អន្តរជាតិ: ទិន្នន័យដែលចេញផ្សាយ ដោយក្រសួងរតនាគារអាមេរិក បានបង្ហាញថា គិតមកទល់ថ្ងៃទី២ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ បំណុលសាធារណៈ របស់រដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធអាមេរិក បានកើនឡើងដល់កម្រិតលើសពី៣៤ទ្រីលានដុល្លារអាមេរិកជាលើកដំបូង។

តើបំណុលជាតិចំនួន៣៤ទ្រីលានដុល្លារ របស់សហរដ្ឋអាមេរិក អាចជះឥទ្ធិពលទៅលើសេដ្ឋកិច្ចដែរឬទេ? ។
យោងតាមការគណនាពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ  បានបង្ហាញឱ្យដឹងថា បំណុលជាតិរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានហក់ឡើងលើសពី១២០ភាគរយនៃGDPរបស់ខ្លួន ដែលមានន័យថា ពលរដ្ឋអាមេរិកម្នាក់ៗនឹង ទទួលបន្ទុកបំណុល យ៉ាងតិចណាស់១០ម៉ឺនដុល្លារ  ដែលការណ៍នេះបានដាក់សម្ពាធយ៉ាងខ្លាំង ទៅលើសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមអាមេរិក ។កម្រិតបំណុលកាន់តែខ្ពស់ តាមរយៈការកាត់បន្ថយពន្ធ ឬការចំណាយរបស់រដ្ឋាភិបាល អាចធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់មានប្រាក់ច្រើនជាងមុន ដែលជំរុញឱ្យពួកគេចំណាយកាន់តែខ្ពស់ ដែលការណ៍នេះអាចបណ្តាលឱ្យអត្រាអតិផរណាកើនឡើង។

ជាទូទៅ ក្រុមសេដ្ឋវិទូអះអាងថា “នៅពេលដែលពលរដ្ឋមានប្រាក់កាន់តែច្រើន ពួកគេទំនងជាចំណាយកាន់តែខ្ពស់ ហើយ​ការ​ចំណាយ​នោះ ​អាច​ជំរុញ​ឲ្យ​តម្លៃ​ទំនិញ​ហក់ឡើង​ថ្លៃ ព្រោះតម្រូវការ​ទំនិញ​កើនឡើង”។

តើបំណុលដ៏ច្រើនលើសលប់នេះ បណ្តាលមកពីបញ្ហាអ្វីខ្លះ?
ក្រុមអ្នកជំនាញ បានអះអាងថា ដើម្បីបំពេញឱនភាពថវិកា រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក បានខិតខំប្រមូលហិរញ្ញប្បទាន តាមរយៈការបោះផ្សាយលក់ប័ណ្ណបំណុលជាតិ អស់រយៈពេលជាយូរយារណាស់មកហើយ។

បន្ទាប់ពីផ្ទុះជំងឺកូវីដ-១៩ សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះដុនដាប ហើយ ដើម្បីជំរុញការស្តារសេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញ រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកបានបោះផ្សាយប័ណ្ណបំណុលជាតិជាច្រើន ដែលនាំឱ្យល្បឿនកំណើននៃបំណុលកើនលឿន ដោយនឹកស្មានមិនដល់។

ជាមួយគ្នានេះ ដើម្បីទប់ស្កាត់អតិផរណា ធនាគារកណ្តាលអាមេរិក បានដំឡើងអត្រាការប្រាក់ជាបន្តបន្ទាប់ ដែលបានបន្ថែមថ្លៃដើមទៅលើការសងបំណុល របស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកមួយកម្រិតទៀត។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ទំហំបំណុលអាមេរិក ត្រូវតែកើនឡើងដោយចៀសមិនរួច ស្របពេលដែលការចំណាយរបស់រដ្ឋាភិបាល កើនឡើង រីឯប្រាក់ចំណូលពន្ធដារបានថយចុះ។

អ្នកវិភាគបានលើកឡើងថា យោងតាមនិន្នាការបច្ចុប្បន្ននេះ រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក នឹងជំពាក់បំណុលបន្ថែមលើសពី២ទ្រីលានដុល្លារ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត មជ្ឈដ្ឋានខាងក្រៅវាយតម្លៃថា បញ្ហាបំណុលអាមេរិក នឹងកាន់តែអ័ព្ទអួរទៀត ស្របពេលដែលគណបក្សទាំង២ របស់សហរដ្ឋអាមេរិក គឺបក្សសាធារណរដ្ឋ និងបក្សប្រជាធិបតេយ្យ កំពុងទាស់ទែងគ្នាលើបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ និងការអនុម័តថវិកានៅក្នុងសភា។

តើតម្លៃប្រាក់ដុល្លារអាមេរិកអាចរងផលប៉ះពាល់ ពីការកើនឡើងនៃបំណុលសាធារណៈរបស់រដ្ឋាភិបាលដែរឬទេ?
នៅក្នុងបំណុលសរុបរបស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក គេសង្កេតឃើញថា សមាមាត្រនៃបំណុលពីបរទេស គឺមានកម្រិតខ្ពស់ណាស់ ។ បំណុលអាមេរិក បានបំបែកកំណត់ត្រាថ្មីជាបន្តបន្ទាប់ ដែលនឹងជះផលប៉ះពាល់ដល់ទំនុកចិត្ត របស់វិនិយោគិនបរទេសចំពោះសេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក។

ប្រសិនបើអ្នកវិនិយោគកាត់បន្ថយ ឬលក់ចេញបំណុលអាមេរិក នោះតម្លៃប្រាក់ដុល្លារអាមេរិក នឹងប្រឈមការដាំក្បាលចុះ ថែមទាំងបង្កើនបន្ទុកសងបំណុល និងបង្កជាបញ្ហាដល់ការប្រមូលហិរញ្ញប្បទានរបស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកផងដែរ។

នៅក្នុងបរិបទនៃវិបត្តិបំណុល បក្សទាំងពីររបស់អាមេរិក នៅតែខ្វែងគំនិតគ្នា ជុំវិញបញ្ហាថវិកាដដែល ហើយប្រសិនបើមិនអាចឈានដល់គំនិតឯកភាពរួមទេ នោះរដ្ឋាភិបាលអាមេរិក ប្រហែលជាអាចប្រឈមមុខ នឹងការបិទដំណើរការម្តងទៀតនៅពេលណាមួយ ។

ប្រសិនបើករណីនេះកើតឡើងមែន នោះមន្ត្រីជាច្រើននាក់ ដែលធ្វើការក្នុងជួររដ្ឋាភិបាល នឹងត្រូវបង្ខំឱ្យឈប់សម្រាក ដោយគ្មានប្រាក់ខែ ឬពន្យារពេលបើកប្រាក់ខែ ដែលប៉ះពាល់់ដល់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនអាមេរិកផ្ទាល់តែម្ដង។

ក្តីបារម្ភដ៏ធំមួយទៀតនោះគឺថា នៅពេលដែលបំណុល និងអត្រាការប្រាក់បន្តកើនឡើង រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក នឹងកាត់បន្ថយការផ្តល់មូលនិធិដល់កម្មវិធីនានាដូចជា សន្តិសុខសង្គម និង Medicare ជាដើម។

តើបញ្ហាបំណុលអាមេរិក អាចជះផលប៉ះពាល់ដល់ទីផ្សារពិភពលោកដែរឬទេ?
បើក្រឡេកមើលទៅលើទិដ្ឋភាពជាអន្តរជាតិ បានបង្ហាញថា ដោយសារប្រាក់ដុល្លារអាមេរិក គឺជារូបិយវត្ថុបម្រុងទុក និងជារូបិយវត្ថុស្តេច ក្នុងពាណិជ្ជកម្មរបស់ពិភពលោក ដូច្នេះកាលណាដែលសហរដ្ឋអាមេរិក ជំពាក់បំណុលច្រើនលើសកម្រិត និងមិនទទួលរងការដាក់កំហិត នោះវានឹងបណ្តាលឱ្យទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ អន្តរជាតិមានភាពរង្គោះរង្គើ ក៏ដូចជាបង្កផលប៉ះពាល់ ដល់សេដ្ឋកិច្ចសកលផងដែរ។

លើសពីនេះ បញ្ហាវិវាទដ៏សែនជ្រៅ នៃសេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក នៅមិនទាន់ត្រូវបានដោះស្រាយនៅឡើយ ដែលការណ៍នេះបណ្តាលឱ្យវិបត្តិបំណុលកើតឡើង ម្តងហើយម្តងទៀត ដែលមិនត្រឹមតែនាំមកនូវហានិភ័យ និងភាពចលាចល ដល់សង្គមអាមេរិកប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងនាំមកនូវ ភាពមិនប្រាកដប្រជាកាន់តែខ្លាំង ដល់ពិភពលោកផងដែរ៕

        ដោយៈ គង់ ហ្វីអូណា

        ភ្នំពេញៈ ប្រធានរាជបណ្ឌិតសភាកម្ពុជា លោកបណ្ឌិតសភាចារ្យ សុខ ទូច បានមើលឃើញអំពីសារសំខាន់៧ចំណុច នៃគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កំពុងសិក្សានាពេលនេះ។

លោកថា ប្រសិនបើគម្រោងនេះ លេចចេញជារូបរាង នោះប្រទេសកម្ពុជា នឹងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើន មិនត្រឹមតែវិស័យដឹកជញ្ជូននោះឡើយ។

លោកបណ្ឌិតសភាចារ្យ បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅក្នុងកម្មវិធីពិភាក្សាមួយ កាលពីចុងសប្តាហ៍កន្លងទៅនេះ លើប្រធានបទ “តើកម្ពុជាទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍អ្វីខ្លះ សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ច និងនយោបាយ ជាមួយគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ”។អត្ថប្រយោជន៍សំខាន់៧ចំណុច ដែលលើកឡើងដោយ លោកបណ្ឌិត សុខ ទូច រួមមានដូចជា ទី១ ការដឹកជញ្ជូនផលិតផល ដែលចំណេញជាការដឹកជញ្ជូនតាមរថភ្លើង និងរថយន្តកុងតឺន័រ ទី២ ការមិនពឹងច្រមុះអ្នកដទៃដើម្បីដក ទី៣ បង្ហាញតម្លៃជាប្រវត្តិសាស្ត្រនៅក្នុងសម័យដឹកនាំដោយ សម្តេចធិបតីហ៊ុន ម៉ាណែតនាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា ទី៤ ភាពអំណោយផលដល់វិស័យកសិកម្ម សម្រាប់ប្រជាជន ទី៥ អំណោយផលសម្រាប់ជីវៈចម្រុះ និងសត្វ។

ទី៦ ងាយស្រួលក្នុងការចាប់អ្នកវិនិយោគិន ដោយសារតែការចំណាយក្នុងការដឹកជញ្ជូនទាប និងទី៧ ការបង្កើតផ្លូវទឹកកាន់ច្រើនកាន់តែល្អ ដោយសារទឹកប្រៀបដូចជា សរសៃឈាមរបស់កម្ពុជាជាដើម។

គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ មានប្រវែង១៨០គីឡូម៉ែត្រ ជា​គម្រោ​ងតភ្ជាប់ផ្លូវទឹករវាងទន្លេ ទៅកាន់សមុទ្ររបស់កម្ពុជា។ ព្រែកជីកនេះ ចាបផ្តើមពីព្រែកតាកែវនៃ​ទន្លេមេគង្គ ឆ្លងកាត់តាមព្រែកតាឯកនៃទន្លេបាសាក់ រួចចូលតាមព្រែកតាហ៊ីង នៃទន្លេ​បាសាក់ ស្រុកកោះធំ និងបន្តរហូតដល់សមុទ្រខេត្តកែប ដោយឆ្លងកាត់​ខេត្តចំនួន៤ រួមមាន ខេត្តកណ្តាល ខេត្តតាកែវ ខេត្តកំពត និងខេត្តកែប ដែលមានប្រជាជនសរុបប្រមាណ១.៦លាននាក់ រស់នៅអមសងខាងផ្លូវទឹក។

ការសាងសង់គម្រោងផ្លូវទឹកថ្មីនេះ ត្រូវបានប៉ាន់ស្មានថា នឹងចំណាយ​ទុន​វិនិ​យោគ១,៧០០លានដុល្លារអាមេរិក និងរយៈពេលសាងសង់ប្រមាណ៤ឆ្នាំ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: សំណង់អគារខុនដូខ្ពស់បំផុត ដែលស្ថិតនៅលើមហាវិថីហ៊ុន សែន បានបង្ហាញពីទិដ្ឋភាពថ្មី ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ និងបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់អ្នកអភិវឌ្ឍន៍ឆ្នើម ចំពោះការអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងប្រកប​ដោយភាពច្នៃប្រឌិត និងនិរន្តរភាពនៅកម្ពុជា។

អគារខុនដូខ្ពស់កប់ពពកនេះ ស្ថិតនៅក្នុងគម្រោង Urban Village ដំណាក់កាលទី២ ដែលមានកម្ពស់២០៣ម៉ែត្រ ដោយអ្នកអភិវឌ្ឍន៍បានរៀបចំពិធីអបអរសារទរ ការបញ្ចប់ការសាងសង់គ្រោងអគារ កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែមករា។Urban Village គឺជាគម្រោងខុនដូដ៏ប្រណីត ដែលមានការទទួលស្គាល់ជាសាកល និងស្ថិតលើផ្ទៃដីទំហំ៧,៦ហិកតា។ គម្រោងខ្នាតយក្សនេះ ត្រូវបានអភិវឌ្ឍយ៉ាងល្អិតល្អន់ ដោយអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ហុងកុង ដ៏លេចធ្លោជាងគេនៅកម្ពុជា គឺលោកបណ្ឌិត Ben Li អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន Urban Hub និងលោកស្រី Cathrine Chan នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Urban Village & Factory Phnom Penh។

គម្រោងពិសេសមួយនេះ ទទួលបានការសាទរថា ជាគម្រោងបណ្តាក់ទុនលំដាប់ថ្នាក់ពិភពលោក ដែលជំរុញការកសាងសហគមន៍រស់នៅប្លែកៗ ដែលបំពាក់តុបតែងដោយបរិក្ខារទំនើបៗ និងរបៀបរស់នៅល្អបំផុត។លោកបណ្ឌិត Ben Li និងលោកស្រី Cathrine Chan បានថ្លែងថា “ព្រឹត្តិការណ៍ និងសមិទ្ធិផលដ៏សំខាន់នៃគម្រោង Urban Village ត្រូវបានវាយតម្លៃថា បានរួមចំណែកមកពីការគាំទ្រ និងការជឿទុក ចិត្តដែលផ្តល់ដោយអតិថិជន អ្នកវិនិយោគ និងដៃគូរបស់យើង”។

លោកបណ្ឌិតបន្តថា “យើងនឹងមិនអាចឈរនៅទីនេះបានទេ ប្រសិនបើគ្មានការជួយជ្រោមជ្រែង និងការគាំទ្រពីអ្នកទាំងនោះ”។​លោកបន្ថែមថា “ដូច្នេះ យើង​ខ្ញុំ​សូម​អរគុណ​អស់ពីចិត្ត សូម​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​សេចក្ដី​ស្រឡាញ់ ​ពី​ប្រទេស​កម្ពុជា​ទៅ​កាន់​ពិភពលោក”។ជាមួយគ្នានេះ លោកស្រី Cathrine Chan បានលើកឡើងថា“វាមិនមែនជាដំណើរងាយស្រួលនោះទេ។ វាមាន​ការ​ប្រែប្រួលចុះឡើង​ជា​ច្រើន”។ លោកស្រីបន្តថា “ដូច្នេះ“ខ្ញុំ​សូមអរគុណ​ដល់ក្រុម​ការងាររបស់​ខ្ញុំ​ជា​ពិសេស​ សម្រាប់​ការ​ខិត​ខំ​ប្រឹង​ប្រែង​យ៉ាង​ខ្លាំង ​របស់ពួកគេ ដើម្បី​ឲ្យ​យើង​អាច​សម្រេច​បាន ​នូវ​អ្វី​ដែល​យើង​មាន​នៅ​ថ្ងៃ​នេះ”។

លោកស្រីបន្តថា “គម្រោងនេះមិនត្រឹមតែជាអាជីវកម្មរបស់យើងប៉ុណ្ណោះទេ។ ប៉ុន្តែគម្រោង​នេះ ​ក៏ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​សហគមន៍ផងដែរ ហើយ​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ យើង​កំពុង​ធ្វើ​អ្វី​ ដែល​យើង​អាច​ធ្វើ​បាន​ដើម្បី​ធ្វើ​ឱ្យ​សហគមន៍​កាន់​តែ​ប្រសើរឡើង”។

លោកស្រីបញ្ជាក់ថា បានជាយើងជ្រើសរើសឈ្មោះ “ភូមិទីក្រុង ឬ Urban Village” ពីព្រោះយើងមានបំណង ធ្វើឱ្យគម្រោងនេះក្លាយជាកន្លែងដែលមនុស្សរស់នៅ ធ្វើការ និងលេងកំសាន្តជាសហគមន៍ នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដែលកំពុងមានភាពទំនើប ទាន់សម័យយ៉ាងឆាប់រហ័ស។លោកស្រីបន្ថែមថា “គម្រោង Urban Village ផ្តល់នូវកន្លែងមួយ ដែលក្រុមគ្រួសារអាចរីករាយ នឹងការរស់នៅបែបទំនើប និងអាចចូលរួមសកម្មភាពសហគមន៍ ដូចជាការតាំងពិពណ៌សិល្បៈ និងទីផ្សារចុងសប្តាហ៍ ក៏ដូចជាព្រឹត្តិការណ៍តាមរដូវកាលផ្សេងៗទៀតផងដែរ”។

តាមរយៈពិធីខាងលើនេះ អ្នកចូលរួមក៏មានឱកាស បានទស្សនាស្នាដៃរបស់វិចិត្រករសម័យទំនើប នៅតំបន់អឺរ៉ុប ក្នុងសតវត្សទី២០ រួមមាន លោក Pablo Picasso លោក Joan Miro លោក Sam Szafran និងវិចិត្រករជនជាតិចិនដ៏ល្បីល្បាញ គឺលោក Zao Wou-Ki។ ស្នាដៃទាំងនោះត្រូវបានដាក់តាំងពិពណ៌ ដោយវិចិត្រសាល Sra’Art នៅសាលតាំងបង្ហាញរបស់គម្រោង Urban Village។បន្ទាប់ពីបានបញ្ចប់ដំណាក់កាលទី១ ប្រកបដោយជោគជ័យ ដោយមានលំនៅដ្ឋានចំនួន៨២៨យូនីត គម្រោង Urban Village បានប្រារព្ធពិធីសម្ពោធ ការដ្ឋានសាងសង់ដំណាក់កាលទី២ នៅថ្ងៃទី២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៩។

គម្រោង Urban Village ដំណាក់កាលទី២ គឺជាការអភិវឌ្ឍន៍ផ្តោតលើសហគមន៍ ដែលមានទីតាំងជាយុទ្ធសាស្ត្រ នៅចន្លោះមហាវិថី ហ៊ុន សែន និងផ្លូវជាតិលេខ២ និងលាតសន្ធឹងលើផ្ទៃដីទំហំ៧៦ម៉ឺនម៉ែត្រការ៉េ។ គម្រោងទាំងនេះតំណាងឱ្យតំបន់ ដែលមានថាមពល និងមានការវិវឌ្ឍលឿនជាងគេបំផុត នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។ គម្រោងនេះផ្តល់នូវ ផ្ទះលំនៅដ្ឋាន និងអគារពាណិជ្ជកម្មល្អប្រណីត ព្រមទាំងមានតម្លៃសមរម្យផងដែរ។គម្រោង Urban Village ដំណាក់កាលទី២ ស្ថិតនៅក្នុងទីតាំងភូមិសាស្ត្រដ៏ល្អមួយ ដោយអាចតភ្ជាប់យ៉ាងរលូន ទៅកាន់កន្លែងធម្មជាតិដ៏ស្រស់ស្អាត និងមានចម្ងាយមិនឆ្ងាយប៉ុន្មាន ពីតំបន់កណ្តាលរាជធានីភ្នំពេញនោះឡើយ។ ជាងនេះទៅទៀត គម្រោង Urban Village បានទទួលពានរង្វាន់ជាង៣០ ជាពិសេសគឺពានរង្វាន់ “ខុនដូល្អបំផុតនៅតំបន់អាស៊ី” ដ៏ល្បីល្បាញនៅឯកម្មវិធី Asia Property Awards ។ចំណែក ​កាលពី​ខែកក្កដា​ ឆ្នាំមុន គម្រោង Urban Village បាន​បំបែកកំណត់ត្រាថ្មី​មួយទៀត សម្រាប់​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ដោយ​ទទួល​បាន​ពានរង្វាន់​កិត្តិយស​ពីកម្មវិធី “ពានរង្វាន់សហគ្រិនអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក កំណត់ត្រាណូបែល លើកទី២០ ឆ្នាំ២០២៣”។

លោកបណ្ឌិត Ben Li បានអះអាងថា  ការសម្រេចបានជោគ​ជ័យក្នុងដំណាក់កាលទី១ និងទី២នៃគម្រោង Urban Village តំណា​ងឱ្យភាពរឹងមាំ នៃវិស័យអចលនទ្រព្យនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងបានបង្ហាញថា និន្នាការក្នុងស្រុក ដែលពីមុនចូលចិត្តទិញអចលនទ្រព្យជាប់ផ្ទាល់ដី ឬ Landed property ត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរ។លោក​បណ្ឌិតបាន​បញ្ជាក់ឱ្យដឹងថា​ “សូម្បី​តែ​ក្នុង​អំឡុង​ពេល​មានការ​ផ្ទុះរាតត្បាត ​នៃ​ជំងឺ​កូវីដ-១៩យ៉ាងណាក្តី ក៏ប៉ុន្តែយើង​នៅតែលក់​ខុនដូបាន​ជាង២០០០យូនីត”។ លោកបណ្ឌិតអះអាងថា “គម្រោង Urban Village នៅតែបន្តឆ្ពោះទៅមុខ ខណៈដែលរាជធានីភ្នំពេញ កំពុងឈានទៅក្លាយជាទីក្រុងដ៏សំខាន់មួយនៅតំបន់អាស៊ី”។

លោកបន្ថែមថា មនុស្សកាន់តែច្រើនឡើង ជាពិសេសប្រជាជន   វណ្ណៈកណ្តាល កំពុងចង់បានរបៀបរស់នៅបែបទំនើប ដែលតម្រូវការសហសម័យទាំងអស់របស់ពួកគេ រាប់ចាប់តាំងពីសន្តិសុខ រហូតដល់ស្ប៉ា និងសួនកុមារ ត្រូវបានបំពេញជូន៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ស៊ីដនី: ក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍអចលនទ្រព្យចិន Country Garden បានយល់ព្រមលក់ភាគហ៊ុនរបស់ខ្លួន នៅក្នុងគម្រោងលំនៅដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលី ដែលនាំឱ្យក្រុមហ៊ុននេះ កាន់ខិតទៅជិតច្រកចេញពីទីផ្សារនៃប្រទេសអូស្ត្រាលី។

ក្រុមហ៊ុន Risland Australia ដែលជាបុត្រសម្ព័ន្ធនៃក្រុមហ៊ុន Country Garden បានយល់ព្រមលក់ភាគហ៊ុនមួយផ្នែក នៅក្នុងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ Wilton Greens ដែលមានផ្ទៃដីប្រហែល៣៣០ហិកតា ស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល៦៥គីឡូម៉ែត្រ ភាគនិរតីនៃទីក្រុងស៊ីដនី។កាលពីខែតុលា ឆ្នាំមុន ក្រុមហ៊ុននេះក៏បានលក់ ទីតាំងលំនៅដ្ឋាន Windermere ដែលមានទំហំ៣៦៦ហិកតា និងផ្ទះចំនួន៥ពាន់ខ្នងរបស់ខ្លួន នៅជាយក្រុងMelbourne ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន Frasers ក្នុងតម្លៃប្រហែល២៥០លានដុល្លារ។

លោក Guotao Hu នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Risland Australia បានបញ្ជាក់ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ថា “ការលក់ភាគហ៊ុនមួយផ្នែកនេះអាចឱ្យ ក្រុមហ៊ុនRisland ស្តារផលប័ត្ររបស់ខ្លួន ឱ្យមានតុល្យភាពឡើងវិញ និងបន្តស្វែងរកឱកាសថ្មី ដើម្បីធ្វើប្រតិបត្តិការនៅក្នុងទីផ្សារអូស្ត្រាលី”។កាលពីដើមឡើយ គម្រោង Wilton Greens បានចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅឆ្នាំ២០១៩ ដែលរួមមានផ្ទះចំនួន៣.៦០០ខ្នង ស្ថិតនៅជាយក្រុងស៊ីដនី ក្នុងតម្លៃទុនវិនិយោគ១,៣ពាន់លានដុល្លារ។ គម្រោងនេះត្រូវបានពន្យារពេល ហើយគិតត្រឹមខែតុលា ឆ្នាំមុន ផ្ទះដែលត្រូវបានសាងសង់នៅក្នុងគម្រោង មានមិនដល់៥០ខ្នងផង។

ក្រុមហ៊ុន Country Garden ស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ជាច្រើន ដែលកំពុងប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិសាច់ប្រាក់ គិតចាប់តាំងពីមានវិបត្តិបំណុលនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២១មកម្ល៉េះ។

កាសែត South China Morning Post បានរាយការណ៍ថា ក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធRisland Australia បានលក់ភាគហ៊ុននេះ ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន Avantaus ក្នុងតម្លៃ១៥៧លានដុល្លារ។

ទាក់ទិននឹងរឿងនេះ ក្រុមហ៊ុន Risland មិនបានឆ្លើយតបភ្លាមៗចំពោះសំណួររបស់សារពត៌មាន Reuters អំពីតម្លៃលក់ ឬអត្តសញ្ញា ណរបស់អ្នកទិញនោះទេ។ ចំណែកក្រុមហ៊ុន  Avantaus ក៏មិនបានឆ្លើយតបភ្លាមៗ ចំពោះសំណើសុំការអត្ថាធិប្បាយដែរ៕

ដោយៈ គង់ ម៉ាលីនណា

        ភ្នំពេញៈ ប្រសិនជាគ្មានការប្រែប្រួលទេនោះ សម្តេចធិបតីហ៊ុន ម៉ាណែតនាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា នឹងអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបិទសន្និបាតការងារក្រសួងព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី២៣ មករាខាងមុខនេះ។

ក្រសួងព័ត៌មាន បានធ្វើសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផល ការងារឆ្នាំ២០២៣ និងលើកទិសដៅការងារឆ្នាំ២០២៤ ដោយចាប់ផ្តើមបើកជាផ្លូវការនៅព្រឹកថ្ងៃទី២២ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤​ ក្រោមអធិបតីភាពលោក នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន​។អង្គសន្និបាតរយៈពេល២ថ្ងៃនេះ នឹងមានការធ្វើបទបង្ហាញពីថ្នាក់ដឹកនាំ និងអគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានទាំង៥ ចំណុះក្រសួងព័ត៌មាន រួមមាន​​ អគ្គនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាលនិងហិរញ្ញវត្ថុ អគ្គនាយកដ្ឋានព័ត៌មាន និងសោតទស្សន៍ អគ្គនាយកដ្ឋានវិទ្យុជាតិ​កម្ពុជា អគ្គនាយកដ្ឋានទូរទស្សន៍ជាតិកម្ពុជា និងអគ្គនាយកដ្ឋានទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានកម្ពុជា​ (AKP) ដើម្បីពិនិត្យ និងវាយតម្លៃលើសមិទ្ធផលនានា ដែលសម្រេចបាននាពេលកន្លងមក និងចូលរួមពិភាក្សា ផ្លាស់ប្តូរយោបល់ និងចែករំលែកបទពិសោធល្អៗ ដើម្បីរិះរកដំណោះស្រាយសមស្រប ចំពោះបញ្ហាប្រឈមនានា និងបានដាក់ចេញនូវទិសដៅការងារសម្រាប់ការអនុវត្តបន្ត សំដៅលើកកម្ពស់វិស័យព័ត៌មាន និងសោតទស្សន៍នៅកម្ពុជា ឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើងថែមទៀត ក្នុងឧត្តមប្រយោ​ជន៍ជាតិ និងប្រជាជនកម្ពុជា៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

អន្តរជាតិ: ស្របពេលដែលមានការ​ព្រួយ​បារម្ភ ​អំពីបញ្ហា​សន្តិសុខ​ថាមពល បណ្តាប្រទេស​ដែលផលិត​ប្រេង ​នៅ​តំបន់អាស៊ាន កំពុង​ខិតខំប្រឹងប្រែងស្តារ ឧស្សាហ​កម្មថាមពលរបស់ពួកគេឡើង​វិញ​។

យោងតាមការស្រាវជ្រាវរបស់ក្រុមហ៊ុន Fitch Solutions បានបង្ហាញឱ្យដឹងថា ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូនេស៊ី វៀតណាម និងថៃ កំពុងប្រកួតប្រជែងគ្នា ដើម្បីកៀរគរការវិនិយោគដើមទុន ពីក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។

ទី១: ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី
លំហូរវិនិយោគពីបរទេស ចូលទៅក្នុងវិស័យប្រេង និងឧស្ម័នរបស់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ីកាលពីឆ្នាំ២០២២ មានទំហំទឹកប្រាក់ប្រមា​ណ៦១,៧ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដែលស្មើនឹង៤៧% នៃការវិនិ​យោ​គសរុបរបស់ប្រទេសនេះ។

ការវិនិយោគពីបរទេសត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងកើនឡើងបន្ថែមទៀតនៅឆ្នាំនេះ ខណៈដែលក្រុមហ៊ុនប្រេងរដ្ឋPetronas គ្រោងប្រកាសកិច្ចសន្យា ចែករំលែកផលិតកម្មថ្មី (PSCs) សម្រាប់ប្លុកប្រេង និងឧស្ម័ន ដែលត្រូវបានផ្តល់ជូននៅក្នុងជុំដេញថ្លៃប្រេង កាលពីឆ្នាំ២០២៣។

លើសពីនេះ ក្រុមហ៊ុនអន្តរជាតិធំៗ ដូចជា ក្រុមហ៊ុន Shell ក្រុមហ៊ុន TotalEnergies ក្រុមហ៊ុន Inpex Corp និងក្រុមហ៊ុន PTT Exploration and Production (PTTEP) របស់ប្រទេសថៃ កំពុងពង្រឹងការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ពួកគេ ក្នុងការវិនិយោគលើវិស័យថាម​ពលរបស់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។

ទី២: ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី
ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី ហាក់កំពុងនាំមុខគេ ក្នុងការប្រកួតប្រជែងទាក់ទាញទុនវិនិយោគសម្រាប់វិស័យប្រេង ខណៈទាំងអ្នកវិនិយោគក្នុងស្រុក និងបរទេសសុទ្ធតែមានការប្តេជ្ញាចិត្ត។

ឥណ្ឌូនេស៊ី បានទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគថ្មីៗ ដូចជា ក្រុមហ៊ុន Posco International ដែលមានមូលដ្ឋាននៅកូរ៉េខាងត្បូង និងការប្តេជ្ញាចិត្តពីក្រុមហ៊ុន ដែលមានស្រាប់ផងដែរ។

ការវិនិយោគសរុបចូលក្នុង វិស័យប្រេងរបស់ប្រទេសនេះ បានកើនឡើង១០% ពី១២,២ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ២០២២ ដល់១៤,៨ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០២៣។

ក្រុមហ៊ុនប្រេង Eni នៃប្រទេសអ៊ីតាលី ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងក្លាយជាវិនិយោគិនដ៏ធំបំផុតមួយ នៅក្នុងវិស័យប្រេង និងឧស្ម័ន របស់ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី បន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុនបានទិញ យកគម្រោងឧស្ម័ន Bangka និង Ganal ពីក្រុមហ៊ុន Chevron ដែលមានមូលដ្ឋាននៅសហរដ្ឋអាមេរិក។

ការវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុន Eni ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងកើនឡើងបន្ថែមទៀត ដោយសារក្រុមហ៊ុនបានរកឃើញឧស្ម័នថ្មី នៅក្នុងប្លុក ដែលទិញពីក្រុមហ៊ុន Neptune Energy ក្នុងឆ្នាំមុន។

ទន្ទឹមគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌូនេស៊ី ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងប្រគល់ប្លុកបន្ថែមទៀត នៅក្នុងអាងថ្មីៗដែលមិនទាន់រុករក និងតំបន់ទឹកជ្រៅដល់ក្រុមហ៊ុននានា ដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគសម្រាប់វិស័យរុករក និងផលិតឧស្ម័នរបស់ខ្លួន។

ទី៣: ប្រទេសវៀតណាម
វៀតណាមកំពុងខិតខំកែលម្អ ការប្រកួតប្រជែងក្នុងឧស្សាហកម្មប្រេង និងឧស្ម័នរបស់ខ្លួន ដោយផ្តល់នូវការលើកទឹកចិត្តកាន់តែច្រើនសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនប្រេង និងឧស្ម័ន ដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគ។

នៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២ រដ្ឋសភាវៀតណាមបានអនុម័តវិសោ​ធនកម្មច្បាប់ស្តីពី ប្រេងឥន្ធនៈ២០០៨។  វិសោធនកម្មទាំងនេះ រួមមាន ការកាត់បន្ថយអត្រាពន្ធសាជីវកម្មពី៣២% ទៅ២៥% ព្រមទាំង ការកាត់បន្ថយពន្ធនាំចេញ ប្រេងឆៅពាក់កណ្តាល មកត្រឹម៥% និងបង្កើនអត្រាស្រង់ថ្លៃដើមថ្លៃវិនិយោគ (Cost recovery) ពី៧០% ទៅ៨០% សម្រាប់ប្លុកដែលមានសិទ្ធិទទួលបាន ការលើកទឹកចិត្តពិសេ​សក្នុងការវិនិយោគ។

លើសពីនេះ រយៈពេលនៃកិច្ចសន្យាប្រេងឥន្ធនៈ ត្រូវបានពន្យារបន្តពី២៥ឆ្នាំ ទៅដល់៣០ឆ្នាំ ហើយគម្រោង ដែលមានសិទ្ធិទទួលបានការលើកទឹកចិត្តពិសេស ពីការវិនិយោគ អាចធានាបាននូវកិច្ចសន្យារហូតដល់៣៥ឆ្នាំ។

ទី៤: ប្រទេសថៃ
លំហូរវិនិយោគពីបរទេសចូលទៅក្នុងវិស័យប្រេង និងឧស្ម័នរបស់ប្រទេសថៃ នៅតែគ្មានអ្វីគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅឡើយ ដោយសារការធ្លាក់ចុះនៃទុនបម្រុង និងកង្វះនៃការរកឃើញតំបន់ប្រេង និងឧស្ម័នថ្មីៗ។

ប្រទេសថៃហាក់ចាញ់ប្រៀប បើធៀបនឹងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលឧស្សាហកម្មប្រេង និងឧស័្មនរបស់ប្រទេសទាំង២នេះ កំពុងស្ទុះងើបឡើងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ បច្ចុប្បន្ននេះ គេសង្កេតឃើញមានកិច្ចសន្យា ចែករំលែកផលិតកម្ម (PSCs) តែ២ប៉ុណ្ណោះ ដែលមានភាពសកម្មជាងគេ នៅក្នុងប្រទេសថៃ និងគ្រប់​គ្រងដោយក្រុមហ៊ុនថៃ PTTEP៕ ប្រភព៖Bangkok Post៕

ដោយៈ ស៊ីវ ម៉េង

ភ្នំពេញៈ ប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជា(CVEA) លោកសន សៀបបានបង្ហាញទស្សនវិស័យរបស់ខ្លួនថា វិស័យអចលនទ្រព្យកម្ពុជា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ នឹងបន្តងើបឡើងយឺត។

លោកបានលើកឡើងកាលពីចុងសប្តាហ៍មុនថា ជុំវិញវិស័យសំណង់នេះ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣កន្លងមក ការអភវិឌ្ឍលំនៅឋាន ដូចជា បុរី និងខុនដូ បានដំណើរការដោយស្ថានភាពលំបាក ជាពិសេសគម្រោងសាងសង់បុរី ព្រោះអ្នកទិញភាគច្រើន ជាអ្នកនៅក្នុងស្រុក។ចំណែកការលក់ដូរខុនដូ មានភាពប្រសើរជាងបន្តិច ព្រោះជនបរទេ​សអាចទិញ សម្រាប់ការស្នាក់នៅបាន ជាពិសេសនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដែលបញ្ហានេះ ធ្វើឲ្យលំហូរចរន្តសាច់ប្រាក់ចូលកម្ពុជា តែនៅក្នុងកម្រិតទាប ខណៈការអភិវឌ្ឍលើវិស័យផ្សេងៗ ដែលបម្រើដល់ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច ក៏មានភាពប្រហាក់ប្រហែលគ្នា។លោកបានបន្តថា “វិស័យអចនទ្រព្យ គឺជាវិស័យមួយពឹងផ្អែកលើសេដ្ឋកិច្ចខាងក្រៅ និងសេដ្ឋកិច្ចខាងក្នុង ហើយអចលនទ្រព្យគឺវារត់តាមក្រោយនៃចរន្តសេដ្ឋកិច្ចទាំងអស់”។ លោកបន្តថា “ប្រសិនសេដ្ឋកិច្ចខាងក្រៅល្អ លំហូរបរទេសនឹងអាចហូរចូលមកកម្ពុជាបន្ថែម វិស័យនេះនឹងងើបឡើងប្រសើរ”។ ចំណែកសេដ្ឋកិច្ចខាងក្នុង ក៏ជាការរួមចំណែកយ៉ាងខ្លាំងផងដែរ ដើម្បីធ្វើឲ្យចន្តរសាច់ប្រាក់ នៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចយើងកាន់តែល្អ។

ព្រមជាមួយគ្នានេះដែរ វិស័យអចលនទ្រព្យ ជាពិសេសសំណង់ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤នេះ អាចនៅមានភាពស្រពិចស្រពិល ប៉ុន្តែទោះយ៉ាងណាវិស័យនេះនឹងបន្តងើបឡើងយឺត ដោយសារការំពឹងទុកកំណើនសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុក និងការហូរទុនវិនិយោគពីរទេស ខណៈបច្ចុប្បន្ន រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងអាណត្តិទី៧នេះ បានខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្លាំង នៃការបង្កើតនូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ជាមួយបណ្តាប្រទេសជាមិត្តឲ្យកាន់តែស្អិតរមួត ក្នុងគោលដៅទាក់ទាញវិនិយោគិន ឲ្យមកវិនិយោគទុនកាន់តែច្រើន ជាពិសេសការអភិវឌ្ឍវិស័យអចនទ្រព្យនេះ ជាដើម។រាជរដ្ឋាភិបាលបានព្យាករថា វិស័យឧស្សា​ហកម្មនឹងបន្តនិន្នាការកើនឡើងក្នុងរង្វង់៨,៥ភាគរយ ដោយសារការរំពឹងទុកការងើបឡើងវិញនៃអនុវិស័យកាត់ដេរ ស្របពេលដែលអនុវិស័យកម្មន្តសាលមិនមែនកាត់ដេរ នៅបន្តរក្សាបានកំណើនរឹងមាំ ខណៈដែលអនុវិស័យសំណង់ នៅបន្តមានកំណើនទាបជាងនិន្នាការធម្មតា ដោយសារការរំពឹងទុកងើប ឡើងវិញយឺតនៃ រំហូរទុនវិនិយោគពីបរទេស ជាពិសេសសម្រាប់សំណង់តម្លៃខ្ពស់ ក៏ដូចជា សំណង់បម្រើឱ្យវិស័យ​ទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្ម ស្របពេល ដែលសកម្មភាពសំណង់លំនៅឋានក៏ត្រូវបានរំពឹងថា នៅបន្តរក្សាកំណើន ប៉ុន្តែស្ថិតក្នុងកម្រិតទាបផងដែរ៕

        ដោយៈ គង់ ហ្វីអូណា

        ភ្នំពេញៈ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន លោកអ៊ាង សុផល្លែតបានឱ្យដឹងថា ក្រសួងគ្រោងរៀបចំទីតាំងកម្សាន្ត និងបោះតង់ ទុកប្រគល់ជូនប្រជាពលរដ្ឋ ក្នុងតំបន់ការពារធម្មជាតិ ឱ្យពួកគាត់រកចំណូលបាន តាមរយៈការយកថ្លៃសេវាកម្មពីភ្ញៀវទេសចរ។

ការបញ្ជាក់ឱ្យដឹងនេះធ្វើឡើង នៅក្នុងជំនួបជាមួយសមាគមអ្នកស្រឡាញ់បរិស្ថាន និងសង្គម ដើម្បីជាការជំរុញការចូលរួមផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌បៃតង ខណៈរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កំពុងជំរុញកម្ពុជាក្លាយជាប្រទេស អព្យាក្រឹតកាបូននៅឆ្នាំ២០៥០។លោករដ្ឋមន្រ្តី បានបញ្ជាក់ថា “ការរៀបចំទីតាំងកម្សាន្ត និងបោះតង់ ទុកប្រគល់ជូនប្រជាពល គឺជាផ្នែកមួយនៃការអនុវត្តនូវគោលការណ៍ស្អាត តម្លៃសមរម្យចំពោះភ្ញៀវទេសចរ ដែលទាំងនេះជាវប្បធម៌ស្អាត បៃតង និងចីរភាព នៅក្នុងយុទ្ធសាស្រ្តចក្រាវិស័យបរិស្ថាន ដែលបាននិងកំពុងផ្សព្វផ្សាយ និងអនុវត្តយ៉ាងសកម្ម ដើម្បីជំរុញឱ្យផ្សព្វផ្សាយចេញនូវគោលដៅកម្សាន្តបៃតង ដែលជាច្រកសេដ្ឋកិច្ចបន្ថែមមួយទៀតសម្រាប់ប្រជាសហគមន៍ និងប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា”។

លោកអ៊ាង សុផល្លែតបានបន្តថា គោលដៅកម្សាន្តបៃតង ដែលបានដកស្រង់ចេញ ពីយុទ្ធសាស្រ្តចក្រាវិស័យបរិស្ថាន គឺទិសដៅអាទិភាពរួមចំណែក លើកស្ទួយជីវភាពប្រជាសហគមន៍ ឱ្យចាកផុតពីភាពក្រីក្រ តាមរយៈជំហានចម្បងៗ ដែលរួមមាន ការរៀបចំថ្នាលបណ្តុះកូនឈើខ្នាតអន្តរជាតិ ស្ថិតនៅខេត្តកំពង់ស្ពឺ កោះកុង កំពង់សោម ត្បូងឃ្មុំ និងខេត្តសៀមរាប ដែលអាចមានសមត្ថភាពបណ្តុះកូនឈើ យ៉ាងតិចជាង១លានដើម។

ឈើដែលបណ្តុះបាន មាន៣ប្រភេទដូចជា ទី១ កូនឈើសម្រាប់ចែកជូនប្រជាពលរដ្ឋ និងសិស្សានុសិស្សយកទៅដាំ ទី២ បណ្តុះជាឈើជំទង់ និងទី៣ បណ្តុះកូនឈើឱ្យក្លាយជាដើមឈើធំៗ សម្រាប់លក់ជូនក្រុមហ៊ុន ឬស្ថាប័ន ដែលមានតម្រូវការដាំឈើ លម្អក្នុងបូរី ឬទីកន្លែងសាធារណៈនានា។

លោក ជុំ ហួត ប្រធានសមាគមអ្នកស្រឡាញ់បរិស្ថាន និងសង្គម បានប្តេជ្ញាចិត្ត ចូលរួមសហការជាមួយក្រសួងបរិស្ថាន ដើម្បីផ្តល់ប្រយោជន៍ជូនប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ជាពិសេសការផ្សព្វផ្សាយអំពីយុទ្ធ​នាការនានា ដូចជាយុទ្ធនាការកាត់បន្ថយថង់ប្លាស្ទិក និងយុទ្ធនាការដាំដើមឈើឱ្យច្រើនជាងការកាប់ រួមទាំងវិធានការ៤ចំណុច ដើម្បីទប់ស្កាត់បទល្មើសធនធានធម្មជាតិ ដែលក្រសួងបរិស្ថានបានដាក់ចេញ សំដៅបង្កើនគម្របព្រៃឈើកម្ពុជា ឱ្យបានចំនួន៦០ភាគរយនៅឆ្នាំ២០៥០៕