កម្ពុជា UAE ផ្តោតលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យទេសចរណ៍ និងតភ្ជាប់ជើងហោះហើរត្រង់

ដោយៈ និស្ស័យ

ភ្នំពេញៈ កម្ពុជា និងសហព័ន្ធអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម (UAE) បន្តពិនិត្យវឌ្ឍនភាពកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទេសចរណ៍ ការតភ្ជាប់ជើងហោះហើរត្រង់ និងសិក្សាពិនិត្យសំណើ សុំការលើកលែងទិដ្ឋាការទេសចរណ៍ដែលស្នើដោយភាគីUAE ដើម្បីជំរុញកំណើនភ្ញៀវទេសចរបន្ថែមទៀត។

ព័ត៌មាននេះត្រូវបានលើកឡើង ក្នុងឱកាសលោកហួត ហាក់ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ បានអនុញ្ញាតជូនលោក Obaid Saeed Obaid Bintaresh Aldhaheri ឯកអគ្គរាជទូតនៃសហព័ន្ធអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមប្រចាំកម្ពុជា និងសហការី ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារពីវឌ្ឍនភាព កិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យទេសចរណ៍ដែលបានដាក់កាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ កន្លងមក ព្រមទាំងផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈស៊ីជំរៅ លើយន្តការជំរុញលំហូរភ្ញៀវទេសចរ រវាងប្រទេសទាំងពីរ តាមរយៈការពង្រឹងការតភ្ជាប់ផ្លូវអាកាស និងការសិក្សាពិនិត្យលទ្ធភាព លើសំណើសុំការលើកទិដ្ឋាការទេសចរណ៍ របស់ភាគី UAE នៅទីស្តីការក្រសួងទេសចរណ៍។

ក្នុងឱកាសនៃជំនួបនេះ លោក Obaid Saeed Obaid Bintaresh Aldhaheri បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះ លោករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានអនុញ្ញាតជូនចូលជួបពិភាក្សាការងារ និងពិនិត្យវឌ្ឍនាភាពរួមគ្នា លើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ក្នុងវិស័យទេសចរណ៍កន្លងមក ជាពិសេសលើចំនួនភ្ញៀវទេសចរ និងអ្នកដំណើរអន្តរជាតិដែលធ្វើដំណើរ តាមក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Etihad Airlines ពីរដ្ឋធានី Abu Dhabi មកកាន់រាជធានីភ្នំពេញ កន្លងមក។

ជាកិច្ចឆ្លើយតប លោករដ្ឋមន្ត្រី បានថ្លែងអំណរគុណចំពោះការគាំទ្ររបស់រដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជននៃសហព័ន្ធអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ដែលបានរួមចំណែកពង្រឹងទំនាក់ទំនងមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសគឺការតភ្ជាប់តាមផ្លួវអាកាសដោយក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Etihad Airlines ពីរដ្ឋធានី Abu Dhabi មកកាន់រាជធានីភ្នំពេញ ចាប់តាំងពីចុងឆ្នាំ២០២៥ ដែលបានជួយតភា្ជប់កម្ពុជាទៅកាន់ច្រកទ្វារអន្តរជាតិ និងបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលដល់ភ្ញៀវទេសចរ និងអ្នកដំណើរអន្តរជាតិ ធ្វើដំណើរដោយផ្ទាល់មកកាន់កម្ពុជា។

ក្នុងឱកាសនេះផងដែរ ភាគីទាំងពីរ ក៏បានផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈស៊ីជំរៅបន្ថែមទៀត លើយន្តការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ ពីសហព័ន្ធអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម (UAE) និងតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាតែម្តង តាមរយៈការសិក្សាពិនិត្យលទ្ធភាពសំណើសុំ ការលើកលែងទិដ្ឋាការទេសចរណ៍ ដែលបានស្នើសុំពីភាគីមិត្តUAE៕

ឱកាស និងបញ្ហាប្រឈមមានបែបណាប្រសិនជាកម្ពុជាចាកចេញពីឋានៈប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចបំផុតនៅឆ្នាំ២០២៩?

ដោយៈ ចំណាន

ភ្នំពេញៈ ប្រទេសកម្ពុជាត្រូវបានគ្រោងទុកជាផ្លូវការ ដើម្បីចាកចេញពីប្រភេទប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចបំផុត (LDC) របស់អង្គការសហប្រជាជាតិនៅថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៩។

មហិច្ឆតានេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាគោលដៅ របស់រដ្ឋាភិបាលនោះទេ វាត្រូវបានគាំទ្រដោយក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ និងត្រូវបានបញ្ជាក់ដោយមហាសន្និបាត អង្គការសហប្រជាជាតិ បន្ទាប់ពីប្រទេសកម្ពុជា បានបំពេញតាមលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យ នៃការបញ្ចប់ការសិក្សា នៅក្នុងការពិនិត្យឡើងវិញជាបន្តបន្ទាប់។

អង្គការសំខាន់ៗ ដែលបានវិភាគការបញ្ចប់ការសិក្សា របស់ប្រទេសកម្ពុជារួមមាន ទី១ កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍អង្គការសហប្រជាជាតិ បានបោះពុម្ពផ្សាយ សេចក្តីសង្ខេបគោលនយោបាយលម្អិតស្តីពី ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមនៃការបញ្ចប់ការសិក្សា។ ទី២ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ – ត្រួតពិនិត្យដំណើរការបញ្ចប់ការសិក្សាLDC។ ទី៣ គណៈកម្មការសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិសម្រាប់អាស៊ី និងប៉ាស៊ីហ្វិក – បានសិក្សាពីការរៀបចំរបស់ប្រទេសកម្ពុជា សម្រាប់ការបញ្ចប់ការសិក្សា។

ទាក់ទងនឹងការព្រួយបារម្ភរបស់អ្នក ដែលថាមនុស្សជាច្រើននៅតែប្រឈមមុខនឹងសេដ្ឋកិច្ចដ៏លំបាក UNDPយល់ស្របថា “នេះជាបញ្ហាប្រឈមពិតប្រាកដមួយ”។

ការបញ្ចប់ការសិក្សាពីឋានៈ LDC មិនមានន័យថា មនុស្សគ្រប់គ្នាមានទ្រព្យសម្បត្តិរួចទៅហើយនោះទេ។ ប្រទេសកម្ពុជាអាចនៅតែប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាជាច្រើនដូចជា ការបាត់បង់អត្ថប្រយោជន៍ពាណិជ្ជកម្មអនុគ្រោះមួយចំនួន ជាពិសេសសម្រាប់ការនាំចេញសម្លៀកបំពាក់ កង់ និងការនាំចេញអង្ករ។ ពន្ធគយខ្ពស់ និងច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មកាន់តែតឹងរ៉ឹងនៅក្នុងទីផ្សារនាំចេញមួយចំនួន។ ជំនួយសម្បទានត្រូវបានកាត់បន្ថយតាមពេលវេលា។ សម្ពាធលើការងារនៅក្នុងឧស្សាហកម្មនាំចេញ ប្រសិនបើការប្រកួតប្រជែងមិនប្រសើរឡើង។

ការធ្វើគំរូរបស់ UNDP ប៉ាន់ប្រមាណថា បើគ្មានវិធានការគោលនយោបាយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពទេ ការចាកចេញពីប្រទេស LDC អាចរួមចំណែកដល់ ការងារប្រហែល165,000កន្លែង ប្រឈមនឹងហានិភ័យ។ មនុស្សប្រហែល 432,000 នាក់អាចធ្លាក់ ចូលទៅក្នុងភាពក្រីក្រក្នុងអំឡុងពេលអន្តរកាល។

កំណើននាំចេញទាប និងកំណើន GDP យឺតជាងអ្វីដែលនឹងកើតឡើង។

សូចនាករទាំងនេះ គឺជាសេណារីយ៉ូដែលបានធ្វើគំរូ មិនមែនជាលទ្ធផលជាក់លាក់ទេ។ ពួកវាអាចត្រូវបានកាត់បន្ថយ តាមរយៈកំណែទម្រង់ និងការវិនិយោគឱ្យកាន់តែរឹងមាំ។

ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះUNDP និងអង្គការសហប្រជាជាតិសង្កត់ធ្ងន់ថា ការចាកចេញពីប្រទេស LDC ក៏ជាសញ្ញាមួយដែលបង្ហាញថា ប្រទេសកម្ពុជាមានវឌ្ឍនភាព គួរឱ្យកត់សម្គាល់ក្នុងប្រាក់ចំណូល ការអភិវឌ្ឍមនុស្ស និងភាពធន់។

បញ្ហាប្រឈមបន្ទាប់ពីឆ្នាំ2029 គឺត្រូវបង្កើនផលិតភាព ទាក់ទាញការវិនិយោគដែលមានតម្លៃខ្ពស់ ធ្វើពិពិធកម្មការនាំចេញ ពង្រឹងការអប់រំ និងជំនាញ កាត់បន្ថយថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងថាមពល និងកែលម្អអភិបាលកិច្ច ដើម្បីឱ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់មនុស្សកាន់តែច្រើន។

ភស្តុតាងបង្ហាញថា “រឿងពីរយ៉ាងអាចជាការពិត ក្នុងពេលតែមួយ”។

កម្ពុជាត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងចាកចេញពីឋានៈLDC នៅក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៩។

គ្រួសារជាច្រើនអាចនៅតែជួបប្រទះ នឹងការលំបាកផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ដែលជាមូលហេតុ ដែលរយៈពេលអន្តរកាល និងគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាល ត្រូវបានចាត់ទុកថាមានសារៈសំខាន់ ដោយអ្នកជំនាញអង្គការសហប្រជាជាតិ៕

តើអាគារកប់ពពកCICCចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅរាជធានីភ្នំពេញឬនៅ? វាជាគំរោងធំពេកឬទេបើធៀបនឹងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា?

ដោយៈ គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ មជ្ឈមណ្ឌលសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិចិន (CICC) Urban Complex ជាគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ចម្រុះដ៏ធំបំផុតមួយ ដែលបានស្នើឡើងនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ព័ត៌មានលម្អិតជាច្រើននៅតែស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលសំណើ ឬដំណាក់កាលធ្វើផែនការ ហើយតួលេខមួយចំនួនដែលបានរាយការណ៍ ដោយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយមិនទាន់ត្រូវបានផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយឯករាជ្យនៅឡើយទេ។

គំរោងដ៏ធំនេះ មានតម្លៃវិនិយោគប៉ាន់ស្មានប្រហែល២៥០០ទៅ៣៥០០លានដុល្លារអាមេរិក អាស្រ័យលើដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍន៍ណាដែលត្រូវបានរួមបញ្ចូល។

ទោះជាយ៉ាងណា ព័ត៌មានដែលមានជាសាធារណៈមិនទាន់បានបញ្ជាក់ពីថវិកាវិនិយោគចុងក្រោយ ឬរចនាសម្ព័ន្ធហិរញ្ញប្បទាននៅឡើយទេ។

តើអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ជានរណា? គម្រោងនេះមានទំនាក់ទំនងជាមួយ៖
• មជ្ឈមណ្ឌលសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិចិន (CICC)

ដៃគូវិនិយោគចិន និងអ្នកពាក់ព័ន្ធកម្ពុជាតាមរយៈរចនាសម្ព័ន្ធអភិវឌ្ឍន៍រួមគ្នា។

គិតត្រឹមឆ្នាំ២០២៦នេះ មិនមានភស្តុតាងច្បាស់លាស់ណាមួយដែលបង្ហាញថា ផែនការមេពេញលេញ បានចូលទៅក្នុងការសាងសង់ទ្រង់ទ្រាយធំនោះទេ។ មានតែសកម្មភាពត្រៀមរៀបចំ និងការប្រកាសផែនការប៉ុណ្ណោះ ដែលត្រូវបានរាយការណ៍ ខណៈដែលគម្រោងពេញលេញមិនទាន់ឈានដល់ការអនុវត្តពេញលេញនៅឡើយទេ។

តើគំរោងនេះ វាមានទំហំធំពេកឬទេ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា? បើធៀបនឹងផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) របស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះមានចំនួនប្រហែល៥០ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

គម្រោងមួយ ដែលមានតម្លៃ៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក នឹងស្មើនឹងប្រហែល៦% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបប្រចាំឆ្នាំរបស់ប្រទេស។នេះបញ្ជាក់ថា គំរោងនេះ មានទំហំធំមិនធម្មតា សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍអចលនទ្រព្យតែមួយ។

ដូច្នេះ CICC Urban Complex ដែលបានគ្រោងទុកគឺស្ថិតនៅក្នុងកម្រិតដូចគ្នា នឹងគម្រោងធំៗនៅទីក្រុងធំៗ របស់ប្រទេសកម្ពុជា។
តើអ្នកវិភាគនិយាយអ្វីខ្លះ? អ្នកស្រាវជ្រាវអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងមិនប្រកែកថាគម្រោងធំៗទាំងនេះ “ធំពេក” សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជាទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ពួកគេធ្វើការសង្កេតលើមូលដ្ឋានមួយចំនួនដូចជា ទី១ គម្រោងទីក្រុងរួមបញ្ចូលគ្នាធំៗ មានបំណងទាក់ទាញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស និងធ្វើទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ចទីក្រុងរបស់ទីក្រុងភ្នំពេញ។

ទី២ អ្នកស្រាវជ្រាវ ដូចជា Gilles Fauveaud កត់សម្គាល់ថាគម្រោងទាំងនេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងហានិភ័យខ្ពស់ និងផលចំណេញសក្តានុពលខ្ពស់ ជាពិសេសនៅក្នុងទីផ្សារអចលនទ្រព្យ ព្រំដែនដូចជាប្រទេសកម្ពុជា។

ពួកគេសង្កត់ធ្ងន់ថា “ភាពជោគជ័យអាស្រ័យលើតម្រូវការវិនិយោគិនប្រកបដោយចីរភាព ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ហិរញ្ញប្បទាន និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរយៈពេលវែង”។

អ្នកវិភាគក៏បានចង្អុលបង្ហាញផងដែរថា គម្រោងធំៗជាច្រើននៅក្នុងទីក្រុងភ្នំពេញ ត្រូវបានសាងសង់ជាដំណាក់កាលៗ ក្នុងរយៈពេលពី១០ ទៅ២០ឆ្នាំ ជាជាងសាងសង់ទាំងអស់ក្នុងពេលតែមួយ ដែលកាត់បន្ថយសម្ពាធហិរញ្ញប្បទាន។

ខណៈពេលដែល CICC Urban Complex មានទំហំធំសម្បើមបើប្រៀបធៀប ទៅនឹងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសកម្ពុជា គម្រោងនៃទំហំនេះជាធម្មតា ត្រូវបានរចនាឡើងជាការអភិវឌ្ឍរយៈពេលវែង ជាជាងការវិនិយោគតែម្តង។

ទោះជាយ៉ាងណា តាមព័ត៌មានដែលមានជាសាធារណៈ គម្រោង CICC Urban ហាក់ដូចជាការអភិវឌ្ឍ ដែលបានស្នើឡើងពិតប្រាកដ ប៉ុន្តែមិនទាន់មានភស្តុតាងរឹងមាំណាមួយ ដែលបង្ហាញថាការសាងសង់ទ្រង់ទ្រាយធំបានចាប់ផ្តើមនៅឡើយទេ។

គម្រោងនេះត្រូវបានលើកឡើង នៅក្នុងការពិភាក្សាអំពីអចលនទ្រព្យ និងការវិនិយោគ ជាគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងចម្រុះ ដែលបានគ្រោងទុកនៅភ្នំពេញ៕

រដ្ឋាភិបាលប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើជាផ្លូវការនូវ “យុទ្ធសាស្ត្រការទូតបរិស្ថានកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២៦–២០៣០”

ដោយៈ ម៉ាណា

ភ្នំពេញៈ រដ្ឋាភិបាលតាមរយៈក្រសួងបរិស្ថាន បានប្រកាសដាក់ចេញយុទ្ធសាស្ត្រការទូតបរិស្ថានកម្ពុជា (CEDS) ឆ្នាំ២០២៦–២០៣០”។

ពិធីប្រកាសនេះធ្វើឡើង ក្រោមអធិនបធិបតីភាពលោកបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន។

ពិធីប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនូវ ក្របខ័ណ្ឌគោលនយោបាយជាតិដ៏មានសារៈសំខាន់ថ្មីនេះ បានរៀបចំឡើងដោយមានការចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំ សមាជិក ព្រឹទ្ធសភា រដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា តំណាងងបណ្តាក្រសួង និងស្ថាប័ននានា តំណាងប្រចាំប្រទេស នៃកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) អង្គការអន្តរជាតិ និងតំណាងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ភ្ញៀវកិត្តិយសជាតិ និងអន្តរជាតិ ជាច្រើននាក់ នៅទីស្តីការក្រសួងបរិស្ថាន នារសៀល ថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦។

លោកបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត បានមានប្រសាសន៍ថា “ការដាក់ចេញនូវយុទ្ធសាស្ត្រនេះ ធ្វើឡើងចំពេលដែលប្រវត្តិសាស្ត្រមនុស្សជាតិកំពុងស្ថិតក្នុងរបត់ដ៏សំខាន់មួយ”។ លោកបន្តថា “ពិភពលោកកំពុងប្រឈមមុខនឹងភាពស្មុគស្មាញ និងវិបត្តិបរិស្ថាន ដែលទាមទារឱ្យមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកាន់តែជិតស្និទ្ធ ការពង្រឹងទំនុកចិត្តឱ្យកាន់តែរឹងមាំ និងការរួមសកម្មភាពជាសមូហភាព កាន់តែខ្លាំងក្លាឡើង រវាងប្រជាជាតិទាំងអស់”។

លោកបន្ថែមថា ការទូតបរិស្ថានដើរតួជាស្ពានចម្លង ដ៏សំខាន់ដែលតភ្ជាប់ ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី។

យុទ្ធសាស្ត្រការទូតបរិស្ថានកម្ពុជា (CEDS) នេះ បានកំណត់នូវសសរស្តម្ភ យុទ្ធសាស្ត្រចំនួនបី រួមមាន៖ ទី១-ការដោះស្រាយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ តាមរយៈការកាត់បន្ថយ ការបន្ស៊ាំ និងអភិបាលកិច្ច៖ ការងារនេះផ្តោតលើការកាត់បន្ថយ ការបញ្ចេញឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ តាមរយៈការការពារព្រៃឈើ ការផ្លាស់ប្តូរទៅប្រើប្រាស់ថាមពលស្អាត ការលើកកម្ពស់កសិកម្មឆ្លាតវៃអាកាសធាតុ(climate-smart agriculture) និងការទាក់ទាញការវិនិយោគបៃតង។

ទន្ទឹមនឹងនេះ យុទ្ធសាស្ត្រនេះ ក៏សង្កត់ធ្ងន់លើការកសាងភាពធន់ តាមរយៈការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ភាពត្រៀមលក្ខណៈរបស់សហគមន៍ ការពង្រឹងក្របខ័ណ្ឌស្ថាប័ន និងភាពជាដៃគូរវាងរដ្ឋនិងឯកជន ព្រមទាំងការកៀរគរហិរញ្ញប្បទានអាកាសធាតុ។

ទី២- ការលើកកម្ពស់ការអភិរក្សអេកូឡូស៊ី តាមរយៈការការពារ ជីវៈចម្រុះ ការស្តារព្រៃឈើ និងការគាំទ្រដល់ជីវភាពរស់នៅរបស់សហគមន៍៖ សសរស្តម្ភនេះ មានគោលបំណងការពារប្រព័ន្ធ អេកូឡូស៊ីធម្មជាតិរបស់កម្ពុជា ដោយការពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ នៅក្នុងតំបន់ការពារធម្មជាតិ ការសហការជាមួយភាគីពាក់ព័ន្ធសំខាន់ៗ និងការផ្តល់ធនធានសម្រាប់ការអភិរក្ស។

ទី៣-ការការពារបរិស្ថាន តាមរយៈខ្យល់ ដី និងទឹក៖ សសរស្តម្ភនេះដោះស្រាយការគ្រប់គ្រងការបំពុល ដោយការពង្រឹងបទប្បញ្ញត្តិ និងការអនុវត្តច្បាប់ ការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងជាសាធារណៈ និងការជំរុញការប្រើប្រាស់ថាមពលស្អាត ក៏ដូចជាមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនស្អាត។

ការងារនេះ ក៏ផ្តោតលើការកែលម្អប្រព្រឹត្តិកម្មទឹកកខ្វក់ ការគ្រប់គ្រងការហូរច្រោះពីដីកសិកម្ម និងការបង្កើនការអប់រំសាធារណៈអំពីការបំពុលទឹក។ បន្ថែមលើនេះ យុទ្ធសាស្ត្រ នេះមានគោលបំណងកែលម្អការគ្រប់គ្រងសំណល់ តាមរយៈការពង្រឹងប្រព័ន្ធប្រមូលនិងទីលានចាក់សំរាម ការលើកកម្ពស់ការកែច្នៃឡើងវិញ និងការអភិវឌ្ឍដំណោះស្រាយបំប្លែងកាកសំណល់ទៅជាថាមពល៕

មរតកនៃអរិយធម៌ដែលបានបាត់បង់ត្រូវបានរៀបចំស្តារឡើងវិញ

ដោយៈ ឆាយ ផាន់នី

សៀមរាបៈ អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា កំពុងដឹកជញ្ជូនថ្មបាយក្រៀម និងថ្មភក់ យកទៅជួសជុលកាំជណ្តើរ ផ្នែកខាងលិច របស់ប្រាសាទនាគព័ន្ធ។

ក្រុមការងារនៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា កំពុងមមាញឹកដឹកជញ្ជូនថ្មបាយក្រៀម និងថ្មភក់ ដែល១ដុំៗមានទម្ងន់ពី៥០០ ទៅ៦០០គីឡូក្រាម ដើម្បីយកទៅត្រៀមរៀបចំជួសជុលកាំជណ្តើរ ផ្នែកខាងលិច របស់ប្រាសាទនាគព័ន្ធ ក្នុងដំណាក់កាលទី២ ដែលខូចខាតជាយូរមកហើយ ឱ្យប្រសើរឡើងវិញ។

លោក អ៊ិត ស្រេង បុគ្គលិកបច្ចេកទេសនាយកដ្ឋានអភិរក្សប្រាសាទ និងបុរាណវិទ្យា នៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា បានឱ្យដឹងថា កម្លាំងកម្មករជាង១២នាក់ កំពុងតែទទួលខុសត្រូវ លើការងារដឹកជញ្ជូនថ្មបាយក្រៀម និងថ្មភក់ មកកាន់ប្រាសាទនាគព័ន្ធ។

លោកបន្តទៀតថា មធ្យោបាយចម្បងៗ ដែលប្រើប្រាស់ក្នុងការដឹកជញ្ជូនថ្ម មានការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក ដោយប្រើទូកចំនួនពីរគ្រឿងចងភ្ជាប់គ្នា ទៅដឹកថ្មពីដីគោកចម្ងាយប្រហែល៤០០ម៉ែត្រ សំដៅទៅការដ្ឋាន ដោយមួយជើងៗ ចំណុះទូកអាចផ្ទុកទម្ងន់បានចាប់ពី១តោន ហើយអុំបណ្តែតតាមទឹកបារាយណ៍ រួចហើយប្រើឧបករណ៍កៅឡាក់លើកដាក់លើរន្ទា លើកថ្មឡើងមកលើគោក និងរុញថ្មទាំងនោះ ចូលទីតាំងដែលត្រូវការ។

ចំណែកមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនដំណាក់កាលទី២ គឺលើកថ្មដាក់លើរទេះរុញ ហើយអូសដោយកម្លាំងមនុស្ស។ ការដឹកជញ្ជូនថ្មដំណាក់កាលទី២នេះ មានរយៈចម្ងាយប្រមាណ៣០០ម៉ែត្រ ពីកំពង់ទឹកទៅដល់ការដ្ឋាន។

លោក អ៊ិត ស្រេង បញ្ជាក់ថា ការជញ្ជូនថ្មនេះ មានការលំបាកច្រើន ដោយត្រូវអត់ធ្មត់ និងរួបរួមគ្នាទើបអាចធ្វើការងារនេះបាន ហើយអ្នកទាំងអស់ ត្រូវមានបច្ចេកទេសនៃការអូស ឬយកថ្មឱ្យទៅដល់ទីកន្លែងជួសជុល។ ក្រុមការងារជួសជុលកាំជណ្តើរ ផ្នែកខាងលិចរបស់ប្រាសាទនាគព័ន្ធ បានប្រើប្រាស់កម្លាំងកម្មករចំនួន១២នាក់ សម្រាប់ប្រតិបត្តិការដឹកជញ្ជូនថ្មនេះ។ ក្នុង១ថ្ងៃៗ ក្រុមការងារអាចជញ្ជូនថ្មបានចំនួន៨ដុំ។

ការដឹកជញ្ជូនថ្មដ៏លំបាកនេះ បានចាប់ផ្ដើមតាំងពីកណ្ដាលខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ រហូតមកដល់ពេលនេះ កម្លាំងការងារបានដឹកជញ្ជូនថ្មចំនួន៥០ដុំ ហើយអាចចំណាយពេលជាង២ខែ ទើបអាចនាំថ្មគ្រប់ចំនួន សម្រាប់ប្រើប្រាស់តាមតម្រូវការជួសជុល។

បុគ្គលិកគ្រប់គ្រងការដ្ឋានជួសជុលកាំជណ្តើរ ផ្នែកខាងលិច របស់ប្រាសាទនាគព័ន្ធ ឱ្យដឹងថា ការជញ្ជូនថ្មដ៏លំបាកនេះ យើងត្រូវអត់ធ្មត់ រួបរួមគ្នាទើបអាចធ្វើការងារនេះបាន ហើយអ្នកទាំងអស់ ត្រូវមានបច្ចេកទេសនៃការអូស ឬយកថ្មទៅដល់ទីកន្លែងជួសជុល ព្រោះវាមានទម្ងន់ធ្ងន់ចាប់ពីរយគីឡូក្រាម រហូតដល់រាប់តោន ទាមទារការប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសខ្ពស់កុំឱ្យខូចខាត ឬប៉ះពាល់ថ្ម៕

តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសថ្មីមួយនៅខេត្តព្រះសីហនុកំពុងមានការវិវត្តជាវិជ្ជមាន

ដោយៈ ចំណាន

ព្រះសីហនុៈ អភិបាលនៃគណអភិបាលខេត្តព្រះសីហនុ លោកម៉ាង ស៊ីណេតកាលពីចុងសប្តាហ៍មុន បានចុះពិនិត្យដំណើរការសាងសង់តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ISI SEZនៅខេត្តព្រះសីហនុ។

វឌ្ឍនភាពមូលដ្ឋានគ្រិះដ៏រឹងមាំ នៃតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ISI SEZ ដើម្បីគាំទ្រដល់ដៃគូអាជីវកម្មរបស់យើង។

យោងតាមបណ្តាញទំនាក់ទំនងសង្គមរបស់ISI GROUP មាបានបង្ហាញនូវមោទនភាព ក្នុងការបង្ហាញនូវវឌ្ឍនភាពនៃការសាងសង់ផ្លូវ ស្ថានីយអគ្គិសនី ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងកាកសំណល់ និងទឹកស្អាត ក៏ដូចជាប្រព័ន្ធប្រើប្រាស់សំខាន់ៗទៀតផងដែរ នៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ISI SEZ។

ការសាងសង់ទាំងអស់នេះ ធ្វើឡើងក្រោមការការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ ISI GROUP ក្នុងការនាំយកមកនូវសមត្ថភាពឧស្សាហកម្មតម្លៃបន្ថែមមកកាន់រោងចក្រ និងអាជីវកម្មដៃគូរបស់យើងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលតម្រូវការលើភាពងាយស្រួលក្នុងដឹកជញ្ជូន ចង្វាក់ផលិតកម្ម ស្ថិរភាពប្រតិបត្តិការ និងអគ្គិសនី បានក្លាយទៅជាចលករដ៏សំខាន់មួយ ដើម្បីឱ្យការអភិវឌ្ឍរបស់ពួកគាត់កាន់តែឈានទៅមុខ៕

Cambodia Proudly Hosts the World Universal Pageants 2026

By MoT

Phnom Penh, Cambodia is proud to host the World Universal Pageants 2026, a prestigious international event that serves as an exceptional platform to showcase the Kingdom’s rich culture, civilization, heritage, and tourism assets, while fostering friendship and cultural exchange among nations from around the world.

Following a consultative meeting on the draft Key Measures for Promoting Tourism Development in the Preah Jayavarman-Norodom National Park (Phnom Kulen) for 2026–2028, H.E. HUOT Hak, Minister of Tourism, took the opportunity to warmly welcome and meet with the international contestants of the World Universal Pageants 2026. Cambodia has been selected as the host country for this prestigious international event, marking an important opportunity to enhance the nation’s international profile and promote its tourism potential, cultural heritage, historical treasures, and renowned hospitality to the global community.

The organization of this international pageant reflects Cambodia’s commitment to attracting more international visitors, strengthening cultural exchange among nations, and further promoting the country’s positive image as a safe, welcoming, and hospitable tourism destination.

អចលនទ្រព្យប្រភេទណាគួរវិនិយោគនៅក្នុងចន្លោះពីពេលបច្ចុប្បន្នដល់ឆ្នាំ២០៣០?

ដោយៈ ម៉ាណា

ភ្នំពេញៈ តើលោក អ្នកបានកំណត់គោលដៅឬនៅ? ប្រសិនបើគោលដៅរបស់អ្នក គឺដើម្បីបង្កើនឱកាសនៃផលចំណេញល្អ រវាងឆ្នាំ ២០២៦ និង ២០៣០ នៅកម្ពុជា អ្នកជំនាញបានចង្អុលបង្ហាញលើផ្នែកមួយចំនួន។

១. ដីលំនៅឋាន (សក្តានុពលខ្ពស់បំផុត)

អ្នកជំនាញបានចង្អុលបង្ហាញថា ដីនៅជិតទីក្រុងដែលកំពុងពង្រីក ផ្លូវរង្វង់ តំបន់ឧស្សាហកម្ម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធថ្មីៗ។ អត្ថប្រយោជន៍ពីនគរូបនីយកម្ម និងកំណើនប្រជាជនរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ ថ្លៃថែរទាំទាបជាងអគារ។ ល្អបំផុតសម្រាប់វិនិយោគិន ដែលមានរយៈពេលចន្លោះពី៣ ទៅ១០ឆ្នាំ។

តំបន់ល្អៗដែលគួរវិនិយោគរួមមានតំបន់ជុំវិញ រួមមានជាយក្រុងភ្នំពេញ ក្រុងតាខ្មៅ ច្រករបៀងកំណើនខេត្តព្រះសីហនុ។ តំបន់តាមបណ្តោយផ្លូវជាតិសំខាន់ៗ និងផ្លូវល្បឿនលឿន។

២. អចលនទ្រព្យឧស្សាហកម្ម

ឃ្លាំង
មជ្ឈមណ្ឌលភស្តុភារកម្ម
ដីរោងចក្រ
លំនៅដ្ឋានកម្មករនៅជិតសួនឧស្សាហកម្ម

វិស័យនេះ ត្រូវបានគាំទ្រដោយកំណើនផលិតកម្ម ការនាំចេញ និងការវិនិយោគខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់។

អ្នកវិភាគមកពីធនាគារពិភពលោក និងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ីរំពឹងថា សកម្មភាពឧស្សាហកម្ម នឹងនៅតែជាកម្លាំងចលករដ៏សំខាន់នៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។

៣. លំនៅឋានមានតម្លៃសមរម្យ

តម្រូវការនៅតែមានភាពធន់ ពីព្រោះគ្រួសារកម្ពុជាជាច្រើននៅតែស្វែងរកផ្ទះដំបូងជាជាងអចលនទ្រព្យប្រណីត។

៤. អចលនទ្រព្យលក់រាយនៅក្នុងតំបន់ដែលកំពុងរីកចម្រើន

ការសិក្សាបានបង្ហាញងា ការលក់រាយក្នុងសង្កាត់ ដែលបម្រើប្រជាជន ក្នុងតំបន់មានប្រជាប្រិយភាព ជាទូទៅមានទស្សនវិស័យរយៈពេលវែងខ្លាំង ជាងមជ្ឈមណ្ឌលផ្សារទំនើបប្រណីត។

៥. ដីកសិកម្មជិតដល់ការអភិវឌ្ឍនាពេលអនាគត

ដីនៅជិតផ្លូវហាយវេនាពេលអនាគត សួនឧស្សាហកម្ម ឬទីក្រុងដែលកំពុងពង្រីកអាចនឹងកើនឡើង ប្រសិនបើការអភិវឌ្ឍទៅដល់តំបន់ទាំងនោះ។

៦. ខុនដូ

ទោះជាមានការផ្គត់ផ្គង់លើសតម្រូវការខ្លះ ប៉ុន្តែខុនដូនៅតែមានឱកាសកាន់តែប្រសើរ អាចមាននៅក្នុងទីតាំងសំខាន់ៗ ដែលបានជ្រើសរើស ដូចជា ទី១ ទីផ្សារនៅតែប្រឈមមុខ នឹងការផ្គត់ផ្គង់ខ្ពស់នៅក្នុងផ្នែកមួយចំនួន។ ទី២ ការអនុវត្តការជួលអាស្រ័យយ៉ាងខ្លាំង ទៅលើទីតាំង និងការគ្រប់គ្រង។

៧. អគារការិយាល័យ

តម្រូវការកំពុងប្រសើរឡើងបន្តិចម្តងៗ ប៉ុន្តែនៅតែទាបជាងការរំពឹងទុកមុនជំងឺរាតត្បាតខ្លាំងបំផុតនៅក្នុងទីផ្សារជាច្រើន។

យោងតាមទិន្នន័យបានបង្ហាញថា កម្ពុជាបានផ្គត់ផ្គង់ការិយាល័យទាំងបីកម្រិត ចំនួនជាង១,៤លានម៉ែត្រការ៉េរួចហើយ នៅក្នុងទីផ្សារ ដែលចំនួននេះ បានបង្ហាញពីការផ្គត់ផ្គង់លើសតម្រូវការ៕

រដ្ឋមន្រ្តីៈ ការអភិវឌ្ឍភ្នំគូលែនផ្តោតលើប្រជាសហគមន៍ជាស្នូលនិងការអភិរ័ក្សធនធានធម្មជាតិ

ដោយៈ ម៉ាណា

សៀមរាបៈ ការអភិវឌ្ឍភ្នំគូលែន ដោយផ្តោតលើប្រជាសហគមន៍ជាស្នូល និងការអភិរក្សធនធានធម្មជាតិ និងបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌និងប្រវត្តិសាស្ត្រ ប្រកបដោយចីរភាព ជាមូលដ្ឋាន។

ព័ត៌មាននេះត្រូវបានលើកឡើង ក្នុងឱកាសលោកហួត ហាក់ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីសំណេះសំណាលជាមួយសហគមន៍ និងប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍នៅឧទ្យានជាតិព្រះជ័យវរ័្មននរោត្តម “ភ្នំគូលែន” ក្នុងគោលបំណងដើម្បីជួបសំណេះសំណាលជាមួយបងប្អូនប្រជាសហគមន៍ និងស្តាប់ពីបញ្ហាប្រឈម និងសំណូមពររបស់សហគមន៍នានា នៅឧទ្យានជាតិព្រះជ័យវរ័្មននរោត្តម “ភ្នំគូលែន”។

ពិធីសំណេះសំណាលនេះ មានការអញ្ជើញចូលរួមពីឯកឧត្តម លោកជំទាវថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងទេសចរណ៍ លោកង៉ូវ សេងកាក់ អភិបាលរង នៃគណៈអភិបាលខេត្តសៀមរាប តំណាងឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តសៀមរាប តំណាងគ្រឹះស្ថានអង្គរ ប្រធានមន្ទីរពាក់ព័ន្ធជុំវិញខេត្ត, លោកមេឃុំ, អាជ្ញាធរដែនដីមានសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ តំណាងក្រុមហ៊ុននគរគោកធ្លក ព្រមទាំងលោកអ៊ំ ពូ មីង បងប្អូន ប្រជាសហគមន៍ទាំង៥។

ថ្លែងក្នុងឱកាសដ៏ថ្លៃថ្លានេះ លោករដ្ឋមន្ត្រី បានថ្លែងអំណរគុណដល់បងប្អូនប្រជាសហគមន៍ទាំងអស់ ដែលបានលះបង់សព្វគ្រប់បែបយ៉ាង ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ នៅក្នុងការអភិរក្សធនធានធម្មជាតិ និង ផ្សព្វផ្សាយពីសក្តានុពលទេសចរណ៍ ដល់ភ្ញៀវទេសចរពីគ្រប់ទិសទី។

លោករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានលើកឡើងអំពីចក្ខុវិស័យ ក្នុងការប្រែក្លាយតំបន់ឧទ្យានជាតិភ្នំគូលែន ឱ្យក្លាយជាគោលដៅទេសចរណ៍ធម្មជាតិ វប្បធម៌ និងជំនឿ ឈានមុខគេនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ប្រកបដោយគុណភាព ចីរភាព និងបរិយាបន្ន មានសក្តានុពល និងភាពប្រកួតប្រជែងខ្ពស់នៅក្នុងតំបន់ ជាគោលដៅទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់ បន្ទាប់ពីតំបន់អង្គរ។

លោកបន្តថា ការរៀបចំផែនការមេនេះ គឺមានគោលបំណងអភិវឌ្ឍភ្នំគូលែន ឱ្យក្លាយជាគោលដៅទេសចរណ៍ ដែលមានការគ្រប់គ្រងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព រក្សាបាននូវតម្លៃធម្មជាតិ បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងជំនឿ ព្រមទាំងបង្កើនបទពិសោធន៍ដល់ភ្ញៀវទេសចរ ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិមកទស្សនាពេញមួយឆ្នាំ ជាពិសេសទាំងក្នុង High Season និងរដូវកាលបៃតង(Green Season) ស្របតាមទិសដៅអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ ប្រកបដោយចីរភាព និងបរិយាបន្នរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល៕

អ្នកជំនាញអន្តរជាតិចង្អុលមូលដ្ឋាននៃការអភិវឌ្ឍបែបថ្មីនៅកម្ពុជា

ដោយៈ ចំណាន

ភ្នំពេញៈ ស្របពេលទីផ្សារស្ថិតនៅមិនច្បាស់លាស់ និងភាពប្រកួតប្រជែងកើនឡើង អ្នកជំនាញអន្តរជាតិបានចង្អុលបង្ហាញនូវទស្សនទាននៃការអភិវឌ្ឍបែបថ្មីមួយនៅកម្ពុជា។

លោកKarl Diederich ប្រធានផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍នៃគំរោង Urban Hub & Factory Phnom Penh បានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងកាលពី សប្តាហ៍មុន ក្នុងកម្មវិធីដែលរៀបចំដោយ សមាគមសហគ្រិនសារព័ត៌មានសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាថា កម្ពុជាមានការអភិវឌ្ឍយ៉ាងលឿនលើវិស័យអចលនទ្រព្យក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។

លោកបញ្ជាក់ថា “ទីផ្សារនៅតែមានឱកាសរីកចម្រើន ប៉ុន្តែក្នុងស្ថានភាពបែបនេះ អ្នកអភិវឌ្ឍន៍គួរផ្តោត លើគំរោងប្រើប្រាស់ចម្រុះ ដែលអាចមានខុនដូ ផ្សារទំនើប ហាងកាហ្វេ ការិយាល័យជាដើម”។ លោកបន្តថា “ការផ្តល់បរិយាកាសរស់នៅបែបសហគមន៍ មានភាពទាក់ទាញការរស់នៅ និងការវិនិយោគ”។

លោកKarl Diederichបានបន្តថា កម្ពុជាមិនអាចធៀបជាមួយប្រទេសក្នុងតំបន់បានទេ បើធៀបនឹងល្បឿននៃការអភិវឌ្ឍ និងទំហំសេដ្ឋកិច្ចជាមួយវៀតណាម ឬប្រទេសថៃ ប៉ុន្តែរយៈពេល២ទសវត្សរ៍មកនេះ វិស័យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាបានរីកចម្រើនយ៉ាងលឿន ពិសេសវិស័យសំណង់ និងអចលនទ្រព្យ ដែលផ្តល់នូវមូលធនយ៉ាងច្រើនដើម្បីអភិវឌ្ឈជាតិ។

លោកបន្តថា “អ្វីដែលគួរនិយាយនាពេលនេះ មិនគួរផ្តោតលើអ្វីដែលជាការផ្គត់ផ្គង់លើសតម្រូវការទេ តែគួរផ្តោតលើយុទ្ធសាស្រ្តធ្វើបែបណាឲ្យទីផ្សារកាន់តែមានភាពទាក់ទាញ”៕

1...394041...3,338 Page 40 of 3,338