ដោយៈ ម៉ាលីនណា

        ភ្នំពេញៈ តើម្ចាស់អាជីវកម្មនានា គួរចាយប៉ុន្មានសម្រាប់ម៉ាឃិតធីង? ម៉ាឃិតធីងគឺជារឿងដែលអាជីវកម្ម គ្រប់វិស័យមិនអាចខ្វះបានឡើយ ដើម្បី​ទទួលបានអតិថិជនថ្មី ដែលពោរពេញដោយការប្រកួតប្រជែង និងរក្សាអតិថិជនចាស់ឲ្យបានល្អ។

ម្ចាស់អាជីវកម្មមិនតិចទេ ដែលមានចំណោទអំពីរឿងនេះថា តើពួកគាត់គួរតែចំណាយប៉ុន្មាន ដើម្បីកិច្ចទីផ្សារឲ្យបានសមស្រប។  ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំនឹងធ្វើការចង្អុរបង្ហាញខ្លះៗអំពីមន្ទិលមួយនេះ។ចំនួនទឹកប្រាក់ដែលក្រុមហ៊ុន ឬអាជីវកម្មមួយគួរតែចំណាយលើទីផ្សារប្រែប្រួលអាស្រ័យលើកត្តាជាច្រើន ដោយផ្អែកលើ វិស័យដែលអ្នកកំពុងតែរកស៊ី ទំហំរបស់ក្រុមហ៊ុន ដំណាក់កាលរីកចម្រើន និងគោលដៅជាក់លាក់របស់វា។ខណៈពេលដែលមិនមានចម្លើយមួយ ទំហំដែលសមនឹងសំណួរទាំងអស់នោះ មានគោលការណ៍ណែនាំ និងរូបមន្តទូទៅមួយចំនួនដែលអាជីវកម្មប្រើ ដើម្បីកំណត់ថវិកាម៉ាឃិធីងរបស់ពួកគេ។

ភាគរយនៃការលក់
នេះគឺជាវិធីសាស្រ្តមួយ ក្នុងចំណោមវិធីសាស្រ្តទូទៅបំផុត។ ក្រុមហ៊ុនបែងចែកភាគរយថេរ នៃការលក់សរុបជាក់ស្តែង ឬតាមការព្យាករណ៍របស់ពួកគេចំពោះទីផ្សារ។ ភាគរយជាក់លាក់អាចប្រែប្រួលយ៉ាងផងដែរដែលសម្រាប់លក្ខខ័ណ្ឌមួយចំនួនដូចជា ការចាប់ផ្តើមអាជីវកម្មដំបូងជាធម្មតាយើងត្រូវចំណាយរវាង 12-20% នៃប្រាក់ចំណូលសរុប។ អាជីវកម្មដែលមានគ្រឹះរឹងមាំ៖ ជាធម្មតាចន្លោះពី 6 ទៅ 12% នៃប្រាក់ចំណូលសរុប។

វិធីគណនាតាមគោលបំណង និងសកម្មភាព(Objective and Task Method): វិធីសាស្រ្តនេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងការកំណត់គោលដៅទីផ្សាររបស់អ្នក កំណត់ភារកិច្ចដែលត្រូវការ ដើម្បីសម្រេចបាននូវគោលបំណងទាំងនេះ ហើយបន្ទាប់មកប៉ាន់ស្មានតម្លៃ នៃកិច្ចការទាំងនោះ។ ការចំណាយសរុបគឺជាកញ្ចប់ថវិកាទីផ្សារ។ វិធីសាស្រ្តប្រៀបធៀបនៃការប្រកួតប្រជែង៖ ក្រុមហ៊ុនកំណត់ថវិកាទីផ្សាររបស់ពួកគេ ដោយផ្អែកលើអ្វីដែលគូប្រកួតប្រជែងរបស់ពួកគេកំពុងចំណាយ។ វិធីសាស្រ្តនេះសន្មត់ថា ការចំណាយរបស់អ្នកប្រកួតប្រជែង គឺជាចំនួនត្រឹមត្រូវដែលត្រូវចំណាយ។កញ្ចប់ថវិកាម៉ាឃិធីង ដែលត្រឹមត្រូវសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនអាស្រ័យលើកាលៈទេសៈជាក់លាក់ និងស្ថានភាពដែលជួបប្រទះ។

វិធីប្រើប្រាក់ចំណេញដែលមានទាំងអស់
វាគឺជាវិធីដែលកាច ហើយជារឿយៗត្រូវបានប្រើប្រាស់ ដោយអ្នកចាប់ផ្តើមអាជីវកម្ម ឬក្រុមហ៊ុនដែលចូលទីផ្សារថ្មី។ ពួកគេចំណា​យប្រាក់ចំណេញ ដែលមានទាំងអស់លើទីផ្សារ ក្នុងក្តីសង្ឃឹមថានឹងទទួលបានចំណែកទីផ្សារយ៉ាងឆាប់រហ័ស។

ចំនួនថេរក្នុងមួយឯកតា
ក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនបែងចែកចំនួនប្រាក់ចំណាយថេរ សម្រាប់ការធ្វើទីផ្សារ ដោយកំណត់ភាគរយថេរ ចេញពីការលក់ដែលទទួលបានយកមកចំណាយកិច្ចទីផ្សារ។

វិធីសាស្រ្តចំណាយតាមលទ្ធភាព
វិធីសាស្រ្តនេះពាក់ព័ន្ធនឹងការកំណត់នូវអ្វី ដែលក្រុមហ៊ុនមានអារម្មណ៍ថា អាចមានលទ្ធភាពចំណាយលើទីផ្សារ បន្ទាប់ពីបានចំណាយលើអ្វីៗផ្សេងៗហើយ។

កំណត់ចំណាយយោងតាមវិស័យដែលអ្នកធ្វើ
វិស័យមួយចំនួនមានការកំណត់ទូទៅ នៃចន្លោះកញ្ចប់ថវិកាទីផ្សារ។ ជាឧទាហរណ៍ ឧស្សាហកម្មលក់រាយ អាចចំណាយភាគរយនៃប្រាក់ចំណូលរបស់ខ្លួនលើទីផ្សារខុសពី ឧស្សាហកម្មបច្ចេកវិទ្យា។ចូរចាំថាទាំងនេះគ្រាន់តែជាការណែនាំទូទៅតែប៉ុណ្ណោះ។កញ្ចប់ថវិកាម៉ាឃិធីង ដែលត្រឹមត្រូវសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនអាស្រ័យលើកាលៈទេសៈជាក់លាក់ និងស្ថានភាពដែលជួបប្រទះ។ ជាឧទាហរណ៍ ក្រុមហ៊ុនដែលចាប់ផ្តើមផលិតផលថ្មី អាចចំណាយប្រាក់ច្រើនលើទីផ្សារ ជាជាងផលិតផលមួយ ដែលបានបង្កើតឡើងជាយូរណាស់មកហើយ៕

ដោយៈ តែម សុខុម

ហាណូយ: ទីភ្នាក់ងារវិនិយោគបរទេស (FIA) នៃក្រសួងផែន​ការ និងវិនិយោគបានរាយការណ៍ថា មានគម្រោងវិនិយោគបរទេសដែលមានសុពលភាពនៅវៀតណាម ចំនួន៣៨,៣៧៩ជាមួយនឹងដើមទុន ចុះបញ្ជីសរុបចំនួន៤៥,៥០៦លានដុល្លារអាមេរិក គិតត្រឹមថ្ងៃទី២០ ខែកញ្ញា។

រហូតមកទល់ពេលនេះ ការចំណាយសរុបនៃគម្រោងទាំងនេះបានកើនឡើង ដល់២៨៩,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ឬស្មើនឹង៦៣,៧% នៃដើមទុនដែលបានចុះបញ្ជីសរុប។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន VN Express ចុះផ្សាយកាលពីចុងខែកញ្ញា។អំឡុងពេលពីខែមករា ដល់ខែកញ្ញា គម្រោងវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI) បានបញ្ចេញថវិកាជាង១៥,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដោយកើនឡើង២,២%បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន។ នេះក៏បង្ហាញពីកំណើន០,៩% បើធៀបនឹងរយៈពេល៨ខែដើមឆ្នាំនេះផងដែរ។វិនិយោគិនបរទេស បានចាក់បញ្ចូលដើមទុនចូល ទៅក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចចំនួន១៩ ក្នុងចំណោមវិស័យសេដ្ឋកិច្ចចំនួន២១។ឧស្សាហកម្មផលិត និងកែច្នៃបានទាក់ទាញការវិនិយោគពីបរទេ សច្រើនជាងគេ ជាមួយនឹងទឹកប្រាក់ជិត២៧៣,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ឬស្មើនឹង៦០,២%នៃដើមទុនសរុប។ បន្ទាប់មកគឺអចលនទ្រព្យជាមួយនឹងទឹកប្រាក់ ប្រមាណ៦៧,៤%ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ហើយការផលិត និងចែកចាយអគ្គិសនី ដែលមានទំហំ៣៨,៤ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

ក្នុងខែកញ្ញា គម្រោងថ្មីៗពីប្រទេស Liechtenstein បានបង្កើនចំនួនប្រទេស និងដែនដីសរុប ដែលវិនិយោគនៅវៀតណាម ឈានដល់១៤៤។ ក្នុងចំណោមនោះ សាធារណរដ្ឋកូរ៉េ បានឈរនៅកំពូលតារាងដែលបោះទុនវិនិយោគ ប្រមាណ៨៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក នាំមុខសិង្ហបុរី ដែលបោះទុនវិនិយោគ ប្រមាណចំនួន៧៣ពាន់លានដុល្លារ បន្ទាប់មកគឺប្រទេសជប៉ុន កោះតៃវ៉ាន់ និងក្រុងហុងកុង។

ក្នុងចំណោមទីក្រុង និងខេត្តទាំង៦៣ នៅទូទាំងប្រទេសវៀតណាម ទីក្រុងហូជីមិញ បាននាំមុខគេក្នុងការទាក់ទាញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI) ប្រមាណ៥៧,១៤ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ បន្ទាប់មកគឺខេត្តប៊ិញឌួង (Binh Duong) ដែលទទួលបានទុនវិនិយោគជាង៤០,៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក និងទីក្រុងហាណូយ ទទួ លបានទុនវិនិយោគ ជិត៣៩,៥ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក៕  VN Express៕

        ដោយៈ គង់ សូរិយា

        ភ្នំពេញៈ អ្នកអភិ​វឌ្ឍន៍ដីឡូត៏ធំៗ ដែលមានមូលដ្ឋានទុនរ៉ឹងមាំបានចាប់ផ្តើមប្រែក្លាយ គំរោងរបស់ពួកគេជារមណីយដ្ឋាន និងទីកន្លែងកំសាន្តផ្សេងៗ ដើម្បីទទួលបានការគាំទ្រក្នុងទីផ្សារ។

លោកឧកញ៉ាម៉ន សុខាប្រធានសមាគមអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ដីឡូត៏កម្ពុជាបានមានប្រសាសន៍កាលពីសប្តាហ៍មុនថា ម្ចាស់គំរោងដីឡូត៏ ដែ​លដំណើរការបានរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ បានផ្តោតលើការរៀបចំគំរោងរបស់ពួកគេជារមណីយដ្ឋាន ភោជនីយដ្ឋាន និងសេវាកម្មកំសាន្តផ្សេងៗ ដើម្បីទាក់ទាញការលក់គំរោងរបស់ពួកគេ។ លោកបន្តថា “ការរៀបចំបែបនេះ នឹងធ្វើឲ្យគំរោងអាចដំណើរការរកចំណូលបានផង និងអាចលក់ដីបានខ្លះៗផងដែរ”។ លោកបន្ថែមថា “ទីផ្សារដីឡូត៏ បានធ្លាក់ចុះ ប៉ុន្តែគំរោងដែលមានផែនការអភិវឌ្ឍន៍ច្បាស់លាស់ នៅតែដំណើរការបានល្អប្រសើរ”។

ជាមួយគ្នានេះ លោកCooler Tanអគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនYoungsia Real Estate បានលើកឡើងផងដែរថា ពីមុនគម្រោងដីឡូតិ៍មានរាប់ពាន់គម្រោង ប៉ុន្តែក្រោយពីមានចំណាត់ការពីនិយ័តករអាជីវកម្មអភិវឌ្ឍន៍អចលនទ្រព្យ និងបញ្ចាំ(ន.អ.ប) គម្រោងដីឡូតិ៍ស្រពច្បាប់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា នៅសល់តែ៧ក្រុមហ៊ុន ដែលវាគឺជាតួលេខមួយ ដែលគួរអោយភ្ញាក់ផ្អើលខ្លាំងមែនទែន ហើយក៏ជាមូលហេតុនាំអោយប្រជាពលរដ្ឋ ងាយរងគ្រោះក្នុងការទិញដីឡូតិ៏ផងដែរ។ លោកបន្តថា “បច្ចុប្បន្ននេះ គម្រោងដែលមិនស្របច្បាប់លែងមានទៀតហើយ ជាពេលដែប្រជាពលរដ្ឋទិញដីឡូតិ៏ លែងមានបញ្ហាទៀតហើយ”។ លោកបន្ថែមថា “ខ្ញុំជឿជាក់យ៉ាងមុតមាំថា ពេលនេះគឺជាពេលម្ចាស់គម្រោងប្រកួតប្រជែង ខំប្រឹងប្រែងអភិវឌ្ឈន៏គម្រោងអោយល្អ ស្អាត មានគុណភាព និងគុណតំលៃ”។

លោកCooler Tanបានបន្ថែមទៀតថា វាក៏ជាពេលវេលាវិស័យដីឡូតិ៏ ចាប់ផ្តើមរីកចំរើនពិតប្រាកដ និងទទួលបានទំនុកចិត្តផងដែរ។ជាមួយគ្នានេះ លោកបានយល់ស្របពីគំរោងអភិវឌ្ឍន៍ដីលំហែរ ដែលអាចរស់រានបាន អាស្រ័យលើមូលដ្ឋានទុនរឹងមាំ អាស្រ័យលើផែនការអភិវឌ្ឍន៍ច្បាស់លាស់ និងរៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍន៍បែបស្តង់ដារមណីយដ្ឋាន ទើបគំរោងរបស់ខ្លួនទទួលបានជោគជ័យ៕

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍កាលពីថ្ងៃអង្គារថា រដ្ឋាភិបាលបានបញ្ចេញថវិកាចំនួន១,២ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដើម្បីជួយដល់ជនក្រីក្រ និងជនងាយរងគ្រោះ នៅក្នុងប្រទេសគិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៩មក។

នេះបើយោងតាមសារពត៌មានចិន Xinhua បានចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣។កម្ពុជាបានផ្តល់អំណោយជាសាច់ប្រាក់ ដល់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ និងកុមារអាយុក្រោម២ឆ្នាំ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៩ ដល់ជនក្រីក្រ និងងាយរងគ្រោះ ដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារជំងឺកូវីដ-19 ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២០ និងដល់គ្រួសារដែលរងផលប៉ះពាល់ ដោយសារសម្ពាធអតិផរណាចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២២។សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងសុន្ទរកថា ក្នុងពិធីជួបសំណេះសំណាល ជាមួយកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ ជាច្រើនពាន់នាក់ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញថា “រហូតមកដល់ពេលនេះ រដ្ឋាភិបាលបានផ្តល់ជំនួយជាសាច់ប្រាក់ សរុបចំនួន១,២ពាន់លានដុល្លារ ដល់ប្រជាពល រដ្ឋប្រមាណ៤,៨លាននាក់ ហើយកម្មវិធីទាំងនេះនឹងនៅតែបន្ត”។

សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា គិតចាប់​ពី​ខែ​មករា រហូតដល់​ខែ​កញ្ញា​ ឆ្នាំ​២០២៣នេះ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជាបាន​ចំណាយ​ថវិកា​ជិត ៤០០​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិកដើម្បី​ជួយ​ដល់ពួកគេ។សម្តេចបានមានប្រសាសន៍ថា “ការណ៍នេះបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់នូវការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ របស់យើងចំពោះប្រជាជនក្រីក្រ និងងាយរងគ្រោះទាំងនោះ”។ សម្តេចបន្ថែមថា “កម្មវិធីទាំងនេះបានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ ដល់ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជា”។

កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ នៅកម្ពុជាបានចេ​ញផ្សាយរបាយការណ៍មួយ កាលពីខែកក្កដា ដោយបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីទាំងនេះ បានផ្ដល់អត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើន ដល់គ្រួសារក្រីក្រ និងជនងាយរងគ្រោះ។

ទីភ្នាក់ងារអង្គការសហប្រជាជាតិខាងលើ បានអះអាងទៀតថា អត្រានៃភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជា បានធ្លាក់ចុះមកត្រឹម១៦,៦ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២២ ពី៣៦,៧ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០១៤ ហើយចំនួនប្រជាជនក្រីក្រត្រូវបានកាត់បន្ថយ ពាក់កណ្តាលពី៥,៦លាននាក់ មកនៅត្រឹម២,៨លាននាក់៕

        ដោយៈ គង់ ហ្វីអូណា

        បាងកកៈ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃលោក សេដ្ឋា ថាវីស៊ីន បានប្រកាសថា រដ្ឋាភិបាលនឹងប្រែក្លាយថៃ ទៅជាប្រទេសដែលមានចំណូលខ្ពស់នៅរយៈពេល៤ឆ្នាំបន្ទាប់។

នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំស្តីពីគោលនយោបាយ ទាក់ទងថវិកាសារពើពន្ធឆ្នាំ ២០២៤ លោក សេដ្ឋា បាននិយាយថា រយៈពេល៤ឆ្នាំខាងមុខសេដ្ឋកិច្ចថៃ នឹងកើនឡើងជាមធ្យម៥ភាគរយក្នុងមួយឆ្នាំ​ ហើយប្រាក់ឈ្នួលប្រចាំថ្ងៃអប្បបរមា នឹងកើនដល់ចំនួន៦០០បាតក្នុងមួយថ្ងៃ (១៦,១៥ដុល្លារ) នៅឆ្នាំ ២០២៧។

ជំហានដំបូង គឺប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា នឹងត្រូវបានដំឡើងបាន ៤០០បាតក្នុងមួយថ្ងៃ(១០,៧៧ដុល្លារ) ហើយប្រាក់ខែសម្រាប់និស្សិ​តទើបបញ្ចប់ការសិក្សា ថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រនឹងមានចំនួន ២៥ពាន់បាតក្នុងមួយខែ(៦៧៣ដុល្លារ)។ នេះជាផ្នែកមួយ ដើម្បីឆ្ពោះទៅប្រទេសដែលមានចំណូលខ្ពស់ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលថៃ អាចនឹងប្រមូលពន្ធបានច្រើនបន្ថែមទៀតពីការវិនិយោគ។

លោក សេដ្ឋា បានលើកឡើងថា ស្ថានភាពនៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកលបានប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំង ពីជម្លោះភូមិសាស្រ្តនយោបាយ ។ លើសពីនេះ រចនាសម្ព័ន្ធនៃវិស័យផលិតកម្មថៃ កំពុងផ្តោតលើផលិត​ផលមួយចំនួន និងទីផ្សារនាំចេញដែលបានកំណត់តែបណ្ណោះ។

ប្រទេសថៃកំពុងប្រឈមមុខបញ្ហាជាច្រើន ដែលរដ្ឋាភិបាលថ្មីត្រូវដោះស្រាយតួយ៉ាង ដូចជា​ បាតុភូតគ្រោះធម្មជាតិ El Nino ដែលបានប៉ះពាល់ ដល់កសិករប្រមាណ២០លាននាក់ ខណៈកសិករមួយចំនួននៅតែជំពាក់បំណុលគេ បើទោះមានកម្មវិធីព្យួរបំណុលមួយចំនួនដែលផ្តល់ដោយរដ្ឋាភិបាលក៏ដោយ។

បន្ថែមពីនេះ ភាពចាស់យ៉ាងឆាប់រហ័ស នៃចំនួនប្រជាជនក៏បង្ហា​ញពីបញ្ហាប្រឈម និងហានិភ័យថ្មី ជាមួយនឹងផលប៉ះពាល់ដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច សមតុល្យសារពើពន្ធ និងសុខភាព។

ក្នុងរយៈពេលខ្លី រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងផ្តល់អាទិភាព ​ដល់ការបង្កើនប្រាក់ចំណូល កាត់បន្ថយការចំណាយ និងវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។ វិធានការដ៏លេចធ្លោមួយរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃ គឺគម្រោងផ្តល់ប្រាក់ឌីជីថល១០ពាន់បាត (២៧០ដុល្លារ) សម្រាប់មនុស្សម្នាក់ចាប់ពីអាយុ១៦ឆ្នាំ នឹងអាចជំរុញទាំងតម្រូវការ និងការផ្គត់ផ្គង់ដែលរួមចំណែកដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុក ។

ជុំវិញវិស័យទេសចរណ៍ ថៃគ្រោងនឹងអនុវត្តកម្មវិធីគ្មានទិដ្ឋាការដូចដែលបានអនុវត្តន៍ ចំពោះប្រជាជនចិន និងកាហ្សាក់ស្ថានកន្លងមកដើម្បីពន្លឿនការអភិវឌ្ឍតំបន់ទេសចរ។

ចំណែកការកាត់បន្ថយថ្លៃចំណាយប្រចាំថ្ងៃ គណៈរដ្ឋមន្រ្តីថៃបានអនុម័តរួចហើយ ដូចជា កាត់បន្ថយថ្លៃថាមពល ជាពិសេសប្រងម៉ាស៊ូតមកត្រឹម ៣០បាត(០,៨១ដុល្លារ)ក្នុងមួយលីត្រ និងភ្លើងអគ្គិសនី ៣,៩៩បាត (០,១១ដុល្លារ) ក្នុងមួយគីឡូវ៉ាត់ម៉ោង រួមទាំងផែនការកាត់បន្ថយថ្លៃហ្គាស។

លើសពីនេះ ថៃបានអនុម័តគម្រោងការផ្អាក សងបំណុលរបស់កសិករចំនួន ២,៧លាននាក់។ ក្រៅពីការព្យួរបំណុល រដ្ឋាភិបាលនឹងលើកកម្ពស់ការច្នៃប្រឌិត ដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចមណូល ដល់កសិករដោយកាត់បន្ថយថ្លៃដើមការផលិតជីជាដើម។

បន្ថែមពីនេះ ថៃគ្រោងអភិវឌ្ឍតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ជាពិសេសឧស្សាហកម្ម ដែលប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាទំនើប និងគ្រោងនឹងសាងសង់ព្រលានយន្តហោះបន្ថែមទៀត ដើម្បីគាំទ្រដល់វិស័យទេសចរណ៍ ជាពិសេសតភ្ជាប់ផ្លូវរថភ្លើងជាមួយចិន៕

ដោយៈ ជេស៊ីកា

        ភ្នំពេញៈ ក្រុមការងារឯកជនផ្នែកវិស័យទេសចរណ៍ បានស្នើនិងទទូចឲ្យរដ្ឋាភិបាលអន្តរាគមន៍ជាបន្តទៀត ដើម្បីបញ្ឈប់ការចាក់ផ្សា​យរឿង “No More Bets” និងសារព័ត៌មានដទៃទៀត ដែលបាននិងកំពុងធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់កេរ្ត៍ឈ្មោះកម្ពុជាយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

ទីប្រឹក្សាសមាគមទីភ្នាក់ងារទេសចរណ៍កម្ពុជា លោកហូ វណ្ឌីបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹង តាមបណ្តាញតេឡេក្រាម កាលពីល្ងាចថ្ងៃទី៣ តុលាថា ក្នុងនាមអ្នកប្រកបរបររកទទួលទាន លើវិស័យទេសចរ ណ៍ និងសមាគម សូមស្នើរដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងពាក់ព័ន្ឋជួយដោះស្រាយបញ្ហានេះឲ្យបានឆាប់រហ័ស ដើម្បីបញ្ឈប់ការផ្សព្វផ្សាយវីដេអូនេះទៅកាន់ពិភពលោក។  លោកបន្តថា “នេះជាករណីធ្ងន់ធ្ងរបំផុត ដែលរដ្ឋាភិបាលគួរមានអន្តរាគមន៍ និងចំណាត់ការបន្ទាន់បន្ថែមទៀត”។

លោកបានលើកពីផលអវិជ្ជមានចំនួន៥ ទាក់ទងនឹងការផ្សព្វផ្សា​យលើរឿងនេះ ដែលចំណុចអវិជ្ជមានទាំងនោះ រួមមាន ទី១-ប៉ះពាល់ដល់កិត្តិយស​  និងកិតិស័ព្ទរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ទី២ -វាបង្កើនការម៉ាក់ងាយ និងភ័យខ្លាចចំពោះពលរដ្ឋកម្ពុជា ទី៣- ការទប់ស្កាត់ពលរដ្ឋដែលបានមើលរឿងនោះមិនមកកម្ពុជា ទី៤- បាត់បង់ចំណូលទេស​ចរណ៍ ដល់អ្នកប្រកបអាជីពនិងអ្នកបម្រើសេវាកម្ម​  និងទី៥- រដ្ឋបាត់បង់ពន្ធពីវិស័យទេសចរណ៍។

ជាមួយគ្នានេះ លោកធួន ស៊ីណានប្រធានសមាគមទេសចរណ៍អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក(PATA)បានលើកឡើងផងដែរថា រឿង No More Bets ជាបញ្ហាធំណាស់ ប៉ុន្តែកន្លងមកក៏មានបញ្ហា ដែលសារព័ត៌មានបរទេស បានចេញនិយាយមិនល្អពីកម្ពុជាផងដែរ គឺតាំងពីចុងឆ្នាំ២០២២ តែទម្រង់នៃផលប៉ះពាល់នាពេលនោះ មិនទាន់ខ្លាំងទេ ប៉ុន្តែនៅពេលរឿង “No More Bets” ចេញមកគឺប៉ះពាល់កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរថែមទៀត។ លោកបន្តថា “នៅតំបន់អាស៊ាន ដូចជា ប្រទេសថៃ ម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូនេស៊ី ហ្វីលីពីន សឹង្ហបុរី ក៏មានបញ្ហា គឺមួយវគ្គរួចហើយ ប៉ុន្តែដល់​ចេញវគ្គទី២ គឺរឿងខាងលើនេះ បានធ្វើឲ្យមានផលលំបាកធ្ងន់​ធ្ងរមែនទែនសម្រាប់កម្ពុជា”។

តើអ្វីដែលគួរជាដំណោះស្រាយ? លោកធួន ស៊ីណានបានលើកពីមូលដ្ឋានសំខាន់ៗចំនួន២ ដែលគួរដោះស្រាយ ទី១ គឺបញ្ហាឧក្រិដ្ឋកម្មនៅកម្ពុជា ត្រូវតែកុំឲ្យកើតមានតទៅទៀត គឺត្រួវសំអាតពួកឧក្រិដ្ឋជនទាំងនោះ ដោយមិនត្រូវឲ្យមនុស្សមួយក្រុម បានផលប្រយោជន៍ តែប៉ះពាល់ដល់មនុស្ស១៧លាននាក់នោះទេ ទី២ យើងត្រូវបង្កើនការតស៊ូមតិ និងបង្កើនកា​រផ្សព្វផ្សាយលើឆាកអន្តរជាតិ ដើម្បីទាក់ទា​ញភ្ញៀវទេសចរណ៍ និងកែតម្រូវចំណុចដែលយើងខ្វះខាតកន្លងមក។

លោកបន្តថា “អ្វីត្រូវធ្វើគឺត្រូវបង្កើតការផ្សព្វផ្សាយ ចំណុចវិជ្ជ​មានរបស់កម្ពុជា តាមប្រព័ន្ឋឌីជីថល វាមានសារៈណាស់ ពិសេសទូតកម្ពុជា មិនគួរបន្តដេកលក់នោះទេ”។ លោកបន្តថា “យើងមិនអាចមានចំណាត់ការផ្លូវច្បាប់លើផលិតករទេ ព្រោះយើងមិនមានមូលដ្ឋានណាមួយ ក្នុងការបិទការផ្សព្វផ្សាយលើរឿងនេះទេ”។

លោកធួន ស៊ីណានបានបន្តថា ប្រទេសចិនជាមហាអំណាចមួយ ដែលមិនអាចអនុញ្ញាត្តឲ្យរឿងបែបនេះ ចេះតែចេញផ្សាយនោះទេ ព្រោះប្រទេសកុម្មុយនីស្ត ផលិតករមិនអាចចេញផ្សាយបែបនេះទេ”។ លោកបន្តថា “យើងត្រូវទ្រាំ អត់ធ្មត់លើចំណុចខ្វះខាតទាំងនេះ ហើយកែតម្រូវទៅ បើដឹងខ្លួនគឺកែតម្រួវចំណុចខ្វះខាតរបស់ខ្លួន ទើបប្រសើរ”។

ចំណែកលោកស្រីឆាយ ស៊ីវលីន ប្រធានសមាគមទីភ្នាក់ងារទេសចរណ៍កម្ពុជា បានប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកមួយនៅដើមសប្តាហ៍នេះថា រដ្ឋាភិបាលគួរតែធ្វើសន្និសីទសារព័ត៌មាន ដើម្បីបំភ្លឺរឿងនេះ ព្រោះការមិនអើពើ ឬបន្តភាពស្ងប់ស្ងាត់ មានន័យថា យើងទទួលស្គាល់លើរឿងនេះ។

ដោយ: គង់ លាងហួរ

ភ្នំពេញ: មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់កម្ពុជា បានអះអាងកាលពីថ្ងៃអង្គារថា យានយន្តជាង៤,២លានគ្រឿង បានធ្វើដំណើរលើផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-ព្រះសីហនុ ក្នុងរយៈពេល១១ខែដំបូង ចាប់តាំងពីបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការកាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំមុន។

លោកហ៊ាង សុទ្ធាយុត្តិ អ្នកនាំពាក្យ និងជាអគ្គនាយកនៃ​អគ្គនាយកដ្ឋានបច្ចេកវិទ្យា និងទំនាក់ទំនងសាធារណៈ នៃក្រសួងសាធា​រណការ និងដឹកជញ្ជូន បានប្រាប់សារពត៌មាន Xinhua ថា គិតចាប់ពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២ ដល់ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ បរិមាណចរាចរណ៍សរុបនៅលើផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ- ព្រះសីហនុ មាន៤,២៤លានគ្រឿង។

លោកបានបន្តថា “ផ្លូវល្បឿនលឿននេះ បានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខា​ន់ ក្នុងការលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាព នៃប្រព័ន្ធធ្វើដំណើរ និងភស្តុភារក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ហើយវាជាផ្លូវយុទ្ធសាស្ត្រ ក្នុងការជំរុញការផ្លាស់ប្តូរទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសដទៃទៀត”។

លោក​បាន​អះអាងថា​ ផ្លូវ​ល្បឿន​លឿន​ភ្នំពេញ​- ​ព្រះសីហនុ​បាន​និង​កំពុង​ជំរុញ​សេដ្ឋកិច្ច ទេសចរណ៍ និង​ពាណិជ្ជកម្ម​របស់​ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារ​ផ្លូវនេះតភ្ជាប់​រាជធានី​ភ្នំពេញ ជាមួយ​នឹង​កំពង់ផែ​សមុទ្រ​ធំ​បំផុត​របស់​​យើង។អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបានឱ្យដឹងទៀតថា ការធ្វើដំណើរលើផ្លូវល្បឿនលឿន បានជួយសន្សំសំចៃប្រេង និងពេលវេលា ព្រមទាំងមានសុវត្ថិភាពជាងការធ្វើដំណើរលើផ្លូវធម្មតា។លោកហ៊ាង សុទ្ធាយុត្តិ បានបន្តថា ផ្លូវល្បឿនលឿននេះ គឺជាផ្លែផ្កាមួយ នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងកម្ពុជា និងចិន ក្រោមក្របខណ្ឌនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់ និងផ្លូវ (BRI)។

ដោយសារមានគន្លងចំនួន២ សម្រាប់ចរាចរណ៍ក្នុងទិសដៅនីមួយៗ បូករួមនឹងគន្លងសង្គ្រោះបន្ទាន់នៅអមសងខាង និងក្រាលបេតុងកៅស៊ូ យានជំនិះនឹងអាចទៅដល់គោលដៅ ក្នុងរយៈពេល២ម៉ោងតាមរយៈផ្លូវល្បឿនលឿនជំនួសឱ្យរយៈពេល៥ម៉ោង តាមរយៈការធ្វើដំណើរនៅលើផ្លូវជាតិលេខ៤៕

ដោយៈ គង់ ហ្វីអូណា

        ភ្នំពេញៈ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មបានឲ្យដឹងថា ប្រទេស​អង់គ្លេស​សម្រេច​ផ្ដល់​ប្រព័ន្ធអនុគ្រោះ​ពន្ធ​ថ្មី DCTS ជំនួស​ GSP ដល់​ប្រទេស​កំពុង​អភិវឌ្ឍ​ និង​ប្រទេសអភិវឌ្ឍតិចតួច ក្នុង​នោះ​មាន​ទាំង​ប្រទេស​កម្ពុជា។

កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានចេញសេចក្តីជូន​ដំណឹង​ដល់​ អ្នកឧកញ៉ា​ ឧកញ៉ា លោក-លោកស្រី អ្នកនាងកញ្ញា​ ដែល​ជាផលិតករ​ ឬ អ្នកនាំចេញ​ទាំងអស់​ថា រដ្ឋាភិបាលនៃចក្រភព​អង់គ្លេស ​បានប្រកាស​អំពីការផ្ដល់នូវ​ប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធថ្មី UK’s Developing Countries Trading Scheme (DCTS) ជំនួស UK’s Generalized Scheme of Preference ហៅកាត់ថា (GSP) ក្នុងគោលបំណង​គាំទ្រ​ ដល់កំណើន​សេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយចីរភាព​ ក្នុងបណ្ដាប្រទេសកំពុង​អភិវឌ្ឍន៍ រួមទាំង​ប្រទេសអភិវឌ្ឍតិចតួច​ក្នុង​នោះ​ក៏មាន​ទាំង​ប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ៕