ដោយៈ គង់ សូរិយា

    អាមេរិកឡាទីនៈ ការចាប់ខ្លួនដ៏គួរឲ្យភ្ញាក់ផ្អើល លើប្រធានាធិបតី ប្រទេសអាមេរិកឡាទីន នីកូឡាស ម៉ាឌូរ៉ូ ពីសំណាក់អាមេរិក បន្ទាប់ពីប្រតិបត្តិការដូចផ្លេកបន្ទោរ បានធ្វើឲ្យមេដឹកនាំពិភពលោកមានភាពស្រឡាំងកាំង។

មិនផ្តោតលើនយោបាយការបរទេស ឬជានិន្នាការនៃវដ្តប្រែប្រួលពិភពលោកនោះទេ ប៉ុន្តែPropertyarea.asia សូមលើកយកស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសនេះ ជាមួយសហអាមេរិក ចិន និងរុស្ស៊ី។

ប្រទេសវេណេហ្សូអេឡា មានប្រជាជនសរុបជាង២៨,៥លាននាក់ និងយោងតាមការព្យាករណ៍របស់IMF ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេសនេះ មានចំនួនប្រហែល៨២,៨ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។

ប្រាក់ចំណូលប្រចាំឆ្នាំ ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបក្នុងមនុស្សម្នាក់ក្នុងឆ្នាំ 2025 របស់IMFបានបង្ហាញថា ប្រជាជនម្នាក់មានចំណូល៣១០០ដុល្លារក្នុងមនុស្សម្នាក់។

១ ទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិក

ស្ថានភាពពាណិជ្ជកម្មរបស់វេណេស៊ុយអេឡា ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកនៅឆ្នាំ២០២៥ទិន្នន័យដំបូងបង្ហាញថា ពាណិជ្ជកម្មរវាងវេណេស៊ុយអេឡា និងសហរដ្ឋអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះប្រហែល៤% ក្នុងឆមាសទីមួយនៃឆ្នាំនេះ ដែលមានចំនួនសរុបប្រហែល៤,៤៦ ពាន់លានដុល្លារក្នុងការជួញដូរទំនិញ។

ការនាំចេញរបស់វេណេស៊ុយអេឡា ទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ដោយប្រេងឆៅ និងផលិតផលប្រេងកាត។ ថាមពលជាប្រវត្តិសាស្ត្រ មានចំណែកធំបំផុត នៃការនាំចេញរបស់វេណេស៊ុយអេឡាទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រហែលចន្លោះពី៨៥-៩០%នៃតម្លៃ។

២ ពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសចិន

តួលេខផ្លូវការបង្ហាញថា ពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសវេណេស៊ុយអេឡា និងចិន បានឈានដល់ប្រហែល៦,៨ ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ដែលជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតមួយក្នុងកំណត់ត្រា។

ការនាំចូលពីប្រទេសចិន រួមមាន គ្រឿងចក្រ គ្រឿងអេឡិចត្រូនិច និងទំនិញប្រើប្រាស់។ ការនាំចេញពីប្រទេសវេណេស៊ុយអេឡា តាមប្រវត្តិសាស្ត្រត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ដោយប្រេង។

ទោះជាយ៉ាងណា មានការវាយតម្លៃពាណិជ្ជកម្មផ្សេងៗគ្នា ទាក់​ទងពាណិជ្ជកម្មប្រទេសទាំងពីរ ប្រភពអាជីវកម្មមួយចំនួនបានព្យាករ​ណ៍ថា ពាណិជ្ជកម្មអាចនឹងកើនឡើងចន្លោះពី៥ ទៅ២០ភាគរក ប្រសិ​នបើការធ្វើពិពិធកម្ម និងកិច្ចព្រមព្រៀងសេដ្ឋកិច្ចទទួលបានផ្លែផ្កា។

៣ ពាណិជ្ជកម្មជាមួយរុស្ស៊ី

ការផ្លាស់ប្តូរពាណិជ្ជកម្ម រវាងប្រទេសវេណេស៊ុយអេឡា និងរុស្ស៊ីក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ មានប្រហែល ២០០ លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ កើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ពីឆ្នាំមុនៗ ទោះបីជាមានទណ្ឌកម្មពីភាគីទាំងពីរក៏ដោយ។ ពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីបានកើនឡើង ក្រោមយន្តការទូទាត់ជារូបិយប័ណ្ណជាតិដូចជាប្រាក់រូល និងប្រាក់បូលីវ៉ា។

អាជ្ញាធររុស្ស៊ីបានកត់សម្គាល់ឃើញកំណើន នៃការនាំចូលពីប្រទេសវេណេស៊ុយអេឡា ដោយរបាយការណ៍មួយចំនួនបង្ហាញថា ការនាំចេញរបស់ប្រទេសវេណេស៊ុយអេឡា ទៅកាន់ប្រទេសរុស្ស៊ីបានកើនឡើងបីដងនៅឆ្នាំ ២០២៥ និងគ្រោងបង្កើនដល់៤០០លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំនៅឆ្នាំ២០៣០៕

ដោយៈ និស្ស័យ

    ភ្នំពេញៈ មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូនបានបើកកិច្ចប្រជុំលើ សំណើសុំធ្វើផែនការវិនិយោគ ស្ថានីយប្រព្រឹត្តកម្មទឹកកខ្វក់នៅរាជធានីភ្នំពេញ។

កិច្ចប្រជុំនេះដឹកនាំដោយលោករស់ វណ្ណា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន បានអញ្ជើញដឹកនាំកិច្ចប្រជុំ ជាមួយតំណាងក្រុមហ៊ុន XWATER Technology Co.,Ltd ដែលដឹកនាំដោយឧកញ៉ាបណ្ឌិត លី រិទ្ធ អគ្គនាយកប្រតិបត្តិ ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមពីមន្រ្តីជំនាញពាក់ព័ន្ធ ។

កិច្ចប្រជុំនេះរៀបចំឡើងក្នុងគោលបំណង ដើម្បីពិនិត្យ និងពិភា​ក្សាការងារ លើករណីសំណើសុំធ្វើផែនការវិនិយោគ លើស្ថានីយប្រ​ព្រឹត្តកម្មទឹកកខ្វក់ ដែលមានសមត្ថភាពផលិតក្នុងបរិមាណ ២០ម៉ឺនមែត្រគូបក្នុង១ថ្ងៃ នៅរាជធានីភ្នំពេញ៕

ដោយៈ គង់ សូរិយា

    ភ្នំពេញៈ អង្គការអន្តរជាតិខាងការងារ (ILO) មិនបានផ្តល់ចំនួនប្រចាំឆ្នាំច្បាស់លាស់ជាក់លាក់ សម្រាប់ចំនួនមនុស្សមកពីខេត្តផ្សេងៗ ដែលផ្លាស់ទៅរស់នៅក្នុងភ្នំពេញទេ។

ហេតុផលដោយសារ ការបោះពុម្ពផ្សាយផ្លូវការរបស់ ILO និងវិបផតថលប្រទេសផ្តល់ព័ត៌មានអំពីអភិបាលកិច្ចការងារ និងចំណាកស្រុក ប៉ុន្តែពួកគេមិនមាន ការរាប់ចំនួនប្រចាំឆ្នាំដោយត្រង់ៗ នៃចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុង (ឧ. មនុស្សដែលផ្លាស់ពីខេត្តផ្សេងៗ នៃកម្ពុជាចូលមកកាន់ភ្នំពេញ) តាមរបៀបដែលអ្នកកំពុងសួរនោះទេ។

ការសិក្សា អំពីការធ្វើចំណាកស្រុកកាន់តែទូលំទូលាយ យោងទៅលើគំរូនៃការធ្វើចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុងប៉ុណ្ណោះ។

ទោះបីជាទាំងនេះ មិនមែនជាការប៉ាន់ស្មានប្រចាំឆ្នាំរបស់ ILO នៅភ្នំពេញក៏ដោយ ការស្រាវជ្រាវដែលពាក់ព័ន្ធនឹងក្របខ័ណ្ឌILO ឬកិច្ចសហការពាក់ព័ន្ធ បង្ហាញពីនិន្នាការនៃការធ្វើចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុង។

ការសិក្សារបស់អង្គការនេះបានបង្ហាញថា ការធ្វើចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុង (មនុស្សដែលធ្វើចំណាកស្រុកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា) មានច្រើនជាងការធ្វើចំណាកស្រុកអន្តរជាតិ។

នៅឆ្នាំ2019 ប្រជាជនកម្ពុជាប្រហែល១,២៦០,០០០នាក់ បានធ្វើចំណាកស្រុកផ្ទៃ ក្នុងក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំមុន។

ការធ្វើចំណាកស្រុកពីជនបទ ទៅទីក្រុង  កំណើនប្រភេទចំណីលេចធ្លោនៅក្នុងទីក្រុង ដូចជា ភ្នំពេញ គឺជារឿងទូទៅបំផុត ដែលជនចំណាកស្រុកក្នុងចំនួនខាងលើ មានប្រហែល៣៤ភាគរយ បានចូលមករស់មនៅរាជធានីភ្នំពេញ។

រាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបានកំណត់ថាជាគោលដៅសំខាន់សម្រាប់ជនចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុង បន្ទាប់មកដោយខេត្តផ្សេងទៀត ដូចជា បាត់ដំបន់ កំពង់ចាម និងសៀមរាប។

នេះមានន័យថា ចំណែកធំនៃជនចំណាកស្រុកផ្ទៃក្នុងរបស់កម្ពុជាពិតជាកំពុងធ្វើចំណាកស្រុក ទៅភ្នំពេញតាមពេលវេលា ទោះបីជាតួលេខប្រចាំឆ្នាំជាក់លាក់មួយ មិនត្រូវបានបោះពុម្ពផ្សាយក៏ដោយ។

ការសិក្សាថ្មីមួយបានបង្ហាញថា រាជធានីភ្នំពេញនឹងមានចំនួនមនុស្សរស់នៅកើនដល់៦លាននាក់នៅឆ្នាំ២០៣៥ ខណៈបច្ចុប្បន្នរាជធានីនេះ ​មានមនុស្សរស់នៅប្រមាណ២,៧លាននាក់៕

ដោយៈ ម៉ាណា

    អន្តរជាតិៈ ស្ថានភាពផ្សារហ៊ុន នឹងមានភាពប្រែប្រួលយ៉ាងណានៅឆ្នាំ២០២៦នេះ? ស្របពេលបញ្ហានយោបាយ សង្រ្គាម និងភូមិ​សាស្រ្តនយោបាយកំពុងកើនកំដៅ។

សូមសិក្សាជាមួយCambodiafinancialtimes.com តើអ្វីនឹងវិវត្តន៍យ៉ាងណា។

១. ទីផ្សារសកលត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងបន្តកើនឡើង ប៉ុន្តែយឺតជាងនេះទៅទៀត

សន្ទស្សន៍ភាគហ៊ុនសកលសំខាន់ៗ (ដូចជា S&P 500 របស់សហរដ្ឋអាមេរិក) ត្រូវបានគេព្យាករណ៍ថា នឹងកើនឡើងបន្ថែមទៀតនៅឆ្នាំ ២០២៦ ទោះបីជាមិនខ្លាំងដូចនៅឆ្នាំ២០២៤-២០២៥ ក៏ដោយ។ អ្នកវិភាគរំពឹងថា នឹងមានអត្រាប្រាក់ចំណេញសរុបយឺតជាង និងការប្រែប្រួលខ្ពស់ជាង។

កំណើនប្រាក់ចំណូលសាជីវកម្មដ៏រឹងមាំ អាចមានប្រហែលចន្លោះពី១៥ទៅ១៦% សម្រាប់S&P 500  ដែលត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាកត្តាជំរុញដ៏សំខាន់សម្រាប់តម្លៃភាគហ៊ុន។

អារម្មណ៍វិជ្ជមានមួយផ្នែកកើតចេញពីការវិនិយោគAI ដែលកំពុងបន្ត ការចំណាយលើបច្ចេកវិទ្យា និងការកាត់បន្ថយអត្រាការប្រាក់របស់ធនាគារកណ្តាលសហព័ន្ធដែលរំពឹងទុក។

២. ហានិភ័យនិងបញ្ហាប្រឈម

• មានហានិភ័យនៃការកែតម្រូវ ឬការប្រែប្រួល ជាពិសេសនៅក្នុងភាគហ៊ុនAI និងបច្ចេកវិទ្យាធំៗដែលមានតម្លៃខ្ពស់ ដែលបានជំរុញឱ្យមានការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងឆ្នាំមុនៗ។
• ភាពតានតឹងខាងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ (ឧទាហរណ៍ ទំនាក់ទំនងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងចិន) និងការប្រមូលផ្តុំទីផ្សារនៅក្នុងភាគហ៊ុនធំៗមួយចំនួន អាចបង្កើនហានិភ័យធ្លាក់ចុះ។
• អ្នកយុទ្ធសាស្ត្រមួយចំនួនបានព្រមានថា ទីផ្សារអាចត្រូវបានកំណត់តម្លៃសម្រាប់ភាពល្អឥតខ្ចោះ មានន័យថាការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ច ឬប្រាក់ចំណូលមិនល្អអាចបង្កឱ្យមានការធ្លាក់ចុះ។

៣. និន្នាការតំបន់ និងវិស័យ

• ទីផ្សារសហរដ្ឋអាមេរិក៖ នៅតែជាកត្តាជំរុញដ៏សំខាន់ ប៉ុន្តែភាពជាអ្នកដឹកនាំ អាចពង្រីកហួសពីក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាខ្នាតយក្ស “Magnificent Seven” ទៅក្នុងវិស័យផ្សេងទៀត ប្រសិនបើប្រាក់ចំណូលកើនឡើង។
• ទីផ្សារកំពុងរីកចម្រើន (ឧ. ឥណ្ឌា កូរ៉េខាងត្បូង ប្រេស៊ីល ហុងកុង) ជារឿយៗត្រូវបានលើកឡើងថា ជាតំបន់កំណើនដែលមានសក្តានុពល ទទួលបានផលចំណេញខ្លាំងជាងទីផ្សារអភិវឌ្ឍន៍។
• សន្ទស្សន៍ឥណ្ឌាដូចជា Sensex និងNifty ថ្មីៗនេះបានបង្ហាញការចាប់ផ្តើមដ៏រឹងមាំដល់ឆ្នាំ ២០២៦។
• KOSPI របស់កូរ៉េត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងនៅតែគាំទ្រយ៉ាងរឹងមាំដោយប្រាក់ចំណូល និងគោលនយោបាយ។
• ប្រទេសចិន៖ ភាគហ៊ុនមានដំណើរការមិនល្អ ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ ប៉ុន្តែអាចមើលឃើញពីភាពប្រសើរឡើង ជាសាច់ប្រាក់ងាយស្រួលត្រឡប់មកវិញ ជាពិសេសនៅក្នុងភាគហ៊ុនហិរញ្ញវត្ថុ។

៤. សកម្មភាពផ្សារហ៊ុនថ្មី

• ផ្សារហ៊ុនថ្មីមួយ បានចាប់ផ្តើមពិសេសផ្សារហ៊ុនតិចសាស (TXSE) ត្រូវបានគ្រោងនឹងបើកដំណើរការ នៅសហរដ្ឋអាមេរិកនៅឆ្នាំ ២០២៦ ដែលអាចផ្តល់ជាជម្រើសសម្រាប់ETFs និងការចុះបញ្ជីផ្សេងទៀត៕