ដោយៈ និស្ស័យ
រតនៈគិរីៈ តំបន់មុំ៣ ឬបង្គោលឡាក់កន្ទុយនាគ ស្គាល់ជាបង្គោលព្រំដែនត្រីភាគី រវាងប្រទេសវៀតណាម កម្ពុជា និងឡាវ ជាតំបន់ដ៏សំខាន់មួយ ដែលទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ពីភ្ញៀវទេសចរនាពេលថ្មីៗនេះ។
តំបន់មុំ៣ ដែលប្រជាជនកម្ពុជានិយមហៅថា កន្ទុយនាគ ស្ថិតនៅលើកំពូលភ្នំ ហើយត្រូវបានគេប្រារព្ធ ធ្វើជានិមិត្តរូបនៃមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រជាជាតិទាំងបី។
ទីតាំងពិសេសនេះទាក់ទាញ អ្នកទស្សនាចរចាប់អារម្មណ៍លើភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងការធ្វើដំណើរផ្សងព្រេង។ ភ្ញៀវទេសចរអាចទទួលបានបទពិសោធន៍ ប្រពៃណី ភាសា និងរបៀបរស់នៅរបស់ក្រុមជនជាតិចម្រុះ ដែលរស់នៅក្នុងតំបន់។
ភាពសម្បូរបែបនៃវប្បធម៌ ធ្វើឱ្យតំបន់នេះក្លាយជាទិសដៅដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់អ្នកចូលចិត្តវប្បធម៌។
រូបថតរបស់ភ្ញៀវទេសចរវៀតណាម មកទស្សនាកន្លែងនេះ ដែលត្រូវបានចែករំលែកយ៉ាងទូលំទូលាយ នៅលើបណ្តាញសង្គម បានបង្ហាញពីភាពទាក់ទាញ នៃគោលដៅដាច់ស្រយាលនេះ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ រូបភាពទាំងនេះក៏បានធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ មានការខកចិត្តផងដែរ ដែលសោកស្ដាយចំពោះបញ្ហាក្នុងការធ្វើដំណើរ ទៅកាន់តំបន់ដ៏សំខាន់នេះ ដោយសារស្ថានភាពផ្លូវលំបាក។
លោកង៉ែត ពិទូ ប្រធានមន្ទីរទេសចរណ៍ខេត្ដរតនគិរីបានទទួលស្គាល់ថា ការធ្វើដំណើរពីភាគីកម្ពុជា ទៅតំបន់កន្ទុយនាគ ឬមុំ ៣ ពិតជាមានការលំបាក ជាពិសេស រដូវវស្សានេះ។
លោកមិនអាចកំណត់ពេលវេលា ក្នុងការធ្វើដំណើរ ដោយសារស្ថានភាពលំបាកខ្លាំង ដែលអ្នកដំណើរអាចជាប់ផុង។
លោកង៉ែត ពិទូ បានបញ្ជាក់ថា “រាជរដ្ឋាភិបាលបានកសាងផ្លូវតាមក្រវាត់ព្រំដែន ហើយបន្ដិចទៀត យើងធ្វើដំណើរតាមច្រកព្រំដែនអូរយ៉ាដាវយើង”។ លោកបន្ថែមថា “ប៉ុន្ដែផ្លូវពីស្រុកតាវែង ទៅកាន់តំបន់កន្ទុយនាគ មានសភាពលំបាក ដោយសារវាជាតំបន់ភ្នំ”។
បង្គោលព្រំដែនទាំងបី ដែលមានកម្ពស់ប្រមាណ១,០៨៦ ម៉ែត្រ ស្ថិតក្នុងខេត្ត កុនទំ ប្រទេសវៀតណាម ខេត្តអាត់តាភូ របស់ឡាវ និងខេត្តរតនគិរីនៃប្រទេសកម្ពុជា។
លោក ពិទូ បាននិយាយថា ទេសភាពខៀវស្រងាត់ ទន្លេរ និងភ្នំ ផ្តល់ឱកាសដ៏ល្អសម្រាប់ការដើរលេង ទស្សនាសត្វព្រៃ និងទេសចរណ៍ធម្មជាតិ។
តំបន់នោះមានសក្តានុពល សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍកញ្ចប់ទេសចរណ៍ឆ្លងដែន ដែលរួមបញ្ចូលការទស្សនា ទៅកាន់ទីតាំងសំខាន់ៗ នៅក្នុងប្រទេសទាំងបី។ នេះអាចជំរុញសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ និងជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់ និងការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌។
បង្គោលឡាក់កន្ទុយនាគ ជាសរសររាងស៊ីឡាំងត្រីកោណដែលធ្វើពីថ្មកែវ ដោយផ្នែកនីមួយៗបែរមុខ ទៅប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រទេសទាំងបី ហើយឆ្លាក់ដោយនិមិត្តសញ្ញាជាតិ និងឈ្មោះរៀងៗខ្លួន។
សាងសង់ក្នុងឆ្នាំ ២០០៧ និងសម្ពោធនៅឆ្នាំ២០០៨ បង្គោលព្រំដែននេះ បានឈរជាសក្ខីភាពនៃសាមគ្គីភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ក្នុងចំណោមប្រជាជាតិទាំងនេះ ហើយត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធ ដោយសម្រស់ធម្មជាតិ និងជីវចម្រុះ រួមទាំងព្រៃឈើ និងសត្វព្រៃជាច្រើនប្រភេទ។
គណៈកម្មាធិការប្រជាជនខេត្តកុនទំ ក្នុងប្រទេសវៀតណាមបានអនុម័តរួចហើយ នូវគម្រោងមួយ ដើម្បីប្រើប្រាស់សញ្ញាសម្គាល់នេះ សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍ក្នុងស្រុក។
គំនិតផ្តួចផ្តើមនេះ មានគោលបំណងចូលរួមចំណែក ក្នុងការលុបបំបាត់ ភាពអត់ឃ្លានក្នុងមូលដ្ឋាន ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ ក៏ដូចជាការថែរក្សាសន្តិសុខព្រំដែន និងសណ្តាប់ធ្នាប់សង្គម។ ទោះជាយ៉ាងណា ភាគីកម្ពុជាមិនទាន់ឃើញមានការខិតខំអភិវឌ្ឍស្រដៀងគ្នានេះនៅឡើយទេ។
លោក មាស នី អ្នកវិភាគសង្គម បានឱ្យដឹងថា លោកបានស្គាល់តំបន់កន្ទុយនាគនេះច្បាស់ដែរ ដោយសារលោកធ្វើការនៅតំបន់នោះ តាំងពីព្រៃមើលមិនឃើញមេឃ រហូតដល់អស់រលីងក្លាយជាវាលដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច។
លោកបានបញ្ជាក់ថា “ជាទូទៅ ខ្ញុំមើលឃើញថា កាលពី ៣ឆ្នាំមុន ផ្លូវកំពុងត្រូវបានកសាង ដោយមិនទាន់បានក្រាលកៅស៊ូ តែជាផ្លូវក្រួសក្រហមស្អាត សំដៅទៅព្រំដែនកន្ទុយនាគ”។ លោកបន្ថែមថា “ខ្ញុំមិនដឹងថា ស្ថានភាពផ្លូវត្រូវបានអភិវឌ្ឍទៀតឬយ៉ាងណានោះទេ។ ប៉ុន្ដែបើមិនក្រាលកៅស៊ូទេ វាប្រាកដជាទឹកភ្លៀងហូរច្រោះអស់ហើយ”។
លោកមាស នី បានបន្ដថា កន្លងមក តំបន់នោះត្រូវបានអភិវឌ្ឍន៍ ដោយក្រុមហ៊ុនរបស់លោក ទី្រ ភាព ដែលលោកធ្លាប់មានបំណងចង់សង់ស្ពាន ឆ្លងកាត់ទន្លេសេសាន ទៅតំបន់កន្ទុយនាគ ហើយក៏ត្រូវផ្អាកវិញ។
លោកបន្តថា ដោយសារតំបន់កន្ទុយនាគ ជាតំបន់អភិវឌ្ឍរបស់ប្រទេសទាំង៣ កម្ពុជាក៏ត្រូវបង្កើនសក្ដានុពលរបស់ខ្លួន ហើយធ្វើផ្លូវយុទ្ធសាស្ដ្រមួយឱ្យបានទាន់ដែរ។ បើមិនដូច្នោះទេ ប្រទេសគេមានលទ្ធភាព គេធ្វើផ្លូវ ស្ពានទៅ ខណៈពលរដ្ឋខ្មែរមិនអាចទៅអើតមើលទឹកដីរបស់ខ្លួនដែរ។
អ្នកវិភាគសង្គម លោក នី បានលើកឡើងថា ការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធគឺជារឿងសំខាន់។
លោកង៉ែត ពិទូ បានអះអាងថា លោកអភិបាលខេត្ដកំពុងតែព្យាយាម ស្នើសុំរាជរដ្ឋាភិបាលកសាងផ្លូវ ទៅដល់តំបន់កន្ទុយនាគ។
បច្ចុប្បន្ននេះ មិនមានភ្ញៀវទេសចរណ៍ បានទៅដល់តំបន់នោះនៅឡើយទេ ដោយពួកគេអាចទៅដល់ត្រឹមវាលធំ ឧទ្យានជាតិវរជ័យ លើកលែងមានប្រតិភូដឹកនាំ ដោយធ្វើដំណើរតាមប្រទេសវៀតណាម និងបត់ចូលទឹកដីកម្ពុជាវិញ។
ចំណែកលោក ជួន ភិរម្យ ជាបុគ្គលលេចធ្លោរក្នុងដំណើរផ្សងព្រេង ឡើងភ្នំ ដើរព្រៃ បានបង្ហាញពីបំណងទៅទស្សនាបង្គោលព្រំដែនក្នុងរដូវក្តៅនេះ។
លោកនិយាយថា “ខ្ញុំមិនធ្លាប់ទៅទេ ប៉ុន្តែនៅខែ១១ ឆ្នាំនេះខ្ញុំនឹងទៅ”។ លោកបន្តថា “ផ្លូវពីខាងយើងពិបាកចូលណាស់ ជាពិសេសរដូវវស្សា”។
លោកបានសង្កត់ធ្ងន់លើសារៈសំខាន់ នៃការកែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដើម្បីធ្វើឱ្យគោលដៅទាំងនោះ កាន់តែងាយស្រួលប្រើប្រាស់។
លោក ភិរម្យ បានបញ្ជាក់ថា “ខ្ញុំគាំទ្រឱ្យបងប្អូនយើងទៅលេងបានច្រើន ស្គាល់ពីសក្តានុពលតំបន់ទេសចរណ៍ ប្រទេសយើង។ អ្វីដែលសំខាន់គឺហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ឋនេះ ហើយដែលបង្កភាពងាយស្រួលដល់ភ្ញៀវទេសចរទៅលេង”។
លោក ថុន ស៊ូខុន អនុប្រធានការិយាល័យឧទ្យានជាតិវរជ័យ បាននិយាយថា បច្ចុប្បន្ននេះ ផ្លូវដែលកសាងឡើងអំឡុងពេលក្រុមហ៊ុន ដីសម្បទានធ្លាប់ដំណើរការនោះ បានខូចខាតទាំងស្រុង ដោយសារធម្មជាតិ ហើយគ្មាននរណាអាចឆ្លងកាត់តំបន់នោះបានឡើយ។
លោកបានបញ្ជាក់ថា “មិនមានភ្ញៀវទេសចរណ៍ ទៅលេងតំបន់នោះទេ ដោយសារវាជាតំបន់ដីសម្បទាន មិនមែនជាតំបន់ទេសចរណ៍”។ លោកបន្តថា “បច្ចុប្បន្ននេះ ភ្ញៀវទេសចរទៅលេងតំបន់វាលធំ ដែលចំណាយពេលជិះម៉ូតូកែច្នៃ៥-៦ម៉ោង ហើយបើការធ្វើដំណើរដោយថ្មើរជើង អាចចំណាយពី១២ ទៅ១៥ម៉ោង”៕ ភ្នំពេញប៉ុស្ត៍៕
