ភ្នំពេញ ៖ រដ្ឋបាលជលផលនៃក្រសួងកសិកម្មរុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទបាននិងកំពុងសាងសង់ស្ថានីយ៍ផលិតកូនត្រីពូជមួយកន្លែងលើផ្ទៃដីទំហំ ១០,៤ហិកតា នៅភូមិបាដើម សង្កាត់សាមឃួយ ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង ក្រោមគម្រោងហិរញ្ញប្បទានធនាគារពិភពលោក (M-IWRMP3-C1) ចំនួន មួយលានពីរប្រាំសែនដុល្លារអាមេរិក ។គម្រោងនេះ នឹងជូលរួមយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យវារីវប្បកម្មកម្ពុជា ហើយវានឹងអាចកាត់បន្ថយបាននូវការនាំចូលផលិតផលវារីវប្បកម្មពីបរទេសមកក្នុងស្រុកផងដែរ ។

យោងតាមការបង្ហោះព័ត៌មានរបស់លោកវេង សាខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មរុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទបានឱ្យដឹងថា សំណង់នេះមានទ្រង់ទ្រាយធំ ដែលបានរៀបចំទៅតាមរចនាបទ និងបច្ចេកទេសខ្ពស់ បំពាក់ដោយឧបករណ៍ សម្ភារៈបរិក្ខារទំនើបៗសម្រាប់ដំណើរការ។ ស្ថានីយនេះនឹងបម្រើដល់ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ បង្កាត់ភ្ញាស់ ប្រភេទត្រីកំពុងរងគ្រោះថ្នាក់ និងផ្គត់ផ្គង់កូនត្រីពូជ ដែលមានតម្លៃសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីបំពេញតម្រូវការទីផ្សារក្នុងស្រុក និងនាំចេញ។

លោកបន្តថាស្ថានីយ៍ផលិតកូនត្រីពូជនេះ មានស្រះមេអាចស្ដុកទឹកបាន ២០.១៤០ ម៉ែត្រត្រីគុណ ដែលយកប្រភពទឹកពីទន្លេសេកុង ដោយប្រើម៉ូទ័របូមទឹកចំនួន៣គ្រឿង និងមានស្រះកូនត្រីចំនួន១២ ស្រះបំប៉នត្រីសាច់ចំនួន៤ និងស្រះត្រីមេពូជចំនួន៦ទៀត មានប្រព័ន្ធប្រឡាយបញ្ចេញនិងបញ្ចូលទឹក ស្រះចម្រោះទឹកកខ្វក់និងកាកសំណល់ ដើម្បីកែលម្អរគុណភាពទឹក សម្រាប់ប្រើប្រាស់ឡើងវិញ និងការការពារបរិស្ថាន ដោយមិនបង្ហូរផ្ទាល់ចូលទៅក្នុងទន្លេ និងមានទំនប់ការពារទឹកជំនន់ដែលអាចកើតឡើងជាយថាហេតុ ។

លោកបន្ថែមថា ស្ថានីយ៍នេះ មានអគារសម្រាប់ការងារពិសោធន៍ស្រាវជ្រាវ បណ្ដុះបណ្ដាល ការិយាល័យ បណ្ណាល័យ អគារបង្កាត់ ភ្ញាស់ និងថែបំប៉នកូនត្រីចំនួន៦ ព្រមទាំងអគារស្នាក់នៅ សម្រាប់មន្ត្រីរាជការ និស្សិត និងកម្មករ។ ក្នុងស្ថានីយ៍នេះ ក៏បានសាងសង់ឃ្លាំងផ្ទុកសម្ភារ ឃ្លាំងស្ដុកចំណី រោងម៉ាស៊ីនភ្លើង ប្រព័ន្ធផ្លូវបេតុង និង បណ្ដាញអគ្គិសនី ចំណតរថយន្ត របងការពារ រោងយាម និងអណ្តូងទឹកស្អាត។

លោកបញ្ជាក់ថា ទោះបីស្ថានភាពជំងឺកូវីដ១៩កំពុងរាលដាលឆ្លងក្នុងសហគមន៍ក៏ដោយ ក៏រដ្ឋបាលជលផលបាននិងកំពុងជំរុញការសាងសង់ស្ថានីយ៍នេះ ឱ្យបានរួចរាល់ជាស្ថាពរនៅខែតុលាឆ្នាំ២០២១ តាមការគ្រោងទុក។
ស្ថានីយ៍នេះនឹងមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងវិស័យជលផល ពិសេសការអភិវឌ្ឍវារីវប្បកម្មនៅភូមិភាគ ឦសាន និងធនធានជលផលទឹកសាប ។

ដោយៈ សុខុម

សេអ៊ូល: ធនាគារពិភពលោក (World Bank) បានធ្វើការព្យាករជាថ្មីថា យុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ និងកញ្ចប់ថវិកាយ៉ាងធំសម្បើមសម្រាប់ស្ដារសេដ្ឋកិច្ចក្នុងបណ្ដាប្រទេសអ្នកមាន នឹងជួយជំរុញឱ្យសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកទទួលបានកំណើនលឿនបំផុតក្នុងរយៈពេលជិត៥ទសវត្សរ៍មកនេះ។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន Korea Times ចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី៩ មិថុនា។

ក្នុងរបាយការណ៍ចុងក្រោយរបស់ខ្លួនស្តីពីទស្សនវិស័យសេដ្ឋកិច្ចសកល (Global Economic Prospects) ដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី៨ មិថុនា World Bank ដែលជាទីភ្នាក់ងារប្រឆាំងភាពក្រីក្រនៅក្នុងប្រទេសចំនួន១៨៩ បានព្យាករថា សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកនឹងទទួលបានកំណើន៥,៦%នៅឆ្នាំនេះ ពោលគឺកើនឡើងពី៤,១%ដែលខ្លួនបានព្យាករកាលពីខែមករា។

កាលពីឆ្នាំ២០២០ សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកបានដាំក្បាលចុះ៣,៥% នៅពេលដែលការឆ្លងរាតត្បាតវីរុសកូវីដ-១៩ បានសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចរាំងស្ទះ និងបង្ខំឱ្យអាជីវកម្មនានាបិទទ្វារ ហើយមនុស្សសម្ងំនៅតែក្នុងផ្ទះ។

ប្រសិនបើដូចការព្យាករទុកមែន កំណើននេះនឹងធ្វើឱ្យឆ្នាំ២០២១ ក្លាយជាឆ្នាំដែលទទួលបានកំណើនលឿនបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៣ ដែលកាលនោះទទួលបានកំណើន៦,៦%។

ទោះជាយ៉ាងណា World Bank ព្យាករថា ការងើបឡើងនៃសេដ្ឋកិច្ចក្នុងឆ្នាំ២០២១ នេះនឹងមិនស្មើគ្នាឡើយ ព្រោះបណ្ដាប្រទេសអ្នកមានដូចជាហរដ្ឋអាមេរិក ជាដើមមានលទ្ធភាពចំណាយប្រាក់របស់អ្នកជាប់ពន្ធយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ដើម្បីជួយទ្រទ្រង់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន។

ធនាគារនេះលើកឡើងថា ៩០%នៃបណ្ដាសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿននឹងអាចវិលទៅរកស្ថានភាពមុនពេលផ្ទុះវិបត្តិកូវីដ-១៩ នៅឆ្នាំ២០២២ បើគិតជាប្រាក់ចំណូលក្នុងមនុស្សម្នាក់ ចំណែកឯបណ្ដាប្រទេសកំពុងអភិឌ្ឍន៍មានតែ១ភាគ៣ប៉ុណ្ណោះ។

World Bank កំពុងអំពាវនាវឱ្យមានការចែកចាយវ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ ទៅដល់បណ្តាប្រទេសដែលមានប្រាក់ចំណូលទាបឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយ ព្រោះអត្រាចាក់វ៉ាក់សាំងនៅក្នុងប្រទេសទាំងនោះមានសន្ទុះយឺត។

ធនាគារនេះរំពឹងថា សេដ្ឋកិច្ចរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក នឹងទទួលបានកំណើន៦,៨%នៅឆ្នាំ២០២១ ដោយកើនឡើងពី៣,៥%ដែលខ្លួនបានព្យាករកាលពីខែមករា។ សេដ្ឋកិច្ចធំបំផុតរបស់ពិភពលោកមួយនេះបានដាំក្បាលចុះ៣.៥%កាលពីឆ្នាំ២០២០ នៅពេលដែលវិបត្តិកូវីដ-១៩ បានធ្វើឱ្យសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចនានាស្ទើរតែជាប់គាំងទាំងស្រុងអំឡុងរដូវផ្ការីក។

ទោះជាយ៉ាងណា យុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ យ៉ាងគំហុក រួមជាមួយអត្រាការប្រាក់ទាប និងការចំណាយយ៉ាងធំសម្បើមរបស់រដ្ឋាភិបាលបានធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចមានភាពប្រសើរឡើងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស។

តាមការព្យាករថា មហាយក្សចិន ដែលជាសេដ្ឋកិច្ចធំបំផុតទី២ របស់ពិភពលោក និងជាប្រទេសទី១ ដែលងើបផុតពីការដាំក្បាលចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចដោយសារវិបត្តិកូវីដ-១៩ នឹងទទួលបានកំណើន៨,៥%ក្នុងឆ្នាំ២០២១នេះ បន្ទាប់ពីទទួលបានកំណើនត្រឹមតែ២,៣%កាលពីឆ្នាំ២០២០។

ប្រទេសចំនួន១៩នៅអឺរ៉ុប ដែលប្រើរូបិយប័ណ្ណអឺរ៉ូ រួមគ្នាត្រូវបានរំពឹងថានឹងទទួលបានកំណើន៤,២% ក្រោយដាំក្បាលចុះ៦,៦%កាលពីឆ្នាំមុន។ ហើយប្រទេសជប៉ុន ត្រូវបានព្យាករថានឹងទទួលបានកំណើន២,៩%នៅឆ្នាំនេះ បន្ទាប់ពីទិន្នផលសេដ្ឋកិច្ចបានដាំក្បាលចុះ៤,៧%កាលពីឆ្នាំមុន៕

ដោយៈ វឌ្ឍនៈ

ភ្នំពេញៈ នៅរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃនេះ មានបណ្ដាញសារព័ត៌មានក្នុងស្រុកជាច្រើនបានចុះផ្សាយពីការក្ស័យធនរបស់ក្រុមហ៊ុនបូមប្រេងនៅកម្ពុជាKrisEnergy ខណៈក្រុមហ៊ុននេះទើបតែបូមប្រងពីឈូងសមុទ្រកម្ពុជា កាលពីចុងឆ្នាំ២០២០កន្លងទៅនេះ។

លោកម៉េង ស័ក្តិធារ៉ារដ្ឋលេខាធិការក្រសួងរ៉ែ និងថាមពលនៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២១ នេះថា បានបកស្រាយពីបញ្ហា ដែលក្រុមហ៊ុននេះបានប្រកាសក្ស័យធន និងចម្ងល់ពីប្រតិបត្តិការក្រុមហ៊ុននៅកម្ពុជាផងដែរ។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា ក្រុមហ៊ុន KrisEnergy នៅសិង្ហបុរី ជាក្រុមហ៊ុនប្រេងកាតរបស់ប្រទេសសិង្ហបុរី ដែលប្រកបធុរកិច្ចក្នុងវិស័យប្រេងកាត នៅក្នុងតំបន់។ ក្រុមហ៊ុននេះមានធុរកិច្ចខាងអាជីវកម្មប្រេងកាតនៅប្រទេសមួយចំនួន ដូចជា បង់ក្លាដេស ឥណ្ឌូនេស៊ី ថៃ វៀតណាម និងថ្មីៗនេះ នៅកម្ពុជា តាមរយៈក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ខ្លួនឈ្មោះ KrisEnergy Cambodia ។

ក្រុមហ៊ុន KrisEnergy បានចាប់ផ្តើមជួបវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៨ មក ហើយបានចាប់ផ្តើមលក់សិទ្ធសម្បទានប្លុកប្រេងកាតដែលមាននៅប្រទេសផ្សេងៗមួយចំនួន ដើម្បីដោះស្រាយវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុរបស់ខ្លួន ប៉ុន្តែ វិបត្តិកាន់តែធ្ងន់ឡើង រហូតដល់អំឡុងឆ្នាំ ២០១៩ ដោយប្រឈមនិងការតឹងទាបំណុលពីម្ចាស់បំណុល ក្រុមហ៊ុនក៏បានដាក់បណ្តឹងសុំការការពារពីតុលាការនៅសឹង្ហបុរី ដើម្បីបញ្ជៀសការប្រកាសក្ស័យធន និងរំលាយក្រុមហ៊ុន លើកដំបូងនៅដើមឆ្នាំ ២០១៩។

លោកបន្តថា ក្រោយទទួលបានការគាំទ្រពីរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាចំពោះការបន្តដំណើរការអភិវឌ្ឍន៍សាងសង់អណ្តូងប្រេង និងសំណើរកែប្រែផែនការអណ្តូងប្រេងមកកម្រិតខ្នាតតូចវិញ (បន្ថយពី២០អណ្តូងមកធ្វើតែ៥អណ្តូងវិញ) ដើម្បីសាកល្បងជាបឋមមួយជំហានសិន ហើយស្របតាមស្ថានភាពលំបាកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុរបស់ក្រុមហ៊ុនផង និងស្ថានភាពនៃកូវីដ១៩ផង ក្រុមហ៊ុនក៏បានយកការរំពឹងទុករបស់ខ្លួនលើផលរបស់គម្រោងផលិតកម្មប្រេងនៅប្លុក A របស់កម្ពុជា ទៅធ្វើជាអំណៈអំណាងពីលទ្ធភាពអាចកែវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុរបស់ខ្លួនឡើងវិញ និងបង្កើតជំនឿចិត្តដល់ម្ចាស់បំណុលធំៗ ដើម្បីឲ្យផ្តល់ឱកាសបន្ថែមក្នុងការពិនិត្យលទ្ធភាពប្រែក្លាយបំណុលឲ្យទៅជាការដាក់ទុនចូលក្នុងភាគហ៊ុនរបស់ក្រុមហ៊ុនវិញ។

លោកបន្តទៀតថា ផ្អែកលើអំណៈអំណាងខាងលើ ក្រុមហ៊ុន KrisEnergy ត្រូវបានតុលាការសម្រេចផ្តល់ការការពារពីការប្រកាសក្ស័យធនភ្លាមៗ ហើយមានលទ្ធភាពរកហិរញ្ញប្បទានបន្ថែមខ្លះៗ មកអភិវឌ្ឍន៍អណ្តូងប្រេងសាកល្បងដំបូងរបស់កម្ពុជា ដើម្បីបញ្ជាក់ដល់ម្ចាស់បំណុលពីលទ្ធភាពស្តារឡើងវិញនូវស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុរបស់ក្រុមហ៊ុន និងលទ្ធភាពដែលម្ចាស់បំណុលអាចនឹងបង្វែរប្រាក់បំណុលទាំងឡាយ ឱ្យមកជាការដាក់ទុនចូលភាគហ៊ុនក្នុងក្រុមហ៊ុនវិញ។

ក្រោយការផលិតចេញបានដំណក់ប្រេងដំបូងរបស់កម្ពុជា ដោយជោគជ័យ នៅចុងឆ្នាំ២០២០ លទ្ធផលនៃកម្រិតបរិមាណផលិតកម្មប្រេងពីអណ្តូងប្រេងសាកល្បងនេះ មិនមានកម្រិតដូចអ្វីដែលក្រុមហ៊ុន KrisEnergy បានរំពឹងទុកថា អាចយកជាមូលដ្ឋានស្តារឡើងវិញនូវស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុដែលខាតពីមុនមក និងផ្តល់ជំនឿដល់ម្ចាស់បំណុលថាអាចប្រែក្លាយបំណុលឱ្យទៅជាការចូលភាគហ៊ុនបាន។
ដូច្នេះ កត្តានេះបានបង្ខំឱ្យក្រុមហ៊ុន អស់ជម្រើស ហើយត្រូវដាក់ពាក្យស្នើសុំតុលាការដើម្បីប្រកាសលក់ទ្រព្យសម្បត្តិក្រុមហ៊ុនដែលមានទាំងអស់ យកមកចាត់ចែងសងបំណុល។

លោកបានបន្ថែមថា ក្រោយការដាក់ពាក្យស្នើសុំតុលាការរំលាយក្រុមហ៊ុននិងចាត់ចែងលក់ទ្រព្យសម្បត្តិដើម្បីសងបំណុល ប្រសិនបើគ្មានការប្រែប្រួលណាមួយទេនោះ តុលាការនឹងសម្រេចតែងតាំងភ្នាក់ងារវាយតម្លៃ ព្រមទាំងចាត់ចែងការលក់ទ្រព្យសម្បត្តិក្រុមហ៊ុននេះ សងម្ចាស់បំណុលនានា ដែលក្រុមហ៊ុនមានកន្លងមក ដើម្បីជំរះបិទបំណុលទាំងអស់នោះ។

ក្រោយការអនុវត្តនិតិវិធីតុលាការនេះរួចហើយ ក្រុមហ៊ុន KrisEnergy នឹងត្រូវរំលាយ ហើយម្ចាស់បំណុលនឹងទទួលបានសិទ្ធចាត់ចែងលើទ្រព្យរបស់ក្រុមហ៊ុន KrisEnergy ដែលមានទាំងអស់ រួមទាំងក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធ KrisEnergy Cambodia និងសិទ្ធសម្បទានប្រេងកាតនៅប្លុក A នៅកម្ពុជា។ នៅពេលនោះ ម្ចាស់បំណុលអាចចាត់ចែងបន្ត ឬរកដៃគូរមកចាត់ចែងបន្តលើទ្រព្យទាំងនោះ ផ្អែកលើកិច្ចព្រមព្រៀងប្រេងកាត និងច្បាប់របស់កម្ពុជា ចំពោះករណីប្លុកប្រេងកាតនៅកម្ពុជា។

លោកបញ្ជាក់ផងដែរថា ផលិតកម្មដែលមានសព្វថ្ងៃ ជាផលិតកម្មដែលផលិតចេញពីអណ្តូងសាកល្បងចំនួន ៥អណ្តូង នៅតំបន់ផលិតកម្មតូចមួយនៃប្លុក A ទាំងមូលប៉ុណ្ណោះ មិនមែនប្លុក A ទាំងមូលទេ។ តំបន់នេះមានផ្ទៃក្រឡាសរុបចំនួនប្រហែល ១១០គម២ ចំណែកប្លុក A ទាំងមូល មានផ្ទៃក្រឡាសរុបប្រមាណ៣.០០០គម២។ ដោយសារការចាប់ផ្តើមផលិតកម្មសាកល្បងដំបូងនេះ ប្លុក A ត្រូវបានប្រែក្លាយជាប្លុកប្រេងកាតដែលមានការបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ពីលទ្ធភាពផលិតប្រេងរបស់ខ្លួន ដូចគ្នានិងប្លុកប្រេងកាតមួយចំនួនទៀតនៅក្នុងតំបន់នេះ ផ្ទុយគ្នានិងស្ថានភាពពីមុន ដែលកម្ពូជា ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាតំបន់ថ្មីស្រឡាង ដែលមានកម្រិតហានិភ័យខ្ពស់៕