ដោយ: គង់ លាងហួរ
បាងកក: ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ បានស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកពន្លឿនដំណើរការ នៃការបន្តសិទ្ធិពន្ធគយក្រោមប្រព័ន្ធអនុ គ្រោះពន្ធទូទៅឡើងវិញ (GSP) សម្រាប់ផលិតផលរបស់ប្រទេសថៃ ដែលនាំចូលទៅកាន់ទឹកដីអាមេរិក។
លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី Phumtham Wechayachai រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ បានគូសបញ្ជាក់ថា ការបន្តប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធ GSP ឡើងវិញ នឹងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ ដល់សហគ្រិនទាំងនៅក្នុងប្រទេសថៃ និងសហរដ្ឋអាមេរិក។
ការអំពាវនាវខាងលើ បានធ្វើឡើងកាលពីពេលថ្មីៗនេះ ក្នុងឱកាសជំនួបពិភាក្សា ជាមួយឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រចាំនៅប្រទេសថៃ លោក Robert F Godec នៅទីស្តីការរបស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មថៃ។ សហរដ្ឋអាមេរិក បានផ្អាកការអនុគ្រោះពន្ធក្រោមប្រព័ន្ធ GSP លើផលិតផលថៃចំនួន៥៧៣មុខ នៅក្នុងខែមេសា ឆ្នាំ២០២០ ដែលបណ្តាលឱ្យផលិតផលថៃ ដែលនាំចូលទៅអាមេរិក ត្រូវបង់ពន្ធជាមធ្យមប្រមាណ៤,៧%។
ទន្ទឹមគ្នានេះ លោក Phumtham បានជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិក ពិចារណាដកប្រទេសថៃចេញពី “បញ្ជីឃ្លាំមើល” ស្តីអំពីការរំលោភកម្មសិទ្ធិបញ្ញា។ លោកបានលើកឡើងពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង របស់រដ្ឋាភិបាលថៃក្នុងការធ្វើឲ្យប្រសើរឡើង នូវការការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញា និងដោះស្រាយកង្វល់របស់ភាគីពាក់ព័ន្ធនានា ទាក់ទិនទៅនឹងកម្មសិទ្ធិបញ្ញា។
លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ក៏បានបង្ហាញពីគោលនយោ បាយរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃ ក្នុងការកែលម្អសេដ្ឋកិច្ច ដោយផ្តោតលើការកាត់បន្ថយបន្ទុកហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រជាជន បង្កើនប្រាក់ចំណូល និងបង្កើតតុល្យភាពសេដ្ឋកិច្ចនៅគ្រប់ភាគី រាប់ចាប់ពីកសិកររហូតដល់ក្រុមហ៊ុនផលិត និងអ្នកប្រើប្រាស់៕
ឯកឧត្តម អ៊ីម៉ាមួរ៉ា ម៉ាសាហ៊ីរ៉ូ បានសម្តែងការគោរពកោតសរសើរចំពោះ សម្តេចតេជោ ដែលជាស្ថាបនិក សន្តិភាព និងសមិទ្ធផលដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ជាផ្លែផ្កានៃសន្តិភាពនៅកម្ពុជា ព្រមទាំងតួនាទីដ៏សំខាន់របស់សម្តេចតេជោ ក្នុងការពង្រឹងនិងពង្រីកនូវទំនាក់ទំនងទ្វេរភាគីកម្ពុជា-ជប៉ុននាពេលកន្លងមកនិងតទៅអនាគត។ ឯកឧត្តមបានបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់សម្ព័ន្ធមិត្តភាពសភាជប៉ុន-កម្ពុជា ក្នុងការបន្តទំនាក់ទំនងល្អជាមួយ រាជរដ្ឋាភិបាលថ្មីដែលមាន សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី និងបន្តសហការជិតស្និទ្ធជាមួយ ស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិរបស់កម្ពុជា ពោលគឺ ទាំងរដ្ឋសភាជាតិ និងព្រឹទ្ធសភា ។
ក្នុងឱកាសនេះ សម្តេចតេជោ បានថ្លែងអំណរគុណ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះតួនាទីនិងការចូលរួមចំណែកដ៏សំខាន់របស់សម្ព័ន្ធមិត្តភាពសភាជប៉ុន-កម្ពុជា ក្នុងការជម្រុញទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ ក៏ដូចជា ការសហការគ្នាជិតស្និទ្ធរវាងប្រទេសយើងទាំងពីរលើឆាកអន្តរជាតិ។ ជាងនេះទៀត សម្តេចតេជោ បានលើកទឹកចិត្តនិងស្នើឱ្យភាគីជប៉ុនបន្តជួយ កម្ពុជាក្នុងវិស័យដោះមីនតទៅទៀត ជាពិសេសចូលរួមចំណែកក្នុងការសម្រេចបាននូវគោលដៅ “កម្ពុជាគ្មានមីនឆ្នាំ ២០២៥” ឱ្យបានជោគជ័យ៕
ឯកឧត្តមមានប្រសាសន៍ថា ហេតុនេះប្រសិនបើយើងអាចទាក់ទាញបានត្រឹមតែ ០.១% នោះក៏មានប្រហែល ៤.០០០ក្រុមហ៊ុន SMEs របស់ជប៉ុនដែរ ដែលអាចនឹងមកវិនិ-យោគនៅកម្ពុជា។ នៅក្នុងជំនួបនេះដែរក៏មានការចូលរួមពីតំណាងក្រុមហ៊ុនខ្លះ ដែលកំពុងមានដំណើរការផលិតកម្ម នៅកម្ពុជារួចហើយនិងមានក្រុមហ៊ុនខ្លះទៀត ក៏បានបង្ហាញឆន្ទៈក្នុងការបើកសាលាបណ្ដុះបណ្ដាលជួសជុលរថយន្ដ និងសាលាបណ្ដុះបណ្ដាលអំពីសហគ្រិនភាសម្រាប់ធុរជនស្រ្ដីនៅប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ។
ជាការឆ្លើយតប សម្ដេចតេជោ បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់សមាគមជប៉ុន-កម្ពុជា និងរីករាយស្វាគមន៍ចំពោះការបើកការិយាល័យរបស់សមាគមនៅកម្ពុជា។ សម្ដេចតេជោសង្ឃឹមថា SMEs ជប៉ុននឹងដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការបង្កើតឱកាសការងារជូនដល់ប្រជាជនកម្ពុជា ក៏ដូចជាលទ្ធភាពនៃការផ្ទេរចំណេះដឹងតាមរយៈការវិនិយោគនៅកម្ពុជា។ ជាងនេះទៀតក្រុមហ៊ុនក៏អាចស្វែងរកសក្ដានុពលវិនិយោគនៅកម្ពុជាដោយមានការជួយសម្របសម្រួលពីសមាគមជប៉ុន-កម្ពុជា ក៏ដូចជាការទទួលបាននូវអត្ថប្រយោជន៍នានាពី គោល នយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាអាណត្តិទី៧ ក្នុងការអភិវឌ្ឍតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស សម្រាប់តែវិនិយោគិនជប៉ុន ដែលសម្ដេចមហាបវរធិបតីនាយករដ្ឋមន្រ្ដី បានលើកឡើងក្នុងកិច្ចពិភាក្សាជាមួយឯកឧត្តម គីស៊ីដា ហ្វូមីអូ (Kishida Fumio) នាយករដ្ឋមន្រ្ដីជប៉ុន ក្នុងឱកាសនៃកិច្ចប្រជុំកំពូលរំលឹកខួបអនុស្សាវរីយ៍អាស៊ាន-ជប៉ុន លើកទី៥០ នៅទីក្រុងតូក្យូ កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣កន្លងទៅ៕
គម្រោងស្ពានអាកាសព្រះមុនីវង្ស មានសាងសង់ផ្លូវផ្ទាល់ដី ដែលមានរង្វង់មូលបែងចែកទិស និងផ្លូវតភ្ជាប់រវាងមហាវិថីព្រះមុនីវង្ស មហាវិថីសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន វិថីកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ ឆ្ពោះទៅស្ពានព្រះមុនីវង្ស និងផ្លូវជាតិលេខ២។ បន្ទាប់មកសាងសង់ស្ពានអាកាសចំនួនពីរជាន់។ ស្ពានអាកាសជាន់ទី១ ជាស្ពានរង្វង់មូល នៅត្រង់ចំណុចប្រសព្វ ដែលបំបែកខ្នែងជាបួនទិសផ្សេងគ្នា ទៅកាន់មហាវិថីសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្ពានព្រះមុនីវង្ស មហាវិថីព្រះមុនីវង្ស និងវិថីកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ។
ស្ពានអាកាសជាន់ទី២ ជាផ្លូវទ្វេទិស មានទិសដៅទៅមក រវាងមហាវិថីព្រះមុនីវង្ស និងមហាវិថីសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន។
ការធ្លាក់ចុះនេះ មួយផ្នែកធំគឺទាក់ទង ជាមួយបរិយាកាសសកលដែលកំពុងជួបការលំបាកច្រើន។ ដោយសារការរឹតបន្តឹងលក្ខខណ្ឌហិរញ្ញវត្ថុ បំណុលខ្ពស់ និងការកើនឡើងនូវភាពតានតឹងផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ច កំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកត្រូវបានរំពឹងទុកថា នឹងបន្តថយសន្ទុះនៅឆ្នាំក្រោយ ដែលជារយៈពេលបីឆ្នាំជាប់ៗគ្នា។
ការសម្រួលនីតិវិធីឱ្យសាមញ្ញ និងការធ្វើឌីជីថលកម្មនៃសេវាធុរកិច្ច ជាពិសេសការចេញអាជ្ញាបណ្ណ និងការអនុញ្ញាតសម្រាប់អាជីវកម្ម នឹងជួយកាត់បន្ថយការចំណាយនានា ដែលពាក់ព័ន្ធថ្លៃដើម។ ការប្រកួតប្រជែងកាន់តែច្រើន នឹងជំរុញការកាត់បន្ថយការចំណាយ និងលើកកម្ពស់នវានុវត្តន៍ និងកំណើនផលិតភាព ដោយបង្វែរទិសនៃចំណែកទីផ្សារធុរកិច្ច ឆ្ពោះទៅរកផលិតករ ដែលមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ជាង ហើយក៏ជួយលើកទឹកចិត្តក្រុមហ៊ុន ឱ្យកាន់តែមានផលិតភាពឡើងដែរ។
សាលាកម្រិតបឋមសិក្សា កំពុងជួបប្រទះនូវការធ្លាក់ចុះលទ្ធផលនៃការសិក្សា បើទោះជាលទ្ធភាពចូលរៀនរបស់ក្មេង មានភាពប្រសើរជាងមុនក៏ដោយ។ សិស្សមានចំនួនមិនច្រើនទេ ដែលរៀនបានឡើងថ្នាក់ទៅកម្រិតអនុវិទ្យាល័យ ហើយអ្នកដែលបានឡើងទៅនោះ ច្រើនតែមានមូលដ្ឋានមិនគ្រប់គ្រាន់ ហើយឈប់រៀនក៏ច្រើនដែរ។ កូនសិស្សមកពីគ្រួសារក្រីក្រ រងផលប៉ះពាល់ក្នុងសមាមាត្រមួយខ្លាំងជាងគេ។
ចុះតើការបញ្ចុះអត្រាការប្រាក់ របស់ធនាគារកណ្តាលអាមេរិក អាចជះឥទ្ធិពលបែបណាខ្លះដល់ពិភពលោក?។ ការបញ្ចុះអត្រាការប្រាក់របស់អាមេរិក អាចនឹងជះផលល្អ ទៅលើប្រទេសនានាជុំវិញពិភពលោក ជាពិសេសនៅក្នុងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ និងប្រទេសដែលមានប្រាក់ចំណូលទាប ខណៈដែលបណ្តាប្រទេសភាគច្រើន នៅទូទាំងពិភពលោក ប្រើប្រាស់ប្រាក់ដុល្លារអាមេរិក សម្រាប់ដោះដូរពាណិជ្ជកម្ម។់
ហេតុនេះ ការបញ្ចុះអត្រាការប្រាក់ នឹងធ្វើឱ្យរដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រទេសនានា ងាយស្រួលទូទាត់សងបំណុលជាងមុន ខណៈបណ្តាប្រទេសក្រីក្រជាច្រើន កំពុងធ្លាក់ចូលទៅក្នុង “វិបត្តិបំណុល”។
This was fuelled in part by improved consumption, the report said, and the growth momentum is likely to continue this year. “As the positive momentum of economic recovery continues to consolidate, Beijing’s commercial real estate market is expected to be led by a gradual improvement in demand in the overall recovery process,” said Rayman Zhang, managing director at JLL. Retail commercial real estate refers to properties occupied by retailers, branded item stores, grocery stores and shopping malls.
កាលពីឆ្នាំ២០២១ ប្រទេសឡាវរកប្រាក់ចំណូលបានជាង២,៣ពាន់លានដុល្លារ ពីការនាំចេញថាមពលអគ្គិសនី ខណៈដែលប្រទេសនេះ ត្រូវចំណាយថវិកាត្រឹមតែជាង៤០លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ សម្រាប់ការនាំចូលអគ្គិសនីត្រលប់មកវិញ។ បច្ចុប្បន្ននេះ ប្រទេសឡាវ បានលក់អគ្គិសនីរបស់ខ្លួន ទៅកាន់ប្រទេសចំនួន៦ ក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដូចជា ប្រទេសថៃ ចិន មីយ៉ាន់ម៉ា វៀតណាម កម្ពុជា និងសិង្ហបុរី។
