញឱ្យមានតម្រូវការរយៈពេលវែងសម្រាប់មជ្ឈមណ្ឌល ឬកន្លែងស្នាក់នៅសម្រាប់មនុស្សចាស់។

ចំណែក ទីក្រុងហុងកុងក៏កំពុងទាក់ទាញវិនិយោគិនផងដែរ ជាពិសេសបណ្តាវិនិយោគិនមកពីប្រទេសសិង្ហបុរី ម៉ាឡេស៊ី និងប្រទេសដទៃទៀតក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍៕

ណូវែលហ្សេឡង់សន្យាគាំទ្រកម្ពុជាចូលជាសមាជិក CPTPP

ដោយៈ និស្ស័យ

ភ្នំពេញៈ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតនូវែលសេឡង់ប្រចាំកម្ពុជា បានបង្ហាញការគាំទ្រសំណកម្ពុជា ក្នុងការចូលជាសមាជិក នៃកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូអន្តរប៉ាស៊ីហ្វិក (CPTPP)។

ការបង្ហាញការគាំទ្រនេះ ធ្វើឡើងនាឱកាសរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោកជំទាវ ចម និម្មល បានអនុញ្ញាតជូន លោកជំទាវ Raylene Siale Tagaloa Liufalani ឯកអគ្គរដ្ឋទូតប្រទេសនូវែលសេឡង់ប្រចាំកម្ពុជា ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារ។

ជាកិច្ចចាប់ផ្តើម លោកជំទាវរដ្ឋមន្ត្រី បានសម្តែងនូវការស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅ និងអបអរសាទរជូនចំពោះ លោកជំទាវ Raylene Siale Tagaloa Liufalani ក្នុងឱកាសដែលត្រូវបានតែងតាំងជា ឯកអគ្គរដ្ឋទូតវិសាមញ្ញ និងពេញសមត្ថភាពនៃប្រទេសនូវែលសេឡង់ ប្រចាំព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។

លោកជំទាវរដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការគាំទ្ររបស់នូវែលសេឡង់ ក្នុងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស តាមរយៈកម្មវិធីអាហារូបករណ៍ ក៏ដូចជាជំនួយបច្ចេកទេស ដែលបានជួយលើកកម្ពស់ការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីដូចជាRCEP និង AANZFTA។

ក្នុងជំនួបនោះដែរ ភាគីទាំងពីរបានរំលឹកឡើងវិញនូវទំនាក់ទំនងមិត្តភាពដ៏យូរអង្វែង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ល្អប្រសើរ រវាងកម្ពុជា និងនូវែលសេឡង់ ជាពិសេសលើវិស័យពាណិជ្ជកម្ម ព្រមទាំងបានកត់សម្គាល់ ចំពោះកំណើនទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរផងដែរ។

ទន្ទឹមនឹងនេះ ភាគីទាំងពីរបានពិភាក្សាអំពីកាលានុវត្តភាព ក្នុងការជំរុញពាណិជ្ជកម្ម និងលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ និងរីកចម្រើនបន្ថែមទៀត តាមរយៈការអនុវត្តឱ្យបានពេញលេញ នូវកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីនានា ដែលភាគីទាំងពីរជាសមាជិក៕

លោកជំទាវ Raylene Siale Tagaloa Liufalani ឯកអគ្គរដ្ឋទូតប្រទេសនូវែលសេឡង់ប្រចាំកម្ពុជា

ស្វែងយល់ពីអាហ្រិកៈ តើប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ាមានភាពទាក់ទាញអ្វីខ្លះ?

ដោយៈ ណាណា

អាហ្រ្វិកៈ ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ត្រូវបានអ្នកជំនាញចាត់ទុកថាជាទីផ្សារដ៏ធំបំផុតមួយរបស់ទ្វីបអាហ្វ្រិក ដែលមូលហេតុចម្បងគឺដោយសារចំនួនប្រជាជនដ៏ច្រើន ការរីកចម្រើននៃនគរូបនីយកម្ម ធនធានធម្មជាតិ និងសេដ្ឋកិច្ចផ្នែកសេវាកម្មដែលកំពុងរីកចម្រើន។

១.អំពីប្រជាជន

ប្រទេសនេះមានចំនួនប្រជាជន ប្រហែល២៤៣លាននាក់ (យោងតាមទិន្នន័យរបស់IMF សម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៦) ខណៈដែលធនាគារពិភពលោកបានកត់ត្រាថា មានចំនួន២៣៧,៥ លាននាក់នៅឆ្នាំ២០២៥។

២.រដ្ឋធានី

ប្រទេសនេះមានរដ្ឋធានីឈ្មោះ អាប៊ូយ៉ា (Abuja) ទីក្រុងពាណិជ្ជកម្មធំជាងគេឈ្មោះឡាហ្គោស (Lagos)។

ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP)ឆ្នាំ ២០២៦៖ ប្រហែល ៣៧៧ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក (យោងតាម IMF)។

GDP សម្រាប់មនុស្សម្នាក់ៗឆ្នាំ ២០២៦៖ ប្រហែល១.៥៥៦ ដុល្លារអាមេរិក (តម្លៃនាមករណ៍/nominal)។

កំណើន GDP ពិតប្រាកដ៖ ត្រូវបានព្យាករណ៍ថានឹងមានកម្រិត ៤,១% នៅឆ្នាំ ២០២៦។

៣.ភាសាភាសាអង់គ្លេសគឺជាភាសាផ្លូវការ

ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា មានភាសាច្រើនជាង៥០០ ដោយភាសាជនជាតិដើមភាគតិចសំខាន់ៗ រួមមាន ហៅសា (Hausa) យ៉ូរូបា (Yoruba)និងអ៊ីហ្គបូ (Igbo)។

៤.តើសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ចស្ថិតនៅត្រង់ណា

ចំណុចគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍គឺថា សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ាកំពុងកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើប្រេង។

នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ ២០២៦ ការិយាល័យស្ថិតិនៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ាបានរាយការណ៍ថា វិស័យក្រៅពីប្រេងបានរួមចំណែកដល់ទៅ ៩៦,០៨% នៃ GDP សរុបរបស់ប្រទេសនេះ។

វិស័យដែលមានឱកាសសំខាន់ៗរួមមាន៖ បច្ចេកវិទ្យា និង ICT – បច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ (fintech)ការទូទាត់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថល កម្មវិធីកុំព្យូទ័រ និងទូរគមនាគមន៍។

សេវាកម្មហិរញ្ញវត្ថុ – នីហ្សេរីយ៉ាមានទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុធំបំផុតមួយនៅក្នុងទ្វីបអាហ្វ្រិក។
អចលនទ្រព្យ និងសំណង់ – ជំរុញដោយនគរូបនីយកម្មយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងតម្រូវការលំនៅដ្ឋាន/ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។

កសិកម្ម និងការកែច្នៃចំណីអាហារ – ទីផ្សារចំណីអាហារក្នុងស្រុកដ៏ធំធេង។

ផលិតកម្ម – ទំនិញប្រើប្រាស់ សម្ភារសំណង់ និងផលិតកម្មឧស្សាហកម្ម។

ថាមពល – ប្រេង និងឧស្ម័ននៅតែមានសារៈសំខាន់ ខណៈដែលវិស័យអគ្គិសនី និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធថាមពល មានតម្រូវការវិនិយោគខ្ពស់។

ភស្តុភារកម្ម និងពាណិជ្ជកម្ម – ជាពិសេសនៅជុំវិញទីក្រុងឡាហ្គោស និងមជ្ឈមណ្ឌលទីក្រុងធំៗផ្សេងទៀត។

ធនាគារពិភពលោកបានបញ្ជាក់ជាពិសេសថា កំណើននាពេលថ្មីៗនេះ ត្រូវបានជំរុញដោយវិស័យសេវាកម្ម ដូចជា ICT ហិរញ្ញវត្ថុ និងអចលនទ្រព្យ ព្រមទាំងវិស័យកសិកម្ម និងសំណង់ផងដែរ។

ចំពោះវិស័យអចលនទ្រព្យជាពិសេស ទីក្រុង Abuja គឺជាទីផ្សារដ៏សំខាន់មួយផ្សេងទៀត ដោយសារវាជាមជ្ឈមណ្ឌលរដ្ឋបាល និងនយោបាយថ្នាក់ជាតិ។

៥. ទំហំផ្ទៃដីរបស់ប្រទេស

ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ាមានផ្ទៃដីប្រហែល ៩២៣,៧៦៨ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ស្ថិតនៅទីតាំង អាហ្វ្រិកខាងលិច និងមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងប្រទេសជាច្រើនដូចជា ប្រទេសបេនីន (Benin) នាទិសខាងលិច ប្រទេសនីហ្សេ (Niger) ទិសខាងជើង ប្រទេសឆាដ (Chad) ទិសឦសាន ប្រទេសកាមេរូន (Cameroon) ទិសខាងកើត/អាគ្នេយ៍
ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ក៏មានឆ្នេរសមុទ្រ ជាប់នឹងឈូងសមុទ្រហ្គីណេ (មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក) នៅភាគខាងត្បូងផងដែរ។

នីហ្សេរីយ៉ាជាប្រទេសដែលមានទំហំធំធេង ដោយមានផ្ទៃដីធំជាងរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា (California) ប្រហែលពីរដង និងធំជាងប្រទេសប៉ាគីស្ថានបន្តិច។ ទីតាំងរបស់ប្រទេសនេះ ក៏ផ្តល់លទ្ធភាពក្នុងការតភ្ជាប់ទៅកាន់ច្រករបៀងពាណិជ្ជកម្មសំខាន់ៗ នៅក្នុងតំបន់អាហ្វ្រិកខាងលិចផងដែរ៕

តើភ្នំពេញកំពុងរីកចម្រើនទៅទិសដៅណាគិតពីបច្ចុប្បន្នឆ្ពោះទៅឆ្នាំ២០៣០?

ដោយៈ គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ កំណើនប្រជាជននៅរាជធានីភ្នំពេញ នឹងកើនដល់៣លាននាក់នៅរាជធានីភ្នំពេញ ដោយមិនទាន់រាប់បញ្ចូលចំនួនប្រជាជនមកពីបណ្តាបណ្តាខេត្តនានាចេញ ចូលប្រកបអាជីវកម្មប្រចាំថ្ងៃ។

ការសិក្សាមួយបានរកឃើញថា ការរីកចម្រើនសេដ្ឋកិច្ច នគរូបនីយកម្ម ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ឋរបស់រដ្ឋាភិបាល និងផែនការថ្មីៗបន្ថែមទៀត នឹងធ្វើឲ្យរាជធានីភ្នំពេញ មានសក្តានុពលអភិវឌ្ឍន៍ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ប៉ុន្តែ តំបន់ដែលមានឱកាស និងមានសក្តានុពលរីកចម្រើនខ្ពស់រួមមាន ដូចជា តំបន់ភាគខាងត្បូងភ្នំពេញ ក្រុងតាខ្មៅ ស្រុកកណ្តាលស្ទឹង
តំបន់តាមបណ្តោយផ្លូវ ទៅកាន់ព្រលានយន្តហោះតេជោ ខ័ណ្ឌកំបូល ទីក្រុងអរិយក្សត្រ ស្រុកល្វាឯមជាដើម។

លោកយិន លាងគង់សហស្ថាបនិកគេហទំព័រPropertyarea.asia ដែលបានតាមដានដំណើរវិវត្តន៍ នៃវិស័យអចលនទ្រព្យនិងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាបានលើកឡើងថា ការរីកចម្រើនរបស់ទីក្រុងភ្នំពេញ បាននិងកំពុងឆ្ពោះទៅកាន់ទិសទាំង៤នៃរាជធានី ប៉ុន្តែល្បឿនលឿនឬយឺតអាស្រ័យលើគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាល ការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងកំណើនប្រជាសាស្រ្ត។

លោកបញ្ជាក់ថា “រយៈពេលពីរទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ រាជធានីភ្នំពេញ មានការរីកចម្រើនលើសទ្វេរដង លើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ការអភិវឌ្ឍអាគារពាណិជ្ជកម្ម និងកំណើននគរូបនីយកម្ម”។ លោកបន្តថា “លំហូរទុនវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស មុនជំងឺកូវីដ១៩មកដល់ បានធ្វើឲ្យរាជធានីភ្នំពេញ ប្រៀបបានជាទីក្រុងនៃសុបិនមួយយប់”។

លោកយិន លាងគង់បានបន្តថា សូចនាករចង្អុលបង្ហាញពីក្រុង ស្រុកខាងលើ ដែលនឹងមានការរីកចម្រើនពីបច្ចុប្បន្ន ដល់ឆ្នាំ២០៣០ មិនមែនជារឿងស្រមើស្រម័យទេ ប៉ុន្តែវាស្ថិតនៅក្នុងផែនការ និងការដាក់ចេញគោលនយោបាយច្បាស់លាស់ របស់រដ្ឋាភិបាល ក្នុងការជម្រុញការអភិវឌ្ឍ តាមរយៈការទាក់ទាញលំហូរFDI និងការរីកចម្រើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា៕