សុខុម

CNN: យោងតាមសារព័ត៌មាន CNN ចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី១៨ មករា ឱ្យដឹងថា ប្រទេសចិន បានបញ្ចេញម៉ូតគំរូ (prototype) សម្រាប់រថភ្លើងល្បឿនលឿន Maglev Train ដែលអាចរត់លឿនដូចហោះក្នុងល្បឿនរហូតដល់ទៅ ៦២០ គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោងស្ទើរមិនគួរឱ្យជឿ។

រថភ្លើងនេះនឹងដំណើរការដោយថាមពលមានសីតុណ្ហភាពខ្ពស់ (High-Temperature Superconducting (HTS)) ដែលយើងមើលទៅឃើញដូចវាហោះស្ទុយតាមផ្លូវដែកដែលមានដែនម៉ាញេទិចខ្លាំង។

យោងតាមសារព័ត៌មាន Xinhua News ដែលគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋឱ្យដឹងថា ម៉ូតគំរូរថភ្លើងដ៏គួរឱ្យទាក់ទាញប្រវែង ២១ ម៉ែត្រនេះត្រូវបានបញ្ចេញឱ្យក្រុមអ្នកសារព័ត៌មានបានឃើញនៅក្នុងទីក្រុង Chengdu ខេត្ត Sichuan ប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១។ លើសពីនេះ ក្រុមអ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវថែមទាំងបានសាងសង់ផ្លូវដែកប្រវែង ១៦៥ ម៉ែត្រដើម្បីបង្ហាញថាតើរថភ្លើងនេះមានសភាពបែបណាពេលនៅលើផ្លូវដែកជាក់ស្ដែងទៀតផង។

សាស្ត្រាចារ្យ He Chuan សាកលវិទ្យាធិការរងនៃសាកលវិទ្យាល័យ Southwest Jiaotong University ដែលជាអ្នកបង្កើតម៉ូតគំរូនេះឡើងបានប្រាប់ក្រុមអ្នកយកព័ត៌មានថា រថភ្លើងនេះអាចនឹង “ដាក់ឱ្យដំណើរការ” ក្នុងរយៈពេល ៣ ទៅ ១០ ឆ្នាំខាងមុខ។

លោកបានបន្ថែមថា “ខេត្ត Sichuan មានធនធានផែនដីដ៏កម្រដែលផ្ដល់អត្ថប្រយោជន៍ខ្លាំងដល់ការសាងសង់ផ្លូវដែកដែនម៉ាញេទិកអចិន្ត្រៃយ៍របស់យើង ដូចនេះវានឹងជួយពន្លឿនការបង្កើតការពិសោធរបស់យើង”។

ប្រទេសចិន ជាកន្លែងដែលមានបណ្ដាញផ្លូវដែកល្បឿនលឿនធំបំផុតរបស់ពិភពលោក ដែលលាតសន្ធឹងប្រវែងរហូតដល់ទៅជាង ៣៧.០០០ គីឡូម៉ែត្រ និងរថភ្លើងដឹកអ្នកដំណើរលឿនបំផុត នោះគឺរថភ្លើង Shanghai Maglev៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត

កែប ៖ ទីផ្សារដីធ្លីនៅក្នុងខេត្តកែបត្រូវបានគេដឹងរួចមកហើយថាមានភាពស្ថានភាពល្អប្រសើរជាងបណ្តាខេត្តផ្សេងៗដែលហាក់មិនទទួលរងនូវសម្ពាធពីវិបត្តិសាកលខ្លាំងក្លានោះទេ ផ្ទុយទៅវិញទាំងការទិញលក់ និងសកម្មភាពអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងនានានៅតែបន្តមានដើម្បីបម្រើដល់វិស័យទេសចរណ៍ ដែលស្ថិតនៅក្នុងផែនការនៃការបង្កើតតំបន់ប៉ូលទេសចរណ៍ធំៗចំនួន៤ក្នុងខេត្តរបស់រដ្ឋាភិបាល។

អគ្គនាយិកាក្រុមហ៊ុនភ្នាក់ងារអចលនទ្រព្យ AMATAK Property Service លោកស្រីតាំង ហួរបានមានប្រសាសន៍នៅរសៀលថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១នេះថា ទីផ្សារអចលនទ្រព្យខេត្តកែបគឺមានភាពល្អប្រសើរជាងបណ្តាខេត្តមួយចំនួនដោយសារតែខេត្តនេះមិនសូវមានតំបន់ពាណិជ្ជកម្មដូចជាខេត្តព្រះសីហនុ និងសៀមរាបនោះទេ។

លោកស្រីបានបន្តថា “នៅក្នុងខេត្តនេះមានភាពទាក់ទាញផ្នែកទេសចរធម្មជាតិ ជាពិសេសតំបន់ឆ្នេរ និងតំបន់ជាប់មាត់ព្រែកដែលកំពុងត្រូវបានក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុកមួួយចំនួនកំពុងបោះទុនធ្វើការអភិវឌ្ឍបន្ថែមយ៉ាងសកម្មដើម្បីបង្កើនភាពទាក់ទាញពីលើអ្វីដែលមានស្រាប់ដែលក្នុងនោះរួមមានដូចជាការបង្កើតជាតំបន់កម្សាន្ត ការអភិវឌ្ឍជាសំណង់លំនៅដ្ឋានបែបលំហែរ ក៏ដូចជាការកែច្នៃបឹងហ្គាឡូជាដើម ហើយទាំងអស់នេះភាគច្រើនគឺជាគម្រោងដែលបានបង្កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំចាស់ ឬមុនឆ្នាំ២០២០ម្លេះ”។

លោកស្រីបានបន្តថា “ជាការអបអរសាទរជាមួយនឹងការប្រកាសជាផ្លូវការណ៍របស់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការកំណត់ និងបង្កើតប៉ូលទេសចរណ៍សំខាន់ប្រចាំខេត្តកែប ប៉ុន្តែសម្រាប់ពេលនេះតម្លៃដីធ្លីហាក់មិនទាន់មានការប្រែប្រួល ឬកើនឡើងនោះទេ ពោលគឺនៅក្នុងកម្រិតដូចគ្នាទៅនឹងចុងឆ្នាំ២០២០កន្លងទៅដូចគ្នា ហើយដីទីតាំងដែលល្អ និងមានសក្ដានុពលក្នុងការអភិវឌ្ឍក៏មិនសូវមានទំនេរច្រើននោះដែរ ព្រោះភាគច្រើនត្រូវបានគេទិញទុកសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍រួចរាល់”។

អភិបាលខេត្តកែប លោកសោម ពិសិដ្ឋ បានមានប្រសាសន៍ថា ក្រសួងទេសចរណ៍កបានរៀបចំផែនការមេ ដើម្បីប្រែក្លាយខេត្តកែបទៅជាតំបន់វិស្សមកាលកម្រិតខ្ពស់នៅកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះលោកបានជំរុញ និងលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកវិនិយោគលើវិស័យទេសចរណ៍ សណ្ឋាគារ និងអចលនទ្រព្យ ដើម្បីចូលរួមអភិវឌ្ឍន៍ខេត្តកែបកាន់តែរីកចម្រើនបន្ថែមទៀត ខណៈខេត្តជាប់មាត់សមុទ្រមួយនេះ បាននឹងកំពុងមានភាពទាក់ទាញលើវិស័យទេសចរណ៍។

លោកបានបន្តថា ក្រសួងទេសចរណ៍ប្រកាសហើយអំពីគម្រោងសម្រេចបង្កើតប៉ូលទេសចរណ៍ធំៗចំនួន៤ និងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ចំនួន២៥១គម្រោងទៀតត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងសេចក្តីព្រាងផែនការមេ ក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍វិស័យទេសចរណ៍នៅខេត្តកែប ដោយប៉ូលអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍ធំៗទាំង៤នោះ រួមមានទីក្រុងកែបបច្ចុប្បន្ន តំបន់អង្កោល តំបន់ភ្នំវល្លិ និងតំបន់ប្រជុំកោះ៕

ដោយ ៖ រ៉ាណត

ភ្នំពេញ ៖ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២០កន្លងទៅនេះតាមរយៈប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា រដ្ឋាភិបាលទទួលបានចំណូលចំនួន៦.៥លានដុល្លារ មានការធ្លាក់ចុះប្រមាណ៤៦ភាគរយប្រៀបធៀបកាលពីឆ្នាំ២០១៩ ដែលមានចំណូលប្រមាណ១៣លានដុល្លារ។

ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាល លោកអោក បូរ៉ាទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា បានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១នេះថា កាលពីឆ្នាំ២០២០កន្លងទៅនេះ ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជារកបានចំណូល ៦.៥លានដុល្លារធ្លាក់ចុះ៤៦ភាគរយ ក្រោមហេតុផលបណ្តាលមកពីការទទួលរងនូវឥទ្ធិពលនៃជំងឺកូវីដ-១៩។

លោកបានបញ្ជាក់ថា “ចំណូលចាប់ពីខែមីនា ដល់ខែកក្កដា គឺ០ភាគរយ អីចឹងដាច់ឆ្នាំនេះ ចំណូលប្រៃសណីយ៍ធ្លាក់ចុះ៤៦ភាគរយ ខណៈដែលកាលពីឆ្នាំ២០១៩ យើងទទួលបានប្រមាណ១៣លានដុល្លារ និងដាច់ឆ្នាំ២០២០ ទទួលបានតែ៦.៥លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ”។

លោកបន្តថា “ក្នុងឆ្នាំ២០២០ ចាប់ពីខែមីនា រហូតដល់ខែកក្កដា បានបិទទាំងស្រុងបញ្ញើទៅអន្ដរជាតិ ព្រោះថា ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា ពឹងផ្អែកលើមធ្យោបាយក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនអន្ដរជាតិ ហើយនៅពេលនោះ ជាពេលដែលកូវីដ-១៩ រាតត្បាតខ្លាំង ដែលធ្វើជើងហោះហើរត្រូវបានបិទទាំងស្រុង”។

ចំពោះផែនការដើម្បីបង្កើនចំណូលក្នុងឆ្នាំ២០២១នេះ ត្រូវបានលោក អោក បូរ៉ា ប្រាប់ឱ្យដឹងថា ដើម្បីពង្រឹងចំណូលឡើងវិញ គឺមានតែស្រូបបញ្ញើក្នុងស្រុក ដោយពង្រឹងប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនក្នុងស្រុក ដូចថ្ងៃនេះបានចាប់ដៃគូសហការ ដើម្បីពង្រឹងប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនក្នុងស្រុក។

លោកអគ្គនាយកប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា បានគូសបញ្ជាក់ថា “ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា ពឹងផ្អែកលើអន្ដរជាតិ ប្រមាណ៩៥ភាគរយ ដូច្នេះហើយនៅពេលដែលបិទជើងហោះហើរ ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា គឺស្លាប់តែម្ដង”។

លោក អោក បូរ៉ា បានបន្ថែមឱ្យដឹងថា បច្ចុប្បន្ន ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជា បានខិតខំស្វែងរកភ្នាក់ងារ ដើម្បីជួយប្រមូលបញ្ញើក្នុងការសាងបច្ចេកទេសរឹងមាំ ក្នុងគោលបំណងពង្រីងចំណូល ដើម្បីទប់ស្កាត់នឹងជំងឺកូវីដ-១៩។ ធ្វើដូច្នេះ ប្រៃសណីយ៍កម្ពុជានឹងអាចកើនចំណូលពី១៥ ទៅ២០ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០២១៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត

ភ្នំពេញ ៖ តំណាងនានានៃ STAR Network ដែលជាបណ្តាញអន្តរអាស៊ីទីមួយនៃសមាគមអ្នកផលិតក្នុងឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌ និងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់បានរួមគ្នាផ្តួចផ្តើមថ្មីមួយដែលអំពាវនាវឱ្យមានការទិញប្រសើរជាងមុននៅក្នុងឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌ និងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់។

តាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សមគមរោងចក្រកាត់ដេរនៅកម្ពុជា(GMAC) នៅរសៀលថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១នេះបានឱ្យដឹងថា តំណាង STAR Network ចង់រួមកម្លាំងគ្នាក្នុងនាមជាសមាគម និងអ្នកផលិតនៅអាស៊ី ឯកភាពគ្នាលើជំហររួមស្តីពីលក្ខខណ្ឌទូទាត់ប្រាក់ និងប្រគល់ទំនិញ ដើម្បីឱ្យយើងមានសំឡេងខ្លាំងជាងមុនក្នុង ការពិភាក្សាលក្ខណៈបុគ្គល និងលក្ខណៈរួមជាមួយម៉ាក និងអ្នកបញ្ជាទិញអំពីការកែលម្អការអនុវត្តការទិញ។

ចំណុចពិសេសនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះគឺ វាជាការលើកឡើងនូវសំណួរនានាជុំវិញការអនុវត្តការទិញដូចជា លក្ខខណ្ឌនៃការទូទាត់ប្រាក់ និងការប្រគល់ទំនិញ ពីទស្សនៈវិស័យរបស់អ្នកផលិត និងសមាគមដែលតំណាងពួកគេ ដោយធ្វើឲ្យវាជាគំនិតផ្តួចផ្តើមអំពីការអនុវត្តជាក់ស្តែងពិតប្រាកដ ដែលអង្គការសមាជិកទាំងអស់ចំនួន៩ រួមមាន GMAC, BGMEA, BKMEA, CNTAC, PTMA, PHMA, TMA, MGMA និង VITAS គាំទ្រ។

ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌ និងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់មានអតុល្យភាពអំណាចរវាងម៉ាក និងអ្នកបញ្ជាទិញ ដោយមួយនៅម្ខាង និងមួយទៀតដែលជាអ្នកផលិតវាយនភណ្ឌនិងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់នៅម្ខាងទៀត។ អតុល្យភាពនេះមានលក្ខណៈកាន់តែខ្លាំងឡើង និងមើលឃើញកាន់តែច្បាស់ក្នុងអំឡុងជំងឺកូវីដ- ១៩ ដែលក្នុងនោះ ការលុបចោលការបញ្ជាទិញ ជាពិសេសសពីអឺរ៉ុប និងម៉ាកអាមេរិក និងអ្នកបញ្ជាទិញបានធ្វើឱ្យអ្នកផលិតនៅអាស៊ីជាច្រើនស្ថិតក្នុងស្ថានភាពដ៏លំបាក។

តាមរយៈសេចក្ដីផ្សព្វផ្សាយដដែលបានឱ្យដឹងថា រហូតដល់ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ សមាគមនានានឹងធ្វើការងារជាមួយគ្នាជាក្រុមការងារចំនួនប្រាំ ដោយកំណត់-បន្ទាត់ក្រហមរបស់ពួកគេសំណើ និងអនុសាសន៍លើប្រធានបទនានាដូចជាការអនុវត្តលើការទូទាត់ និងការប្រគល់ទំនិញ ការធ្វើផែនការ និងការដោះដូរព័ត៌មាន និងការចរចាភាគីទី៣។

ផ្អែកតាមលទ្ធផលរបស់ក្រុមការងារ ជំហាន ទី២នៃគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះនឹង ជំរុញការអនុវត្តនៅក្នុងឧស្សាហកម្មនេះ។ អង្គការនិងបណ្តាញជាច្រើនក្នុងឧស្សាហកម្មនេះបានប្តេជ្ញាគាំទ្រគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះ រួចហើយ។ ពួកគេនឹងចូលរួមជាអ្នកជំនាញការ គាំទ្រក្រុមការងារ ឬជាផ្នែកនៃក្រុមប្រឹក្សាផ្តល់យោបល់ក្នុងឧស្សាហកម្មនេះ។
ទោះយ៉ាងណាក្តី មុនពេលម៉ាក អ្នកបញ្ជាទិញ និងភាគីពាក់ព័ន្ធដទៃៗចូលរួមតុពិភាក្សា រោងចក្រ និងសមាគមនឹងប្រើប្រាស់។ លំហសុវត្ថិភាពនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមថ្មីរបស់ខ្លួនដើម្បីអភិវឌ្ឍលក្ខខណ្ឌតម្រូវនិងអនុសាសន៍រួមគ្នា ហើយបន្ទាប់មកប្រាស្រ័យ ទាក់ទងជាមួយពួកគេជាសំឡេងតែមួយ។

STAR Network ដើរតួជាវេទិកាសម្រាប់សំវាទនិងការបង្កើតទំនុកចិត្តដើម្បីដោះដូរយោបល់គ្នាអំពីការអនុវត្តល្អដើម្បីធ្វើឱ្យផលិតកម្មវាយនភណ្ឌនិងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់មាននិរន្តភាពជាងមុន។ បណ្តាញនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ដោយមានការគាំទ្រពីទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការ និងអភិវឌ្ឍន៍អាល្លឺម៉ង់ (GIZ) ដែលអនុវត្តគម្រោងមួយហៅថា FABRIC Asia ដែលមានគោលបំណងជំរុញនិរន្តរភាពនៅក្នុងឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌ និងសម្លៀកបំពាក់អាស៊ីតាងនាមឱ្យក្រសួងសហព័ន្ធអាល្លឺម៉ង់សម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច (BMZ)។

នៅដំណាក់កាលដំបូងនៃជំងឺកូដ ១៩ បណ្តាញ STAR Networkបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមមួយរួចហើយដោយអំពាវនាវឱ្យមានការអនុវត្តការទិញដែលមានលក្ខណៈទទួលខុសត្រូវក្នុងអំឡុងវិបត្តិជំងឺកូវីដ ១៩ ដែលពួកគេបានចេញផ្សាយនៅលើគេហទំព័ររួមគ្នារបស់ពួកគេកាលពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២០។ បន្ទាប់ពីសមាជិកទាំងអស់បញ្ជាក់អំពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ពួកគេ STAR និង GIZ FABRIC បាន សម្លៀកបំពាក់អន្តរជាតិ រួមកម្លាំងជាមួយសហព័ន្ធ (AF)ដើម្បីបង្កើតគំនិតផ្តួចផ្តើមអនុវត្តការទិញនេះ៕

ដោយ: គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញ: ក្រុមហ៊ុន Khmer Holding Group ដឹកនាំដោយលោក ឆាវ អ៊ីនទ័រ បានប្រកាសពីគំរោងវិនិយោគលើផ្នែកជាច្រើននៃវិស័យកសិឧស្សាហកម្ម ដើម្បីជំរុញការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិននាពេលខាងមុខ។

ក្នុងជំនួបជាមួយលោកវេង សាខុនរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទនាព្រឹកថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១នេះ លោក ឆាវ អ៊ីនទ័រអគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនKhmer Holding Groupបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងថា ក្រុមហ៊ុនរបស់លោកគ្រោងនឹងដាំដុះរុក្ខជាតិឱសថ បង្កើតវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវរុក្ខជាតិឱសថ ដំណាំកសិកម្ម និងផលិតជីសរីរាង្គ និងគម្រោងបង្កើតតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសបម្រើឲ្យវិស័យកសិកម្ម ប្រមូលផ្តុំកសិផល ឃ្លាំងស្តុកត្រជាក់ កែច្នៃ និងនាំចេញ។

លោកបន្តទៀតថា បន្ទាប់ពីបានទទួលអនុសាសន៍របស់លោករដ្ឋមន្រ្តី កាលពីខែសីហា ឆ្នាំ២០២០កន្លងទៅ ក្រុមការងារបានចុះសិក្សាស្រាវជ្រាវលើគុណភាពដី ប្រភពទឹក ស្ថានភាពក្សេត្របរិស្ថាន ផ្លូវគមនាគមន៍នៅតាមបណ្តាខេត្តគោលដៅសំខាន់ៗ រួមមានខេត្តមណ្ឌលគីរី ឧត្តរមានជ័យ ស្ទឹងត្រែង និងខេត្តកោះកុងដើម្បីជ្រើសយកជាកន្លែងបង្កើតវិទ្យាស្ថានដាំដុះ និងស្រាវជ្រាវរុក្ខជាតិឱសថ និងរោងចក្រចំរាញ់ កែច្នៃ វេចខ្ចប់ សម្រាប់នាំចេញ។ ដោយឡែក ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ជ្រើសរើសរកទីតាំងបង្កើតតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសសម្រាប់ប្រើឲ្យវិស័យកសិ-ឧស្សាហកម្ម។

លោកឆាវ អ៊ីងទ័របានបន្តថា បច្ចុប្បន្នទីតាំងមួយចំនួនត្រូវបានជ្រើសរើសជាអាទិភាពរួច រង់ចាំវាយតម្លៃចុងក្រោយ ហើយក៏កំពុងរៀបចំឯកសារគតិយុត្ត ដើម្បីដាក់ជូនទៅក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) ដើម្បីពិនិត្យសម្រេច។ លោកបញ្ជាក់ទៀតថា អ្វីដែលសំខាន់ចង់ជម្រាបជូននាពេលនេះ គឺគម្រោងនេះទទួលបានកិច្ចសហការពីមជ្ឈមណ្ឌលអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវ និងខ្សែក្រវាត់មួយដោយមានតំណាងអញ្ជើញមកចូលរួមផងដែរ។

លោករដ្ឋមន្រ្តី វេង សាខុន បានសម្តែងការស្វាគមន៍ចំពោះការរាយការណ៍ពីវឌ្ឍនភាពសំខាន់ៗរបស់គម្រោងទាំងនេះ ស្របពេលដែលពិភពលោក ក៏ដូចជាកម្ពុជាកំពុងតែប្រឈមនឹងការរីករាលដាលជំងឺឆ្លងកូវីដ១៩ និងបានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះភាគីជំនួបដែលបានខិតខំប្រឹងប្រែងរៀបចំគម្រោងវិនិយោគទាំងអស់នេះ។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា “គម្រោងវិនិយោគដែលជាជំនួយរបស់រដ្ឋាភិបាល​ចិន ពិតជាមានសារសំខាន់ក្នុងការលើកកម្ពស់ចំណងសាមគ្គីភាព មិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេស និងប្រជាជនទាំងពីរឲ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ រឹងមាំ គ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងស្ថិតស្ថិរយូរអង្វែងថែមទៀត”។ លោកលើកឡើងបន្តថា “រដ្ឋាភិបាល ក៏ដូចជាក្រសួងកសិកម្ម សូមស្វាគមន៍ គាំទ្រ និងសហការពេញទំហឹង ដើម្បីរួមចំណែកអភិវឌ្ឍន៍រុក្ខជាតិឱសថ និងវិស័យកសិកម្មនាពេលអនាគត”។

វិស័យកសិកម្មកម្ពុជាពិតជាមានសក្តានុពល តែនៅខ្វះវិនិយោគិនក្នុង និងក្រៅប្រទេស ដើម្បីប្រើប្រាស់សក្តានុពល ដែលយើងមានឲ្យអស់លទ្ធភាព សំដៅលើកស្ទួយផលិតភាពផលិតកម្ម ប្រកួតប្រជែក កែច្នៃ និងនាំចេញឆ្លើយតបតាមតម្រូវការទីផ្សារគឺស្តង់ដារផលិត ធានាបរិមាណផ្គត់ផ្គង់ គុណភាព សុវត្ថិភាព និងការប្រកួតប្រជែងតម្លៃ។

លោករដ្ឋមន្រ្តីបន្ថែមថា “ដើម្បីឲ្យគម្រោងនេះអនុវត្តទៅរលូន និងជោគជ័យ លោកបានជូនយោបល់ថា តារយ:លោកស្រីប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលអភិវឌ្ឍន៍ខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវគួររៀបចំសំណើផែនការអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងឲ្យបានត្រឹមត្រូវ និងជាផ្លូវការ បន្ទាប់រៀបចំឯកសារចុះហត្ថលេខា (MOU) បង្កើតក្រុមការងារ រួចចាប់ផ្តើមអនុវត្តគម្រោងទៅតាមផែនការ”។

ជំហានដំបូងគឺទីតាំងដី ទាំងដីរបស់ឯកជន និងដីសម្បទានរបស់រដ្ឋ និងស្វែងរកដៃគូសហការ។ ចំពោះការបង្កើតវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវ គួរជ្រើសរើសយកសកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទកសិកម្មជាជម្រើសទី១ ឬនៅខេត្តស្ទឹងត្រែងដែលជាដីរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ជាជម្រើសទី២។ ដោយឡែក តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស គួរពិនិត្យមើលទីតាំងនៅក្នុងខេត្តកំពង់ស្ពឺ គឺជាជម្រើសដ៏ល្អ៕

ដោយ ៖ គង់ ម៉ាលីន

ភ្នំពេញ ៖ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) បានរំលឹកថា កម្ពុជាគួរតែពិចារណាលើការអភិវឌ្ឍផែនទីនៃការផ្លាស់ប្តូរឧស្សាហកម្មសម្រាប់វិស័យសំខាន់ៗ ដើម្បីជួយដល់ការផ្លាស់ប្តូរទៅរកបដិវត្តឧស្សាហកម្មទី៤ (4IR) ជាមួយនឹងការវិនិយោគគ្រប់គ្រាន់ ក្នុងការពង្រឹងជំនាញសម្រាប់ការងារថ្មី និងការងារដែលត្រូវផ្លាស់ប្តូរ។ នេះបើតាមការសិក្សាថ្មីមួយ ដោយធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB)។

តាមរយៈការចេញផ្សាយរបស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ីនៅព្រឹកថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១នេះបានបញ្ជាក់ថា ការរកឃើញខាងលើជាអនុសាសន៍មួយក្នុងចំណោមអនុសាសន៍ចំនួន៦ ដែលបានមកពីការសិក្សា របស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី អំពីការទាញអត្ថប្រយោជន៍ពីឧស្សាហកម្ម ៤.០ តាមរយៈការអភិវឌ្ឍជំនាញ នៅកម្ពុជា។ វាជាផ្នែកមួយនៃការសិក្សាដែលផ្តោតលើប្រទេសចំនួនបួន នៃប្រជាជាតិអាស៊ានដែលរួមមាន កម្ពុជា ឥណ្ឌូណេស៊ី ហ្វីលីពីន និងវៀតណាម។

ការសិក្សានេះពិនិត្យទៅលើ ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់ និងទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា ព្រោះវិស័យទាំងពីរមានសារៈសំខាន់សម្រាប់កំណើន ការងារ ភាពប្រកួតប្រជែងអន្តរជាតិ និង 4IR ។ វារកឃើញ ថា បច្ចេកវិទ្យា 4IR នឹងលុបបំបាត់ការងារនៅក្នុងឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និងទេសចរណ៍ ប៉ុន្តែការបាត់បង់ នេះ នឹងត្រូវជំនួសដោយការកើនឡើងនូវតម្រូវការដែលនាំមកដោយផលិតភាពខ្ពស់ជាងមុន ដែលវាអាច បង្កើតកំណើនការងារ ៣៩% សម្រាប់ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និង ២%សម្រាប់វិស័យទេសចរណ៍ ។

ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាល និងឧស្សាហកម្មចង់លើកកម្ពស់ជំនាញ 4IR ការស្ទង់មតិលើនិយោជក នៅក្នុងឧស្សាហកម្មទាំងពីរបង្ហាញពីការយល់ដឹងមានកម្រិតលើបច្ចេកវិទ្យា 4IR ។ ឧទាហរណ៍មានតែ ២៨% នៃនិយោជករោងចក្រកាត់ដេរនិង ៣៥%នៃនិយោជកក្នុងទេសចរណ៍ ដែលត្រូវបានស្ទង់មតិ បាន ឯកភាពឬឯកភាពទាំងស្រុង នៅពេលសួរថាតើពួកគេមានការយល់ដឹងល្អអំពីបច្ចេកវិទ្យា 4IR និងអំពីការ ពាក់ព័ន្ធ នៃបច្ចេកវិទ្យានេះដល់ក្រុមហ៊ុនរបស់ពួកគេដែរឬទេ។ និយោជកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបង្ហាញ ការយល់ដឹងទាបជាងអំពី 4IR បើប្រៀបធៀបនឹងនយោជក ដែលបានធ្វើការស្ទង់មតិ នៅក្នុងប្រទេស ឥណ្ឌូនេស៊ី ហ្វីលីពីន និងវៀតណាម។

ទោះបីជាលទ្ធផលនៃការបង្កើតការងារជាទូទៅវិជ្ជមាន ក្នុងវិស័យទាំងពីរក៏ដោយ ការសិក្សានេះ ព្រមានថាមិនមានការធានាថាកម្មករដែលការងារខ្លួនត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរ អាចទៅរកការងារដែលបានបង្កើតថ្មី ដោយងាយនោះទេ បើគ្មានការវិនិយោគគ្រប់គ្រាន់និងទាន់ពេលវេលាក្នុងការអភិវឌ្ឍជំនាញ។ ការផ្លាស់ប្តូរ ការងារក៏ទំនងជាជះឥទ្ធិពលដល់ស្ត្រី ដែលមានប្រហែល ៨១% ក្នុងឧស្សាហកម្មផលិតសម្លៀកបំពាក់នៅ កម្ពុជា។

លោកស្រី Sunniya Durrani-Jamal នាយិកាប្រចាំប្រទេស ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី នៅកម្ពុជា បានថ្លែងថា ខណៈដែល 4IR អាចនាំដល់បំរែបំរួលការងារ និងជំនាញ នៅប្រទេសកម្ពុជា យើងត្រូវតែដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ដែលនឹងមានលើស្ត្រី។ យើងត្រូវតែបង្កើនចំណេះដឹងអំពីបច្ចេកវិទ្យា 4IR និងអត្ថប្រយោជន៍របស់វា ជួយសហគ្រាស រួមទាំងសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ដើម្បីអាចទទួលយក បច្ចេកវិជ្ជាជឿនលឿននេះ និងផ្តល់ការគាំទ្រដល់ការបណ្តុះបណ្តាល ពង្រឹងជំនាញ និងបង្កើតជំនាញ រួមទាំងតាមរយៈការលើកទឹកចិត្ត ដោយការអនុគ្រោះពន្ធ ដើម្បីធានាថាគ្មាននរណាម្នាក់ មិនត្រូវបាន គិតគូរដល់។
ការសិក្សាអំពាវនាវឱ្យមានវិធីសាស្រ្តថ្មីៗ ដើម្បីពង្រឹងបរិយាប័ន្ន និងកិច្ចគាំពារសង្គមសម្រាប់ កម្មករទើបចូលបម្រើការងារ កម្មករដែលប្រឈមនឹងហានិភ័យ ដោយមានការផ្លាស់ប្តូរក្នុងការងារ និងកម្មករដែលត្រូវការជំនាញបន្ថែម។

ការសិក្សានេះលើកទឹកចិត្តឱ្យប្រទេសកម្ពុជា អភិវឌ្ឍកម្មវិធីអប់រំ និងបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ (TVET) ដោយផ្តោតលើការទទួលស្គាល់ 4IR ក្នុងវិស័យផលិតកម្មសម្លៀកបំពាក់ និង ទេសចរណ៍ និងផ្តោតលើកម្មវិធីវិញ្ញាបនប័ត្រជំនាញ ប្រកបដោយភាពបត់បែន ដែលអាចទទួលស្គាល់ ការបំពេញជំនាញ ក្រៅប្រពន្ធ័អប់រំប្រពៃណី។
ការសិក្សាក៏អំពាវនាវផងដែរ ឱ្យអនុវត្តគម្រោងលើកទឹកចិត្តសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនដើម្បីបណ្តុះបណ្តាល និយោជិករបស់ពួកគេអំពី 4IR ដែលអាចត្រូវបានជួយដោយមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញកម្ពុជា។ នៅក្នុង វិស័យទេសចរណ៍ អ្នកបង្កើតគោលនយោបាយ ត្រូវបានជំរុញឱ្យលើកទឹកចិត្តការរីកចម្រើន នៃការអភិវឌ្ឍ កម្មវិធីស្មាតហ្វូនដើម្បីកសាងការត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ 4IR ធានាការបណ្តុះបណ្តាលជំនាញទំនាក់ទំនង និងសង្គម ព្រមទាំងជំរុញឱ្យមានកិច្ចសហការកាន់តែខ្លាំងរវាងស្ថាប័នបណ្តុះបណ្តាលនិងនិយោជក។

និយោជកដែលបានស្ទង់មតិ នៅក្នុងផលិតកម្មសម្លៀកបំពាក់ (៩០%) និងទេសចរណ៍ (៧៩%) បានរាយការណ៍ថានិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សា ដែលបានជួលមកធ្វើការក្នុងឆ្នាំកន្លងមក មិនបានត្រៀម លក្ខណៈ គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់មុខតំណែងការងារដំបូងរបស់ពួកគេទេ។ នេះផ្ទុយពីការយល់ឃើញរបស់ ស្ថាប័នបណ្តុះបណ្តាល ដែលបានបង្ហាញថាស្ទើរតែ ៦០% នៃនិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាត្រូវបានត្រៀម លក្ខណៈគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការងារ។

អ្នកជំនាញជាន់ខ្ពស់ផ្នែកអប់រំរបស់ ADB លោកស្រី Shanti Jagannathan បានឲ្យដឹងថា «នៅពេលបច្ចេកវិទ្យារីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ការវិនិយោគយ៉ាងច្រើនលើជំនាញឌីជីថលនឹងជួយបង្កើនឱកាសរបស់យុវជននិងមនុស្សចំណាស់ក្នុងការទទួលបានការងារដែលមានគុណភាពខ្ពស់និងបន្ថយហានិភ័យនៃការបាត់បង់ការងារ ។ ឥឡូវនេះ គឺជាពេលវេលា ដើម្បីគិតឡើងវិញ នូវការផ្តល់ជំនាញដោយប្រើ វេទិកានិម្មិតនិងបច្ចេកវិទ្យាទូរស័ព្ទចល័ត ព្រមទាំងអភិវឌ្ឍស្ថាប័នបណ្តុះបណ្តាលឱ្យភាពរហ័សរហួនក្នុងការផ្តល់នូវវគ្គសិក្សានិងសញ្ញាបត្រដែលត្រូវនឹងតម្រូវការទីផ្សារ»។

ខណៈពេលដែលជំងឺរាតត្បាតកូវីដ១៩ កំពុងពន្លឿនការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល ការសិក្សាបានរកឃើញ ថាក្រុមហ៊ុនដែលចាប់ផ្តើមអនុវត្តបច្ចេកវិទ្យា 4IR ទំនងជានឹងងើបឡើងវិញលឿនជាងមុនពីការវិបត្តិ ដែល បណ្តាលមកពីជំងឺរាតត្បាតនេះ និងមានភាពធន់ទៅថ្ងៃអនាគត៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត
ភ្នំពេញ ៖ រដ្ឋាភិបាលនៃសាធារណៈរដ្ឋឥណ្ឌាបានបង្ហាញពីគម្រោងនៃការផ្តល់ជំនួយ និងការកៀងគរនាំយកវិនិយោគិនឥណ្ឌាមកកាន់កម្ពុជា រួមជាមួយនឹងការប្ដេជ្ញារចិត្តក្នុងពង្រឹង និងពង្រីកចំណងមិត្តភាពរវាងប្រទេសទាំង២ឱ្យកាន់តែរឹងមាំបន្ថែមទៀត។ ក្នុងឱកាសចូលជួបសម្តែងការគួរសមជាមួយ សម្តេចអគ្គមហាពញាចក្រី ហេង សំរិន ប្រធានរដ្ឋសភា

ឯកអគ្គរដ្ឋទូតនៃសាធារៈរដ្ឋឥណ្ឌាប្រចាំនៅកម្ពុជា លោកស្រីបណ្ឌិត ដេវីយ៉ានី ឧត្តាំ ខូប្រាហ្គាដ (H.E. Mrs. Devyani Uttam Khobragade) នៅក្នុងជំនួបជាផ្លូវការជាមួយសម្ដេចពញាចក្រី ហេង សំរិន ប្រធានរដ្ឋសភានៅព្រឹកថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២០នេះបានលើកឡើងថា ឥណ្ឌាបានប្តេជ្ញាថា នឹងខិតខំជំរុញដល់អ្នកវិនិយោគិនពីប្រទេសឥណ្ឌា មកបណ្ដាក់ទុននៅកម្ពុជា ក្នុងវិស័យសុខាភិបាល ជំរុញឱ្យមានជើងហោះហើរត្រង់រវាងប្រទេសទំាងពីរ។

លោកស្រីបានបញ្ជាក់ថា “ឥណ្ឌានឹងលើកកម្ពស់ការទំនាក់ទំនងរវាងប្រជាជន និងប្រជាជន តាមបែបឌីជីថល នៅក្នុងនោះមាន ប្រជាជនកម្ពុជានិងប្រជាជនឥណ្ឌា ប្រជាជនឥណ្ឌានិងប្រជាជនក្នុងតំបន់អាស៊ាន ហើយឥណ្ឌានឹងកសាងផ្លូវគមនាគមន៍ដ៏ធំមកកាន់បណ្តាប្រទេសសមាជិកអាស៊ានផងដែរ។ នៅក្នុងនោះ នៅមានគោលបំណងចូលរួមជួយជួសជុលអភិរក្សប្រាសាទព្រះវិហារ ដែលជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ចូលរួមជំរុញលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ទឹកស្អាតនៅជនបទ និងជួយដល់វិស័យសុខាភិបាល ការប្រយុទ្ធប្រឆំាងជំងឺគ្រុនចាញ់ និងការកសាងសមត្ថភាពសមាជិកសមាជិកាសភានិងមន្រ្តីរាជការថែមទៀតផង”។

សម្តេចអគ្គមហាពញាចក្រី ហេង សំរិន បានគាំទ្រទៅលើគោលបំណងដូចដែលបានលើកឡើង ដោយសម្ដេចបានមានប្រសាសន៍ថា កម្ពុជា-ឥណ្ឌា មានទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យការទូតនេះជាមួយគ្នាជាយូរយារណាស់មកហើយ ទាំងផ្នែកសិល្បៈ វប្បធម៌ និងជំនឿសាសនា។ សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភា បានមានប្រសាសន៍ថា ឥណ្ឌាជាប្រទេសមួយ ក្នុងចំណោមប្រទេសមិនច្រើនទេ ដែលបានគាំទ្រដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា នៅក្រោយថ្ងៃរំដោះ៧មករា ឆ្នាំ១៩៧៩ ខណៈប្រទេសជាច្រើន ពិសេសប្រទេសលោកខាងលិច បានហ៊ុមព័ទ្ធសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។

សម្តេចបានលើកឡើងថា រដ្ឋសភាកម្ពុជាមានការពេញចិត្ត ដោយសង្កេតឃើញពីវឌ្ឍនភាព នៃទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគី រវាងប្រទេសយើងទំាងពីរ កម្ពុជា-ឥណ្ឌា មានការរីកចម្រើនឥតឈប់ឈរ ទំាងវិស័យ នយោបាយ ការទូតសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម សង្គមកិច្ច វប្បធម៌ អប់រំ សុខាភិបាល និងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស ។

ក្នុងនាមរដ្ឋសភាកម្ពុជា សម្តេចអគ្គមហាពញាចក្រី ហេង សំរិន បានថ្លែងអំណរគុណដល់ប្រទេសឥណ្ឌា ដែលរយៈពេលកន្លងមកនេះ បានជួយបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សរយៈពេលខ្លី និងវែង ដល់និស្សិត និងមន្រ្តីកម្ពុជា ជាងមួយពាន់នាក់ និងសូមស្នើឥណ្ឌាបន្តជួយបណ្តុះបណ្តាលជំនាញផ្សេងៗបន្ថែមទៀត។

សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភាបានគូសបញ្ជាក់ថា រដ្ឋសភាកម្ពុជាសូមអបអរសាទរ រដ្ឋាភិបាលប្រទេសទាំងពីរដែលបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀង និងអនុស្សរណៈ ជាមួយគ្នា ក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យអាទិភាពជាច្រើន និងបានត្រៀមចុះហត្ថលេខាលើឯកសារសំខាន់ៗជាច្រើនទៀត៕

ដោយ ៖ រ៉ាណេត

សៀមរាប ៖ គម្រោងសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរួមជាមួយនឹងផ្លូវថ្មីមួយចំនួនទៀតនៅក្នុតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ ខេត្តសៀមរាប កំពុងត្រូវបានសិក្សាលម្អិតពីស្ថានភាពនៃទីតាំង រួមជាមួយដំណោះស្រាយនានាដើម្បីអភិរក្ស និងឈានទៅរកកិច្ចអភិវឌ្ឍន៍បន្ថែមនៅក្នុងតំបន់សម្រាប់បង្កើនសោភ័ណភាព និងជាភាពទាក់ទាញទេសចរបន្ថែមទៀត។

លោកហង់ ពៅ អគ្គនាយកអាជ្ញាធរជាតិអប្សរាបានប្រាប់ឱ្យដឹងនៅព្រឹកថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១ថា ពេលនេះមន្ត្រីជំនាញបានចុះទៅត្រួតពិនិត្យទីតាំងមួយចំនួននៅក្នុងតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ ដើម្បីផ្តល់យោបល់បច្ចេកទេស និងដំណោះស្រាយនានាសម្រាប់កិច្ចការអភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍន៍បន្ថែមនូវហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ រួមជាមួយផ្លូវថ្នល់មួយចំនួនទៀត ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាអាចបង្កើនសោភ័ណភាព សណ្តាប់ធ្នាប់កាន់តែល្អប្រសើរ។

លោកបញ្ជាក់ថា មន្ត្រីជំនាញបានចុះពិនិត្យទីតាំងខាងកើតខ្លោងទ្វារជ័យ ដើម្បីរកទីតាំងសាងសង់ទីចំណតថ្មី ចៀសវាងកុំឱ្យរថយន្តដឹកភ្ញៀវទេសចរ ចតនៅមុខប្រាសាទចៅសាយទេវតា និងខាងកើតខ្លោងទ្វារជ័យ។ ក្នុងនោះក៏បានពិភាក្សាលើការបង្កើតផ្លូវថ្មី ដើម្បីឱ្យភ្ញៀវទេសចរអាចដើរកម្សាន្តមកកាន់រហាត់ទឹកនៅក្នុងសួនបណ្តុះកូនឈើ ស្ពានថ្មប្រាសាទតាកែវ ប្រាសាទចៅសាយទេវតា និងប្រាសាទធម្មនន្ទ បានងាយស្រួល។ បន្ថែមពីនេះក៏ពិនិត្យមើលពីលទ្ធភាពបង្កើតផ្លូវដើរ ឬផ្លូវកង់ចេញពីខ្លោងទ្វារជ័យទៅខ្លោងទ្វារខ្មោច និងទីតាំងចំណតនៅក្នុងក្រុងអង្គរធំ ដើម្បីពង្រីកហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធចំណតរថយន្តសម្រាប់បម្រើឱ្យវិស័យទេសចរណ៍ផងដែរ។ ដោយឡែក នៅជ្រុងខាងត្បូងឆៀងខាងលិចប្រាសាទបាយ័ន្ត ត្រូវរៀបចំប្រព័ន្ធរំដោះទឹកចេញ ដើម្បីសោភ័ណភាព និងបញ្ចៀសផលប៉ះពាល់ផ្សេងៗដល់ប្រាសាទ។

សម្រាប់គម្រោងសាងសង់ផ្លូវថ្មីសម្រាប់ថ្មើរជើង និងជិះកង់ នៅមិនទាន់បានលម្អិតពីទំហំ ប្រវែង និងខ្ទង់ចំណាយ រួមជាមួយនឹងរយៈពេលសាងសង់នៅឡើយ ដោយសារការសិក្សានៅមិនទាន់បានបញ្ចប់នៅឡើយ ប៉ុន្តែអាចនឹងបង្ហាញទិន្នន័យបឋមនៅក្នុងពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះ៕