ដោយៈ គង់ សូរិយា

       ភ្នំពេញៈ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានសម្រេចកាត់ដីប្រមាណ៧៦៥៣ហិកតា ចេញពីតំបន់ការពារធម្មជាតិក្នុងខេត្តចំនួន៣ ដើម្បី​​អនុវត្ត​កម្មវិធីន៍សម្បទានដីសង្គមកិច្ច ជូនប្រជាពលរដ្ឋក្រីក្រ ក្នុងដំណាក់កាលទី៣ LASED III។

នេះបើ​តាមអនុក្រឹត្យចំនួន៣ ក្នុងនោះអនុក្រឹត្យពីរ ចុះថ្ងៃទី១០ ខែមករា និងមួយទៀតចុះថ្ងៃទី១៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២២កន្លងមកនេះ។

ការកាត់ដីនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលបានធ្វើអនុបយោគពីដី សាធារណៈរបស់រដ្ឋ មកជាដីឯកជនរបស់រដ្ឋ ដែលរួមមាន៖​

• កាត់ដីទំហំ ៦០០០ហិកតា​ ចេញពីរបៀងជីវៈចម្រុះប្រព័ន្ធតំបន់ការពារធម្មជាតិ ស្ថិតនៅភូមិរវាក់ និង​ភូមិមេមុំ ឃុំរយ៉ និងភូមិជីក្លប់ ឃុំសុខសាន្ត ស្រុកកោះញែក ខេត្តមណ្ឌលគិរី។
• កាត់ដីទំហំ ១២១៣ហិកតា ចេញពីដែនគម្របព្រៃឈើឆ្នាំ២០០២ ស្ថិតក្នុងឃុំគោល ស្រុកប្រាសាទសំបូរ ខេត្តកំពង់ធំ។
• កាត់ដីទំហំ ៤៤០ហិកតា ចេញពីដែនគម្របព្រៃឈើឆ្នាំ២០០២ ស្ថិតនៅឃុំប៉ោយចារ ស្រុកភ្នំស្រុក ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។

  

ដីទាំងអស់នេះ ត្រូវបានប្រគល់ឱ្យគណៈកម្មាធិការគ្រប់គ្រងដីរដ្ឋរបស់រដ្ឋបាលខេត្តទំាំងបី ជាអ្នកគ្រប់គ្រង និង​ចាត់​ចែង​​ស្របតាមនីតិវិធីជាធរមាន។

កាលពីថ្មីៗនេះ ក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានប្រកាសចាប់​ផ្តើមអនុវត្តន៍ ​គម្រោង​​បែងចែក​ដីដើម្បី​សង្គមកិច្ច និងការអភិ​វ ឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ដំណាក់កាលទី៣ (LASED III) ដើម្បីផ្តល់​កម្មសិទ្ធ​កាន់​កាប់​ដីធ្លី ការអភិវឌ្ឍ​កសិកម្ម សេវាសង្គម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសហគមន៍។

គម្រោង (LASED-III) ត្រូវចំណាយថវិកាសរុប១០៧លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងនោះ៩៣លាន​ដុល្លា​​រ​អាមេរិក ជាថវិកាកម្ចីពីធនាគារពិភពលោក និង១៤លានដុល្លារអាមេរិកជាថវិកាបដិភាគ​ របស់​រាជរដ្ឋា​ភិ​បា​លកម្ពុជា (RGC) ដែលអនុវត្តដោយក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ និងក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូប​នីយ​កម្ម និងសំណង់៕

ដោយ សុខុម

វិភាគ: នៅពេលថ្នាក់ដឹកនាំនៃអង្គការបក្សម្ព័ន្ធយោធា NATO ជួបប្រជុំនៅទីក្រុង Madrid ប្រទេសអេស្ប៉ាញ កាលពីចុងខែមុន លោក Jens Stoltenberg អគ្គលេខាធិការរបស់ NATO ព្រមានថា រុស្ស៊ី និងមហាយក្សចិន កំពុងបន្ត “ពង្រីកឥទ្ធិពលផ្នែកនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងយោធានៅទូទាំងតំបន់ភាគខាងត្បូងរបស់យើង”។

សំដៅដល់តំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្វ្រិកខាងជើង លោក Jens Stoltenberg បានលើកឡើងថា “ទាំងទីក្រុងម៉ូស្គូ និងទីក្រុងប៉េកាំង កំពុងប្រើប្រាស់ឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ច ការបង្ខិតបង្ខំ និងវិធីសាស្រ្តកូនកាត់ដើម្បីជំរុញផលប្រយោជន៍របស់ពួកគេនៅក្នុងតំបន់”។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន South China Morning Post ចុះផ្សាយនៅថ្ងៃច័ន្ទ ទី១១ ខែកក្កដា នេះ។

ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍និយាយថា អង្គការ NATO មានការព្រួយបារម្ភខ្លាំងចំពោះឥទ្ធិពលដែលកំពុងកើនឡើងរបស់មហាយក្សចិន និងរុស្ស៊ី នៅអាហ្រ្វិក ដោយសារប្រទេសទាំង២នេះបានទម្លាក់លុយច្រើនពាន់លានដុល្លារ សម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅក្នុងទ្វីបនេះក្រោមគំនិតផ្តួចផ្តើមឆ្លងទ្វីប “ខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវ” របស់មហាយក្សចិន។

កត្តានេះបានជំរុញឱ្យអឺរ៉ុប ងាកមកផ្ដោតយកចិត្តទុកដាក់មកលើតំបន់នេះខ្លាំងជាងមុន ប៉ុន្តែអ្នកសង្កេតការណ៍មួយចំនួនធំភ័យខ្លាចថា ពិបាកនឹងទប់ទល់ឥទ្ធិពលរបស់មហាអំណាចទាំង២នេះណាស់ដោយសារកត្តាស្មុគស្មាញមួយចំនួន។

តំបន់មួយដែលគួរឱ្យព្រួយបារម្ភ គឺប្រទេសម៉ាលី ជាកន្លែងដែលប្រទេសបារាំង ជាសម្ព័ន្ធមិត្តដ៏រឹងមាំនៅក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងក្រុមជីហាដ និងកងកម្លាំងឧទ្ទាម ដែលបានសម្លាប់មនុស្សរាប់ពាន់នាក់ និងរាប់ពាន់ម៉ឺននាក់ភៀសខ្លួន។

ប៉ុន្តែកាលពីឆ្នាំមុន ប្រទេសបារាំង មានជម្លោះជាមួយរដ្ឋាភិបាលយោធាម៉ាលី ហើយប្រទេសម៉ាលី ក៏ងាកទៅចុះកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយរុស្ស៊ី ដើម្បីនាំយកគ្រូបណ្តុះបណ្តាលយោធា ដែលភាគច្រើនមកពីក្រុមទាហានស៊ីឈ្នួល Wagner ដែលគាំទ្រវិមានក្រឹមឡាំង (រុស្ស៊ី)។

លោក Jens Stoltenberg បានលើកឡើងថា ខណៈប្រទេសម៉ាលី បានងាកទៅរកប្រទេសរុស្ស៊ី ប្រទេសជិតខាងម៉ូរីតានី (Mauritania) នឹងក្លាយជាអ្នកទទួលនូវ “កញ្ចប់ពង្រឹងសមត្ថភាពការពាររបស់អង្គការ NATO ដើម្បីជួយដោះស្រាយបញ្ហាសន្តិសុខព្រំដែន ការចំណាកស្រុកមិនប្រក្រតី និងភេរវកម្ម”។

ទន្ទឹមនេះអង្គការ NATO ក៏បានព្រមព្រៀងផ្ដល់ការគាំទ្របន្ថែមសម្រាប់ប្រទេសទុយនីស៊ី និងប្រទេសហ្ស៊កដានី ផងដែរ។

ប្រទេសម៉ូរីតានី និងប្រទេសម៉ាលី ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ដ៏អស្ថិរភាព Sahel ជាតំបន់ដែលលាតសន្ធឹងពីភាគខាងកើតទៅខាងលិចឆ្លងកាត់ទ្វីបអាហ្វ្រិក ហើយនោះគឺជាចំណុចយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់មហិច្ឆតាពាណិជ្ជកម្មរបស់ទីក្រុងប៉េកាំង នៅអាហ្វ្រិក។

ការវិនិយោគរបស់មហាយក្សចិន នៅក្នុងតំបន់នេះមានទំហំធំធេងណាស់ ដោយលាតសន្ធឹងចាប់ពីប្រទេសសេណេហ្គាល់ ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ប្រទេសឆាដ ប្រទេសហ្គីណេ ប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា និងប្រទេសស៊ូដង់ ហើយថ្មីៗនេះបានរុលចូលដល់ប្រទេសបួគីណាហ្វាសូ (Burkina Faso)៕ South China Morning Post៕

ដោយៈ គង់ ម៉ាលីនណា

       ឥណ្ឌូនេស៊ីៈ រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសចិន លោកWang Yi នៅថ្ងៃចន្ទនេះបានក្រើនរំលឹកថា បណ្តាប្រទេសនៅអាស៉ីអាគ្នេយ៍ ចាំបាច់ត្រូវតែចៀសវាងកុំឱ្យក្លាយខ្លួនទៅជា “កូនអុក” ដែលប្រើប្រាស់ដោយ ក្រុមប្រទេសមហាអំណាច។

នេះបើតាមការចេញផ្សាយដោយ ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន Reuters នៅថ្ងៃចន្ទ ទី១១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២។

ថ្លែងនៅលេខាធិការដ្ឋានអាស៊ាន ក្នុងរដ្ឋធានីហ្សាការតា នៃប្រទេសឥណ្ឌូណេស៉ី លោក វ៉ាង បានលើកឡើងថា ប្រទេសជាច្រើននៅតំបន់អាស៉ីអាគ្នេយ៍ បាននិងកំពុងស្ថិតក្រោមសម្ពាធ ឱ្យជ្រើសរើសយកជម្រើសម្ខាងៗ ខណៈតំបន់នេះ កំពុងស្ថិតក្នុងហានិភ័យនៃការប្រែប្រួល ដោយសារតែកត្តានយោបាយ។

លោកប្រមុខការទូតចិនបានបញ្ជាក់ថា “ពួកយើងគួរតែការពារតំបន់នេះ ពីការគណនាផ្នែកភូមិសាស្រ្តនយោបាយ… ពីការក្លាយខ្លួនជាកូនអុក ដែលក្រុមប្រទេសមហាអំណាចប្រើប្រាស់ ដើម្បីប្រកួតប្រជែងឥទ្ធិពលគ្នា និងពីការបង្ខិតបង្ខំ”។លោកបន្ថែមថា “អនាគតនៃតំបន់របស់យើង គួរតែស្ថិតនៅក្នុងដៃរបស់ពួកយើងផ្ទាល់”។

វត្តមានរបស់លោក វ៉ាង យី នៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៉ី គឺជាផ្នែកនៃដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោក ដើម្បីទៅចូលរួម កិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេស G20 ដែលបានប្រព្រឹត្តទៅនៅកោះបាលី កាលពីសប្តាហ៍មុន៕

ដោយ: លាងហួរ

រុស្ស៊ី: ទីក្រុងមូស្គូ បានហាមឃាត់បំពង់បង្ហូរឧស្ម័ន ដ៏ធំបំផុតរបស់ខ្លួនចូលទៅកាន់ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ នៅថ្ងៃចន្ទនេះដល់ថ្ងៃទី២១ខែកក្កដា។

គេរំពឹងថាការបង្ហូរឧស្ម័នរបស់រុស្ស៊ី ទៅកាន់ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់នឹងត្រូវហាមឃាត់រយៈពេល១០ថ្ងៃ ប៉ុន្តែរដ្ឋបាលទីផ្សារ និងក្រុមហ៊ុនជាច្រើនព្រួយបារម្ភថាការហាមឃាត់នេះ អាចនឹងអូសបន្លាយពេលបន្តទៀត ដោយសារសង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែន។

បំពង់ Nord Stream 1 ដែលដឹកជញ្ជូនឧស្ម័ន៥៥ពាន់លានម៉ែត្រគូបក្នុងមួយឆ្នាំ ពីប្រទេសរុស្ស៊ីទៅកាន់ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ នៅក្រោមបាតសមុទ្របាល់ទិក នឹងត្រូវបិទលែងបង្ហូរឧស្ម័ន ចាប់ពីថ្ងៃទី១១ដល់ថ្ងៃទី២១ខែកក្កដា។

កាលពីខែមុន ប្រទេសរុស្ស៊ីបានកាត់បន្ថយ លំហូរបំពង់ឧស្ម័នមកត្រឹម៤០ភាគរយ នៃសមត្ថភាពសរុបរបស់បំពង់បង្ហូរប្រេង ដោយរុស្ស៊ីបានលើកឡើងថា ក្រុមហ៊ុនSiemens Energy របស់ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ នៅក្នុងប្រទេសកាណាដា បានពន្យាពេលក្នុងការប្រគល់ ឧបករណ៍មកឱ្យរុស្ស៊ីវិញ។

ចំណែកប្រទេសកាណាដា ក៏បានប្រកាសកាលពីចុងសប្តាហ៍ថា ខ្លួននឹងប្រគល់ឧបករណ៍ ដែលបានជួសជុលឡើងវិញឱ្យរុស្ស៊ី ប៉ុន្តែកាណាដានឹងពង្រីកការដាក់ទណ្ឌកម្ម ប្រឆាំងនឹងវិស័យថាមពលរបស់រុស្ស៊ី។

អឺរ៉ុបបារម្ភថា រុស្ស៊ីអាចនឹងបន្តបិទបំពង់បង្ហូរឧស្ម័ន ដើម្បីរឹតបន្តឹងការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ននៅអឺរ៉ុបបន្ថែមទៀត ដោយនាំឱ្យផែនការអឺរ៉ុបក្នុងការស្តុកឧស្ម័នសម្រាប់រដូវរងារមានភាពច្របូកច្របល់។

រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាឡឺម៉ង់ លោកRobert Habeck បាននិយាយថា ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ គួរតែត្រៀមប្រឈមមុខនឹងលទ្ធភាព ដែលរុស្ស៊ីនឹងផ្អាកលំហូរឧស្ម័ន តាមរយៈបំពង់ Nord Stream 1 លើសពីរយៈពេលហាមឃាត់ដែលរុស្ស៊ីបានកំណត់៕

ដោយៈ គង់ សូរិយា

       ភ្នំពេញៈ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា បានលើកឡើងថា ក្នុងនាមជាប្រធានប្តូរវេនអាស៊ាន និងSEA Games កម្ពុជាតាំងចិត្តខ្ពស់ ឈរលើគោកការណ៍នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសន្តិសហវិជ្ជមាន និងស្មើមុខស្មើមាត់ ក្នុងការរួមចំណែកដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈម នៅក្នុងតំបន់ ដើម្បីធានាសុខសន្តិភាព សុខដុមនីយកម្ម។

សម្តេចតេជោ បានមានប្រសាសន៍បែបនេះ ពិធីបើកកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសហព័ន្ធកីឡាអាស៊ានប៉ារ៉ាហ្គេម និងក្រុមប្រឹក្សាសហព័ន្ធកីឡាអាស៊ីអាគ្នេយ៍ នៅសណ្ឋាគារសុខា នាព្រឹកថ្ងៃទី១១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២នេះ ដើម្បីពិភាក្សាលើកិច្ចការនានា ត្រៀមឆ្ពោះទៅរកការប្រកួតប៉ារ៉ាហ្គេម និងស៊ីហ្គេម ដែលកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនៅឆ្នាំ២០២៣។

សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែនបានបន្តថា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២២ និង២០២៣ គឺជាឆ្នាំដ៏មានសារសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា ក្នុងនាមជាប្រធានអាស៊ាន និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាកីឡាស៊ីហ្គេម (SEA Games) អាស៊ានប៉ារ៉ាហ្គេម (ASEAN Para Games)។

សម្តេចតេជោ បានបញ្ជាក់ថា “ក្នុងនាមជាប្រធានប្តូរវេននៃស្ថាប័នតំបន់ទាំងពីរ កម្ពុជាមានការតាំងចិត្តខ្ពស់ ឈរលើគោកការណ៍នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសន្តិសហវិជ្ជមាន និងស្មើមុខស្មើមាត់ រួមចំណែកដោះស្រាយនូវបញ្ហាប្រឈមនានា ដែលអាចកើតឡើងជាយថាហេតុនៅក្នុងតំបន់ ដើម្បីធានាសុខសន្តិភាព សុខដុមនីយកម្ម និងភាពជាដៃគូគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ សំដៅជំរុញល្បឿននៃការអភិវឌ្ឍ សម្រាប់ជោគវាសនា និងវិបុលភាពរួម”៕

ដោយ៖ សុផារី

ភ្នំពេញៈ តម្លៃប្រេងឥន្ធនៈលក់រាយ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃនេះ ដល់ថ្ងៃទី១១ ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ បានធ្លាក់ថ្លៃ ដោយសាំងធម្មតាលក់ក្នុងតម្លៃ៥.២៥០រៀល និងម៉ាស៊ូតលក់ក្នុងតម្លៃ៥.៨០០រៀល។

បើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាន របស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី០១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២នេះ បានបញ្ជាក់ថា ផ្អែកតាមតម្លៃប្រេងឆៅនៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ តម្លៃលក់រាយប្រេងឥន្ធនៈក្នុងរយៈពេលដូចគ្នាខាងលើ ត្រូវលក់៥.៥១៥រៀល ក្នុងមួយលីត្រ សម្រាប់ប្រេងសាំងធម្មតា EA92 និង ៥.៨៦៥រៀល សម្រាប់ប្រេងម៉ាស៊ូត ក្នុងមួយលីត្រ។

ក្រសួងបានបញ្ជាក់បន្ថែមថា ដើម្បីជួយសម្រួល់ដល់ជីវភាពរបស់ប្រជាជន និងដោយមានការរួមចំណែក ពីក្រុមហ៊ុនចែកចាយប្រេងឥន្ធនៈនៅកម្ពុជា សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានសម្រេចបញ្ចុះតម្លៃលក់រាយប្រេងឥន្ធនៈនៅកម្ពុជាចំនួន៦,៥សេនដុល្លារ ក្នុងមួយលីត្រ៕