ដោយ ៖ រ៉ាណេត 

ភ្នំពេញ ៖ កិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មសេរី កម្ពុជា – ចិន គ្រោងនឹងបញ្ចប់នៅក្នុងពេលដ៏ខ្លីឆាប់ៗខាងមុខនេះ បន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការសម្របសម្រួលអន្តររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា-ចិន លើកទី៥ ត្រូវបានរៀបចំធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២០ តាមរយៈប្រព័ន្ធវីដេអូ។ 

កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការសម្របសម្រួលអន្តររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា-ចិន លើកទី៥ ត្រូវបានរៀបចំធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២០ តាមរយៈប្រព័ន្ធវីដេអូ (Video Conference) ដឹកនាំដោយសហប្រធាន លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ហោ ណាំហុង និងលោក វ៉ាង យី ទីប្រឹក្សារដ្ឋ និងជារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស នៃសាធារណរដ្ឋសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។ 

ក្នុងកិច្ចប្រជុំភាគីទាំង២បានឯកភាពគ្នារៀបចំពិព័រណ៌ពាណិជ្ជកម្ម និងវិនិយោគរវាងប្រទេសទាំងពីរនាពេលវេលាសមស្រប និងលើកទឹកចិត្តឱ្យក្រុមហ៊ុនចិនជាច្រើនទៀតមកវិនិយោគនៅកម្ពុជា និងអនុវត្តគម្រោងសហប្រតិបត្តិការក្នុងផែនការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិកម្ម ការពារបរិស្ថាន និងលើកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជន។ល។

ភាគីទាំង២ នឹងពន្លឿនការអនុវត្តពិធីសារ ស្ដីពីការនាំចេញស្វាយកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសចិន ដែលបានចុះហត្ថលេខាថ្មីៗនេះ និងសកម្មពង្រីកការនាំចេញ ចេក ដំឡូងមី និងផលិតផលកសិកម្មកម្ពុជាដែលមានគុណភាពផ្សេងទៀត។ ភាគីទាំងពីរ ជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរួមគ្នាការពារ និងគ្រប់គ្រងការរីករាលដាលនៃជំងឺ Covid-19 ព្រមទាំងសុខភាពសាធារណៈ ដោយចែករម្លែកព័ត៌មានស្ដីពីការស្រាវជ្រាវ និងការអភិវឌ្ឍវ៉ាក់សាំង និងឱសថ។ ភាគីទាំង២ ឯកភាពគ្នាបង្កើតយន្តការផ្លាស់ប្ដូរមន្ត្រីបន្ទាន់ និងបង្កើតច្រកបៃតងសម្រាប់ទំនិញ ដែលនឹងត្រូវពិភាក្សាបញ្ចប់បន្តទៀត ដើម្បីរក្សាស្ថេរភាពនៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងខ្សែច្រវាក់ឧស្សាហកម្ម។ ភាគីទាំង២ សន្យារួមគ្នាជំរុញគំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់ រួមទាំងការអភិវឌ្ឍខេត្តព្រះសីហនុឱ្យទៅជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពហុបំណង និងគម្រោងវិនិយោគធំៗជាច្រើនទៀត។

ទន្ទឹមនេះ ភាគីទាំង២ ឯកភាពគ្នាចរចាលើផែនការអនុវត្តថ្មី សម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ វប្បធម៌ និងកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងវិស័យអប់រំ វិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យា។ ប្រទេសទាំងពីរ នឹងជំរុញទេសចរជាច្រើនទៀត ឱ្យទៅទស្សនាទៅវិញទៅមក និងពិនិត្យលទ្ធភាពបង្កើតឱ្យមាន one-way និង close-loop chartered planes សម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរប្រសិនបើលក្ខខណ្ឌតម្រូវនានា ត្រូវបានអនុញ្ញាត ដើម្បីជំរុញការរស់ឡើងវិញ នៃឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍។ 

ជាមួយគ្នានេះដែរ ភាគីទាំង២ឯកភាពជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យការពារជាតិ ចរចាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នាស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការសុខភាពកងទ័ព និងបន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើគម្រោងសំខាន់ៗ ដូចជាសមយុទ្ធយោធារួមគ្នា និងការអភិវឌ្ឍ បណ្ឌិតសភាយោធាជាដើម។ល។ ភាគីទាំង២ គួរតែផ្តល់តួនាទីពេញលេញដល់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ នៃប្រទេសទាំងពីរ កម្ពុជា-ចិន និងដំណើរការនៃការិយាល័យសម្របសម្រួល ដើម្បីបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ដូចជា បទល្មើសលេងល្បែងស៊ីសង តាមអនឡាញ និងបទល្មើសឆបោក តាមមធ្យោបាយទូរគមនាគមន៍ ព្រមទាំងបន្តលំអានល្អសម្រាប់ឆ្នាំ នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអនុវត្តច្បាប់។

ភាគីចិនក៏បានគាំទ្រកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ី-អឺរ៉ុប លើកទី១៣។ ប្រទេសចិន នឹងធ្វើការរួមគ្នាជាមួយប្រទេសកម្ពុជា និងប្រទសសមាជិកអាស៊ានផ្សេងទៀត ដើម្បីអនុវត្តសេចក្តីថ្លែងការណ៍ស្តីពីការប្រតិបត្តិរបស់បណ្តាភាគី នៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង (Declaration of the Conduct of Parties in the South China Sea) ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងជំរុញការពិគ្រោះយោបល់លើក្រមប្រតិបត្តិនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង (Code of Conduct in the South China Sea-COC) ដើម្បីឈានដល់ការព្រមព្រៀងជាឯកច្ឆ័ន្ទ តាមរយៈការពិគ្រោះយោបល់។

កម្ពុជា – ចិន ក៏បានឯកភាពគ្នាបន្តកិច្ចសម្របសម្រួលក្នុងក្របខ័ណ្ឌកិច្ចសហប្រតិបត្តិការពហុភាគី ដូចជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ-ឡានឆាង កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអាស៊ាន-ចិន កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអាស៊ីបូព៌ា និងក្របខ័ណ្ឌអង្គការសហប្រជាជាតិជាដើម។ ទន្ទឹមនឹងនេះដែរ ភាគីទាំងពីរ គាំទ្រការរៀបចំកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស អាស៊ាន បូកចិន ជប៉ុន និងកូរ៉េខាងត្បូង តាមរយៈប្រព័ន្ធវីដេអូ (Video Conference) ស្តីពីការប្រយុទ្ធនឹងជំងឺរាតត្បាត នាពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះ និងចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចទូលំទូលាយតំបន់ក្នុងឆ្នាំនេះ៕

ដោយ ហ្សូលី

ភ្នំពេញ៖ ធនាគារជាតិកម្ពុជា សហការជាមួយសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា គ្រោងនឹងដាក់ឱ្យដំណើរការនូវការទូទាត់ពាណិជ្ជកម្ម ប្រាក់យ៉ន់ចិន ក្នុងគោលបំណងជួយសម្រួលដល់ដំណើរ និងពង្រីកទីផ្សារស្រូវអង្ករកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសចិន។

នេះបើតាមឱ្យដឹងតាមរយៈកិច្ចប្រជុំអំពីការជំរុញទូទាត់ជាប្រាក់រៀល និងប្រាក់យ៉ន់របស់ចិនលើការទូទាត់ចំពោះពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសចិន ដែលបានរៀបចំឡើងដោយថ្នាក់ដឹកនាំ សហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា សហការជាមួយនឹងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា នាព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ទី ១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២០នេះ។ កិច្ចប្រជុំនេះ ផ្តោតសំខាន់ទៅលើការពិភាក្សាអំពីយន្តការនៃការជំរុញការទូទាត់ជាប្រាក់រៀល និង ពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេសជាប្រាក់យ៉ន់ (ចិន) ក្នុងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មជាមួយចិន ដោយជ្រើសរើសវិស័យកសិកម្ម ជាពិសេសវិស័យស្រូវអង្ករអនុវត្តន៍មុនគេ។

ឧកញ៉ា ចាន់ សុឃាំង អនុប្រធានសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា (ស.អ.ក) និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការប្រតិបត្តិទទួលបន្ទុកផ្នែកវិនិយោគ និងហិរញ្ញវត្ថុរបស់ ស.អ.ក បានគាំទ្រពេញទំហឹង លើគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ក្នុងការការសម្រួលការទូទាត់ពាណិជ្ជកម្មអង្ករក្រៅប្រទេស ពោលគឺជាមួយនឹងប្រទេសចិន ដែលជាជំហានដំបូងរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាផ្តោតលើវិស័យស្រូវអង្ករ។

លោកបានលើកឡើងពីសក្តានុពលនិងប្រតិបត្តិការនៃការធ្វើពាណិជ្ជកម្មអង្ករជាមួយនឹងប្រទេសចិនដែលមានស្រាប់ ជាក់ស្តែងរយៈពេល៥ខែដើមឆ្នាំ២០២០នេះ កម្ពុជាបានធ្វើពាណិជ្ជកម្មអង្ករ នាំចេញទៅប្រទេសចិន ក្នុងរង្វង់ទឹកប្រាក់ប្រមាណជាង៧១លានដុល្លារអាមេរិក ដែលជាកំណើនមួយគួរឲ្យកត់សម្គាល់។ ដូច្នេះការជំរុញការទូទាត់ជាប្រាក់យ៉ន់ចិនដោយផ្ទាល់នេះ នឹងជួយសម្រួលដល់ដំណើរការ ក៏ដូចជាផ្តល់នូវភាពចំណេញនិងងាយស្រួលដល់ពាណិជ្ជករកម្ពុជានិងចិន និងអាចជួយពង្រីកទីផ្សារអង្ករកម្ពុជានៅប្រទេសចិនបន្ថែមទៀតផងដែរ។

តំណាងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា លោក ឡុង វិបុណ្យឫទ្ធ ក៏បានអរគុណដល់ការគាំទ្ររបស់សហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា លើការជំរុញការទូទាត់ពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេសជាមួយប្រទេសចិន ជាលុយយ៉ន់ចិននេះ តបតាមការស្នើពីធនាគារកណ្តាលរបស់ចិន (Central Bank of China) ម្តងហើយម្តងទៀត លើការស្នើឲ្យកម្ពុជាសហការលើការទូទាត់សាច់ប្រាក់ពាណិជ្ជកម្មជាលុយយ៉ន់នេះ ដើម្បីសម្រួលដល់ប្រតិបត្តិការ និងចំណេញដល់សេដ្ឋកិច្ចរវាងប្រទេសទាំងពីរ។

ធនាគារជាតិកម្ពុជាបង្ហាញថា ប្រហែលនឹងអាចមានពិធីឬព្រឹត្តិការណ៍ចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នា (MoU) ឬប្រកាសនៃការចាប់ផ្តើមទូទាត់ប្រាក់យ៉ន់ចិនដោយចាប់ផ្តើមពីពាណិជ្ជកម្មអង្ករ នៅពេលដែលកម្ពុជារៀបចំកិច្ចប្រជុំអាស៊ីអឺរ៉ុប ខាងមុខដែលអាចមានការចូលរួមដោយថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលប្រទេសទាំងពីរ។

ស.អ.ក ស្នើឲ្យធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ជួយសម្របសម្រួលលើអត្រាប្តូរប្រាក់ (Exchange Rate) ដែលជាការព្យារណ៍រវាងលុយរៀលកម្ពុជា និង លុយយ៉ន់របស់ចិនអោយបានមុនមួយខែម្តង ដើម្បីអាចធ្វើយ៉ាងណា ឲ្យយន្តការជំរុញការទូទាត់ពាណិជ្ជកម្មជាមួយនឹងប្រទេសចិន ជាលុយយ៉ន់ នៅដំណាក់កាលដំបូងនេះ ចេញជាផ្លែផ្កា៕

ដោយ ប៊ី

ភ្នំពេញៈ ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង កំពុងព្យាយាមបើកកិច្ចចរចាសម្រាប់កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីទ្វេភាគី ជាមួយកម្ពុជានៅខែក្រោយដោយសង្ឃឹមថា នឹងបង្កើនឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ នេះបើយោងតាមការលើកឡើងរបស់មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់កាលពីថ្ងៃចន្ទកន្លងមកនេះ។

ការប្រកាសនេះធ្វើឡើង នៅពេលដែលប្រទេសកូរ៉េបាន និងកំពុងពង្រីកទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន ជាមួយសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន) ចំពេលមានការព្យាករណ៍របស់អ្នកជំនាញថា ការជំងឺរាតត្បាតថ្មីនេះ ទំនងជានឹងជំរុញឱ្យមានការគាំពារនិយមនៃពាណិជ្ជកម្ម ស្របជាមួយនឹងការធ្វើពិពិធកម្ម នៃបណ្តាញផ្គត់ផ្គង់សកលពីប្រទេសចិនទៅកាន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។

ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ បានក្លាយជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកូរ៉េ។ ការនាំចេញរបស់ខ្លួនមកកម្ពុជា មានទំហំទឹកប្រាក់៦៩៦លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំមុនកើនឡើង៥,៥ភាគរយ ខណៈការនាំចូលពីកម្ពុជាកើន៦,៨ភាគរយ។ វាយនភ័ណ្ឌ និងសម្លៀកបំពាក់គឺផលិតផលសំខាន់ៗសម្រាប់ការផា្លស់ប្តូរពាណិជ្ជកម្ម។

លោក Hong Nam-ki ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី និងជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុបានមានប្រសាសន៍ថា ចាប់តាំងពីការស្នើសុំកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី ជាមួយកម្ពុជាត្រូវបា​នលើកឡើងនៅក្នុងខែមីនាឆ្នាំមុន ដែលជាផ្នែកមួយនៃគោលនយោបាយថ្មី ភាគខាងត្បូងរបស់រដ្ឋាភិបាល ការសិក្សារួមគ្នា ត្រូវបានបញ្ចប់នៅចុងខែឧសភានិងការពិភាក្សាសាធារណៈពាក់ព័ន្ធត្រូវបានបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា។

លោកបានបន្ថែមថា “ផ្អែកលើបញ្ហានេះ រដ្ឋាភិបាលគ្រោងនឹងបញ្ចប់ដំណើរការនេះ រួមទាំងការដាក់របាយការណ៍ទៅរដ្ឋសភា និងបើកការចរចាកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី​នៅខែកក្កដា”។

លោកHong ក៏បានប្តេជ្ញាធ្វើសេចក្តីប្រកាសលម្អិតស្តីពី វិធានការណ៍របស់រដ្ឋាភិបាលសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាសកល អំឡុងពេលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនៅខែក្រោយ ដែលរួមមានការផ្តល់ជំនួយមនុស្សធម៌ ដែលមានតម្លៃ១០០លានដុល្លារ និងទឹកប្រាក់ជាង៤០០លានដុល្លារ សម្រាប់មូលនិធិសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងពង្រីកការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ពហុភាគី។

ថ្មីៗនេះរដ្ឋាភិបាលកូរ៉េបានកត់សម្គាល់ឃើញថា ប្រទេសកម្ពុជាដែលជាដៃគូពាណិ​ជ្ជកម្មដែលរកចំណូលបានច្រើន និងជាសមាជិកអាស៊ាន បានប្រកាសកំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រចាំឆ្នាំប្រមាណ៧ភាគរយចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១១មក។

ខណៈពេលដែលប្រទេសកូរ៉េ មានកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី ដែលមានស្រា​ប់ជាមួយអាស៊ាន ខ្លួនបាននិងកំពុងពិភាក្សាអំពីកិច្ចព្រមព្រៀងគ្នា ជាមួយប្រទេសជាសមា​ជិកនីមួយៗ។

ការនាំចេញរបស់កូរ៉េបានធ្លាក់ចុះ ក្នុងរយៈពេលបីខែជាប់គ្នា ក្នុងខែឧសភា ដែលធ្លាក់ចុះ២៣,៧ភាគរយ បណ្តាលមកពីការរីករាលដាលជំងឺCOVID-19៕

ដោយ ៖ វុត្ថា

ភ្នំពេញ ៖ លោក ឃួង ស្រេង អភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ បានអះអាងថា ប្រទេសកម្ពុជាដែលមានរាជធានីភ្នំពេញជាបេះដូងនៃប្រទេសមានការររីកចំរើនយ៉ាងលឿនហួសពីការស្មានរបស់សេដ្ឋកិច្ចវិទូ ខណៈទីក្រុងមួយនេះ បាន នឹងកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ឆ្ពោះទៅមុខ ក្រុមការងារដឹកនាំរបស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលបច្ចុប្បន្ន។

លោក ឃួង ស្រេង អភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ នៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានស្តីពី «វឌ្ឍនភាព និងទិសដៅការងារបន្តរបស់រដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ »ថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២០ឱ្យដឹងថា ទីក្រុងភ្នំពេញដែលជាបេះដូង សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម បាន នឹងកំពុងមានការរីកចំរើនលើគ្រប់វិស័យទាំងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសំណង់អគារ។

លោកបន្តថា ទីក្រុងភ្នំពញេមានអគារពាណិជ្ជកម្ម ខុនដូ ផ្សារទំនើប និងមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មជាច្រើនផ្សេងទៀត ឆ្លើយតបទៅនឹងអ្នកដែលចូលចិត្តរស់នៅបែបទំនើប និងស៊ីវិល័យ។ ជាមួយគ្នានេះ រាជធានីភ្នំពេញបាននឹងកំពុងពង្រីកខ្លួនពី ៣០០ ទៅជិត ៧០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលមានមនុស្សរស់នៅប្រមាណ ៣លាននាក់។
លោកបញ្ជាក់ថា ចំពោះការអភិវឌ្ឍនបែបស៊ីជម្រៅ គឺបានបង្ហាញឱ្យតាមរយៈការប្រែប្រួលកម្រិតជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងភាពលូតលាសក្នុងវិស័យឯកជន ក្នុងនោះ អត្រាភាពក្រីក្របានធ្លាក់ចុះ៩ ភាគរយ និងការកើនឡើងនូវទំហំផលិតផលក្នុងស្រុកសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ៗជិត ៤០០០ ដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០២៩ ៕