ដោយៈ ម៉ាលីនណា

    រុស្ស៊ីៈ សម្តេចធិបតីហ៊ុន ម៉ាណែតនាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា ក្នុងជំនួបជាមួយលោក វ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីន ប្រធានាធិបតីនៃសហព័ន្ធរុស្ស៊ី សម្តេចបានប្រកាសជំហរដ៏ច្បាស់លាស់ ក្នុងពង្រឹងមិត្តភាពចាស់ និងពង្រីកមិត្ត​ភាពថ្មី នៅលើពិភពលោកបន្ដទៅថ្ងៃមុខទៀត។

នេះជាការគូសបញ្ជាក់អំពីខ្លឹមសារជំនួសសំខាន់ៗ ដោយលោក តាន់ ហ្សង់ហ្វ្រង់ស័រ រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទទួលបន្ទុកលើកិច្ចការបរទេស ក្រោយសម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ដឹកនាំគណៈប្រតិភូត្រឡប់មកដល់ប្រទេសកម្ពុជាវិញ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦។

លោកតាន់ ហ្សង់ហ្វ្រង់ស័រ បានមានប្រសាសន៍បន្តថា តាមរយៈសារនយោបាយដ៏ច្បាស់លាស់ របស់សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ទៅកាន់ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី គឺបង្ហាញពីគោលនយោបាយការបរទេសឯករាជ្យ ប្រកបដោយតុល្យភាពរបស់កម្ពុជា នៅក្នុងបរិបទមួយដែលមិនជាក់លាក់ ស្មុគស្មាញ និងមិនថិតថេរ

លោកបញ្ជាក់ថា “សារនយោបាយដ៏ច្បាស់លាស់របស់សម្ដេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ដ្រីនោះគឺ កម្ពុជានៅតែបន្ដពង្រឹងមិត្តភាពចាស់ និងពង្រីកមិត្តភាពថ្មីនៅលើពិភពលោកបន្ដទៅថ្ងៃមុខទៀត”។ លោកបន្ថែ មថា “នេះគឺជាទិសដៅនៃគោលនយោបាយ ការបរទេសឯករាជ្យ ប្រ​ក​បដោ​យតុល្យភាពរបស់កម្ពុជាយើង នៅក្នុងបរិបថមួយដែលមិនជាក់លាក់ ស្មុគស្មាញ និងមិនថិតថេរទាល់តែសោះ”។

ក្រៅពីបញ្ជាក់សារនយោបាយរបស់កម្ពុជា សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោក ពូ ទីន សម្តែងការពេញចិត្តចំពោះទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-រុស្ស៊ី ។ ក្នុងនោះសម្តេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ដ្រី ក៏បានស្នើរុស្សី បង្កើតពាណិជ្ជកម្មសេរី រវាងកម្ពុជា និងអឺរ៉ាស៊ីផងដែរ។

សម្តេចបានលើកឡើងថា ឆ្នាំនេះគឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្ររួម គឺខួបលើកទី៧០ នៃទំនាក់ទំនងការទូតរបស់ប្រទេសទាំងពីរ។ ប្រាំពីរទសវត្សរ៍កន្លងមកនេះ កម្ពុជាបានយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំង ចំពោះមិត្តភាពប្រពៃណី និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយូរអង្វែងជាមួយរុស្ស៊ី។

សម្តេចលើកឡើងថា កម្ពុជាតែងតែចងចាំ ដោយការដឹងគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងជំនួយ និងការគាំទ្រដ៏មានតម្លៃរបស់អតីតសហភាពសូវៀត ដែលបានផ្តល់ជូនដល់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងអំឡុងពេលដ៏លំបាកបំផុតរបស់យើង នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់យើង បន្ទាប់ពីការដួលរលំភ្លាមៗនៃរបបប៉ុលពតក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៩។

សម្តេចក៏បានកោតសរសើរ ចំពោះការរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ជាបន្តបន្ទាប់របស់រុស្ស៊ី ចំពោះការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គមរបស់ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះ។ ទោះបីជាមានការផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពភូមិសាស្ត្រនយោបាយក៏ដោយ ជំហររបស់កម្ពុជាលើទំនាក់ទំនងរបស់ខ្លួនជាមួយរុស្ស៊ី នៅតែមិនផ្លាស់ប្តូរ។ ដោយផ្អែកលើការជឿទុកចិត្តខាងនយោបាយ ការគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមក ការគោរព និងផលប្រយោជន៍រួម រុស្ស៊ីនៅតែជាដៃគូយូរអង្វែង និងគួរឱ្យទុកចិត្តរបស់កម្ពុជា។

សម្តេចបញ្ជាក់ថា “កម្ពុជាឱ្យតម្លៃខ្ពស់ចំពោះតួនាទីដ៏សំខាន់ជាបន្តបន្ទាប់របស់រុស្ស៊ី នៅក្នុងកិច្ចការតំបន់ និងសកលលោក រួមទាំងការជំរុញតួនាទីរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ការបង្កើនសំឡេងនៃភាគខាងត្បូងសកល និងការលើកកម្ពស់ការតភ្ជាប់RU-ASEAN ផងដែរ”៕

ដោយៈ គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ ហេតុអ្វីបានជាអ្នកវិភាគខ្លះនិយាយថា ភ្នំពេញមានសក្តានុពលមជ្ឈមណ្ឌល សម្រាប់ការប្រែក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ។

មុនគាំទ្រការលើកឡើងនេះ យើងសាកល្បងទៅមើលសូចនាករមួយចំនួនរួមមាន

១. អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោថ្មី

អាកាសយានដ្ឋានថ្មីនេះ ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីដោះស្រាយចរាចរណ៍អន្តរជាតិធំៗ និងជើងហោះហើរផ្លូវឆ្ងាយ។ អ្នកអត្ថាធិប្បាយអាកាសចរណ៍កត់សម្គាល់ថា វាធ្វើអោយប្រសើរឡើងយ៉ាងខ្លាំងនូវសមត្ថភាពរបស់ភ្នំពេញ ក្នុងការតភ្ជាប់ជាមួយទីផ្សារសកល និងទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍។

២. ទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រនៅអាស៊ាន

រាជធានីភ្នំពេញ ស្ថិតនៅចន្លោះច្រករបៀងសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗដែលភ្ជាប់ទីក្រុងបាងកក ទីក្រុងហូជីមិញ និងកំពង់ផែរបស់កម្ពុជា។

ធនាគារពិភពលោកបានសង្កត់ធ្ងន់ថា “ច្រករបៀងដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារកម្មកាន់តែប្រសើរឡើង អាចពង្រឹងតួនាទីរបស់កម្ពុជាក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម និងការតភ្ជាប់ក្នុងតំបន់”។

៣. កំណើនវិនិយោគបរទេស

ធនាគារពិភពលោកបានរាយការណ៍ ពីលំហូរចូលវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេសដ៏រឹងមាំ និងកំណើននាំចេញ ដែលជួយបង្កើតការងារ និងគាំទ្រដល់ការពង្រីកសេដ្ឋកិច្ច។

៤. មហិច្ឆតាច្រកទ្វារអាជីវកម្ម និងវិនិយោគ

វេទិកាវិនិយោគនៅភ្នំពេញ កាន់តែពណ៌នាអំពីកម្ពុជាថា ជាច្រកទ្វាររវាងទីផ្សារអាស៊ាន និងវិនិយោគិនអន្តរជាតិ។

ហេតុអ្វីបានជាទីក្រុងភ្នំពេញ មិនទាន់ជាមជ្ឈមណ្ឌលអន្តរជាតិពេញលេញនៅឡើយទេ មានកត្តាមួយចំនួន ដែលទីក្រុងនេះមិនទាន់សម្រេចបានដូចជា ទី១ ជើងហោះហើរត្រង់ផ្លូវឆ្ងាយមានកំណត់។ បើប្រៀបធៀបជាមួយប្រទេសសិង្ហបុរី បាងកក ឬកូឡាឡាំពួរ រាជធានីភ្នំពេញ នៅតែមានផ្លូវហោះហើរអន្តរទ្វីបដោយផ្ទាល់តិចជាង។ ទី២. បញ្ហាប្រឈមផ្នែកភស្តុភារកម្ម និងដឹកជញ្ជូន។

ធនាគារពិភពលោកថ្មីៗនេះបានបញ្ជាក់ថា គម្លាតនៃការតភ្ជាប់ដឹកជញ្ជូន និងសមត្ថភាពភស្តុភារកម្ម នៅតែបន្តរឹតត្បិតការប្រកួតប្រជែងផ្នែកពាណិជ្ជកម្មរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ ទី៣. ភាពទន់ខ្សោយនៃវិស័យអចលនទ្រព្យ។ ទីផ្សារអចលនទ្រព្យរបស់ប្រទេសកម្ពុជា នៅតែស្ថិតក្នុងស្ថានភាពធ្លាក់ចុះ ដែលប៉ះពាល់ដល់ផ្នែកមួយនៃបរិយា​កាសវិនិយោគរបស់ទីក្រុងភ្នំពេញ។ ទី៤. ធនធានមនុស្ស និងបច្ចេកវិទ្យា។

អង្គការអន្តរជាតិដូចជាធនាគារពិភពលោក និងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី បន្តសង្កត់ធ្ងន់លើជំនាញកម្លាំងពលកម្ម ផលិតភាព និងឧស្សា​ហកម្ម ដែលមានតម្លៃខ្ពស់ជាវិស័យសំខាន់ៗ ដែលត្រូវការកែលម្អ។

អ្នកណានិយាយថាទីក្រុងភ្នំពេញមានសក្តានុពលខ្លាំង?  ធនាគារពិភពលោក បានបង្ហាញពីឱកាសរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការក្លាយជាអ្នកតភ្ជាប់ក្នុងតំបន់ និងជាអ្នកដើរតួពាណិជ្ជកម្មដ៏រឹងមាំតាមរយៈការកែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងភស្តុភារកម្ម។

ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី បានចង្អុលបង្ហាញពីកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាបន្តបន្ទាប់ និងការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាមូលដ្ឋាន សម្រាប់ទាក់ទាញការវិនិយោគដែលមានគុណភាពខ្ពស់។

អ្នកសង្កេតការណ៍ទេសចរណ៍ និងអាកាសចរណ៍កត់សម្គាល់ថា អាកាសយានដ្ឋានថ្មី បានលើកកម្ពស់មុខមាត់អន្តរជាតិ របស់ទីក្រុងភ្នំពេញយ៉ាងច្រើន។

ការវាយតម្លៃ

សព្វថ្ងៃនេះ រាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបានពិពណ៌នាយ៉ាងល្អបំផុតថាជាច្រកទ្វារអន្តរជាតិដែលកំពុងរីកចម្រើន និងជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់ ជាជាងមជ្ឈមណ្ឌលអន្តរជាតិ ដែលបានបង្កើតឡើងយ៉ាងពេញលេញ។

ប្រសិនបើប្រទេសកម្ពុជា បន្តកែលម្អការតភ្ជាប់ផ្លូវអាកាស ភស្តុភារ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទីក្រុង និងជំនាញកម្លាំងពលកម្ម រាជធានីភ្នំពេញ អាចក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលបន្ទាប់បន្សំដ៏រឹងមាំមួយ នៅក្នុងអាស៊ានក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ2030។

រាជធានីភ្នំពេញ មានខ័ណ្ឌចំនួន១៤ និងសង្កាត់ជាង១០០ ជាមួ​យ​ប្រជាជនប្រមាណ២,៥លាននាក់នៅឆ្នាំ២០២៦នេះ រាជធានីនេះមានផ្ទៃដីទំហំជាង៦០០គីឡូម៉ែត្រក្រឡា៕